AP TET 2026 SGT Paper IA Question Paper 9 August 2026 Shift 2

Interest is a motivational state that directs a person towards a particular object, activity or goal and keeps attention fixed on it. Attitude is a learned tendency to respond favourably or unfavourably, intelligence is the ability to learn and adapt, and creativity is producing novel ideas.

అభిరుచి (Interest) అనేది వ్యక్తిని ఒక వస్తువు, కార్యకలాపం లేదా లక్ష్యం వైపు నడిపించే ప్రేరణస్థితి. వైఖరి (Attitude) అనేది ఒక విషయం పట్ల అనుకూల లేదా ప్రతికూల స్పందన చూపే నేర్చుకున్న ధోరణి; ప్రజ్ఞ అంటే నేర్చుకొని అనుకూలించే సామర్థ్యం; సృజనాత్మకత అంటే కొత్త ఆలోచనలను సృష్టించడం.

This definition of memory is attributed to Ryburn, who described it as the power to store experiences and bring them back to consciousness when needed. Ebbinghaus is known for his experimental study of memory and the forgetting curve, not this definition.

అనుభవాలను మెదడులో నిల్వ చేసి అవసరమైనప్పుడు చేతనంలోకి తెచ్చే శక్తి స్మృతి అని రైబర్న్ (Ryburn) నిర్వచించాడు. ఎబ్బింగ్‌హాస్ స్మృతిపై ప్రయోగాలు, విస్మృతి వక్రరేఖ (forgetting curve) కోసం ప్రసిద్ధుడు; ఈ నిర్వచనం అతనిది కాదు.

Teaching machines were developed from programmed learning, based on Skinner's operant conditioning: small steps, active responses and immediate feedback. Skinner built the first teaching machine in the 1950s.

బోధనా యంత్రాలు స్కిన్నర్ క్రియాప్రసూత నిబంధనం (operant conditioning) ఆధారంగా వచ్చిన కార్యక్రమయుత అభ్యసనం (programmed learning) నుంచి పుట్టాయి: చిన్న సోపానాలు, చురుకైన ప్రతిస్పందన, వెంటనే పునర్బలనం ఇందులో ఉంటాయి.

In Vygotsky's sociocultural theory, higher mental functions (language, thinking, problem solving) develop through social interaction and lead to self-regulation. Option 2 describes Thorndike's connectionism, and options 1 and 3 are invented statements.

వైగోట్స్కీ సాంఘిక సాంస్కృతిక సిద్ధాంతం ప్రకారం భాష, ఆలోచన, సమస్యా పరిష్కారం వంటి ఉన్నత మానసిక ప్రక్రియలు సామాజిక సంభాషణ ద్వారా వికసించి స్వయం క్రమీకరణకు (self-regulation) తోడ్పడతాయి. 2వ ఎంపిక థార్న్‌డైక్ బంధ సిద్ధాంతానికి సంబంధించింది; 1, 3 ఎంపికలు సరికావు.

Under the RPwD Act 2016 and current usage, what was earlier called mental retardation or mental disability is now termed intellectual disability. Locomotor, visual and hearing impairments are different categories.

గతంలో మానసిక వైకల్యం / మానసిక మాంద్యం (mental retardation) అని పిలిచిన స్థితిని ఇప్పుడు మేధో వైకల్యం (intellectual disability) అంటున్నారు. చలన, దృష్టి, శ్రవణ లోపాలు వేరే వర్గాలు.

The wrong pair is option 4: 'Animal Intelligence' (1898) was written by Edward Thorndike, not Pavlov, who is known for classical conditioning. The other three pairs are correct.

4వ జత సరికాదు: 'Animal Intelligence' (1898) గ్రంథాన్ని రాసినది థార్న్‌డైక్; పావ్‌లోవ్ సంప్రదాయక నిబంధనానికి ప్రసిద్ధుడు. మిగిలిన మూడు జతలు సరైనవే.

Bruner's theory of instruction describes three modes of representation: enactive (activity), iconic (images) and symbolic (language/symbols). Teaching should move from enactive to iconic to symbolic.

బ్రూనర్ బోధనా సిద్ధాంతంలో జ్ఞాన ప్రాతినిధ్య మూడు రీతులు ఉన్నాయి: క్రియాత్మక (enactive), చిత్రప్రతిమ (iconic), ప్రతీకాత్మక (symbolic). బోధన క్రియ నుంచి చిత్రాల ద్వారా ప్రతీకల వైపు సాగాలి.

As per the final key, this statement is attributed to Holeck. This is a rarely cited definition; the answer follows the final key.

తుది కీ ప్రకారం ఈ ప్రవచనం హోలెక్ (Holeck) దని గుర్తించబడింది. ఇది అరుదుగా ప్రస్తావించే నిర్వచనం; సమాధానం తుది కీని అనుసరిస్తుంది.

Learning by observing a model and the consequences (here praise) she receives is social or observational learning, as in Bandura's theory. This is vicarious reinforcement.

ఒక నమూనాను గమనించి, ఆమెకు లభించిన ప్రశంసను చూసి ప్రవర్తనను మార్చుకోవడం సామాజిక (పరిశీలనా) అభ్యసనం; ఇది బాండూరా సిద్ధాంతంలోని పరోక్ష పునర్బలనం (vicarious reinforcement).

Under the RTI Act 2005, the PIO must provide information within 30 days of the request. For information concerning life or liberty it is 48 hours, and if the request goes through an Assistant PIO it is 35 days.

సమాచార హక్కు చట్టం 2005 ప్రకారం PIO అభ్యర్థన అందిన 30 రోజుల్లోగా సమాచారం ఇవ్వాలి. ప్రాణం లేదా స్వేచ్ఛకు సంబంధించిన సమాచారానికి 48 గంటలు; సహాయ PIO ద్వారా అయితే 35 రోజులు.

NCF was formulated in 2005, NEP in 2020 and the RTE Act in 2009. The National Curriculum Framework for School Education (NCFSE) was released in 2023, so 'NCFSE 2020' is incorrect.

NCF 2005, NEP 2020, RTE 2009 సరైనవే. పాఠశాల విద్యకు జాతీయ పాఠ్యప్రణాళిక చట్రం (NCFSE) 2023లో విడుదలైంది, కాబట్టి 'NCFSE 2020' సరికాదు.

Anton Makarenko, the Soviet educator, stressed collective education and a balance between freedom and discipline, with discipline arising from the group and productive work.

సోవియట్ విద్యావేత్త మకారెంకో సామూహిక విద్య, స్వేచ్ఛ మరియు క్రమశిక్షణ మధ్య సమతౌల్యం ముఖ్యమని భావించాడు; క్రమశిక్షణ సమూహం, ఉత్పాదక శ్రమ నుంచి ఏర్పడాలని చెప్పాడు.

NIPUN Bharat (National Initiative for Proficiency in Reading with Understanding and Numeracy, 2021) aims for foundational literacy and numeracy (FLN) for every child by the end of Grade 3, by 2026-27.

NIPUN భారత్ (2021) లక్ష్యం: 2026-27 నాటికి ప్రతి పిల్లవాడు 3వ తరగతి చివరికల్లా ప్రాథమిక భాషా, గణిత నైపుణ్యాలు (FLN) సాధించడం.

In Baumrind's classification, authoritative parenting (warm, with firm but reasoned rules) builds self-concept, self-control and cooperation. Permissive and uninvolved styles give poor self-control, and authoritarian is strict and controlling.

బామ్రిండ్ వర్గీకరణలో సాధికార (authoritative) పెంపక శైలి ప్రేమతో పాటు హేతుబద్ధమైన నియమాలు కలిగి ఉండి ఆత్మభావన, స్వీయనియంత్రణ, సహకార ధోరణిని పెంచుతుంది. అంగీకారతత్వ, జోక్యరహిత శైలుల్లో స్వీయనియంత్రణ తక్కువ.

