AP TET 2026 SGT Paper IA Question Paper 7 August 2026 Shift 1

Kuppuswamy defined childhood as the period between infancy and puberty. Freud is known for psychosexual stages, Philippe Aries for the social history of childhood (Centuries of Childhood), and John Locke for the 'tabula rasa' view.

కుప్పుస్వామి బాల్యాన్ని శైశవ దశ (infancy), యవ్వనారంభం (puberty) మధ్య కాలంగా నిర్వచించారు. ఫ్రాయిడ్ మనోలైంగిక దశలకు, ఫిలిప్ ఏరీస్ బాల్యం యొక్క సామాజిక చరిత్రకు, జాన్ లాక్ 'టాబులా రాసా' భావనకు ప్రసిద్ధులు.

Atkinson and Hamersley view observation as a complex phenomenon in which the observer uses all the senses to collect data and plays different roles (participant, observer etc.). Statement (b), 'systematic study of incidents at a time', is not part of their description, so the correct combination is a, c, d.

అట్కిన్సన్, హామ్మెర్స్‌లే ప్రకారం పరిశీలన (observation) ఒక క్లిష్టమైన దృగ్విషయం; పరిశీలకుడు దత్తాంశ సేకరణకు అన్ని జ్ఞానేంద్రియాలను ఉపయోగిస్తూ వివిధ పాత్రలను పోషిస్తాడు. (b) వారి వివరణలో భాగం కాదు, కాబట్టి సరైన కలయిక a, c, d.

Development is continuous and follows an orderly, predictable sequence (cephalocaudal, proximodistal). It is not uniform: the rate differs across stages, and individual differences always exist. So (c) and (d) are wrong and only a, b are correct.

వికాసం నిరంతర ప్రక్రియ, క్రమబద్ధమైన వరుసలో (శిరః పాదాభిముఖం, కేంద్ర బాహ్యముఖం) సాగుతుంది. అన్ని దశలలో ఒకే వేగంతో సాగదు, వ్యక్తిగత భేదాలు (individual differences) తప్పనిసరిగా ఉంటాయి. కాబట్టి (c), (d) తప్పు; a, b మాత్రమే సరైనవి.

In parallel play, children play side by side with similar toys or activities, each in their own way, without interacting or sharing a common goal. Each girl bathes her own doll, so this is parallel play per the key. Solitary play is alone and independent; associative and co-operative play involve interaction and shared organisation.

సమాంతర క్రీడ (parallel play)లో పిల్లలు పక్కపక్కనే ఒకే రకమైన ఆట ఆడుతారు కానీ పరస్పరం కలిసి ఆడరు, ఉమ్మడి లక్ష్యం ఉండదు. ఇక్కడ ఇద్దరూ తమ తమ బొమ్మలకు స్నానం చేయిస్తున్నారు కాబట్టి ఇది సమాంతర క్రీడ. సంసర్గ, సహకార క్రీడలలో పరస్పర చర్య, ఉమ్మడి ఏర్పాటు ఉంటాయి.

In the post-conventional level (social contract and universal ethical principles) the person follows conscience and democratically agreed norms, and it is the highest level of moral development. Blindly following society's laws and conventions belongs to the conventional level, so option 4 is the incorrect statement.

ఉత్తర సాంప్రదాయ స్థాయి (post-conventional)లో వ్యక్తి అంతరాత్మను, ప్రజాస్వామికంగా ఆమోదించిన నియమాలను అనుసరిస్తాడు; ఇది నైతిక వికాసంలో అత్యున్నత స్థాయి. సమాజ నియమాలను గుడ్డిగా అంగీకరించడం సాంప్రదాయ స్థాయి (conventional) లక్షణం, కాబట్టి 4వ ఎంపిక సరికానిది.

Early childhood is seen differently by different groups: parents call it the problematic age (children are stubborn and difficult), psychologists call it the pre-gang age (preparing for peer groups), and educationalists call it the pre-primary school age. Hence i-c, ii-a, iii-b.

పూర్వ బాల్యాన్ని తల్లిదండ్రులు సమస్యాత్మక వయస్సు (problematic age) అని, మనోవిజ్ఞాన శాస్త్రవేత్తలు పూర్వ ముఠా దశ (pre-gang age) అని, విద్యావేత్తలు పూర్వప్రాథమిక పాఠశాల వయస్సు (pre-primary school age) అని పిలుస్తారు. కాబట్టి i-c, ii-a, iii-b.

