AP DSC 2025 SGT Question Paper 1 July 2025 Shift 2

Biodiversity hotspots (concept by Norman Myers) are regions with very high endemic species that have lost at least 70% of their original habitat. India has four: Himalaya, Indo-Burma, Western Ghats-Sri Lanka and Sundaland (Nicobar). Zoo parks and aviaries are artificial ex-situ facilities, not natural reservoirs.

జీవ వైవిధ్య హాట్‌స్పాట్‌లు (నార్మన్ మైయర్స్ భావన) అంటే అధిక స్థానిక (endemic) జాతులున్న, అసలు ఆవాసంలో కనీసం 70% కోల్పోయిన ప్రాంతాలు. భారత్‌లో హిమాలయాలు, ఇండో-బర్మా, పశ్చిమ కనుమలు-శ్రీలంక, సుండాలాండ్ (నికోబార్) ఉన్నాయి. జూపార్కులు, ఏవియరీలు కృత్రిమ ex-situ ఏర్పాట్లు.

Aurobindo Ghose wrote 'Bhavani Mandir' (1905), a revolutionary pamphlet proposing a temple to the goddess as a centre for nationalist training, during the anti-partition (Swadeshi) agitation of Bengal. Bankim wrote Anandamath; Tagore wrote songs like 'Amar Sonar Bangla'.

1905 బెంగాల్ విభజన వ్యతిరేక (స్వదేశీ) ఉద్యమ కాలంలో అరవింద ఘోష్ 'భవానీ మందిర్' అనే విప్లవ కరపత్రాన్ని రచించారు. బంకించంద్రుడు ఆనందమఠ్ రాశారు.

Amjad Ali Khan is a Sarod maestro, Bismillah Khan popularised the Shehnai, Zakir Hussain is a Tabla maestro and Hariprasad Chaurasia plays the bansuri (flute). Hence i-c, ii-d, iii-a, iv-b.

అంజాద్ ఆలీఖాన్ సరోద్ విద్వాంసుడు, బిస్మిల్లా ఖాన్ షెహనాయ్, జాకీర్ హుసేన్ తబలా, హరిప్రసాద్ చౌరాసియా ఫ్లూట్ (బాన్సురి) వాద్యకారులు. కాబట్టి i-c, ii-d, iii-a, iv-b.

India overtook Japan to become the world's second largest crude steel producer, after China. India does not rank second in gold, silver or copper production; it is mainly an importer of gold.

ముడి ఉక్కు (స్టీల్) ఉత్పత్తిలో భారత్ జపాన్‌ను అధిగమించి చైనా తర్వాత ప్రపంచంలో రెండవ స్థానానికి చేరింది. బంగారం, వెండి, రాగి ఉత్పత్తిలో భారత్ రెండవ స్థానంలో లేదు.

Shashi Tharoor wrote 'The Elephant, the Tiger, and the Cell Phone' (2007), which reflects on India as an emerging 21st-century power. Pinarayi Vijayan is the Kerala Chief Minister, not the author.

'The Elephant, the Tiger, and the Cell Phone' (2007) పుస్తకాన్ని శశిథరూర్ రచించారు; 21వ శతాబ్దపు ఉద్భవిస్తున్న శక్తిగా భారత్ గురించి ఇందులో చర్చించారు. పినరయ్ విజయన్ కేరళ ముఖ్యమంత్రి.

'Trumps' is a term of Bridge, 'Stonewalling' (very defensive batting) belongs to Cricket, 'Knight' is a chess piece and 'Penhold' is a grip in Table Tennis. Hence i-c, ii-d, iii-a, iv-b.

ట్రంప్స్ బ్రిడ్జ్ ఆట పదం, స్టోన్‌వాలింగ్ (అత్యంత రక్షణాత్మక బ్యాటింగ్) క్రికెట్ పదం, నైట్ చెస్ పావు, పెన్‌హోల్డ్ టేబుల్ టెన్నిస్‌లో బ్యాట్ పట్టుకునే విధానం. కాబట్టి i-c, ii-d, iii-a, iv-b.

CRPF began in 1939 (as Crown Representative's Police), RAF was raised in 1992, CoBRA (CRPF's jungle-warfare unit) in 2008 and CISF in 1969. Hence i-b, ii-c, iii-d, iv-a.

CRPF 1939లో, RAF 1992లో, కోబ్రా (CoBRA) 2008లో, CISF 1969లో ఏర్పడ్డాయి. కాబట్టి i-b, ii-c, iii-d, iv-a.

Paris 2024 had 329 events in 754 sessions with 5,084 medals, was the first Games with full gender parity among athletes, used the Phrygian cap (Les Phryges) as mascot, and India won 6 medals (1 silver, 5 bronze). All four statements are correct.

పారిస్ 2024లో 754 సెషన్లలో 5,084 పతకాలు ఇచ్చారు, అథ్లెట్ల విషయంలో పూర్తి లింగ సమానత్వం సాధించిన తొలి క్రీడలివి, ఫ్రిజియన్ టోపి (Les Phryges) మస్కట్, భారత్ 6 పతకాలు (1 రజతం, 5 కాంస్యం) గెలిచింది. నాలుగు వాక్యాలూ సరైనవే.

Abhishek Sharma scored 135 off 54 balls against England at Mumbai (Feb 2025), the highest individual T20I score by an Indian, surpassing Shubman Gill's 126*. Rohit's best is 121*.

2025 ఫిబ్రవరిలో ముంబైలో ఇంగ్లండ్‌పై అభిషేక్ శర్మ 54 బంతుల్లో 135 పరుగులు చేసి, శుభ్‌మన్ గిల్ (126*) రికార్డును అధిగమించి భారత్ తరఫున అత్యధిక T20I స్కోరు నమోదు చేశాడు.

The Union Budget 2025-26 allocated about Rs 6.81 lakh crore to Defence, the largest among ministries. Rs 6.22 lakh crore was the 2024-25 figure.

కేంద్ర బడ్జెట్ 2025-26లో రక్షణ శాఖకు సుమారు రూ. 6.81 లక్షల కోట్లు కేటాయించారు; ఇది అన్ని మంత్రిత్వ శాఖల్లో అత్యధికం. రూ. 6.22 లక్షల కోట్లు 2024-25 కేటాయింపు.

Daksh Malik, a Class 10 student from Haryana, discovered an asteroid through NASA's citizen-science programme (International Astronomical Search Collaboration) and got the chance to name it, following the initial key. The other names are not linked to such a discovery.

నాసా పౌర-విజ్ఞాన కార్యక్రమం ద్వారా గ్రహశకలాన్ని కనుగొని, దానికి పేరు పెట్టే అవకాశం పొందిన హర్యానా విద్యార్థి దక్ష్ మాలిక్ (ప్రాథమిక కీ ప్రకారం). ఇతర పేర్లకు ఇలాంటి ఘనత లేదు.

India plans the Siang Upper Multipurpose Project (storage of about 9 BCM, i.e. roughly 325 TMC) on the Siang (Brahmaputra) in Arunachal Pradesh, with the site at Parong/Parang in Upper Siang district, following the initial key. It is a counter to Chinese dam plans upstream.

అరుణాచల్‌ప్రదేశ్‌లోని ఎగువ సియాంగ్ జిల్లాలో సియాంగ్ (బ్రహ్మపుత్ర) నదిపై సియాంగ్ అప్పర్ మల్టీపర్పస్ ప్రాజెక్టు (సుమారు 325 TMC నిల్వ) పరాంగ్/పరోంగ్ వద్ద ప్రతిపాదించారు (ప్రాథమిక కీ ప్రకారం). ఎగువన చైనా ఆనకట్టలకు ప్రతిచర్యగా ఇది ప్రణాళిక.

Automated Testing Stations (ATS) use machines to test vehicle fitness (brakes, emissions, lights, etc.) and issue fitness certificates, replacing manual inspection by the Transport department. They do not repair roads or control speed.

ఆటోమేటెడ్ టెస్టింగ్ స్టేషన్లు (ATS) యంత్రాల ద్వారా వాహనాల బ్రేకులు, ఉద్గారాలు, లైట్లు మొదలైనవి పరీక్షించి ఫిట్‌నెస్ సర్టిఫికెట్లు జారీ చేస్తాయి; మానవ తనిఖీ స్థానంలో వస్తాయి. రోడ్ల మరమ్మత్తు, వేగ నియంత్రణ వీటి పని కాదు.

The Tamil Nadu State Archaeology Department released 'The Antiquity of Iron' (Jan 2025) based on radiocarbon dates from Sivagalai, Mayiladumparai and other sites, claiming iron use in Tamil Nadu from about 3345 BCE.

తమిళనాడు రాష్ట్ర పురావస్తు శాఖ 2025 జనవరిలో 'The Antiquity of Iron' పుస్తకాన్ని విడుదల చేసింది; శివగళై, మయిలాడుంపరై వంటి ప్రదేశాల రేడియోకార్బన్ తేదీల ఆధారంగా సుమారు క్రీ.పూ. 3345 నుంచే ఇనుము వాడకం ఉందని పేర్కొంది.

In the Pradhan Mantri Rashtriya Bal Puraskar 2024 (given Dec 2024/Jan 2025), Saurav Kumar was the awardee in the Bravery category, following the initial key.

ప్రధానమంత్రి రాష్ట్రీయ బాల్ పురస్కార్ 2024లో శౌర్య (Bravery) విభాగంలో సౌరవ్ కుమార్ అవార్డు పొందాడు (ప్రాథమిక కీ ప్రకారం).

Surekha Yadav drove the Vande Bharat Express (2023), Emma Stone won Best Actress at the 2024 Oscars (Poor Things), and Opal Suchata Chuangsri of Thailand was Miss World 2025. The BBC Indian Sportswoman of the Year 2025 was Manu Bhaker, so statement 2 is incorrect (the key follows this).