Philippe Aries (Centuries of Childhood, 1960) argued that childhood is a social construct that emerged in modern Europe, not a natural or biological given.

ఫిలిప్ ఏరిస్ (Centuries of Childhood) ప్రకారం బాల్యం సహజ లేదా జీవసంబంధ అంశం కాదు; అది సమాజం నిర్మించిన సామాజిక భావన (social construct).

'Pygmalion in the Classroom' (1968) was written by Robert Rosenthal and Lenore Jacobson; it reports the teacher-expectation effect.

'Pygmalion in the Classroom' (1968) రచయితలు రాబర్ట్ రోసెంథాల్, లెనోర్ జాకబ్సన్; ఇది ఉపాధ్యాయుల అంచనాల ప్రభావాన్ని వివరిస్తుంది.

This question was dropped in the final key; marks were awarded to all candidates. Content-wise, option 1 (infancy to adolescence) or option 3 appears closest, but the definitions in standard sources vary, so the question was dropped.

ఈ ప్రశ్న తుది కీలో తొలగించబడింది; అభ్యర్థులందరికీ మార్కులు ఇచ్చారు. విషయపరంగా 1వ ఎంపిక (శైశవం నుండి కౌమారం వరకు) లేదా 3వ ఎంపిక దగ్గరగా కనిపిస్తాయి, కానీ నిర్వచనాలు మూలాన్ని బట్టి మారుతాయి.

Later childhood (about 6-12 years) is called the gang age because children form peer groups and gangs with strong loyalty to friends of the same sex.

ఉత్తర బాల్యదశ (సుమారు 6-12 సం.) ని ముఠా దశ (gang age) అంటారు; ఈ దశలో పిల్లలు సమ వయస్కులు, ఒకే లింగ మిత్రులతో ముఠాలుగా ఏర్పడతారు.

The variable that the researcher manipulates or introduces (artificial intelligence) is the independent variable; student achievement, which is measured, is the dependent variable.

పరిశోధకుడు ప్రవేశపెట్టే లేదా మార్చే చరం (కృత్రిమ మేధ) స్వతంత్రచరం (independent variable); కొలిచే విద్యార్థి సాధన పరతంత్రచరం (dependent variable).

Making up for the lack of own children by adopting children is a substitute satisfaction for a frustrated need, which the key treats as compensation. Sublimation channels impulses into socially approved higher activities, which is the tempting alternative.

సొంత పిల్లలు లేని లోటును దత్తతతో భర్తీ చేసుకోవడం పరిహారం (compensation) గా తుది కీ పేర్కొంది. ఉదాత్తీకరణం (sublimation) అంటే కోరికలను సమాజ ఆమోదిత ఉన్నత కార్యకలాపాల్లోకి మళ్లించడం.

The boy is attracted to the dog (positive) and afraid of its bite (negative) in the same goal, which is an approach-avoidance conflict.

ఒకే లక్ష్యం (కుక్క) పట్ల ఆకర్షణ (ఉపగమ), భయం (పరిహార) రెండూ ఉన్నందున ఇది ఉపగమ-పరిహార సంఘర్షణ (approach-avoidance conflict).

Ebbinghaus's savings method: savings score = (trials in original learning - trials in relearning) / trials in original learning, usually expressed as a percentage. It measures how much effort relearning saves.

ఎబ్బింగ్‌హాస్ పొదుపు పద్ధతి: పొదుపు స్కోరు = (తొలి అభ్యసన ప్రయత్నాలు − పునరభ్యసన ప్రయత్నాలు) ÷ తొలి ప్రయత్నాలు, సాధారణంగా శాతంలో చెబుతారు.

VASK is expanded as Values, Attitude, Skills and Knowledge: the four competencies teachers need for inclusive education.

VASK అంటే Values (విలువలు), Attitude (వైఖరి), Skills (నైపుణ్యాలు), Knowledge (జ్ఞానం): సమ్మిళిత విద్యకు ఉపాధ్యాయులకు కావలసిన నాలుగు సామర్థ్యాలు.

Identification is gaining satisfaction by living through another person's success or by taking on the qualities of an admired person, for example parents fulfilling their ambitions through their child. Projection is blaming others for one's own faults.

ఇతరుల విజయాల ద్వారా తన కోరికలు తీరినట్లు తృప్తి పొందడం తాదాత్మీకరణం (identification), ఉదా: పిల్లల ద్వారా తమ ఆశయాలు నెరవేర్చుకునే తల్లిదండ్రులు. ప్రక్షేపణం అంటే తన లోపాలను ఇతరులపై మోపడం.

Erikson's first stage, trust vs mistrust, occurs in infancy (birth to about 1-1.5 years). The key marks option 2 (Infancy); play age is initiative vs guilt and school age is industry vs inferiority.

ఎరిక్సన్ మొదటి దశ నమ్మకం vs అపనమ్మకం శైశవంలో (పుట్టుక నుంచి సుమారు 1-1½ సం.) ఉంటుంది. తుది కీ 2వ ఎంపిక; క్రీడా దశలో చొరవ vs అపరాధభావన, పాఠశాల దశలో కృషి vs న్యూనత ఉంటాయి.

Action research is done by practitioners such as teachers to explore and solve everyday problems in their own situation. Experimental, descriptive and historical research have other aims.

ఉపాధ్యాయులు వంటి ఆచరణశీలులు తమ దైనందిన సమస్యలను అన్వేషించి పరిష్కరించుకునే పరిశోధన చర్యాత్మక పరిశోధన (action research).

A pie chart totals 360°. With four equal marks each gets 360/4 = 90°, so 90° each.

పై చార్టు మొత్తం కోణం 360°. నలుగురికి సమాన మార్కులు కాబట్టి ప్రతి ఒక్కరికి 360 ÷ 4 = 90°.

In the direct method the arithmetic mean for a frequency distribution is X-bar = Σfx / N, where N = Σf. Option 1 omits the summation.

ప్రత్యక్ష పద్ధతిలో అంకమధ్యమం = Σfx / N, ఇక్కడ N = Σf. 1వ ఎంపికలో సిగ్మా (Σ) లేదు కాబట్టి సరికాదు.

Language is the basic tool for communicating information and ideas; technology and textbooks are only media that rely on language.

సమాచారం, భావాల ప్రసారానికి మౌలిక సాధనం భాష; సాంకేతికత, పాఠ్యపుస్తకాలు భాషపై ఆధారపడే మాధ్యమాలు మాత్రమే.

A monitor displays output, so it is an output device. A joystick, graphic pad and barcode reader all feed data into the computer.

మానిటర్ ఫలితాన్ని చూపే అవుట్‌పుట్ సాధనం. జాయ్‌స్టిక్, గ్రాఫిక్ పాడ్, బార్‌కోడ్ రీడర్ కంప్యూటర్‌కు డేటా ఇచ్చే ఇన్‌పుట్ సాధనాలు.

ధనవంతుని ఇంట్లో వీపుకు పుండయినా ఊరంతా వార్తగా చెప్పుకుంటారు; పేదవాని ఇంట్లో పెళ్లయినా ఎవరికీ తెలియదని పద్యభావం. కాబట్టి ధనవంతుని (విత్తముగల వాని) విషయాలే ప్రాధాన్యత పొందుతాయి.

“విత్తము” అంటే ధనం, సంపద. ‘విత్తముగల వాడు’ అంటే ధనవంతుడు; ఇది వేమన పద్యంలోని పదం, పర్యాయపదాలు: ధనము, సొమ్ము, అర్థము.

గద్యంలోనే “కెయిరసులనగా పూర్వకాలపు సమాధులు” అని చెప్పబడింది. భూగర్భాన్ని తవ్వినప్పుడు ఇవి బయటపడతాయి; కాబట్టి సరైన సమాధానం ‘పూర్వకాలపు సమాధులు’.