Angela Duckworth's research on 'grit' shows that perseverance and self-control (self-discipline) predict success, such as academic achievement, better than IQ alone. Self-respect, recognition and description are not what her studies emphasise.

ఏంజెలా డక్‌వర్త్ 'గ్రిట్' (grit) పరిశోధన ప్రకారం పట్టుదల, స్వీయ నియంత్రణ (self-control/self-discipline) విజయాన్ని IQ కంటే బాగా అంచనా వేస్తాయి. స్వీయ గౌరవం, గుర్తింపు, వర్ణన వంటివి ఆమె అధ్యయనాల ప్రధానాంశాలు కావు.

ZPD, More Knowledgeable Other (MKO) and scaffolding are core ideas of Vygotsky's socio-cultural theory. Animism (attributing life to non-living things) is a feature of Piaget's pre-operational stage, so it is not related to Vygotsky.

సామీప్య వికాస క్షేత్రం (ZPD), మరింత జ్ఞానం ఉన్న వ్యక్తి (MKO), స్కాఫోల్డింగ్ వైగోట్స్కీ సామాజిక-సాంస్కృతిక సిద్ధాంతంలోని ప్రధాన భావనలు. సర్వాత్మక భావన (animism) పియాజే పూర్వ ప్రచలన దశ లక్షణం, కాబట్టి అది వైగోట్స్కీకి సంబంధం లేనిది.

IQ = (Mental Age / Chronological Age) x 100. Here MA = 15 years and CA = 10 years, so IQ = (15/10) x 100 = 150.

IQ = (మానసిక వయస్సు / కాలక్రమ వయస్సు) x 100. ఇక్కడ MA = 15, CA = 10 కాబట్టి IQ = (15/10) x 100 = 150.

Schemata, animism and conservation are all Piagetian concepts. Private speech (self-talk that guides thinking) is emphasised by Vygotsky, although Piaget also described egocentric speech, so only (iv) is the one not related per the key.

స్కీమాటా, సర్వాత్మక భావన (animism), పదిలపరచుకునే భావన (conservation) పియాజే భావనలు. వ్యక్తిగత భాషణం (private speech) వైగోట్స్కీ ప్రధానంగా ప్రస్తావించిన భావన, కాబట్టి కీ ప్రకారం (iv) మాత్రమే సంబంధం లేనిది.

Wallas's stages of creative thinking are Preparation, Incubation, Illumination and Verification. The sudden flash of the forgotten formula while doing something unrelated is the 'aha' moment, i.e. Illumination. Incubation is the earlier resting period when the problem is set aside.

వాల్లాస్ సృజనాత్మక ఆలోచన దశలు: సన్నాహం (preparation), గుప్తస్థితి (incubation), అంతర్‌దృష్టి/ప్రకాశనం (illumination), నిరూపణ (verification). సంబంధం లేని పని చేస్తూ అకస్మాత్తుగా సూత్రం స్ఫురించడం 'అహా' క్షణం, అంటే illumination. గుప్తస్థితి దానికి ముందు సమస్యను పక్కన పెట్టిన కాలం.

Concept formation proceeds logically: observe the situations thoroughly (iv), compare them to identify common characteristics (iii), summarise those characteristics (v), name the concept (i) and finally verify the characteristics (ii). Hence iv, iii, v, i, ii.

భావన ఏర్పాటు క్రమం: సన్నివేశాలను బాగా పరిశీలించడం (iv), వాటిని పోల్చి ఉమ్మడి లక్షణాలను గుర్తించడం (iii), లక్షణాలను సంక్షిప్తం చేయడం (v), భావనకు పేరు పెట్టడం (i), చివరగా లక్షణాలను సరిచూడటం (ii). కాబట్టి iv, iii, v, i, ii.

The student faces two undesirable choices, doing homework or being scolded, and wants to avoid both. Choosing between two negatives is an avoidance-avoidance conflict ('between the devil and the deep sea').

విద్యార్థి ఇష్టపడని రెండు ఎంపికల (హోమ్‌వర్క్ చేయడం, తిట్లు తినడం) మధ్య ఉన్నాడు; రెండింటినీ తప్పించుకోవాలనుకుంటున్నాడు. రెండు ప్రతికూల అంశాల మధ్య ఎంపిక చేయాల్సిన ఈ స్థితి పరిహార-పరిహార సంఘర్షణ (avoidance-avoidance conflict).