సురేఖా యాదవ్ వందే భారత్ నడిపారు (2023), ఎమ్మా స్టోన్ 2024 ఆస్కార్‌లో ఉత్తమ నటి (Poor Things), థాయ్‌లాండ్‌కు చెందిన ఓపల్ సుచాతా మిస్ వరల్డ్ 2025. 2025 BBC ఇండియన్ స్పోర్ట్స్‌వుమన్ ఆఫ్ ద ఇయర్ మను భాకర్, కాబట్టి 2వ వాక్యం సరికానిది.

In medieval Islamic education, a Maktab was an elementary (primary) school attached to a mosque where children learnt the Quran, reading and writing; a Madrasa was the higher institution.

మధ్యయుగ ఇస్లామిక్ విద్యలో మక్తబ్ అంటే మసీదుకు అనుబంధంగా ఉండే ప్రాథమిక పాఠశాల; ఇక్కడ ఖురాన్, చదవడం, రాయడం నేర్పేవారు. ఉన్నత విద్యా సంస్థను మదరసా అంటారు.

The Secondary Education Commission (1952-53), also called the Mudaliar Commission, was chaired by Dr. A. Lakshmanaswami Mudaliar. D.S. Kothari headed the 1964-66 Education Commission and Yashpal the 1993 'Learning without Burden' committee.

సెకండరీ విద్యా కమిషన్ (1952-53)కు డా. ఎ. లక్ష్మణస్వామి మొదలియార్ అధ్యక్షుడు; అందుకే దీనిని మొదలియార్ కమిషన్ అంటారు. కొఠారి కమిషన్ 1964-66, యశ్‌పాల్ కమిటీ 1993 (భారం లేని విద్య).

NUEPA (National University of Educational Planning and Administration, now NIEPA) trains school leaders and educational planners and administrators at the national level. NCERT develops curricula and textbooks, SCERT works at state level and CIET handles educational technology.

NUEPA (ఇప్పుడు NIEPA) జాతీయ స్థాయిలో పాఠశాల నాయకులకు, విద్యా ప్రణాళికాకర్తలకు, నిర్వాహకులకు శిక్షణ ఇస్తుంది. NCERT పాఠ్యప్రణాళిక, పుస్తకాలు; SCERT రాష్ట్ర స్థాయి; CIET విద్యా సాంకేతికత.

Naturalism stresses the child's present needs and nature, and gives importance to natural sciences and nature study. It rejects rigid, fixed curricula and does not stress spirituality (which belongs to Idealism).

ప్రకృతివాదం బాలుని ప్రస్తుత అవసరాలకు, ప్రకృతి శాస్త్రాలకు ప్రాధాన్యతనిస్తుంది. స్థిరమైన (rigid) పాఠ్యప్రణాళికను తిరస్కరిస్తుంది; ఆధ్యాత్మికత ఆదర్శవాదానికి సంబంధించినది.

In the RTE Act 2009, Section 11 provides for pre-primary education, Section 12 for the extent of school's responsibility, Section 13 prohibits capitation fee and screening, and Section 14 deals with proof of age for admission. Hence i-c, ii-d, iii-a, iv-b.

RTE 2009లో సెక్షన్ 11 పూర్వ ప్రాథమిక విద్య, సెక్షన్ 12 పాఠశాల బాధ్యత పరిధి, సెక్షన్ 13 క్యాపిటేషన్ ఫీజు నిషేధం, సెక్షన్ 14 ప్రవేశానికి వయస్సు రుజువు. కాబట్టి i-c, ii-d, iii-a, iv-b.

Prof. Shantha Sinha, the Telugu-born child-rights activist (MV Foundation), was the first chairperson of NCPCR (2007-2013). The Commission was set up under the CPCR Act 2005.

బాలల హక్కుల కార్యకర్త, తెలుగు మూలాలున్న ప్రొ. శాంతా సిన్హా (MV ఫౌండేషన్) NCPCR మొదటి చైర్‌పర్సన్ (2007-2013). ఈ సంఘం CPCR చట్టం 2005 కింద ఏర్పడింది.

NEP 2020 replaced the 10+2 system with 5+3+3+4: Foundational (3 years preschool + classes 1-2, ages 3-8), Preparatory (classes 3-5), Middle (6-8) and Secondary (9-12).

NEP 2020 10+2 విధానం స్థానంలో 5+3+3+4 ను ప్రతిపాదించింది: పునాది దశ (3 సం. ప్రీస్కూల్ + 1-2 తరగతులు), సన్నాహక (3-5), మధ్య (6-8), సెకండరీ (9-12).

Metaphysics studies the nature of reality, existence and the universe, so it is called the theory of reality. Epistemology is the theory of knowledge, axiology the theory of values and logic the study of reasoning.

ఆదిభౌతికశాస్త్రం (Metaphysics) వాస్తవం, ఉనికి, విశ్వ స్వభావాన్ని అధ్యయనం చేస్తుంది, అందుకే 'వాస్తవాల సిద్ధాంతం'. జ్ఞానశాస్త్రం (Epistemology) జ్ఞాన సిద్ధాంతం, విలువలశాస్త్రం (Axiology) విలువల సిద్ధాంతం.

In the Atkinson-Shiffrin model, sensory memory holds information for only a fraction of a second to a few seconds. Short-term memory lasts about 15-30 seconds, longer than sensory memory.

అట్కిన్సన్-షిఫ్రిన్ నమూనాలో సంవేదన స్మృతి (sensory memory) సెకనులో కొంత భాగం నుంచి కొన్ని సెకన్లు మాత్రమే సమాచారాన్ని ఉంచుతుంది. స్వల్పకాలిక స్మృతి సుమారు 15-30 సెకన్లు.

Emotional development depends mainly on maturation (growth of glands and nervous system) and learning (conditioning, imitation, training). Hence Learning and Maturation is the answer, following the initial key.

భావోద్వేగ వికాసం ప్రధానంగా పరిపక్వత (గ్రంథులు, నాడీవ్యవస్థ పెరుగుదల), అభ్యసనం (నిబంధనం, అనుకరణ, శిక్షణ)పై ఆధారపడుతుంది. కాబట్టి అభ్యసనం మరియు పరిపక్వత (ప్రాథమిక కీ ప్రకారం).

An aptitude is an innate potential or capacity that can be developed through training to achieve proficiency. Attitudes and interests are acquired through experience.

సహజ సామర్థ్యం (aptitude) పుట్టుకతో వచ్చే సామర్థ్యం; శిక్షణ ద్వారా నైపుణ్యంగా అభివృద్ధి చెందుతుంది. వైఖరులు, అభిరుచులు అనుభవం ద్వారా ఆర్జించేవి.

IQ = (MA/CA) x 100. For the boy, IQ is 100 so MA = CA = 12 years. The girl has MA 12 and CA 10, so IQ = 12/10 x 100 = 120.

IQ = (మానసిక వయస్సు/కాలక్రమ వయస్సు) x 100. బాలుని IQ 100 కాబట్టి MA = CA = 12. బాలిక MA 12, CA 10 కాబట్టి IQ = 12/10 x 100 = 120.

William Sheldon (somatotypes) was an American psychologist, not Swiss, so pair 2 is incorrect. Spranger and Kretschmer were German, and Hippocrates was Greek.

విలియం షెల్డన్ (సోమాటోటైప్స్) అమెరికన్ మనస్తత్వవేత్త, స్విట్జర్లాండ్‌కు చెందినవాడు కాదు కాబట్టి 2వ జత సరికానిది. స్ప్రాంగర్, క్రెష్మర్ జర్మనీ వారు; హిప్పోక్రేట్స్ గ్రీకు.

In Maslow's hierarchy, lower-level physiological needs (food, water, rest) must be satisfied first before safety, belonging, esteem and self-actualisation can motivate learning.

మాస్లో అవసరాల సోపానక్రమంలో అడుగున ఉన్న శారీరక (physiological) అవసరాలు (ఆహారం, నీరు, విశ్రాంతి) ముందుగా తీరాలి; ఆ తర్వాతే రక్షణ, ప్రేమ, ఆత్మగౌరవం, ఆత్మసాక్షాత్కారం ప్రేరణ ఇస్తాయి.

In Kohlberg's theory, at the post-conventional level (principled morality) a person's behaviour is guided by internalised individual values and universal ethical principles. Rewards belong to the pre-conventional level; laws and mutual relations to the conventional level.

కోల్‌బర్గ్ సిద్ధాంతంలో ఉత్తర సాంప్రదాయ స్థాయి (post-conventional)లో వ్యక్తి అంతర్గతీకరించిన వ్యక్తిగత విలువలు, విశ్వజనీన నైతిక సూత్రాల ప్రకారం ప్రవర్తిస్తాడు. బహుమతులు పూర్వ సాంప్రదాయ స్థాయికి; చట్టాలు, పరస్పర సంబంధాలు సాంప్రదాయ స్థాయికి చెందినవి.

Vygotsky's socio-cultural theory holds that learning occurs through social interaction with more knowledgeable others (peers, adults) within the Zone of Proximal Development. Piaget stressed the child's own exploration.

వైగోట్స్కీ సామాజిక-సాంస్కృతిక సిద్ధాంతం ప్రకారం పిల్లలు తోటివారు, పెద్దలతో సామాజిక పరస్పర చర్య ద్వారా, సమీప వికాస మండలం (ZPD)లో అభ్యసిస్తారు. పియాజె స్వయం అన్వేషణకు ప్రాధాన్యతనిచ్చాడు.

Law of Readiness is Thorndike's, fixed-ratio reinforcement schedule is Skinner's. Generalisation and discrimination are conditioning principles; the key matches generalization with Watson (Little Albert) and discrimination with Pavlov, giving i-c, ii-b, iii-d, iv-a (as per the initial key).

సంసిద్ధతా నియమం థార్న్‌డైక్‌ది, స్థిర నిష్పత్తి పునరుబలన విధానం స్కిన్నర్‌ది. సామాన్యీకరణ, విచక్షణ నిబంధన సూత్రాలు; ప్రాథమిక కీ ప్రకారం సామాన్యీకరణ - వాట్సన్, విచక్షణ - పావ్‌లోవ్. కాబట్టి i-c, ii-b, iii-d, iv-a.