సమాధి చుట్టూ పెద్ద బండరాళ్లను చూసి ఆశ్చర్యపోయిన జనులు వీటికి “రాక్షసగుళ్ళు” అని పేరు పెట్టారని గద్యంలో ఉంది. కాబట్టి కెయిరసుల మరో పేరు రాక్షస గుళ్ళు.

పద్యం క్రమం: ‘ఒరులేయవి యొనరించిన / నరవర! యా ప్రియము తనమనంబునకగుదా / నొరులకు నవి సేయకునికి / పరాయణము పరమధర్మ పథములకెల్లన్’ — అంటే C, D, B, A. ఇతరులు చేస్తే తనకు ఇష్టం కాని పనిని ఇతరులకు చేయకపోవడమే ధర్మమార్గాలన్నిటికీ ఆధారం అని భావం (తుది కీ ప్రకారం సమాధానం 1).

అడవిపూలు, నాగులు, సంచార జాతులు వెన్నెలకంటి రాఘవయ్య రచనలుగా ఇవ్వబడ్డాయి; ‘సత్యరాజా పూర్వదేశ యాత్రలు’ ఆయన రచన కాదు (ఇది యాత్రా చరిత్ర గ్రంథం). తుది కీ ప్రకారం సమాధానం 4.

‘సారస్వతాలోకము’ రాళ్ళపల్లి అనంతకృష్ణ శర్మ గారి విమర్శనా గ్రంథం; ఆయన అన్నమాచార్య కృతులకు స్వరకల్పన కూడా చేశారు. మిగిలిన వారు ఇతర రంగాల్లో ప్రసిద్ధులు (విశ్వనాథ – కవి/నవలాకారుడు, తాపీ ధర్మారావు – సంస్కర్త/రచయిత).

నారాయణరాజుకు రాసిన ఈ లేఖా భాగం సూర్యదేవర సంజీవ్ దేవ్ గారిది అని తుది కీ పేర్కొంది. ఆయన చిత్రకారుడు, రచయిత; లేఖలు, వ్యాసాలలో కళా తత్త్వాన్ని చర్చించారు.

‘ఆతిథ్యం’ పాఠం తిక్కన రచించిన మహాభారతంలోని శాంతిపర్వం తృతీయాశ్వాసం నుండి తీసుకోబడింది (కపోత కథ – అతిథి సత్కార ధర్మం). తిక్కన విరాటపర్వం నుండి స్వర్గారోహణ పర్వం వరకు 15 పర్వాలను రచించాడు.

తుది కీ ప్రకారం చిన్నయసూరి బాలవ్యాకరణానికి టీక రాసినది బులుసు వెంకట రమణయ్య. బాలవ్యాకరణం తెలుగు భాషకు సంబంధించిన సంప్రదాయ వ్యాకరణ గ్రంథం; దీనికి అనేకులు వ్యాఖ్యలు రాశారు.

సత్యం శంకరమంచి – తృప్తి; గరిమెళ్ల సత్యనారాయణ – ‘మాకొద్దీ తెల్లదొరతనం’ (స్వాతంత్ర్య గీతం); చిలుకూరి దేవపుత్ర – మమకారం; మొల్ల – త్రిజట స్వప్నం (మొల్ల రామాయణం). కాబట్టి i-B, ii-A, iii-D, iv-C.

పరివర్తన పాఠంలో కాకి, తేనెటీగ, చీమ తమ పనుల్లో నిమగ్నమై ఉండటం చూసి బడికి వెళ్లాలని నిర్ణయించుకున్న బాలుడు రాము అని తుది కీ పేర్కొంది.

‘ప్రస్తుతించు’ అంటే పొగడు, స్తుతించు అని అర్థం. రాజును ప్రజలు భయంతో పొగుడుతారని పద్యభావం; నిందించుట దీనికి వ్యతిరేకార్థం.

ప్రాక్తనం, సనాతనం రెండూ ‘పురాతనమైన’ అనే అర్థాన్నిస్తాయి, సమానార్థకం ప్రాచీనం. ‘అధునాతనం’ దీనికి వ్యతిరేక పదం (ఇటీవలి).

‘భృత్యము’ (భత్యము – జీతం, భృతి) తెలుగులో ‘బత్తెము’గా మారింది; ఇదే వికృతి రూపం. తత్సమ పదం మారిన తెలుగు రూపాన్ని వికృతి అంటారు.

‘బాస’ అంటే భాష, ఒట్టు, ప్రమాణం, ప్రతిజ్ఞ అనే అర్థాలున్నాయి. ఇచ్చిన ఎంపికలలో ‘ఒట్టు, ప్రమాణం’ సరైన జతగా తుది కీ పేర్కొంది.

తమలపాకు (తీగ), సున్నం (రాతిన పుట్టినది), వక్క (చెట్టు) కలిసి నోట్లో ఎర్రగా పండేది తాంబూలం. అందుకే పొడుపుకథ విడుపు తాంబూలం.

బావిలోని కప్ప బయటి ప్రపంచం తెలియక అదే ప్రపంచమనుకుంటుంది; దీనికి సంస్కృత న్యాయం ‘కూపస్థ మండూక న్యాయం’ (కూప = బావి, మండూకం = కప్ప).

తత్పురుష సమాసంలో ఉత్తరపదానికి (చివరి పదానికి) ప్రాధాన్యం ఉంటుంది (ఉదా: రాజభటుడు). పూర్వపద ప్రాధాన్యం అవ్యయీభావం, ఉభయపదాలు ద్వంద్వం, అన్యపదాలు బహువ్రీహి.

‘విస్తర’ = గురు లఘు లఘు (UII) = భగణం, కాబట్టి A సరైనది. ‘జననీ’ = లఘు లఘు గురు (IIU) = సగణం; మగణం (UUU) కాదు, కాబట్టి B తప్పు.

ఒక హల్లుకు అదే హల్లు ఒత్తుగా చేరితే ద్విత్వాక్షరం (ఉదా: క్క, ల్ల, త్త). వేరు వేరు హల్లులు కలిస్తే సంయుక్తాక్షరం.

అక్షరాలు అచ్చులు, హల్లులు, ఉభయాక్షరాలుగా విభజించబడతాయి. విభక్తులు వ్యాకరణ ప్రత్యయాలు; అవి అక్షర విభాగంలోకి రావు.

క్త్వార్థకం ‘-ఇ’ (చూసి), శత్రర్థకం ‘-తూ’ (చూస్తూ), చేదర్థకం ‘-తే’ (చూస్తే) అని ముగుస్తాయి. కాబట్టి వరుస: చూసి, చూస్తూ, చూస్తే.

రెండు వాక్యాల చివర ‘-కున్నాం’ అనే ఒకే అక్షరాలు వచ్చాయి; ఇది అంత్యానుప్రాస (పాదాంతాల్లో ఒకే శబ్దం పునరావృతం).

తుది కీ ప్రకారం ‘పిల్లల భాష – ఉపాధ్యాయుడు’ రచయిత ప్రొ॥ కృష్ణకుమార్. ఆయన ప్రసిద్ధ విద్యావేత్త (NCERT మాజీ డైరెక్టర్).

‘ఇ’ నోరు ఎక్కువగా తెరవకుండా పలుకుతాం (సంవృతం), నాలుక ముందుభాగంతో (పూర్వస్వరం), తాలువు (తాలవ్యం) నుండి పలుకబడుతుంది. ‘అ’ కంఠ్యం, ‘ఎ’ అర్ధ-వివృతం, ‘ఋ’ మూర్ధన్యం.

పోలికలను గుర్తించి వివరించడం అవగాహన (అవబోధం – understanding) స్థాయి లక్ష్యం. జ్ఞానం అంటే కేవలం గుర్తుంచుకోవడం; వినియోగం అంటే నేర్చినదాన్ని కొత్త సందర్భంలో వాడటం.