Repression is the unconscious pushing of painful or unpleasant experiences out of awareness, i.e. motivated forgetting. Regression is going back to childish behaviour, compensation is making up for a weakness in another area, and projection is blaming one's own faults on others.

దమనం (repression) అంటే బాధాకరమైన అనుభవాలను అచేతనంగా మనస్సు నుండి తొలగించడం, అంటే ఉద్దేశపూర్వక మరపు. ప్రతిగమనం అంటే బాల్య ప్రవర్తనకు తిరిగి వెళ్లడం; పరిహారం అంటే ఒక లోపాన్ని మరో రంగంలో భర్తీ చేసుకోవడం; ప్రక్షేపణం అంటే తన లోపాలను ఇతరులపై మోపడం.

Erikson's eighth and final stage, late adulthood (65+ years), involves the crisis of Integrity vs Despair, where a person reflects on life. Intimacy vs Isolation is the sixth stage, Initiative vs Guilt the third, and Industry vs Inferiority the fourth.

ఎరిక్సన్ ఎనిమిదవ, చివరి దశ (వృద్ధాప్యం, 65+ సం.) 'సమగ్రత - నిరాశ' (integrity vs despair) సంఘర్షణ; వ్యక్తి తన జీవితాన్ని సమీక్షించుకుంటాడు. సాన్నిహిత్యం-ఏకాంతం ఆరవ దశ, చొరవ-అపరాధభావన మూడవ దశ, శ్రమ-న్యూనత నాల్గవ దశ.

In Bandura's observational learning the order is Attention (notice the model), Retention (remember it), Performance/Reproduction (reproduce the behaviour) and Reinforcement/Motivation (consequences decide whether it is repeated).

బందూరా పరిశీలనాత్మక అభ్యసనంలో క్రమం: అవధానం (attention) - నమూనాను గమనించడం; ధారణ (retention) - గుర్తుంచుకోవడం; ప్రదర్శన (performance/reproduction) - ప్రవర్తనను చేసి చూపడం; పునర్బలనం (reinforcement) - ఫలితం ఆధారంగా మళ్ళీ చేయడం.

In operant conditioning (Skinner) the learner is reinforced only when the desired, correct response is emitted, so reinforcement strengthens that behaviour. In classical conditioning reinforcement follows the stimulus pairing regardless of the response.

కార్యసాధక నిబంధనలో (operant conditioning, స్కిన్నర్) కావలసిన సరైన ప్రతిస్పందన వచ్చినప్పుడే పునర్బలనం ఇస్తారు, దానివల్ల ఆ ప్రవర్తన బలపడుతుంది. శాస్త్రీయ నిబంధనలో ప్రతిస్పందనతో సంబంధం లేకుండా ఉద్దీపనల జతకూడటం ఉంటుంది.

A plateau is a flat stretch in the learning curve where, despite continued practice, no visible progress is seen for a while. It is temporary; learning does not stop permanently and the learner has not forgotten or reached perfection. Causes include fatigue, loss of interest and a shift to higher-level skills.

అభ్యసన వక్రంలో పీఠభూమి (plateau) అంటే నిరంతరం అభ్యాసం చేస్తున్నా కొంతకాలం పురోగతి కనిపించని స్థితి. ఇది తాత్కాలికం; అభ్యసనం శాశ్వతంగా ఆగదు. అలసట, ఆసక్తి తగ్గడం, ఉన్నతస్థాయి నైపుణ్యాలకు మారడం దీనికి కారణాలు.

Transposition (transfer) of training is explained by the Gestalt theory of Configuration: what is transferred is the whole pattern or relationship, not isolated elements. Identical Elements is Thorndike's theory, Generalization is Judd's, and Ideals is Bagley's.

శిక్షణ బదిలీని (transposition) గెస్టాల్ట్ 'సమగ్రాకృతి సిద్ధాంతం' (theory of configuration) వివరిస్తుంది; ఇందులో వేర్వేరు అంశాలు కాక మొత్తం నమూనా/సంబంధం బదిలీ అవుతుంది. సమరూప మూలకాల సిద్ధాంతం థార్న్‌డైక్‌ది, సామాన్యీకరణ సిద్ధాంతం జడ్‌ది, ఆదర్శాల సిద్ధాంతం బాగ్లీది.