Carl Rogers distinguished cognitive (meaningless) learning from experiential (significant) learning, which is learning from direct personal experience such as getting burnt by a flame.

కార్ల్ రోజర్స్ జ్ఞానాత్మక (అర్థరహిత) అభ్యసనం, అనుభవాత్మక (అర్థవంతమైన) అభ్యసనం అని విభజించాడు. మంటను ముట్టుకొని కాలడం వంటి ప్రత్యక్ష వ్యక్తిగత అనుభవం ద్వారా నేర్చుకోవడం అనుభవాత్మక అభ్యసనం.

Failure and dissatisfaction on the first problem discouraged the boy from attempting the rest, which illustrates Thorndike's Law of Effect (satisfying outcomes strengthen, annoying ones weaken a response). The case could also be read as lack of readiness, but the initial key marks Law of Effect.

మొదటి లెక్కలో వైఫల్యం, అసంతృప్తి వల్ల బాలుడు మిగతావి ప్రయత్నించలేదు; ఇది థార్న్‌డైక్ ఫలిత నియమం (Law of Effect)ను సూచిస్తుంది - సంతృప్తికర ఫలితం ప్రతిస్పందనను బలపరుస్తుంది, అసంతృప్తి బలహీనపరుస్తుంది. సంసిద్ధత అని కూడా వాదించవచ్చు, కానీ ప్రాథమిక కీ ఫలిత నియమం.

Cretinism, marked by stunted physical and mental growth in children, is caused by thyroxine deficiency from the thyroid gland in infancy. In adults the deficiency causes myxedema, and in iodine-deficient areas goitre.

శైశవదశలో థైరాయిడ్ గ్రంథి నుంచి థైరాక్సిన్ లోపిస్తే శారీరక, మానసిక ఎదుగుదల కుంటుపడే క్రెటినిజం వస్తుంది. పెద్దవారిలో లోపం మిక్సిడిమా, అయోడిన్ లోపిస్తే గాయిటర్ కలిగిస్తుంది.

Bhatia's Battery of Performance Tests of Intelligence (Kohs block design, alexander pass-along, pattern drawing, immediate memory, picture construction) is an individual performance (non-verbal) test, suited to illiterate and young children.

భాటియా ప్రజ్ఞామాపని (కోహ్స్ బ్లాక్ డిజైన్, అలెగ్జాండర్ పాస్-అలాంగ్, నమూనా చిత్రణ, తక్షణ స్మృతి, చిత్ర నిర్మాణం) వ్యక్తిగత నిష్పాదన (performance) పరీక్ష; నిరక్షరాస్యులకు, చిన్న పిల్లలకు అనువైనది.

Median of grouped data = l + [(N/2 - cf)/f] x h, where l is the lower limit of the median class, cf the cumulative frequency before it, f its frequency and h (C.I) the class interval. Mode uses a different formula with f1, f0, f2.

వర్గీకృత దత్తాంశ మధ్యగతం = l + [(N/2 − cf)/f] × h; ఇక్కడ l మధ్యగత తరగతి నిమ్న హద్దు, cf దానికి ముందు సంచిత పౌనఃపున్యం, f దాని పౌనఃపున్యం, h (C.I) తరగతి అంతరం. బాహుళకానికి వేరే సూత్రం (f1, f0, f2) ఉంటుంది.

In Freud's psychosexual theory, the oral stage (birth to about 1 year) centres pleasure on the mouth through sucking and biting. The phallic stage focuses on genitals (3-6 years), latency is a calm phase and the genital stage begins at puberty.

ఫ్రాయిడ్ మనోలైంగిక సిద్ధాంతంలో మౌఖికదశ (పుట్టుక నుంచి సుమారు 1 సం.)లో చప్పరించడం, కొరకడం ద్వారా సుఖం నోటి కేంద్రంగా ఉంటుంది. శిశ్నదశ 3-6 సం., గుప్తదశ ప్రశాంత దశ, జననాంగదశ యవ్వనారంభంలో.

Regression is retreating to an earlier, childlike stage of behaviour (such as crying) under stress. Displacement shifts feelings to a substitute target, fantasy is daydreaming and sublimation channels urges into socially accepted activity.

ఒత్తిడిలో పూర్వ, బాల్య దశ ప్రవర్తనకు తిరిగి వెళ్లడం (ఏడ్వడం వంటివి) ప్రతిగమనం (Regression). విస్థాపనం భావాలను ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యంపైకి మళ్ళించడం, స్వైరకల్పన పగటి కలలు, ఉదాత్తీకరణం ఆవేశాలను సామాజికంగా ఆమోదయోగ్య కార్యంగా మార్చడం.

సూర్యదేవర సంజీవదేవ్ రచనలలో రూపారూపాలు, దీప్తిధార, తెగిన జ్ఞాపకాలు మొదలైనవి ఉన్నాయి. 'అక్షర యాత్ర' ఆయన రచన కాదు, కాబట్టి సమాధానం 4.

రాళ్ళపల్లి అనంతకృష్ణ శర్మ 'గానకళాసింధు', గుర్రం జాషువా 'కవితా విశారద', కందుకూరి వీరేశలింగం 'గద్య తిక్కన' బిరుదులతో ప్రసిద్ధులు. 'సరస్వతీ పుత్ర' బిరుదును ఇక్కడ సి.వి. సుబ్బన్నతో జతచేశారు (initial key ప్రకారం). కాబట్టి అ-ల, ఆ-ప, ఇ-య, ఈ-ర.

'మిసిమి' అంటే నూతన కాంతి, మెరుపు, తళుకు అని అర్థం. మిగిలిన అర్థాలు ఈ పదానికి సరిపోవు.

మల్లయోధుడు కోడి రామమూర్తి నాయుడును ప్రశంసిస్తూ పద్యం చెప్పిన కవి కాళ్ళకూరి నారాయణ రావు (initial key ప్రకారం). ఇతర ఎంపికలు ఈ ప్రశంసతో సంబంధం లేనివి.

క్షమ (ఓర్పు) గురించిన పద్యపాదాలను అర్థ సంబంధం, ఛందో క్రమం ఆధారంగా అమర్చగా initial key ప్రకారం సరైన క్రమం ఈ, ఆ, అ, ఇ (ఎంపిక 3).

Initial key ప్రకారం ఈ తద్భవ రూపానికి ప్రకృతి (సంస్కృత/మూల రూపం) 'పుత్రుడు'. ప్రకృతి-వికృతి జతలలో వికృతి పదం ప్రకృతి నుంచి మారిన రూపం.

సహజ అర్థాన్ని మరుగుపరచి విశిష్టమైన అర్థంలో వాడే పదబంధాలను జాతీయాలు (idioms) అంటారు, ఉదా: 'కాలు విరగడం', 'చెవిలో పువ్వు'.

నిడు (పొడవైన) + ఊర్పు (శ్వాస) = నిట్టూర్పు; ఇక్కడ డు వర్ణం ట్ట గా మారింది (సంధి). కాబట్టి సరైన విభజన నిడు + ఊర్పు.

భ గణం = గురువు, లఘువు, లఘువు (UII). 'ఆకృతి' = ఆ (గురువు) కృ (లఘువు) తి (లఘువు) కాబట్టి భ గణం.

అశోకవనంలో సీతకు ధైర్యం చెప్పి, రాముడు నిన్ను తీసుకెళ్తాడని, తమను కరుణతో కాపాడమని వేడుకున్న రాక్షస స్త్రీ త్రిజట. కాబట్టి ఈ మాటలు త్రిజట సీతతో అన్నవి (initial key).

Initial key ప్రకారం 'శ్రేయం' పదానికి నానార్థాలు ధర్మం, మోక్షం. 'మేలు' వంటివి పర్యాయపదాలుగా వస్తాయి; నానార్థం అంటే ఒకే పదానికి వేర్వేరు అర్థాలు.

సముద్రం, జలధి, అబ్ధి, సాగరం, వారధి - ఇవన్నీ పర్యాయపదాలు. నగము = కొండ, అబ్జము = పద్మం, అంబుదము = మేఘం.

అర్థభేదం ఉన్న హల్లుల జంట వరుసగా ఆవృత్తి కావడం ఛేకానుప్రాసం. 'తేలు (జంతువు) తేలుతుందా (floats)' లో అర్థం వేరుగా ఉండే పదాల ఆవృత్తి ఉంది (initial key).

దీర్ఘాన్ని చూచేవాడు = దీర్ఘదర్శి (ద్వితీయా తత్పురుషం); మల్లెలతో కట్టిన మాల = మల్లెమాల (తృతీయా తత్పురుషం).

ద్వితీయా విభక్తి ప్రత్యయాలు 'ని, ను, నున్, గూర్చి'. 'దాని+ని' = దానిని, సర్వనామమైన 'అది' యొక్క ద్వితీయా రూపం. మిగిలినవి నామవాచకాలు.

దంత్యాలు (దంతములతో పలికే అక్షరాలు) త, థ, ద, ధ, న, ల, స. వాక్యంలో త (ఘనతకు), న, ల (మూలం) దంత్యాలు.

పరిమిత ధ్వనులను కూర్చి పదాలు, పదాలను కూర్చి వాక్యాలు నిర్మించడం ద్విస్థాయి (duality of patterning) లక్షణం (initial key). సృజనాత్మకత వేరు: కొత్త వాక్యాలను నిర్మించగల శక్తి.

NPE 1986 అనంతర చర్యల్లో కనీస అభ్యసన స్థాయిల (Minimum Levels of Learning) కమిటీకి అధ్యక్షుడు ఆర్.హెచ్. ధవే. కొఠారి కమిషన్ (1964-66), మొదలియార్ కమిషన్ (1952-53) వేరువేరు సంఘాలు.