వ్యాకరణ బోధనలో సూత్ర పద్ధతి (నియమాలు) మరియు అనుమానోపపద్ధతి (ఉదాహరణల నుండి సూత్రానికి – ఆగమన/నిగమన తర్కం) అనుకూలమైనవి. తుది కీ ప్రకారం సమాధానం B, C.

తుది కీ ప్రకారం: పద్యబోధన – ఖండపద్ధతి, గద్యబోధన – ప్రవచన పద్ధతి, వ్యాకరణబోధన – నిగమనోపపత్తి పద్ధతి. అంటే i-C, ii-A, iii-D.

నిర్మాణాత్మక (formative) మూల్యాంకనం బోధన–అభ్యసనం జరుగుతూ ఉండగా నిరంతరం జరిగి, అభ్యసనాన్ని మెరుగుపరచడానికి ఉద్దేశించింది; అందుకే ‘అభ్యసనం కొరకు, అభ్యసనం జరిగేటప్పుడు, అభ్యసనం యొక్క మదింపు’ (A, B, C) అని తుది కీ పేర్కొంది.

Pensive means deeply, quietly thoughtful, so 'thoughtful' is the synonym. Careless, noisy and joyful do not fit a child who grew into a mild, quiet youth.

Pensive అంటే లోతుగా, నిశ్శబ్దంగా ఆలోచించేవాడు; కాబట్టి 'thoughtful' సమానార్థకం. Careless, noisy, joyful అనేవి మృదువైన, నిశ్శబ్ద స్వభావానికి సరిపోవు.

Stingy means unwilling to spend or give; its opposite is 'generous'. Miserly and greedy are near-synonyms, and frugal means careful with money (not the true opposite).

Stingy అంటే ఖర్చు చేయడానికి/ఇవ్వడానికి ఇష్టపడని; దీని వ్యతిరేకార్థం 'generous' (ఉదారుడు). Miserly, greedy దాదాపు సమానార్థకాలు; frugal అంటే పొదుపరి, అది సరైన వ్యతిరేకార్థం కాదు.

The correct spelling is 'posthumously' (after one's death), from Latin postumus. The other options misplace letters.

సరైన స్పెల్లింగ్ 'posthumously' (మరణానంతరం). మిగతా ఎంపికలలో అక్షరాలు తప్పుగా ఉన్నాయి.

A fatalist believes that events are predetermined by fate. A misogynist hates women, a theist believes in God, and a literate person can read and write.

Fatalist అంటే విధిని నమ్మేవాడు. Misogynist స్త్రీ ద్వేషి, theist దేవుడిని నమ్మేవాడు, literate చదవడం రాయడం తెలిసినవాడు.

'Could you please...?' is a polite way of asking someone to do something, so the function is a request. An offer would be 'Shall I open the window?'.

'Could you please...?' అనేది ఎవరినైనా మర్యాదగా ఏదైనా చేయమని అడగడం, కాబట్టి function 'request'. Offer అయితే 'Shall I open the window?' అని ఉంటుంది.

The sentence simply states a fact and ends with a full stop, so it is declarative. It does not ask, command or express strong feeling.

ఈ వాక్యం ఒక వాస్తవాన్ని తెలియజేస్తోంది, full stop తో ముగుస్తుంది; కాబట్టి declarative sentence. ప్రశ్న, ఆజ్ఞ, ఉద్వేగం లేవు.

Titles (Dr., Mr.) and proper names (Jekyll, Hyde) all begin with capital letters and the abbreviations take a full stop. Only option 3 does all of this.

Dr., Mr. వంటి titles, Jekyll, Hyde వంటి proper names అన్నీ capital letter తో మొదలవ్వాలి; సంక్షిప్తాలకు full stop ఉండాలి. ఇవన్నీ 3వ ఎంపికలోనే సరిగా ఉన్నాయి.

A learner's dictionary gives meaning, pronunciation and part of speech for every entry; etymology (word origin) is not usually given for every word.

Learner's dictionary లో ప్రతి పదానికి అర్థం, ఉచ్చారణ, parts of speech ఇస్తారు; word origin (పద వ్యుత్పత్తి) ప్రతి పదానికీ ఇవ్వరు.

'Hardly' at the start needs inversion (had + subject) and is followed by 'when', not 'than' ('no sooner...than'). So 'Hardly had we sat down..., when...' is correct.

వాక్యం Hardly తో మొదలైతే inversion (had + subject) ఉండాలి, తర్వాత 'when' వస్తుంది ('no sooner... than' కు మాత్రమే than). కాబట్టి 1వ ఎంపిక సరైనది.

A biography is the life story of a person written by someone else; an autobiography is written by the person himself/herself.

ఒకరి జీవిత కథను మరొకరు రాస్తే అది biography; స్వయంగా రాసుకుంటే autobiography.

'After that' shows time order or sequence. 'In addition to' adds, while 'On the other hand' and 'However' show contrast.

'After that' క్రమాన్ని (sequence) సూచిస్తుంది. 'In addition to' అదనపు సమాచారం; 'On the other hand', 'However' వ్యత్యాసాన్ని (contrast) చూపుతాయి.

A complex sentence has one main clause and one subordinate clause. In 'He was so tired that he could not stand', 'that he could not stand' is a subordinate clause. Options 2 and 3 are compound, option 1 is simple.

Complex sentence లో ఒక main clause, ఒక subordinate clause ఉంటాయి. 4వ ఎంపికలో 'that he could not stand' subordinate clause. 2, 3 compound; 1 simple sentence.

In reported speech with a past reporting verb, present continuous 'am going' becomes 'was going', 'I' becomes 'he' and 'tonight' becomes 'that night'. Only option 3 does this.

Past reporting verb తో indirect speech లో 'am going' -> 'was going', 'I' -> 'he', 'tonight' -> 'that night' అవుతాయి. ఇది 3వ ఎంపికలోనే ఉంది.

The fixed phrase is 'under the impression that', meaning to believe something (often wrongly).

'under the impression that' అనేది స్థిర పదబంధం; అంటే (తరచుగా తప్పుగా) అలా నమ్మడం.

'Garage' is countable (a garage, two garages). Baggage, luggage and damage (in the sense of harm) are uncountable.

'Garage' countable noun (a garage, two garages). Baggage, luggage, damage (హాని అర్థంలో) uncountable.

Option 1 is the best of the four under the key: 'the house next door to us' is a specific house, so 'the' is right. The other sentences have article errors (e.g. missing 'a' before 'new drug', 'a ground floor' instead of 'the ground floor'). Option 1 is itself awkward, so this follows the final key.

కీ ప్రకారం 1వ ఎంపిక సరైనది: 'the house next door to us' నిర్దిష్టమైన ఇల్లు కాబట్టి 'the' సరైనది. మిగతావాటిలో article తప్పులున్నాయి (ఉదా. 'new drug' ముందు 'a' లేదు, 'the ground floor' బదులు 'a ground floor'). 1వ ఎంపిక కూడా కొంత అసహజంగా ఉంది; ఇది తుది కీని అనుసరిస్తోంది.

The idiom is 'way out in left field', meaning completely mistaken or very unconventional (from baseball).

'way out in left field' అంటే పూర్తిగా తప్పు/విచిత్రంగా ఉండటం (baseball నుంచి వచ్చిన idiom). కాబట్టి 'field'.

'Let (someone) down' means to disappoint them, so 'letting the whole family down' fits.

'let down' అంటే నిరాశపరచడం; 'letting the whole family down' సరిపోతుంది.

The passive of 'needn't have + past participle' is 'needn't have been + past participle', so 'This needn't have been done.'

'needn't have + V3' యొక్క passive 'needn't have been + V3'; కాబట్టి 'This needn't have been done.'

Present perfect continuous = subject + have/has been + verb-ing. Option 1 is present perfect, option 3 past perfect continuous and option 4 future perfect.

Present perfect continuous = subject + have/has been + verb-ing. 1వ ఎంపిక present perfect, 3వది past perfect continuous, 4వది future perfect.