For Vygotsky, social speech first becomes private speech (a child talking aloud to guide their own actions) and later goes inward as silent inner speech. Private speech is therefore the bridge between external communication and internal thought.

వైగోట్స్కీ ప్రకారం సామాజిక భాషణం ముందుగా వ్యక్తిగత భాషణంగా (private speech - పిల్లవాడు తన చర్యలను నడిపించుకోవడానికి బిగ్గరగా మాట్లాడుకోవడం) మారి, తరువాత మౌన అంతర్గత భాషణంగా (inner speech) అంతర్గతమవుతుంది. కాబట్టి బాహ్య సంభాషణకు, అంతర్గత ఆలోచనకు మధ్య వారధి వ్యక్తిగత భాషణం.

Learning occurs in all living organisms and is universal. It is also lifelong, a continuous process that does not take place only for a limited period, so statement (c) is wrong and only a and b are correct.

అభ్యసనం అన్ని జీవులలో జరుగుతుంది, సార్వత్రికమైనది. ఇది జీవితాంతం కొనసాగే నిరంతర ప్రక్రియ, కొంతకాలానికే పరిమితం కాదు; కాబట్టి (c) తప్పు, a మరియు b మాత్రమే సరైనవి.

Thorndike's law of disuse says a connection weakens when it is not practised. A mobile number we have not used for a long time is hard to recall, which supports it. Swimming, cycling and spinning a top are motor skills that are retained long after learning.

థార్న్‌డైక్ నిరుపయోగిత సూత్రం (law of disuse) ప్రకారం ఉపయోగించని బంధం బలహీనపడుతుంది. చాలాకాలంగా వాడని పాత ఫోన్ నంబరు గుర్తుకురావడం కష్టం, ఇది ఈ సూత్రాన్ని సమర్థిస్తుంది. ఈత, సైకిల్ తొక్కడం, బొంగరం తిప్పడం వంటి చలన నైపుణ్యాలు చాలాకాలం గుర్తుంటాయి.

Bruner wrote 'The Process of Education', proposed discovery learning, and stressed the method (structure and way of teaching) over mere content. He rejected the idea that learning must wait for maturity; he argued any subject can be taught to any child in an intellectually honest form. So (ii) is wrong; i, iii, iv are correct.

బ్రూనర్ 'ది ప్రాసెస్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్' రచించారు, ఆవిష్కరణ అభ్యసనాన్ని (discovery learning) ప్రతిపాదించారు, బోధనా విషయం కంటే బోధనా పద్ధతికి ప్రాధాన్యమిచ్చారు. పరిపక్వత వచ్చే వరకు ఆగాలనే భావనను ఆయన అంగీకరించలేదు; ఏ విషయాన్నైనా ఏ పిల్లవాడికైనా తగిన రూపంలో బోధించవచ్చన్నారు. కాబట్టి (ii) తప్పు; i, iii, iv సరైనవి.

NEP 2020's fundamental principles include promoting multilingualism and the power of language, emphasis on regular formative assessment for learning in place of high-stakes summative assessment that feeds coaching culture, teachers and faculty as the heart of the learning process, and equity and access to quality education for every child. All four statements are therefore correct.

NEP 2020 మార్గదర్శక సూత్రాలలో బహుభాషాత్వం, భాష యొక్క శక్తికి ప్రోత్సాహం; కోచింగ్ సంస్కృతికి దారితీసే సంకలన మూల్యాంకనం (summative) కంటే నిరంతర రూపక మూల్యాంకనం (formative assessment); ఉపాధ్యాయులు అభ్యసన ప్రక్రియకు హృదయం వంటివారు; ప్రతి బిడ్డకు నాణ్యమైన విద్య అందుబాటులో ఉండాలి అనేవి ఉన్నాయి. కాబట్టి నాలుగు వాక్యాలూ సరైనవే.

John Holt, an American educator and author of 'How Children Fail', is considered the pioneer of the homeschooling (unschooling) movement. Paulo Freire is known for critical pedagogy and 'Pedagogy of the Oppressed'.