స్నేహబాల కార్డులు జాతీయ పాఠ్యప్రణాళిక చట్రం (NCF-2005) భావనల ఆధారంగా తయారైనవి (initial key); అభ్యసనను ఆటలు, చిత్రాల ద్వారా సులభతరం చేస్తాయి.

ఇచ్చిన అంశాలలో సరిపోని దానిని గుర్తించి వేరుచేయడం వర్గీకరణ (classification) ప్రశ్న. జామపండు (పండు) మిగతా అధ్యయన సామగ్రికి భిన్నం.

ఈ నిర్వచనం initial key ప్రకారం కొంపెల్ల ఆంజనేయశాస్త్రి గారిది. బోధనోపకరణాలు అంటే లక్ష్యసాధనకు ఉపయోగపడే సాధనాలు.

ఒక విద్యార్థి ప్రగతిని ఇతరుల ప్రగతితో పోల్చే పరీక్షను norm-referenced test (సూత్రాధారిత నికష) అంటారు (initial key). ముందే నిర్ణయించిన ప్రమాణంతో పోల్చేది criterion-referenced.

Initial key ప్రకారం నిగమన (deductive) పద్ధతికి ఉన్న పేర్లు నిష్పత్తి పద్ధతి, సంప్రదాయ పద్ధతి. నిగమనంలో సూత్రం నుంచి ఉదాహరణల వైపు వెళ్తారు; ఆగమనంలో ఉదాహరణల నుంచి సూత్రం వైపు.

అక్షరాల స్థానాలు తారుమారు కావడం (గ-ల పరస్పర మార్పు) వర్ణవ్యత్యయ దోషం (metathesis). వర్ణసమీకరణ దోషంలో ఒక ధ్వని మరొక ధ్వనిని పోలి మారుతుంది.

In a simple future sentence the negative is formed by adding 'not' after 'will' and keeping the base verb: 'will not go'. Options 1 and 2 change the tense, and option 4 wrongly adds -s after a modal.

సాధారణ భవిష్యత్ కాల వాక్యంలో 'will' తర్వాత 'not' చేర్చి మూల క్రియను (base verb) ఉంచాలి: 'will not go'. 1, 2 ఎంపికలు కాలాన్ని మారుస్తాయి; 4లో modal తర్వాత 's' తప్పు.

To form a question from a sentence with the modal 'will', invert the subject and the modal: 'Will they attend the meeting?' This keeps the future tense, whereas the other options change it.

'will' వంటి modal ఉన్న వాక్యాన్ని ప్రశ్నగా మార్చాలంటే subject, modal స్థానాలు మార్చాలి: 'Will they attend the meeting?' ఇది భవిష్యత్ కాలాన్ని కాపాడుతుంది; ఇతర ఎంపికలు కాలాన్ని మారుస్తాయి.

An adjective used after a linking verb (looked) to describe the subject is a predicative adjective. An attributive adjective comes before the noun, e.g. 'a happy man'.

Linking verb (looked) తర్వాత వచ్చి subject ను వర్ణించే విశేషణం predicative adjective. నామవాచకానికి ముందు వచ్చేది attributive adjective, ఉదా: 'a happy man'.

A collective noun names a group of persons or things; 'board' is a group of directors. 'Wedge', 'book' and 'cup' here are partitives or single items, not groups.

వ్యక్తులు లేదా వస్తువుల సమూహాన్ని సూచించే నామవాచకం collective noun; 'board' అంటే directors సమూహం. wedge, book, cup ఇక్కడ సమూహాలు కావు.

The past continuous with 'always' expresses a repeated, annoying past habit: 'was always complaining'. Options 1 and 2 wrongly use a passive form of 'complain'.

గతంలో పదేపదే జరిగిన, చికాకు కలిగించిన అలవాటును 'always'తో past continuous ద్వారా చెప్తారు: 'was always complaining'. 1, 2 ఎంపికలు 'complain'ను passive గా తప్పుగా వాడాయి.

'How long' with an action continuing up to now takes the present perfect continuous, and in a question the auxiliary comes first: 'have you been living'.

ఇప్పటివరకు కొనసాగుతున్న చర్యకు 'How long' తో present perfect continuous వాడతారు; ప్రశ్నలో auxiliary ముందు వస్తుంది: 'have you been living'.

The verb 'deprive' takes the preposition 'of': deprive someone of something. So 'deprived of his freedom of speech' is correct.

'deprive' క్రియకు 'of' అనే prepositionతో వాడాలి: deprive someone of something. కాబట్టి 'deprived of his freedom of speech' సరైనది.

The preposition 'beside' means at the side of or next to. It should not be confused with 'besides', which means 'in addition to'.

'beside' అంటే 'పక్కన' (next to). దీన్ని 'besides' (అదనంగా, in addition to) తో కలపకూడదు.

Most two-syllable nouns and adjectives take stress on the first syllable (e.g. 'TABle, 'HAPpy), while many two-syllable verbs take final stress. A two-syllable word has no middle or antepenultimate syllable.

రెండు అక్షరాల (two-syllable) నామవాచకాలు, విశేషణాలలో చాలావాటికి మొదటి అక్షరంపై stress వస్తుంది (ఉదా: 'TABle, 'HAPpy); క్రియలకు ఎక్కువగా చివరి అక్షరంపై వస్తుంది.

'Discrimination' has five syllables: dis-cri-mi-na-tion. The other options split the word into the wrong number of syllables.

'discrimination' లో ఐదు అక్షరాలు (syllables) ఉన్నాయి: dis-cri-mi-na-tion. మిగిలిన ఎంపికలు అక్షరాల సంఖ్యను తప్పుగా విభజించాయి.

'A' is used in the sense of 'per' with units of time or quantity: Rs. 2000 a month. 'An' is used only before a vowel sound, and 'month' begins with a consonant sound.

కాలం లేదా పరిమాణం యూనిట్లతో 'per' అనే అర్థంలో 'a' వాడతారు: Rs. 2000 a month. 'month' హల్లు ధ్వనితో మొదలవుతుంది కాబట్టి 'an' సరికాదు.

The structure 'It is time + subject + past simple' expresses that something should have been done already. 'Holiday' is countable here, so it needs the article: 'had a holiday'.

'It is time + subject + past simple' నిర్మాణం ఇప్పటికే జరగాల్సిన పని గురించి చెప్తుంది. ఇక్కడ 'holiday' లెక్కించదగినదిగా వాడారు కాబట్టి 'had a holiday' సరైనది.

'The Second Coming' (1919) was written by the Irish poet W. B. Yeats and published in 'Michael Robartes and the Dancer'. Robert Frost wrote 'The Road Not Taken'.

'The Second Coming' (1919) కవితను ఐరిష్ కవి W. B. యేట్స్ రాశారు. 'The Road Not Taken' రాసింది రాబర్ట్ ఫ్రాస్ట్.

'The Gift of the Magi' (1905) is a famous short story by the American writer O. Henry (William Sydney Porter), about a young couple who sell their treasures to buy each other Christmas gifts.

'The Gift of the Magi' (1905) అమెరికన్ రచయిత ఓ. హెన్రీ (విలియం సిడ్నీ పోర్టర్) రాసిన ప్రసిద్ధ కథ; భార్యాభర్తలు ఒకరికొకరు బహుమతులు కొనడానికి తమ విలువైన వస్తువులను అమ్ముకుంటారు.

Note-making is the process of recording and organising key points from various sources in a condensed, summarised form for later use. It is not memorising or inventing content.

వివిధ వనరుల నుంచి ముఖ్యాంశాలను సంక్షిప్తంగా (summarise చేసి) నమోదు చేసి భద్రపరచడం note-making. ఇది కేవలం గుర్తుపెట్టుకోవడం లేదా కల్పిత కథలు రాయడం కాదు.

Revision means repeatedly reviewing and improving a draft for clarity, coherence and accuracy, and it welcomes feedback. The other options are the opposite of good revision.

Revision అంటే స్పష్టత, పొందిక, ఖచ్చితత్వం కోసం రచనను పదేపదే సమీక్షించి మెరుగుపరచడం; ఇతరుల అభిప్రాయాలను (feedback) స్వాగతిస్తారు. మిగిలిన ఎంపికలు దీనికి విరుద్ధం.

Krathwohl's affective domain runs from receiving, responding, valuing and organisation to characterisation by a value. 'Thinking' belongs to the cognitive domain, so it is the odd one out.

క్రాత్‌వోల్ భావావేశ రంగంలో గ్రహించడం (receiving), ప్రతిస్పందించడం (responding), విలువ కట్టడం (valuing), వ్యవస్థాపన (organisation), లక్షణీకరణ (characterisation) ఉంటాయి. 'ఆలోచన (Thinking)' జ్ఞానాత్మక రంగానికి చెందినది, కాబట్టి సమాధానం 1.

In constructivism learners build knowledge themselves through active engagement, interaction and reflection on experience. Passive listening is the traditional, teacher-centred approach; drawing and model making are only some activities.

నిర్మాణాత్మక (constructivist) తరగతిలో విద్యార్థులు చురుకైన భాగస్వామ్యం, పరస్పర చర్య, అనుభవంపై ఆలోచన (reflection) ద్వారా జ్ఞానాన్ని తామే నిర్మించుకుంటారు. నిష్క్రియంగా వినడం సంప్రదాయ ఉపాధ్యాయ-కేంద్రీకృత పద్ధతి.

FBP stands for Field Based Project, an activity in which learners collect information from real field situations (people, places, surroundings) and report on it, as used in the AP curriculum.

FBP అంటే Field Based Project (క్షేత్ర ఆధారిత ప్రాజెక్టు). విద్యార్థులు నిజమైన క్షేత్ర పరిస్థితుల నుంచి సమాచారాన్ని సేకరించి నివేదిక రాసే కృత్యం ఇది.