'Must' + base verb expresses strong recommendation: 'You must watch it.' The other options are ungrammatical or do not fit the meaning.

Strong recommendation కోసం 'must + base verb' వాడతాం: 'You must watch it.' మిగతావి వ్యాకరణ విరుద్ధం లేదా అర్థానికి సరిపోవు.

A compound sentence joins independent clauses with a coordinator such as 'and'. 'Start early and you can catch the train' does this; options 1, 3 and 4 use 'if' or 'in case of', making them complex or simple.

Compound sentence లో 'and' వంటి coordinator తో స్వతంత్ర వాక్యాలు కలుస్తాయి. 2వ ఎంపిక అలాంటిదే; 1, 3 లో 'if' ఉండటం వల్ల complex, 4 లో phrase ఉండటం వల్ల simple.

The passage says his road turned a 55 km journey into 15 km, so option 4 is correct. He did not give up, and nothing says the road was for tourism or that he lived on the mountain.

ప్రకరణం ప్రకారం అతని రోడ్డు 55 కి.మీ. ప్రయాణాన్ని 15 కి.మీ.కు తగ్గించింది, కాబట్టి 4వ ఎంపిక సరైనది. అతడు వదిలేయలేదు; పర్యాటకం కోసం కట్టాడని, కొండపై నివసించాడని చెప్పలేదు.

The stanza says to love friends the way they are, without judging from afar, so option 3 is correct.

ఈ పద్యం స్నేహితులను వారు ఉన్నట్లే ప్రేమించాలని, దూరం నుంచి తీర్పులు చెప్పకూడదని చెబుతోంది; కాబట్టి 3వ ఎంపిక సరైనది.

As per the final key, the three-language formula was first proposed by CABE in 1956. It was later modified at the 1961 Chief Ministers' Conference and recommended by the Kothari Commission (1964-66).

తుది కీ ప్రకారం త్రిభాషా సూత్రాన్ని మొదటిసారిగా CABE 1956లో ప్రతిపాదించింది. దీనిని 1961 ముఖ్యమంత్రుల సమావేశంలో సవరించారు, కొఠారి కమిషన్ (1964-66) సిఫారసు చేసింది.

In a language lab, learners practise with the prepared lab materials (audio/video), not with materials of their own choice, so statement 3 is the incorrect one. The other statements describe real features of a lab.

Language lab లో విద్యార్థులు ఏర్పాటు చేసిన lab materials తో సాధన చేస్తారు, తమ సొంత materials తో కాదు; కాబట్టి 3వ వాక్యం తప్పు. మిగతావి lab యొక్క నిజమైన లక్షణాలు.

The Structural-Oral-Situational approach stresses structures, habit formation through repetition and reinforcement, and graded presentation of structures and vocabulary. Real-communication tasks belong to the communicative/task-based approach, so option 2 is not correct.

Structural-Oral-Situational approach లో నిర్మాణాలపై పట్టు, పునరావృతం ద్వారా అలవాటు, క్రమబద్ధంగా నిర్మాణాలు/పదజాలం బోధన ఉంటాయి. నిజమైన కమ్యూనికేషన్ tasks అనేవి communicative/task-based approach కు చెందినవి; కాబట్టి 2వ ఎంపిక సరికాదు.

Content words carry meaning (nouns, main verbs, adjectives, adverbs); 'little' is an adjective. 'Is', 'a' and 'with' are function (structural) words.

Content words అర్థాన్ని ఇస్తాయి (nouns, main verbs, adjectives, adverbs); 'little' adjective. 'is', 'a', 'with' function words.

Identifying or recalling forms is a knowledge-level objective in Bloom's taxonomy. Application would use the forms in new sentences.

రూపాలను గుర్తించడం/గుర్తుచేసుకోవడం అనేది Bloom's taxonomy లో knowledge స్థాయి లక్ష్యం. Application అంటే కొత్త వాక్యాల్లో వాడటం.

Measurement is the process of assigning numbers to a learner's characteristics (e.g. marks). Evaluation goes further and judges the value of those results.

అభ్యాసకుని లక్షణాలకు సంఖ్యలు కేటాయించే ప్రక్రియ measurement (ఉదా. మార్కులు). Evaluation అనేది ఫలితాల విలువను నిర్ణయిస్తుంది.

123 × 25 = 3075. The factors have 3 + 2 = 5 decimal places in total, so the product is 0.03075.

123 × 25 = 3075. కారకాలలో మొత్తం 3 + 2 = 5 దశాంశ స్థానాలు ఉన్నాయి, కాబట్టి లబ్దం 0.03075.

Group the terms in pairs: (1 – 2), (3 – 4), ..., (2025 – 2026). Each pair equals –1 and there are 2026/2 = 1013 pairs, so the sum is –1013.

పదాలను జతలుగా చేయండి: (1 – 2), (3 – 4), ..., (2025 – 2026). ప్రతి జత విలువ –1, మొత్తం 2026/2 = 1013 జతలు, కాబట్టి మొత్తం –1013.

(1/2)% = (1/2)/100 = 1/200. Then 1/200 of 1/2 = 1/200 × 1/2 = 1/400.

(1/2)% = (1/2)/100 = 1/200. అప్పుడు 1/2 లో 1/200 భాగం = 1/200 × 1/2 = 1/400.

2 1/3 = 7/3, whose reciprocal is 3/7. Product = 3/7 × 3/7 = 9/49.

2 1/3 = 7/3, దీని వ్యుత్క్రమం 3/7. లబ్దం = 3/7 × 3/7 = 9/49.

The multiplicative inverse of 3/10 is 10/3 = 3.333... = 3.3̄. Option (3), 0.3̄, equals 1/3 and option (1) 0.3 equals 3/10 itself, so both are wrong.

3/10 యొక్క గుణకార విలోమం 10/3 = 3.333... = 3.3̄. 0.3̄ = 1/3, 0.3 = 3/10 కాబట్టి ఆ ఎంపికలు తప్పు.

Numerator = x^(3(a+b)+3(b+c)+3(c+a)) = x^(6(a+b+c)). Denominator = (x^(a+b+c))⁶ = x^(6(a+b+c)). Dividing equal powers gives 1.

లవం = x^(3(a+b)+3(b+c)+3(c+a)) = x^(6(a+b+c)). హరం = (x^(a+b+c))⁶ = x^(6(a+b+c)). సమాన ఘాతాలను భాగిస్తే 1 వస్తుంది.

Using a² – b² = (a – b)(a + b): (t–3–t–3)(t–3+t+3) = (–6)(2t) = –12t. Equivalently, (t–3)² – (t+3)² = –4·t·3 = –12t.

a² – b² = (a – b)(a + b) సూత్రం: (t–3–t–3)(t–3+t+3) = (–6)(2t) = –12t.

Let length = l, width = 2l/3. Perimeter = 2(l + 2l/3) = 2 × 5l/3 = 10l/3 = 40, so l = 12 m (width 8 m).

పొడవు = l, వెడల్పు = 2l/3. చుట్టుకొలత = 2(l + 2l/3) = 10l/3 = 40, కాబట్టి l = 12 మీ (వెడల్పు 8 మీ).

Let the length be x. Yellow part = x(1 – 1/5 – 1/4) = x × 11/20 = 3, so x = 60/11 m.

పొడవు x అనుకుంటే, పసుపు భాగం = x(1 – 1/5 – 1/4) = 11x/20 = 3, కాబట్టి x = 60/11 మీ.

Vertically opposite angles are equal, so 1 : 1 (r). The supplement of 150° is 30°, ratio 150 : 30 = 5 : 1 (p). The complement of 60° is 30°, ratio 60 : 30 = 2 : 1 (q). So a-r, b-p, c-q.

శీర్షాభిముఖ కోణాలు సమానం కాబట్టి 1 : 1 (r). 150° సంపూరక కోణం 30°, నిష్పత్తి 5 : 1 (p). 60° పూరక కోణం 30°, నిష్పత్తి 2 : 1 (q). కాబట్టి a-r, b-p, c-q.