'హౌ చిల్డ్రన్ ఫెయిల్' రచయిత, అమెరికన్ విద్యావేత్త జాన్ హోల్ట్ హోమ్ స్కూలింగ్ (అన్‌స్కూలింగ్) ఉద్యమానికి మార్గదర్శకుడిగా భావిస్తారు. పాలో ఫ్రెయిరీ విమర్శనాత్మక బోధనకు ('పెడగాగీ ఆఫ్ ది ఆప్రెస్డ్') ప్రసిద్ధుడు.

Itinerant (visiting teacher), resource room and dual (co-) teaching are inclusive education models. The isolate model keeps children with special needs separated, so it is not an inclusive model.

ఇటినెరెంట్ (సంచార ఉపాధ్యాయుడు), వనరుల గది (resource), ద్వంద్వ బోధన (dual/co-teaching) సమ్మిళిత విద్య నమూనాలు. ఐసోలేట్ నమూనాలో ప్రత్యేక అవసరాల పిల్లలను వేరుగా ఉంచుతారు, కాబట్టి అది సమ్మిళిత నమూనా కాదు.

SPOC is the key as given: Self-Paced Online Courses. Note that the term commonly expands as Small Private Online Course; this question follows the final key.

కీ ప్రకారం SPOC = Self-Paced Online Courses (స్వీయ వేగ ఆన్‌లైన్ కోర్సులు). సాధారణంగా SPOC ని Small Private Online Course అని కూడా విస్తరిస్తారు; ఈ ప్రశ్నకు తుది కీని అనుసరించాము.

In computer memory units 1 GB = 1024 MB (1 MB = 1024 KB, and each step is a factor of 2^10). Decimal 1000 is used only in some storage marketing.

కంప్యూటర్ మెమరీ ప్రమాణాల్లో 1 GB = 1024 MB (ప్రతి మెట్టు 2^10 = 1024 రెట్లు). 1000 అనేది కొన్ని నిల్వ పరికరాల మార్కెటింగ్‌లో మాత్రమే వాడతారు.

A good test must be practicable and realistic: its length and difficulty must suit the time and the students' level. A paper that cannot be completed in the allotted time even by students who know the answers lacks this realistic (practicability) quality.

మంచి పరీక్ష ఆచరణాత్మకంగా, వాస్తవికంగా ఉండాలి; దాని నిడివి, క్లిష్టత కేటాయించిన సమయానికి, విద్యార్థుల స్థాయికి సరిపోవాలి. సమాధానాలు తెలిసినా సమయంలో పూర్తిచేయలేని ప్రశ్నాపత్రంలో ఈ వాస్తవికత (realistic/practicability) లోపించింది.

Karl Pearson's coefficient of skewness = 3(Mean - Median)/SD = 3(24 - 26)/12 = -6/12 = -0.5. The negative sign shows a negatively skewed distribution.

పియర్సన్ వైషమ్య గుణకం = 3(అంకమధ్యమం - మధ్యగతం)/SD = 3(24 - 26)/12 = -6/12 = -0.5. రుణ విలువ ప్రతికూల వైషమ్యాన్ని (negatively skewed) సూచిస్తుంది.

పయోనిధి అంటే సముద్రం (పయః = నీరు, నిధి = నిలయం). కారుణ్యం = దయ, నయంబు = నీతి/నేర్పు, నాకము = స్వర్గం. కాబట్టి సరైన సమాధానం 2.

పద్యం మొదటి పాదంలో “ఓ కారుణ్యపయోనిధి” అని కృష్ణుడిని సంబోధించాడు; కారుణ్యపయోనిధి అంటే కరుణా సముద్రుడు, అంటే దయా సముద్రుడు. మిగిలిన సంబోధనలు పద్యంలో లేవు.

పేరా ప్రకారం ఆర్థికాభివృద్ధి రేటు భూమి అభిలషణీయ వినియోగంపై ఆధారపడి ఉంటుంది, కాబట్టి “భూమి వినియోగానికి, ఆర్థికాభివృద్ధికి సంబంధం లేదు” అనే వాక్యం తప్పు. మిగిలిన మూడు వాక్యాలు పేరాలో చెప్పినవే.

పేరా రెండో వాక్యంలో “సహజ వనరులలో భూమి అత్యంత ప్రధానమైన వనరు” అని స్పష్టంగా ఉంది. కాబట్టి సమాధానం భూమి.