The initial key marks option 1 (Audio-lingual method). This is arguable: the Communicative approach is usually described as growing out of the Notional-Functional syllabus (Wilkins), whereas the audio-lingual method is the behaviourist method it reacted against. We follow the initial key.

ప్రాథమిక కీ ప్రకారం సమాధానం 1 (Audio-lingual method). అయితే ఇది వివాదాస్పదం: సాధారణంగా Communicative approach, Notional-Functional syllabus (విల్కిన్స్) నుంచి వచ్చిన పొడిగింపుగా చెబుతారు. మేము ప్రాథమిక కీని అనుసరిస్తున్నాం.

Real-life materials such as newspapers, tickets, labels and advertisements, not produced for teaching, are called authentic materials. Simulation and supplementary materials are not defined by being real.

వార్తాపత్రికలు, టికెట్లు, లేబుళ్లు, ప్రకటనల వంటి నిజ జీవిత సామగ్రిని (బోధన కోసం తయారు చేయనివి) 'ప్రామాణిక సామగ్రి (authentic material)' అంటారు.

NCF 2005 recommends the three-language formula, mother tongue as medium in early years and multilingualism as a resource. It does not make English medium mandatory.

NCF 2005 త్రిభాషా సూత్రం, మాతృభాషకు ప్రాధాన్యం, బహుభాషావాదాన్ని సిఫారసు చేసింది. ఆంగ్ల మాధ్యమాన్ని తప్పనిసరి చేయాలని చెప్పలేదు.

Desuggestopedia is a language teaching method developed by Georgi Lozanov that uses relaxation, music and a comfortable setting to lower learners' psychological barriers.

Desuggestopedia అనేది జార్జి లొజనోవ్ రూపొందించిన ఆంగ్ల బోధనా పద్ధతి (ELT method). విశ్రాంతి, సంగీతం, సౌకర్యవంతమైన వాతావరణంతో అభ్యాసకుల మానసిక అడ్డంకులను తగ్గిస్తుంది.

Micro-teaching is a teacher-training technique in which a trainee teaches a small group for a short time on one skill, then receives feedback and re-teaches.

మైక్రో టీచింగ్ అనేది శిక్షణ సాంకేతికత (training technique): ఉపాధ్యాయ శిక్షణార్థి తక్కువ సమయం, చిన్న సమూహానికి ఒక నైపుణ్యాన్ని బోధించి, ఫీడ్‌బ్యాక్ పొంది మళ్లీ బోధిస్తారు.

850 million + 573 thousand + 64 = 850,573,064, so option 3 is true. In option 1 the sum is 89,900,000, not 89 million; 700 thousand is 0.7 million; a googolplex is 10 raised to a googol.

850 మిలియన్ + 573 వేలు + 64 = 850,573,064 కాబట్టి 3 సత్యం. 1లో మొత్తం 89,900,000 (89 మిలియన్లు కాదు); 700 వేలు = 0.7 మిలియన్; గూగోల్‌ప్లెక్స్ = 10 యొక్క గూగోల్ ఘాతం.

x ÷ (2/3) = 8/3, so x = (8/3) × (2/3) = 16/9.

x ÷ (2/3) = 8/3 కాబట్టి x = (8/3) × (2/3) = 16/9.

SP = 120 × (100 − 9)/100 = 120 × 0.91 = ₹109.20.

అమ్మకపు వెల = 120 × 91/100 = ₹109.20.

Half-yearly: rate = 5% per period, periods = 3. A = 10000 × (1.05)³ = 10000 × 1.157625 = ₹11576.25.

అర్ధవార్షిక చక్రవడ్డీ: రేటు 5%, కాలాలు 3. మొత్తం = 10000 × (1.05)³ = ₹11576.25.

Adjacent angles of a parallelogram are supplementary; if they are equal each is 90°, so it is a rectangle (a square also needs equal sides, so it is not guaranteed).

సమాంతర చతుర్భుజంలో ఆసన్న కోణాల మొత్తం 180°; అవి సమానమైతే ప్రతి కోణం 90° కాబట్టి అది దీర్ఘచతురస్రం (చతురస్రానికి భుజాలు సమానంగా ఉండాలి, అది ఖచ్చితం కాదు).

A line can be named by any ordered pair of its points, e.g. AB and BA are different names. Ordered pairs from 4 points = 4 × 3 = 12.

రేఖకు ఏ రెండు బిందువుల క్రమ జంటతోనైనా పేరు పెట్టవచ్చు (AB, BA వేరు). 4 బిందువులతో క్రమ జంటలు = 4 × 3 = 12.

Exterior angle = 180° − 135° = 45°, so number of sides = 360° ÷ 45° = 8, an octagon.

బాహ్య కోణం = 180° − 135° = 45°; భుజాల సంఖ్య = 360° ÷ 45° = 8, అంటే అష్టభుజి.

A pentagonal prism has 5 lateral faces + 2 pentagonal bases = 7 faces, 5 + 5 + 5 = 15 edges and 10 vertices. Check with Euler: 7 + 10 − 15 = 2.

పంచభుజాకార పట్టకానికి 5 పార్శ్వ ముఖాలు + 2 భూములు = 7 ముఖాలు, 15 అంచులు, 10 శీర్షాలు. ఆయిలర్ సూత్రం: 7 + 10 − 15 = 2.

Expanding gives 4p² − 2p(a + b + c) + a² + b² + c² = 4p² − 2p(2p) + a² + b² + c² = a² + b² + c².

విస్తరిస్తే 4p² − 2p(a + b + c) + a² + b² + c² = 4p² − 4p² + a² + b² + c² = a² + b² + c².

Let Karthik = x, Charan = 2x. Then 2x − 10 = 3(x − 10), so x = 20 and Charan = 40.

కార్తిక్ = x, చరణ్ = 2x అనుకుంటే 2x − 10 = 3(x − 10) ⇒ x = 20, చరణ్ = 40.

3600 = 2⁴ × 3² × 5², so a = 4, b = 2, c = 2. Then (aᵇ)ᶜ = (4²)² = 16² = 256.

3600 = 2⁴ × 3² × 5² ⇒ a = 4, b = 2, c = 2. (aᵇ)ᶜ = (4²)² = 256.

A line graph shows data that changes continuously over time, and a line graph that forms a single unbroken straight line is called a linear graph (as in the textbook definition). Hence both statements are true.

కాలంతో నిరంతరం మారే సమాచారాన్ని రేఖా చిత్రం చూపిస్తుంది; ఒకే అవిచ్ఛిన్న సరళరేఖగా ఉండే రేఖా చిత్రాన్ని రేఖీయ చిత్రం (linear graph) అంటారు. కాబట్టి రెండూ సత్యమే.

Each of 1, 2, 3 and 4 occurs exactly 3 times, so no value occurs more often than the others and the mode does not exist (the data has no single most frequent value).

1, 2, 3, 4 ప్రతిదీ సరిగ్గా 3 సార్లు వచ్చింది; ఏ విలువా ఎక్కువసార్లు రాలేదు కాబట్టి బాహుళకం ఉండదు (does not exist).

160 kg 330 g = 160330 g and 21 kg 62 g = 21062 g. Difference = 139268 g = 139 kg 268 g.

160330 గ్రా. − 21062 గ్రా. = 139268 గ్రా. = 139 కి.గ్రా. 268 గ్రా.

Diagonals bisect at right angles, so side = √(8² + 15²) = √289 = 17 cm. Perimeter = 4 × 17 = 68 cm.

కర్ణాలు లంబంగా సమద్విఖండన చేసుకుంటాయి; భుజం = √(8² + 15²) = 17 సెం.మీ. చుట్టుకొలత = 4 × 17 = 68 సెం.మీ.

Volume of cube = 15³ = 3375 cm³. Volume of one cuboid = 4.5 × 2.5 × 1.5 = 16.875 cm³. Number = 3375 ÷ 16.875 = 200.

ఘనం ఘనపరిమాణం = 15³ = 3375; ఒక దీర్ఘఘనం = 4.5 × 2.5 × 1.5 = 16.875. సంఖ్య = 3375 ÷ 16.875 = 200.

Aristotle defined mathematics as the 'science of quantity'. Bacon called it the gateway and key to the sciences, and Comte called it the science of indirect measurement.

గణితం 'పరిమాణ శాస్త్రం' అని చెప్పినవాడు అరిస్టాటిల్. బేకన్ దానిని శాస్త్రాలకు ద్వారం, తాళం అన్నాడు; కోమ్టే పరోక్ష కొలత శాస్త్రం అన్నాడు.

As per the initial key the answer is Attitudes. Breslich's classification of the values of mathematics is not commonly summarised in textbooks, so this explanation follows the initial key.

ప్రాథమిక కీ ప్రకారం సమాధానం 'దృక్పథాలు (Attitudes)'. బ్రెస్లిచ్ వర్గీకరణ వివరాలు సాధారణ పాఠ్యపుస్తకాల్లో తక్కువగా ఉంటాయి కాబట్టి ఈ వివరణ ప్రాథమిక కీని అనుసరిస్తుంది.

'Introductio Arithmetica' (Introduction to Arithmetic) was written by the Greek mathematician Nicomachus of Gerasa around 100 CE.

'Introductio Arithmetica' గ్రంథాన్ని సుమారు క్రీ.శ. 100లో గ్రీకు గణిత శాస్త్రవేత్త నికోమాకస్ రచించాడు.

The affective domain has receiving, responding, valuing, organisation and characterisation. Naturalisation is the highest level of the psychomotor domain (Dave), so it is the odd one out.

భావావేశ రంగంలో గ్రహించడం, ప్రతిస్పందించడం, విలువ కట్టడం, వ్యవస్థాపన, లక్షణీకరణ ఉంటాయి. సహజీకరణం (naturalisation) మనోప్రేరక (psychomotor) రంగంలో అత్యున్నత స్థాయి.

Analysis is a mental (intellectual) activity; experiment, demonstration and field trip are mainly practical or observational activities.