Let ∠C = x, then ∠B = 3x and ∠A = 6x. Angle sum: 10x = 180°, so x = 18°. The greatest angle ∠A = 6 × 18° = 108°.

∠C = x అనుకుంటే ∠B = 3x, ∠A = 6x. కోణాల మొత్తం 10x = 180°, x = 18°. గరిష్ఠ కోణం ∠A = 6 × 18° = 108°.

Diagonals of a parallelogram bisect each other, so ET = 2 × OE = 10 cm. RS = 10 + 4 = 14 cm, hence OR = 14/2 = 7 cm.

సమాంతర చతుర్భుజంలో కర్ణాలు పరస్పరం సమద్విఖండన చేసుకుంటాయి, కాబట్టి ET = 2 × 5 = 10 సెం.మీ. RS = 14 సెం.మీ., కాబట్టి OR = 7 సెం.మీ.

The rope forms the combined perimeter of 3 triangles. Perimeter of each = 36/3 = 12 m; an equilateral triangle has 3 equal sides, so each side = 12/3 = 4 m.

తాడు పొడవు 3 త్రిభుజాల చుట్టుకొలతల మొత్తం. ఒక్కో త్రిభుజం చుట్టుకొలత = 36/3 = 12 మీ; సమబాహు త్రిభుజంలో 3 భుజాలు సమానం, కాబట్టి భుజం = 4 మీ.

New area = (l/2) × (b/2) = lb/4, which is 1/4 of the original area lb.

కొత్త వైశాల్యం = (l/2) × (b/2) = lb/4, అంటే అసలు వైశాల్యంలో 1/4 వంతు.

Perimeter of a semicircle = πr + d = (22/7 × 14) + 28 = 44 + 28 = 72 cm. 44 is only the curved part, so it is not the answer.

అర్ధవృత్త చుట్టుకొలత = πr + d = (22/7 × 14) + 28 = 44 + 28 = 72 సెం.మీ. 44 వక్రభాగం పొడవు మాత్రమే.

Euler's formula for polyhedra is F + V – E = 2, i.e. F + V = E + 2 (Faces + Vertices = Edges + 2). Check with a cube: 6 + 8 = 12 + 2.

ఆయిలర్ సూత్రం: F + V – E = 2, అంటే F + V = E + 2 (ముఖాలు + శీర్షాలు = అంచులు + 2). ఘనానికి: 6 + 8 = 12 + 2.

Mode is 6 (appears twice), so mean must be 6: (4+5+6+6+k)/5 = 6 gives k = 9. Check: ordered data 4, 5, 6, 6, 9 has median 6, so all three are equal.

బాహుళకం 6 (రెండుసార్లు), కాబట్టి సగటు 6: (4+5+6+6+k)/5 = 6 ⇒ k = 9. పరిశీలన: 4, 5, 6, 6, 9 లో మధ్యగతం 6.

Height = 36 ÷ 5 = 7.2 cm, since each cm stands for 5 units.

ఎత్తు = 36 ÷ 5 = 7.2 సెం.మీ, ఎందుకంటే 1 సెం.మీ. = 5 ప్రమాణాలు.

Total balls = 15. Not red = 5 + 4 = 9, so probability = 9/15 = 3/5 (equivalently 1 – 6/15).

మొత్తం బంతులు 15. ఎరుపు కానివి = 5 + 4 = 9, సంభావ్యత = 9/15 = 3/5 (లేదా 1 – 6/15).

After 10%: 8000 × 0.9 = 7200. After a further 20%: 7200 × 0.8 = Rs. 5760. Adding the discounts (30%) would wrongly give 5600.

10% తగ్గింపు తర్వాత: 8000 × 0.9 = 7200. తర్వాత 20%: 7200 × 0.8 = రూ.5760. 30% ఒకేసారి తీసివేస్తే 5600 అని తప్పు వస్తుంది.

CP of first = 10000/1.2 = 8333.33; CP of second = 10000/0.8 = 12500. Total CP = 20833.33 against SP 20000, a loss of 833.33, which is 4% of the CP. (When two items are sold at the same price with equal gain and loss %, the loss is x²/100 = 4%.)

మొదటి దాని CP = 10000/1.2 = 8333.33; రెండవ దాని CP = 10000/0.8 = 12500. మొత్తం CP = 20833.33, SP = 20000, నష్టం 833.33 = CP లో 4%. (సమాన అమ్మకపు ధర, సమాన లాభ-నష్ట శాతం అయితే నష్టం x²/100 = 4%.)

Total parts = 10 + 3 + 12 = 25. Carbon = 3/25 × 100 = 12%.

మొత్తం భాగాలు = 10 + 3 + 12 = 25. కార్బన్ = 3/25 × 100 = 12%.

5 hours = 300 minutes. Distance = 14 × 300/25 = 14 × 12 = 168 km.

5 గంటలు = 300 నిమిషాలు. దూరం = 14 × 300/25 = 14 × 12 = 168 కి.మీ.

For 2 years, CI – SI = P(r/100)² = 12600 × (0.1)² = Rs. 126. Check: SI = 2520, CI = 12600 × 0.21 = 2646, difference 126.

2 సంవత్సరాలకు CI – SI = P(r/100)² = 12600 × 0.01 = రూ.126. పరిశీలన: SI = 2520, CI = 2646, తేడా 126.

Bhaskaracharya (Bhaskara II) discussed permutations and combinations in his Lilavati, so option (1) is the answer per the final key.

భాస్కరాచార్యుడు (భాస్కర II) తన లీలావతి గ్రంథంలో ప్రస్తారాలు, సంయోగాల గురించి వివరించాడు; తుది కీ ప్రకారం సమాధానం (1).

In the revised Bloom's taxonomy (Anderson and Krathwohl, 2001) the category names changed from nouns to verbs (remember, understand, apply, analyse, evaluate, create). It also became two-dimensional (knowledge dimension plus cognitive process dimension), so statement b, which says it stayed uni-dimensional, is wrong.

సవరించిన బ్లూమ్స్ వర్గీకరణలో (ఆండర్సన్, క్రాత్‌వోల్, 2001) వర్గాల పేర్లు నామవాచకాల నుండి క్రియలుగా మారాయి (గుర్తుంచుకోవడం, అర్థం చేసుకోవడం, అన్వయించడం, విశ్లేషించడం, మూల్యాంకనం, సృజన). ఇది ద్విమితీయంగా కూడా మారింది (జ్ఞాన మితి + ప్రక్రియ మితి), కాబట్టి b తప్పు.

Friedrich Froebel, the German educator, devised the Kindergarten (children's garden) method, based on play, songs, gifts and occupations. The Montessori method is by Maria Montessori.

జర్మన్ విద్యావేత్త ఫ్రోబెల్ ఆట, పాటలు, ఉపకరణాలు (gifts), కృత్యాలపై ఆధారపడిన కిండర్ గార్టెన్ (పిల్లల తోట) పద్ధతిని రూపొందించాడు. మాంటిస్సోరీ పద్ధతి మారియా మాంటిస్సోరీది.

The final key gives option (1), to teach fractions (shading parts of a grid shows fractions, decimals and percentages). Note that grid paper is also commonly used for geometry and graphs, so this key is arguable; the answer here follows the final key.

తుది కీ ప్రకారం సమాధానం (1) భిన్నాలను బోధించడానికి (గ్రిడ్‌లో భాగాలను షేడ్ చేసి భిన్నాలు, దశాంశాలు, శాతాలు చూపవచ్చు). అయితే గ్రిడ్ పేపర్ రేఖాగణితం, గ్రాఫ్‌లకూ ఉపయోగిస్తారు కాబట్టి ఈ కీ చర్చనీయాంశం; ఇక్కడ తుది కీనే అనుసరించాం.