కోడి రామమూర్తి నాయుడు ప్రసిద్ధ మల్లయోధుడు (కలియుగ భీముడు). ఈ ప్రశంసా పద్యాన్ని కాళ్ళకూరి నారాయణరావు (వరవిక్రయం, చింతామణి నాటక రచయిత) రాశారని ఫైనల్ కీ చెబుతుంది; కీ ప్రకారం సమాధానం 3.

కథాకళి (కేరళ) లో కళాకారులు మాట్లాడరు; ముఖాభినయం, ముద్రలు (చేతి సంజ్ఞలు), హావభావాలతో కథను చెబుతారు. భాంగ్రా పంజాబ్ జానపద నృత్యం, ఒడిస్సీ ఒడిశా శాస్త్రీయ నృత్యం, బిహు అస్సాం జానపద నృత్యం.

తరిగొండ వెంగమాంబ (18వ శతాబ్దం) రాజయోగసారం, భాగవతం (ద్విపద), వేంకటాచల మహాత్మ్యం మొదలైన రచనలు చేసింది. మొల్ల రామాయణం, తాళ్ళపాక తిమ్మక్క సుభద్రా కళ్యాణం రచించారు.

మహాకవి శ్రీశ్రీ (శ్రీరంగం శ్రీనివాసరావు) ఆత్మకథ “అనంతం”. శ్రీపాద సుబ్రహ్మణ్యశాస్త్రి ఆత్మకథ “అనుభవాలూ-జ్ఞాపకాలూ”. కాబట్టి సమాధానం 4.

శంకరంబాడి సుందరాచారి “మా తెలుగు తల్లికి మల్లెపూదండ” గీత రచయిత. ఫైనల్ కీ ప్రకారం ఈ నాలుగింటిలో “వడ్లగింజలు” ఆయన రచన కానిది; ఇది కీని అనుసరించిన సమాధానం.

మాతృభూమి పాఠ్యాంశంలో దేశం కోసం ప్రాణత్యాగానికి సిద్ధపడి తల్లికి ధైర్యం చెబుతూ ఈ మాట పలికిన పాత్ర వీర అని ఫైనల్ కీ చెబుతుంది. పాఠ్యాంశ ఆధారిత ప్రశ్న; కీ ప్రకారం సమాధానం 1.

“మానధనులు (ఆత్మాభిమానమే ధనంగా గలవారు) మాట తప్పరు” అనే భావంతో ఉన్న ఈ పద్యం పోతన భాగవతంలోనిది (బలిచక్రవర్తి ఘట్టం). కాబట్టి సమాధానం 4.

గిరిజనులు జరుపుకునే పండుగ వారి సంస్కృతి, ఆచార సంప్రదాయాలను ప్రతిబింబిస్తుంది, కాబట్టి ఆ పాఠ్యాంశ ఇతివృత్తం సంస్కృతీ సంప్రదాయాలు (ఫైనల్ కీ: 3).

బుధుడు అంటే పండితుడు, విద్వాంసుడు; బహువచనంలో బుధులు = పండితులు. పామరులు అంటే అజ్ఞానులు (వ్యతిరేకార్థం).

అజ్ఞుడు = తెలియనివాడు, నీచుడు = హీనుడు; ఈ రెండు భావాలకూ సరిపోయే పదం పామరుడు (అజ్ఞానుడు, హీనుడు). అవివేకి అంటే వివేకం లేనివాడు మాత్రమే. ఫైనల్ కీ ప్రకారం సమాధానం 2.

పట్టణము (సంస్కృతం పత్తనం/పట్టణం) అనే ప్రకృతి పదానికి వికృతి రూపం పత్తనము. కాబట్టి ప్రకృతి పదం పట్టణము.

సమాజం అనే పదానికి సభ, మనుషుల గుంపు అనే అర్థాలున్నాయి (నానార్థాలు). ప్రజలు, దేశం, ద్వీపం ఈ రెండు అర్థాలనూ ఇవ్వవు.

ఈ పొడుపు కథ తాంబూలాన్ని సూచిస్తుంది: పోక (వక్క), తమలపాకు, సున్నం – ఈ ముగ్గురూ కలిసి నమిలినప్పుడు ఎర్రగా పండుతారు. ఎంపికలో ఉన్న “పక్క” వక్కను సూచిస్తుందని భావించి ఫైనల్ కీ ప్రకారం సమాధానం 3.