విశ్లేషణ (analysis) మేధోపరమైన కృత్యం; ప్రయోగం, ప్రదర్శన, క్షేత్రపర్యటన ప్రధానంగా ప్రాయోగిక/పరిశీలనా కృత్యాలు.

A facilitator values children's interests, avoids authoritarian control and encourages critical questioning. Encouraging mere repetition (rote learning) goes against constructivist, learner-centred teaching.

సౌకర్యకర్త పిల్లల ఆసక్తులను గౌరవిస్తారు, అధికారం చెలాయించరు, విమర్శనాత్మక ప్రశ్నలను ప్రోత్సహిస్తారు. కేవలం బట్టీ (repetition)ని ప్రోత్సహించడం అభ్యాసకుడి-కేంద్రీకృత బోధనకు విరుద్ధం.

GeoGebra, Equation Grapher and Mathcad are used for geometry, graphing and calculation. ChemDraw is chemical structure drawing software, so it is not useful for mathematics teaching.

జియోజీబ్రా, ఈక్వేషన్ గ్రాఫర్, మేథ్‌కాడ్ గణితంలో జ్యామితి, గ్రాఫ్‌లు, గణనలకు ఉపయోగపడతాయి. ChemDraw రసాయన నిర్మాణాలు గీసే సాఫ్ట్‌వేర్, కాబట్టి గణితానికి ఉపయోగకరం కాదు.

A blue print shows weightage to academic standards (objectives), content and types of questions. Per the initial key, weightage to difficulty level is the option not shown (some blue prints do include it, so this follows the key).

బ్లూప్రింట్‌లో విద్యా ప్రమాణాలు, విషయం, ప్రశ్నల రకాలకు భారత్వం చూపిస్తారు. ప్రాథమిక కీ ప్రకారం 'కఠినస్థాయి భారత్వము' చూపబడదు (కొన్ని బ్లూప్రింట్‌లలో ఇది ఉండవచ్చు, కీని అనుసరించాం).

B is correct (the COP is the supreme decision-making body of the UNFCCC) and C is correct (COP29, November 2024, Baku). A also appears factually correct (UNFCCC adopted in 1992 at Rio), so the initial key marking B, C only is arguable; the paper's garbled wording 'Framework for Convention' is probably what makes A 'wrong'. We follow the initial key.

B సరైనది (COP అనేది UNFCCC యొక్క అత్యున్నత నిర్ణయాధికార సంస్థ), C సరైనది (COP29 నవంబర్ 2024, బాకు). A కూడా వాస్తవంగా సరైనదిగా కనిపిస్తుంది (UNFCCC 1992లో స్వీకరించారు), కాబట్టి ప్రాథమిక కీ (B, C మాత్రమే) వివాదాస్పదం; మేము కీని అనుసరిస్తున్నాం.

A species is a group of organisms with common characteristics that can interbreed and produce fertile offspring only among themselves. All three statements describe it.

జాతి (species) అంటే ఉమ్మడి లక్షణాలుండి, తమలో తాము సంతానోత్పత్తి చేసి ఫలవంతమైన సంతానాన్ని ఇచ్చే జీవుల సమూహం. మూడు ప్రవచనాలూ సరైనవి.

Fish breathe with gills (bronchial), grasshoppers through tracheae, earthworms through moist skin (cutaneous) and whales, being mammals, with lungs (pulmonary).

చేప మొప్పలతో (bronchial), మిడత వాయునాళాలతో (tracheal), వానపాము తేమ చర్మంతో (cutaneous), తిమింగలం క్షీరదం కాబట్టి ఊపిరితిత్తులతో (pulmonary) శ్వాసిస్తాయి.

The glomerular filtrate (primary urine) collects in Bowman's capsule, then passes through the proximal convoluted tubule (PCT), the loop of Henle and the distal convoluted tubule (DCT).

గ్లోమెరులార్ ఫిల్ట్రేట్ (ప్రాథమిక మూత్రం) ముందు బౌమన్ గుళికలో చేరి, తర్వాత సన్నిహిత సంవళిత నాళిక (PCT), హెన్లీశిక్యం, దూరస్థ సంవళిత నాళిక (DCT) గుండా వెళుతుంది.

Corn (maize) and cucumber bear separate male and female flowers, so they are unisexual. Mustard and petunia have bisexual flowers.

మొక్కజొన్న, దోసలలో మగ, ఆడ పుష్పాలు వేర్వేరుగా ఉంటాయి (ఏకలింగ). ఆవాలు, పెటూనియాలవి ద్విలింగ పుష్పాలు.

Citrus canker is caused by the bacterium Xanthomonas. Yellow vein mosaic is viral; wheat rust and tikka disease (groundnut) are fungal.

సిట్రస్ కాంకర్ Xanthomonas బాక్టీరియా వల్ల వస్తుంది. పసుపు ఈనెల మొజాయిక్ వైరస్ వ్యాధి; గోధుమ కుంకుమ తెగులు, టిక్కా తెగులు శిలీంధ్ర వ్యాధులు.

II is false because nerve cells (neurons) are branched, and III is false because the basic structural and functional unit of life is the cell, not the organ. I and IV are true.

II తప్పు (నాడీ కణాలకు శాఖలు ఉంటాయి); III తప్పు (జీవి ప్రాథమిక ప్రమాణం కణం, అవయవం కాదు). I, IV సరైనవి.

Pantothenic acid (B5) deficiency causes burning feet, phylloquinone (K) is needed for clotting and cyanocobalamin (B12) deficiency causes pernicious anaemia. Pyridoxine (B6) deficiency is classically linked to nervous disorders and convulsions, so the initial key marking option 4 as mismatched is arguable.

పాంటోథెనిక్ ఆమ్లం (B5) లోపం వల్ల కాళ్లు మండుట, ఫిలోక్వినోన్ (K) రక్తం గడ్డకట్టడానికి, సయనోకోబాలమిన్ (B12) లోపం వల్ల హానికర రక్తహీనత వస్తాయి. పైరిడాక్సిన్ (B6) లోపం నాడీ సంబంధ సమస్యలతో ముడిపడి ఉంటుంది కాబట్టి కీ (4) వివాదాస్పదం; కీని అనుసరించాం.

Birds flying in a V formation reduce air drag: each bird gets uplift from the air flow of the bird in front, so the flock saves energy over long migrations. The lead bird is rotated and the formation is not meant to separate sexes or to defend against other birds.

V ఆకారంలో ఎగిరినప్పుడు ప్రతి పక్షికి ముందున్న పక్షి గాలి ప్రవాహం వల్ల పైకి లేపే బలం (uplift) లభిస్తుంది, గాలి నిరోధం తగ్గుతుంది. దీనివల్ల సుదీర్ఘ వలస ప్రయాణంలో శక్తి ఆదా అవుతుంది. మగ-ఆడ పక్షులను వేరు చేయడానికి లేదా శత్రువుల నుండి రక్షణకు కాదు.

The matchstick head contains antimony trisulphide, potassium chlorate and white phosphorus (the key follows this textbook statement). Options 1 and 2 wrongly use potassium chloride instead of chlorate (the oxidiser). Note: in modern safety matches red phosphorus is on the striking strip of the box, so this follows the initial key.

అగ్గిపుల్ల తలలో ఆంటిమొని ట్రైసల్ఫైడ్, పొటాషియం క్లోరేట్ (ఆక్సీకరణి) మరియు తెల్ల భాస్వరం ఉంటాయని పాఠ్యపుస్తక ప్రకారం కీ ఇచ్చింది. 1, 2 ఎంపికల్లో క్లోరేట్ బదులు క్లోరైడ్ అని తప్పుగా ఉంది. గమనిక: ఆధునిక సేఫ్టీ అగ్గిపెట్టెల్లో ఎర్ర భాస్వరం పెట్టె పక్క రాపిడి పట్టీపై ఉంటుంది; ఇది ప్రాథమిక కీని అనుసరిస్తుంది.

Acids, bases and vinegar (a dilute acid) contain ions in solution and so conduct electricity. Cooking oil is a covalent, non-ionic liquid with no free ions or electrons, so it is an insulator.

ఆమ్లాలు, క్షారాలు, వెనిగర్ (బలహీన ఆమ్లం) ద్రావణాల్లో అయాన్లు ఉండి విద్యుత్‌ను ప్రవహింపజేస్తాయి. వంటనూనె సంయోజనీయ (covalent) పదార్థం; స్వేచ్ఛా అయాన్లు, ఎలక్ట్రాన్లు ఉండవు కాబట్టి అది విద్యుత్ బంధకం.

Equal masses mix to a temperature in between: (20 + 60)/2 = 40°C, which lies between 20°C and 60°C. The final temperature can never exceed the hotter water or fall below the cooler water.

సమాన ద్రవ్యరాశుల మిశ్రమ ఉష్ణోగ్రత (20 + 60)/2 = 40°C, ఇది 20°C, 60°C ల మధ్య ఉంటుంది. వేడి నీటి ఉష్ణోగ్రతను మించదు, చల్లని నీటి ఉష్ణోగ్రత కంటే తగ్గదు.

Sunlight is a renewable, inexhaustible resource that will not run out on human timescales. Coal and petroleum are exhaustible fossil fuels, and forests can be depleted if over-exploited.

సూర్యరశ్మి పునరుత్పాదక, తరగని వనరు. నేలబొగ్గు, పెట్రోలియం శిలాజ ఇంధనాలు, అవి తరిగిపోతాయి; అడవులు అధికంగా వినియోగిస్తే నశిస్తాయి.

The textbook statement is that nylon is prepared from coal, water and air, which gives K, M, N. Petroleum is the raw material for other synthetic fibres such as polyester and acrylic. This follows the initial key.

పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం నైలాన్ నేలబొగ్గు, నీరు, గాలి నుండి తయారవుతుంది, అందుకే K, M, N. పెట్రోలియం పాలిస్టర్, ఆక్రిలిక్ వంటి ఇతర కృత్రిమ దారాలకు ముడిపదార్థం. ఇది ప్రాథమిక కీని అనుసరిస్తుంది.