The final key marks (2): a incorrect, b correct. This is arguable, since a textbook is normally written on the prescribed curriculum/syllabus (statement a), but the answer here follows the final key.

తుది కీ (2) ను ఇచ్చింది: a సరికాదు, b సరైనది. సాధారణంగా పాఠ్యపుస్తకం నిర్దేశిత పాఠ్య ప్రణాళిక (curriculum) ఆధారంగా రాస్తారు కాబట్టి ఇది చర్చనీయాంశం; ఇక్కడ తుది కీనే అనుసరించాం.

Good evaluation should be comprehensive, valid, reliable and objective. Subjectivity (personal bias) is therefore not a characteristic of good evaluation.

మంచి మూల్యాంకనం సమగ్రంగా, సప్రమాణంగా (valid), విశ్వసనీయంగా (reliable), వస్తునిష్ఠంగా ఉండాలి. ఆత్మాశ్రయత (subjectivity) మంచి మూల్యాంకన లక్షణం కాదు.

A thatched roof is built sloping so that rain water drains quickly; a flat roof lets water stand and seep in, so rain water cannot flow down quickly.

పూరింటి పైకప్పును వాలుగా నిర్మిస్తారు, తద్వారా వర్షపు నీరు త్వరగా జారిపోతుంది. పైకప్పు చదునుగా ఉంటే నీరు నిలిచి లోపలికి కారుతుంది, అందువల్ల వర్షపు నీరు త్వరగా క్రిందికి ప్రవహించదు.

Crows build nests of twigs and dried leaves (a-ii), weaver birds weave grass, twigs and roots (b-i), and tailor birds stitch leaves together (c-iii). So option 1 is correct.

కాకి కర్రపుల్లలు, ఎండుటాకులతో (a-ii), గిజిగాడు గడ్డి, కర్రపుల్లలు, వేర్లతో (b-i) గూడు అల్లుతాయి; టైలర్ పక్షి ఆకులను కుట్టి గూడు చేస్తుంది (c-iii). కాబట్టి సరైనది ఎంపిక 1.

Osmosis is the movement of water molecules through a semipermeable membrane from a dilute (low solute) solution to a concentrated one, e.g. water entering a cell's cytoplasm. Options 1 and 2 describe diffusion (and 2 is wrongly directed), and option 3 is phagocytosis.

ద్రవాభిసరణం అంటే అర్ధపారగమ్య త్వచం ద్వారా నీటి అణువులు గాఢత తక్కువ ఉన్న ద్రావణం నుండి ఎక్కువ ఉన్న వైపుకు కదలడం; ఉదా: నీరు కణద్రవ్యంలోకి ప్రవేశించడం. 1, 2 ఎంపికలు విసరణను (diffusion) తెలుపుతాయి, 3 భక్షక కణక్రియ (ఫాగోసైటోసిస్).

Pea has bisexual flowers and is typically self-pollinated. Bottle gourd, papaya and coconut palm have unisexual flowers (or separate plants), so they need cross-pollination.

బఠాణీ పుష్పాలు ద్విలింగ పుష్పాలు; ఇందులో సాధారణంగా స్వపరాగ సంపర్కం జరుగుతుంది. సొరకాయ, బొప్పాయి, కొబ్బరిలలో ఏకలింగ పుష్పాలు ఉండటం వల్ల పరపరాగ సంపర్కం అవసరం.

Gustatory receptors are the taste receptors on the tongue. Light is detected by photoreceptors, smell by olfactory receptors and touch by tactile receptors.

గస్టేటరీ గ్రాహకాలు నాలుకపై ఉండే రుచి గ్రాహకాలు. కాంతిని దృగ్గ్రాహకాలు, వాసనను ఘ్రాణ గ్రాహకాలు, స్పర్శను స్పర్శ గ్రాహకాలు గుర్తిస్తాయి.

A lichen is a symbiotic association of an alga and a fungus: the alga makes food by photosynthesis while the fungus gives shelter and absorbs water and minerals. It is not saprophytic, it does not involve bacteria, and nitrogen fixation is not the fungus's role.

లైకెన్ అనేది శైవలం, శిలీంధ్రం కలిసి జీవించే సహజీవనం. శైవలం కిరణజన్య సంయోగక్రియతో ఆహారం తయారుచేస్తుంది; శిలీంధ్రం ఆశ్రయం, నీరు, లవణాలు అందిస్తుంది. ఇది పూతికాహారం కాదు, బాక్టీరియా ఇందులో ఉండదు.

The Ganga Action Plan, aimed at reducing pollution in the river Ganga, was launched in 1985.

గంగా నది కాలుష్యాన్ని తగ్గించే లక్ష్యంతో గంగా కార్యాచరణ ప్రణాళిక (Ganga Action Plan) 1985లో ప్రారంభించబడింది.

Mass communication reaches a large audience at once, e.g. TV, radio and newspapers. Post cards, inland letters and envelopes are personal communication, so only option 1 has both items as mass media.

టీవీ, రేడియో, వార్తాపత్రికలు ఒకేసారి అనేకమందికి చేరే సామూహిక మాధ్యమాలు. పోస్టుకార్డు, ఇన్లాండ్ లెటర్, ఎన్వలప్ వ్యక్తిగత సమాచారానికి చెందినవి; కాబట్టి ఎంపిక 1 సరైనది.

Neutralization of an acid and a base is exothermic, so heat is evolved: A is correct. Soap solution is basic (it turns red litmus blue), not neutral: B is incorrect.

ఆమ్లం, క్షారం తటస్థీకరణ చెందినప్పుడు ఉష్ణం విడుదలవుతుంది (ఉష్ణమోచక చర్య): A సరైనది. సబ్బు ద్రావణం క్షార స్వభావం కలది (ఎర్ర లిట్మస్‌ను నీలం చేస్తుంది), తటస్థం కాదు: B సరికానిది.

Earthquakes cannot be predicted accurately in advance, so statement 3 is incorrect. The other statements correctly describe an earthquake, its cause in the crust and its occurrence along plate boundaries.

భూకంపాలను ముందుగా కచ్చితంగా అంచనా వేయలేము, కాబట్టి ఎంపిక 3 సరికానిది. మిగిలినవి భూకంప నిర్వచనం, కారణం, భూ పలకల సరిహద్దుల వద్ద సంభవించడం గురించి సరిగ్గా చెబుతాయి.

Bar magnets are stored in pairs with unlike poles on the same side, separated by wood, with soft iron keepers across the ends. Keeping like poles together would weaken them, so option 3 is incorrect.

దండాయస్కాంతాలను విజాతి ధ్రువాలు ఒకేవైపు ఉండేలా జతగా, మధ్యలో చెక్క ముక్కతో, చివర్లలో మెత్తని ఇనుప ముక్కలు (కీపర్లు) ఉంచి భద్రపరుస్తారు. సజాతి ధ్రువాలు కలిపి ఉంచితే అయస్కాంత ధర్మం తగ్గుతుంది, కాబట్టి ఎంపిక 3 సరికానిది.

A convex mirror always forms an erect but diminished (smaller) image, so A is incorrect. A concave mirror forms a real, inverted image when the object is beyond its focus, so B is correct.

కుంభాకార దర్పణం ఎల్లప్పుడూ నిటారు, చిన్నదైన (తగ్గిన) ప్రతిబింబాన్ని ఇస్తుంది; కాబట్టి A సరికాదు. పుటాకార దర్పణం వస్తువు నాభి కవతల ఉన్నప్పుడు నిజ, తలక్రిందులైన ప్రతిబింబాన్ని ఇస్తుంది; కాబట్టి B సరైనది.

The key gives France, the country associated with abolishing slavery in its colonies during the Revolution. Note that France's decree is usually dated 1794 (1792 is more often linked with Denmark's ban on the slave trade), so this item is arguable and follows the final key.