తిథి మొదలైన నియమాలు లేకుండా (న తిథిః యస్య) వచ్చేవాడు అతిథి. ఇదే అతిథి పదం యొక్క వ్యుత్పత్త్యర్థం.

ఇనుము, కంచు లోహాలు; వాటిని లెక్కించలేము కాబట్టి అవి సాధారణంగా ఏకవచనంలోనే ఉంటాయి (నిత్య ఏకవచనాలు). గోరు – గోళ్ళు, పేరు – పేర్లు అని బహువచనం వస్తుంది. కాబట్టి C, D.

సంస్కృత సంధి వ్యాకరణంలో అ, ఏ, ఓ, అర్ లను గుణాలు అంటారు; ఐ, ఔ లు వృద్ధులు. య, వ, ర లు అంతస్థాలు. కాబట్టి సమాధానం 1.

పూర్వపదం సంఖ్యావాచకంగా ఉండే సమాసం ద్విగు సమాసం (ఉదా: మూడు లోకాల సమాహారం = మూడులోకాలు). ద్వంద్వంలో రెండు పదాలకూ ప్రాధాన్యం ఉంటుంది.

“వాడు + టక్కరి” అనే విభజనను ఫైనల్ కీ సరైనదిగా పేర్కొంది (టక్కరి = మోసగాడు). సంధి జరిగినప్పుడు టక్కరి లోని మొదటి హల్లు మారి వాడుదక్కరి అవుతుంది అని కీ అనుసరణ. ఈ సమాధానం ఫైనల్ కీ ప్రకారం.

“నేను” అని మాట్లాడే వ్యక్తి (వక్త) ఉత్తమ పురుష; ఒక్కడే కాబట్టి ఏకవచనం. నీవు = మధ్యమ పురుష, అతడు/ఆమె = ప్రథమ పురుష, మేము/మనము = ఉత్తమ పురుష బహువచనం.

గ, జ, డ, ద, బ లు సరళాలు (క, చ, ట, త, ప లు పరుషాలు). శ, ష, స, హ లు ఊష్మాలు; య, ర, ల, వ లు అంతస్థాలు.

ఈ నిర్వచనం ఎవరిదో ఫైనల్ కీ ప్రకారం రైబర్న్, బెల్లార్డ్ అని తీసుకోవాలి. ఈ ప్రశ్న మాతృభాష బోధన పద్ధతుల పాఠ్యాంశ ఆధారితమైనది; కీ ప్రకారం సమాధానం 2.

“సన్యాసి” వ్యవహారంలో ఉన్న ప్రామాణిక రూపం, “సన్న్యాసి” అప్రామాణిక రూపం అని ఫైనల్ కీ చెబుతుంది. అందువల్ల వరుసగా ప్రామాణిక, అప్రామాణిక (ఎంపిక 4).

రాసిన విషయాన్ని చదివి రచయిత భావాన్ని గ్రహించడం పఠనం (reading) నైపుణ్య లక్ష్యం. లేఖనం = రాయడం, భాషణం = మాట్లాడటం.

ఫైనల్ కీ ప్రకారం సమాధానం గెస్టాల్ట్ వాదం (అభ్యసనం సంపూర్ణ దృష్టి/అంతర్దృష్టి (insight) తో జరుగుతుందనే సిద్ధాంతం). ఇది కీని అనుసరించిన సమాధానం; ఇతర ఎంపికలూ అర్థవంతంగా కనిపించవచ్చు.

కిండర్‌గార్టెన్ – ఫ్రోబెల్, ప్రాజెక్టు పద్ధతి – కిల్‌పాట్రిక్, డాల్టన్ పద్ధతి – హెలెన్ పార్క్‌హర్స్ట్ సరైన జతలు. క్రీడా పద్ధతి (play-way) ఫ్రోబెల్‌తో ముడిపడి ఉంది, డ్యూయీతో కాదు; అందువల్ల 4 తప్పు జత.

బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నల (MCQ) పరిమితులు: తయారీకి ఎక్కువ సమయం పడుతుంది (B), యాంత్రిక పునఃస్మరణకు అవకాశం ఉంటుంది (C). అవి భావప్రకటన నైపుణ్యాన్ని పరీక్షించలేవు, కాబట్టి A పరిమితి కాదు; సమాధానం B, C.