Earthing connects the metal body of appliances to the ground through the third wire so that leaked current flows to earth instead of through a person. Lightning is a natural discharge, while charging and electroplating are unrelated.

ఎర్తింగ్‌లో ఉపకరణాల లోహ భాగాన్ని మూడవ తీగ ద్వారా భూమికి కలుపుతారు; లీకైన విద్యుత్ మనిషి గుండా కాక భూమిలోకి వెళ్తుంది. లైటనింగ్ సహజ విద్యుత్ విసర్జన, చార్జింగ్, ఎలక్ట్రోప్లేటింగ్ సంబంధం లేనివి.

Yeast reproduces by budding, potato by its eyes (vegetative propagation), Spirogyra by fragmentation and bread mold by spores. This gives i-d, ii-c, iii-a, iv-b.

ఈస్ట్ మొగ్గతొడగడం ద్వారా, బంగాళాదుంప కళ్ళ (eyes) ద్వారా (శాఖీయ వ్యాప్తి), స్పైరోగైరా ముక్కలగుట (fragmentation) ద్వారా, బ్రెడ్ మోల్డ్ సిద్ధబీజాల (spores) ద్వారా ప్రత్యుత్పత్తి చెందుతాయి. కాబట్టి i-d, ii-c, iii-a, iv-b.

Robert Gagne is credited with this statement: science teaching means engaging children in the processes of science (observing, classifying, measuring, inferring). Plato, Edison and Linnaeus are not associated with it.

రాబర్ట్ గాగ్నే ప్రకారం సైన్స్ బోధన అంటే పిల్లలను పరిశీలించడం, వర్గీకరించడం, కొలవడం, అనుమానించడం వంటి శాస్త్రీయ ప్రక్రియల్లో నిమగ్నం చేయడం. ప్లేటో, ఎడిసన్, లిన్నేయస్‌లకు ఈ ప్రతిపాదన సంబంధం లేదు.

In a lesson plan the Teacher's notes section holds extra information the teacher needs to teach the lesson, such as background facts and references. Teaching item is the topic, and strategies are the methods used.

పాఠ్య ప్రణాళికలో 'ఉపాధ్యాయుల నోట్సు' (Teacher's notes)లో బోధనకు కావలసిన అదనపు సమాచారం, నేపథ్య అంశాలు నమోదు చేస్తారు. బోధనాంశం అంటే పాఠ్యాంశం; వ్యూహాలు అంటే బోధనా పద్ధతులు.

As per the initial key, the NCF-2005 based science curriculum has 5 themes in Physical science and 4 in Biological science (5, 4). This is a recall item, so remember the key pair.

ప్రాథమిక కీ ప్రకారం NCF-2005 ఆధారిత సైన్స్ పాఠ్యప్రణాళికలో భౌతికశాస్త్రంలో 5, జీవశాస్త్రంలో 4 ఇతివృత్తాలు (5, 4). ఇది గుర్తుంచుకోవాల్సిన అంశం.

Krathwohl's affective domain levels are Receiving, Responding, Valuing, Organisation and Characterization. Naturalisation is the highest level of Dave's psychomotor domain, so it is not affective.

క్రాత్‌వాల్ భావావేశ రంగ స్థాయిలు: గ్రహించడం (Receiving), స్పందించడం, విలువ కట్టడం (Valuing), సంఘటనం, శీలస్థాపనం (Characterization). స్వాభావీకరణం (Naturalisation) డేవ్ మనోప్రేరణ రంగంలోని అత్యున్నత స్థాయి, కాబట్టి ఇది భావావేశ రంగానికి చెందదు.

Locomotion in Hydra is learnt best by observing live Hydra under the microscope, so the laboratory method (learning by doing and observing) is suitable. Lecture alone gives no direct experience.

హైడ్రా చలనాన్ని సజీవ హైడ్రాను సూక్ష్మదర్శినిలో పరిశీలించడం ద్వారా బాగా నేర్చుకోవచ్చు, కాబట్టి ప్రయోగశాల పద్ధతి (laboratory method) అనువైనది. ఉపన్యాసం ద్వారా ప్రత్యక్ష అనుభవం కలగదు.

INSPIRE (Innovation in Science Pursuit for Inspired Research) of the Department of Science and Technology aims to attract talented young students to science studies and research careers. Its awards go to students for innovative ideas, not to labs or teachers.

శాస్త్ర సాంకేతిక విభాగం (DST) చేపట్టిన INSPIRE పథకం ప్రతిభావంతులైన యువ విద్యార్థులను సైన్స్ చదువులు, పరిశోధన వైపు ఆకర్షించడానికి ఉద్దేశించింది. ఇందులో విద్యార్థుల వినూత్న ఆలోచనలకు అవార్డులు ఇస్తారు; ఇది ప్రయోగశాలలు లేదా ఉపాధ్యాయుల కోసం కాదు.

Validity means a test measures what it is meant to measure; here picture-based questions are designed to measure communication skills. Reliability is consistency of scores and objectivity is freedom from scorer bias.

ఒక పరీక్ష తాను కొలవాలనుకున్నదాన్నే కొలిస్తే అది సప్రమాణత (Validity). ఇక్కడ బొమ్మల ప్రశ్నలు భావప్రసార నైపుణ్యాన్ని కొలవడానికి రూపొందించారు. విశ్వసనీయత అంటే స్థిరత్వం, లక్ష్యాత్మకత అంటే మూల్యాంకనకర్త పక్షపాతం లేకపోవడం.

Scientific, heuristic and assignment methods make the learner active in discovering and doing. The historical method (narrating how a topic developed over time) is more teacher-led, so as per the key it is not student-centred.

శాస్త్రీయ, అన్వేషణ (heuristic), నియోజన (assignment) పద్ధతుల్లో విద్యార్థి చురుకుగా కనుగొంటాడు, చేస్తాడు. చారిత్రక పద్ధతి (అంశం గతంలో ఎలా అభివృద్ధి చెందిందో చెప్పడం) ఉపాధ్యాయ కేంద్రీకృతం కాబట్టి కీ ప్రకారం ఇది విద్యార్థి కేంద్రీకృతం కాదు.

The easternmost longitude of India is 97°25' E (Kibithu in Arunachal Pradesh). 68°7' E is the westernmost, 77°6' E is the longitude of the southern tip area and 82°32' E is the Standard Meridian of India.

భారతదేశ తూర్పు చివరి రేఖాంశం 97°25' తూ (అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌లోని కిబిథు). 68°7' తూ పశ్చిమ చివర; 77°6' తూ దక్షిణ కొన ప్రాంత రేఖాంశం; 82°32' తూ భారత ప్రామాణిక రేఖాంశం.

The expansion rate (Hubble constant) is about 70 km per second for every megaparsec of distance, so the key marks 70. The question is loosely worded, so this follows the initial key.

విశ్వ వ్యాకోచ రేటు (హబుల్ స్థిరాంకం) మెగాపార్సెక్‌కు సెకనుకు సుమారు 70 కి.మీ., అందుకే కీ 70. ప్రశ్న అస్పష్టంగా ఉంది; ఇది ప్రాథమిక కీని అనుసరిస్తుంది.

A grid is a net-like network formed by latitudes and longitudes; it gives the exact location of a place, and while reading it we first note the latitude and then the longitude. All three statements are correct.

గ్రిడ్ అనేది అక్షాంశ, రేఖాంశాలు ఏర్పరిచే వల వంటి అమరిక; దీని ద్వారా ప్రదేశ ఖచ్చిత స్థానం తెలుస్తుంది; చదివేటప్పుడు మొదట అక్షాంశం, తరువాత రేఖాంశం చూస్తారు. కాబట్టి మూడు వాక్యాలూ సరైనవే.

After the Battle of Buxar (1764) the Company began appointing Residents, its political and commercial representatives, at the courts of Indian states. Plassey (1757) made the Company influential in Bengal, but the Resident system is linked to the period after Buxar, as per the key.

బక్సార్ యుద్ధం (1764) తర్వాత కంపెనీ భారతీయ రాజ్యాల ఆస్థానాల్లో తన రాజకీయ, వాణిజ్య ప్రతినిధులైన రెసిడెంట్లను నియమించడం ప్రారంభించింది. ప్లాసీ (1757) బెంగాల్‌లో కంపెనీ ప్రభావాన్ని పెంచింది, కానీ రెసిడెంట్ వ్యవస్థ బక్సార్ తర్వాతిది అని కీ ప్రకారం.

The 1887 Madras session was presided over by Badruddin Tyabji, the first Muslim president of the INC. Naoroji presided in 1886, and W.C. Bonnerji was the first president in 1885.

1887 మద్రాసు సమావేశానికి బద్రుద్దీన్ త్యాబ్జీ అధ్యక్షత వహించారు; ఆయన INC మొదటి ముస్లిం అధ్యక్షుడు. నౌరోజీ 1886లో, డబ్ల్యూ.సి. బెనర్జీ 1885లో (మొదటి అధ్యక్షుడు) అధ్యక్షత వహించారు.

Jayapa Senani, the elephant-force commander of the Kakatiya king Ganapati Deva, wrote Geeta Ratnavali along with Nritta Ratnavali (works on dance). Palkuriki Somanatha and Nanne Choda are poets, and Vidyanatha wrote Prataparudriyam.

కాకతీయ గణపతిదేవుని గజసైన్యాధిపతి జాయపసేనాని 'గీత రత్నావళి', 'నృత్త రత్నావళి' (నృత్య గ్రంథాలు) రచించాడు. పాల్కురికి సోమనాథుడు, నన్నెచోడుడు కవులు; విద్యానాథుడు ప్రతాపరుద్రీయం రాశాడు.

The Neolithic (New Stone) Age saw the beginning of agriculture, settled life and polished stone tools. Palaeolithic and Mesolithic people were hunter-gatherers, and the Bronze Age used metal.