తుది కీ ప్రకారం సమాధానం ఫ్రాన్స్ (విప్లవ కాలంలో వలసల్లో బానిసత్వ రద్దు). అయితే ఫ్రాన్స్ ఈ ఆదేశం సాధారణంగా 1794గా చెప్పబడుతుంది, కాబట్టి ఈ ప్రశ్న వివాదాస్పదం; తుది కీని అనుసరించాము.

The final key gives Qutubuddin Aibak, the first Delhi Sultanate ruler, as the one who introduced Jizya in India. Historically Muhammad bin Qasim is often credited with first imposing it, so this is arguable; the answer follows the final key.

తుది కీ ప్రకారం జిజియా పన్నును భారతదేశంలో మొదట ప్రవేశపెట్టినది ఢిల్లీ సుల్తానత్ మొదటి పాలకుడు కుతుబుద్దీన్ ఐబక్. చరిత్రలో మహమ్మద్ బిన్ ఖాసిం పేరు కూడా చెప్పబడుతుంది కాబట్టి ఇది వివాదాస్పదం; కీని అనుసరించాము.

Fundamental Duties are given in Article 51A (Part IVA), added by the 42nd Amendment in 1976. Article 21A is the right to education.

ప్రాథమిక విధులు ప్రకరణ 51A (భాగం IVA)లో ఉన్నాయి; ఇవి 1976లో 42వ సవరణ ద్వారా చేర్చబడ్డాయి. ప్రకరణ 21A విద్యా హక్కు.

Konkan coast is in Maharashtra, Canara in Karnataka, Malabar in Kerala and Coromandel in Tamil Nadu: i-d, ii-c, iii-b, iv-a.

కొంకణ్ తీరం మహారాష్ట్రలో, కెనరా కర్ణాటకలో, మలబార్ కేరళలో, కోరమండల్ తమిళనాడులో ఉన్నాయి: i-d, ii-c, iii-b, iv-a.

Jadidists were Muslim reformers in the Russian empire who promoted modern education and reform among Muslims, as in Central Asia and the Crimea.

జాడిడిస్టులు రష్యన్ సామ్రాజ్యంలోని ముస్లిం సంస్కర్తలు; వీరు ముస్లింలలో ఆధునిక విద్య, సంస్కరణలను ప్రోత్సహించారు.

The Motupalli inscription (1244 CE) was issued by the Kakatiya king Ganapati Deva. It praises the port of Motupalli and gives protection to traders (abhaya sasanam).

మోటుపల్లి శాసనాన్ని (క్రీ.శ. 1244) కాకతీయ రాజు గణపతి దేవుడు జారీ చేశాడు. ఇది మోటుపల్లి రేవు వ్యాపారులకు అభయం ఇచ్చిన శాసనం.

Lal Bahadur Shastri was from Uttar Pradesh. Duggirala Gopalakrishnayya, Gadicherla Harisarvottama Rao and Konda Venkatappayya were freedom fighters from Andhra.

లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి ఉత్తరప్రదేశ్‌కు చెందినవారు. దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్య, గాడిచర్ల హరిసర్వోత్తమరావు, కొండా వెంకటప్పయ్య ఆంధ్ర ప్రాంత స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు.

Sericulture is rearing of silkworms (c), viticulture is cultivation of grapes (a), and horticulture is growing vegetables, flowers and fruits (b): i-c, ii-a, iii-b.

సెరికల్చర్ = పట్టుపురుగుల పెంపకం (c), విటికల్చర్ = ద్రాక్ష సాగు (a), హార్టికల్చర్ = కూరగాయలు, పూలు, పండ్ల సాగు (b): i-c, ii-a, iii-b.

Bhimili (Bhimunipatnam) municipality, set up in 1861, is regarded as the oldest municipality in Andhra Pradesh (and one of the oldest in India).

భీమిలి (భీమునిపట్నం) పురపాలక సంఘం 1861లో ఏర్పడింది; ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని అత్యంత పురాతన పురపాలక సంఘంగా పరిగణిస్తారు.

The Constituent Assembly held its last (12th) session on 24 January 1950, when members signed the Constitution and Rajendra Prasad was elected President. The Constitution came into force on 26 January 1950.

రాజ్యాంగ సభ చివరి సమావేశం 1950 జనవరి 24న జరిగింది; సభ్యులు రాజ్యాంగంపై సంతకాలు చేశారు. రాజ్యాంగం 1950 జనవరి 26 నుండి అమలులోకి వచ్చింది.

The Equal Remuneration Act, requiring equal pay for men and women for equal work, was enacted in 1976.

పురుషులకు, స్త్రీలకు సమాన పనికి సమాన వేతనం ఇవ్వాలని చెప్పే సమాన వేతన చట్టం (Equal Remuneration Act) 1976లో చేయబడింది.

The asteroid belt lies between the orbits of Mars and Jupiter.

గ్రహశకలాల వలయం (asteroid belt) అంగారకుడు, గురుడు కక్ష్యల మధ్య ఉంటుంది.

In the stepwise scientific method the first step is identifying (sensing) the problem, followed by collecting data, forming and testing hypotheses and generalizing. So problem identification is first.

శాస్త్రీయ పద్ధతిలో మొదటి సోపానం సమస్యను గుర్తించడం; తరువాత దత్తాంశ సేకరణ, పరికల్పన రూపకల్పన, పరీక్ష, సాధారణీకరణ వస్తాయి.

The final key gives co-ordination: psychomotor objectives are arranged hierarchically from simple, gross movements to complex, well-coordinated skilled acts. This follows the final key.

తుది కీ ప్రకారం సమాధానం సమన్వయీకరణం (co-ordination): మానసిక చలనాత్మక రంగంలోని స్థాయిలు సాధారణ కదలికల నుండి సంక్లిష్టమైన, సమన్వయంతో కూడిన నైపుణ్య చర్యల వరకు క్రమంలో ఉంటాయి.

In the affective domain, characterization by a value is the highest level, where a value becomes a consistent part of behaviour and character, such as a firm decision not to pollute. It goes beyond valuing, responding or organization.

భావావేశ రంగంలో శీలస్థాపన (characterization) అత్యున్నత స్థాయి; ఇందులో విలువ వ్యక్తి ప్రవర్తనలో స్థిరంగా భాగమవుతుంది. కాలుష్యం చేయకూడదనే దృఢ నిర్ణయం దీనికి ఉదాహరణ.

The final key gives the resource method as the teacher-centred method also called the laboratory method. The activity-based method is learner-centred, and discussion and story telling are different approaches. This follows the final key.

తుది కీ ప్రకారం సమాధానం వనరుల పద్ధతి. కృత్యాధార పద్ధతి విద్యార్థి కేంద్రీకృతం; చర్చ, కథాకథనం వేరే పద్ధతులు. తుది కీని అనుసరించాము.

In Dale's Cone of Experience, concrete direct experiences are at the base and abstractness increases as you move upward, ending with verbal symbols. So the statement that abstractness decreases upward is incorrect.

డేల్ అనుభవ శంఖువులో ప్రత్యక్ష మూర్త అనుభవాలు అడుగున ఉంటాయి; పైకి వెళ్లే కొద్దీ అమూర్తత పెరిగి శాబ్దిక చిహ్నాల వద్ద ముగుస్తుంది. కాబట్టి అమూర్తత తగ్గుతుందనే వాక్యం సరికానిది.

In formative assessment, children's participation and reflections can be assessed orally or in writing. Written works, project works and slip tests are assessed mainly in written or product form.

నిర్మాణాత్మక మూల్యాంకనంలో పిల్లల భాగస్వామ్యం, ప్రతిస్పందనలను మౌఖికంగా లేదా రాతపూర్వకంగా మదింపు చేయవచ్చు. రాత అంశాలు, ప్రాజెక్టు పనులు, లఘు పరీక్ష ప్రధానంగా రాత/ఉత్పత్తి రూపంలో మదింపు అవుతాయి.