కొత్తరాతి (నియోలిథిక్) యుగంలో వ్యవసాయం, స్థిర నివాసం, నునుపుగా చేసిన రాతి పనిముట్లు వచ్చాయి. పాతరాతి, మధ్యరాతి యుగాల ప్రజలు వేట-ఆహార సేకరణ చేసేవారు; కంచు యుగంలో లోహం వాడారు.

In a Legislative Council, 1/3 are elected by local bodies, 1/3 by MLAs, 1/12 by graduates, 1/12 by teachers and 1/6 are nominated by the Governor. Statement B is wrong because the Governor, not the Chief Minister, nominates.

శాసన మండలిలో 1/3 మంది స్థానిక సంస్థల ద్వారా, 1/3 మంది ఎమ్మెల్యేల ద్వారా, 1/12 మంది పట్టభద్రుల ద్వారా, 1/12 మంది ఉపాధ్యాయుల ద్వారా ఎన్నికవుతారు, 1/6 మందిని గవర్నర్ నామినేట్ చేస్తారు. B తప్పు, ఎందుకంటే నామినేట్ చేసేది ముఖ్యమంత్రి కాదు, గవర్నర్.

The Satnami movement was founded by Ghasidas in Chhattisgarh; Haridas Thakur is associated with the Matua movement. The other three pairs are correctly matched.

సత్నామీ ఉద్యమాన్ని ఛత్తీస్‌గఢ్‌లో ఘాసీదాస్ స్థాపించాడు; హరిదాస్ ఠాకూర్ మతువా ఉద్యమంతో సంబంధం కలవాడు. మిగతా మూడు జతలు సరైనవి.

Nepal adopted its new Constitution in September 2015 through the Constituent Assembly, making it a federal democratic republic. 2006 saw the end of direct monarchy rule after the people's movement.

నేపాల్ రాజ్యాంగ సభ ద్వారా 2015 సెప్టెంబరులో కొత్త రాజ్యాంగాన్ని ఆమోదించి, సమాఖ్య ప్రజాస్వామ్య గణతంత్రంగా మారింది. 2006లో ప్రజా ఉద్యమంతో రాజు ప్రత్యక్ష పాలన ముగిసింది.

The 1953 States Reorganisation Commission had Fazl Ali as chairman with H.N. Kunzru and K.M. Panikkar as members. Kripalani, Munshi and Shastri were not members.

1953 రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ సంఘానికి ఫజల్ అలీ అధ్యక్షుడు; హెచ్.ఎన్. కుంజ్రు, కె.ఎమ్. పణిక్కర్ సభ్యులు. కృపలానీ, మున్షీ, శాస్త్రి సభ్యులు కారు.

The Union Carbide India plant at Bhopal manufactured pesticide (Sevin), and the 1984 leak of methyl isocyanate (MIC) caused the Bhopal gas tragedy. It was not a fertilizer, cement or nuclear plant.

భోపాల్‌లోని యూనియన్ కార్బైడ్ ఇండియా ప్లాంట్ పురుగుమందు (సెవిన్) తయారుచేసేది; 1984లో మిథైల్ ఐసోసయనేట్ (MIC) వాయువు లీకై భోపాల్ గ్యాస్ దుర్ఘటన జరిగింది. అది ఎరువులు, సిమెంట్ లేదా అణు కర్మాగారం కాదు.

Dr. A.P.J. Abdul Kalam collapsed while delivering a lecture at IIM Shillong in Meghalaya on 27 July 2015. The other cities are not linked to the event.

డా. ఎ.పి.జె. అబ్దుల్ కలాం 2015 జూలై 27న మేఘాలయలోని షిల్లాంగ్‌లో ఐఐఎం (IIM) విద్యార్థులకు ఉపన్యసిస్తూ కుప్పకూలి మరణించారు. మిగతా నగరాలకు ఈ సంఘటనతో సంబంధం లేదు.

Dhaka in Bengal was renowned for fine muslin (mulmul) and Jamdani weaving in the 18th century. Surat was known for zari borders, while Bombay and Karachi grew later as ports.

బెంగాల్‌లోని ఢాకా 18వ శతాబ్దంలో నాణ్యమైన ముల్‌ముల్ (muslin), జమ్దానీ వస్త్రాలకు ప్రసిద్ధి. సూరత్ జరీ అంచులకు ప్రసిద్ధి; బొంబాయి, కరాచీ తరువాత ఓడరేవులుగా ఎదిగాయి.

Guru Nanak rejected caste distinctions and untouchability, and promoted equality through langar (community kitchen) and sangat. This is regarded as his most progressive social teaching.

గురునానక్ కుల భేదాలను, అంటరానితనాన్ని వ్యతిరేకించాడు; లంగర్ (సామూహిక భోజనశాల), సంగత్ ద్వారా సమానత్వాన్ని ప్రోత్సహించాడు. ఇదే ఆయన అత్యంత ప్రగతిశీల సామాజిక బోధన.

Chandragiri Fort in Chittoor district is traditionally said to have been built by the Yadava Nayakas (11th century) and later came under Vijayanagara rule, serving as a capital after Penugonda. This follows the initial key.

చిత్తూరు జిల్లాలోని చంద్రగిరి కోటను 11వ శతాబ్దంలో యాదవ నాయకులు నిర్మించారని సంప్రదాయంగా చెబుతారు; తరువాత విజయనగర పాలనలోకి వచ్చి, పెనుగొండ తర్వాత రాజధానిగా పనిచేసింది. ఇది ప్రాథమిక కీని అనుసరిస్తుంది.

Explaining an event or action in one's own words shows that the learner has grasped the concept, which is the Academic Standard of Conceptual understanding. Information skills involve collecting and analysing data, and mapping skills deal with maps.

ఒక సంఘటనను లేదా చేసిన పనిని సొంత మాటల్లో వివరించడం అంటే భావనను అర్థం చేసుకున్నట్లు; ఇది 'విషయావగాహన' (Conceptual understanding) విద్యాప్రమాణం. సమాచార నైపుణ్యాలు డేటా సేకరణ-విశ్లేషణకు, పటనైపుణ్యాలు పటాలకు సంబంధించినవి.

The West Bengal Official Language Act of 1961 made Bengali the official language of the state, with English retained for some purposes. This follows the initial key.

1961 పశ్చిమ బెంగాల్ అధికార భాషా చట్టం ద్వారా బెంగాలీ రాష్ట్ర అధికార భాష అయింది; కొన్ని అవసరాలకు ఆంగ్లం కొనసాగింది. ఇది ప్రాథమిక కీని అనుసరిస్తుంది.

NCF-2005 recommends that values like equality, social justice and respect for the individual be built into the curriculum without gender discrimination. RTI and the Child Labour Act are not curriculum documents.

NCF-2005 సమానత్వం, సామాజిక న్యాయం, వ్యక్తి గౌరవం వంటి విలువలను లింగ వివక్ష లేకుండా పాఠ్యప్రణాళికలో చేర్చాలని సూచించింది. RTI, బాలకార్మిక నిషేధ చట్టం పాఠ్యప్రణాళికా పత్రాలు కావు.

Textbook design principles stress an integrated approach, self-evaluation and continuous comprehensive evaluation. Preparing children merely for examinations goes against the child-centred, stress-free spirit of NCF-2005.

పాఠ్యపుస్తక రూపకల్పనలో సమ్మిళిత (integrated) విధానం, స్వీయ మూల్యాంకనం, నిరంతర సమగ్ర మూల్యాంకనం ముఖ్యం. పిల్లలను కేవలం పరీక్షలకు సిద్ధం చేయడం NCF-2005 యొక్క పిల్లల కేంద్రీకృత, ఒత్తిడిలేని విధానానికి విరుద్ధం.

NPE-1986 core elements include the freedom movement, constitutional obligations, egalitarianism, democracy and secularism, among others. Sustainable Development Goals were adopted in 2015, long after 1986.

NPE-1986 జాతీయ మౌలిక అంశాల్లో స్వాతంత్ర్యోద్యమ చరిత్ర, రాజ్యాంగ బాధ్యతలు, సమానత్వం, ప్రజాస్వామ్యం, లౌకికవాదం మొదలైనవి ఉన్నాయి. సుస్థిరాభివృద్ధి లక్ష్యాలు (SDGs) 2015లో వచ్చాయి, 1986 నాటివి కావు.

Mapping skills involve drawing maps, reading maps and pointing out places on maps. Making documentaries belongs to other skills (such as information or creative skills).

పట నైపుణ్యాల్లో పటాలు గీయడం, పటాలు చదవడం, పటంలో ప్రదేశాలను గుర్తించడం ఉంటాయి. డాక్యుమెంటరీలు రూపొందించడం ఇతర నైపుణ్యాల (సమాచార, సృజనాత్మక) కిందకు వస్తుంది.

Analysis breaks a whole into parts and comes before synthesis, which combines the parts into a new whole. Inductive and deductive are reasoning approaches, and project is a method.

విశ్లేషణం (Analysis) సంపూర్ణ అంశాన్ని భాగాలుగా విడగొడుతుంది; సంశ్లేషణం ఆ భాగాలను కొత్త సంపూర్ణంగా కలుపుతుంది, కాబట్టి విశ్లేషణ ముందు వస్తుంది. ఆగమన, నిగమన తార్కిక విధానాలు; ప్రకల్ప ఒక పద్ధతి.

A good activity is thought-provoking, objective and practical, and should allow multiple responses so that children can think divergently. Hence 'should not allow multiple responses' is not a characteristic.

మంచి కృత్యం ఆలోచింపజేసేదిగా, లక్ష్యాత్మకంగా, ఆచరణాత్మకంగా ఉండాలి; పిల్లలు భిన్నంగా ఆలోచించేందుకు బహుళ ప్రతిస్పందనలను అనుమతించాలి. కాబట్టి 'బహుళ ప్రతిస్పందనలను అనుమతించదు' కృత్య లక్షణం కాదు.