'Except' here is a preposition/conjunction meaning 'excluding' or 'apart from'. 'Including' is its antonym; 'excerpt' (a short extract) and 'elusive' (hard to catch) are only look-alikes.

ఇక్కడ 'except' అంటే 'excluding' (మినహా) అని అర్థం, కాబట్టి సమానార్థకం 'excluding'. 'including' దీనికి వ్యతిరేకార్థం; 'excerpt' (సారాంశం), 'elusive' (తప్పించుకునే) అనేవి కేవలం రూపంలో సరిపోలే పదాలు.

The antonym of 'folded' is 'unfolded' (opened out flat). 'Creased' and 'wrapped' are close to folding, and 'closed' is not its opposite.

'folded' కి వ్యతిరేకార్థం 'unfolded' (విప్పడం/తెరవడం). 'creased', 'wrapped' మడతకు దగ్గరి అర్థాలు; 'closed' వ్యతిరేకార్థం కాదు.

The correct spelling is 'claustrophobic' (fear of enclosed spaces), from Latin 'claustrum' + Greek 'phobia' (so 'ph', not 'f').

సరైన స్పెల్లింగ్ 'claustrophobic' (మూసిన ప్రదేశాల భయం). ఇది లాటిన్ 'claustrum' + గ్రీకు 'phobia' నుండి వచ్చింది, కాబట్టి 'ph' ఉంటుంది.

A 'stopover' is a short break or stay between two legs of a journey. 'Enroute' means on the way, 'rendezvous' is a meeting at an appointed place, and 'path-breaking' means pioneering.

ప్రయాణంలో రెండు ప్రదేశాల మధ్య చిన్న విరామాన్ని 'stopover' అంటారు. 'enroute' అంటే దారిలో; 'rendezvous' అంటే నిర్ణయించిన చోట కలవడం; 'path-breaking' అంటే మార్గదర్శక/నూతన.

'Let's + verb' is the usual structure for making a suggestion that includes the speaker. It is not a command (order), a complaint or thanks.

'Let's + verb' అనేది మాట్లాడేవారితో సహా ఇతరులకు సూచన (suggestion) చేయడానికి వాడే నిర్మాణం. ఇది ఆజ్ఞ, ఫిర్యాదు లేదా కృతజ్ఞత కాదు.

A simile compares two different things directly using 'as ... as' or 'like'. 'As cool as a cucumber' compares calmness to a cucumber, so it is a simile; a metaphor would state the comparison without 'as/like'.

'as ... as' లేదా 'like' ఉపయోగించి రెండు వేర్వేరు వస్తువులను నేరుగా పోల్చడం ఉపమానం (simile). 'as cool as a cucumber' లో ప్రశాంతతను దోసకాయతో పోల్చారు కాబట్టి ఇది simile; metaphor లో 'as/like' ఉండవు.

A colon introduces a list after a complete clause, and the colour names are common nouns that need no capitals. Option 3 is the only one that does this; the others use a comma splice, a wrong full stop or random capitals.

పూర్తి వాక్యం తర్వాత జాబితాను పరిచయం చేయడానికి colon (:) వాడతారు, రంగుల పేర్లు సామాన్య నామాలు కాబట్టి capital అక్షరాలు అవసరం లేదు. 3వ ఎంపిక మాత్రమే సరైనది; మిగతావాటిలో comma/full stop తప్పులు లేదా అనవసర capitals ఉన్నాయి.

Dictionary order compares letter by letter: all begin with 'ni', then the third letter decides. 'nickel' (c) comes before 'niece' (e), while 'nigh' (g), 'nimbus' (m) and 'nincompoop' (n) come after it.

నిఘంటువులో అక్షర క్రమంలో చూస్తే అన్నీ 'ni' తో మొదలవుతాయి; మూడో అక్షరం నిర్ణయిస్తుంది. 'nickel' (c) 'niece' (e) కంటే ముందు వస్తుంది; 'nigh' (g), 'nimbus' (m), 'nincompoop' (n) తరువాత వస్తాయి.

'Remember' is a stative (mental state) verb and is normally not used in the continuous form, so options 1 and 2 are wrong. 'He remembers my address' is correct as per the final key (option 4 is also grammatical in form, but the key accepts only option 3).

'remember' ఒక stative (మానసిక స్థితి) క్రియ, సాధారణంగా continuous రూపంలో వాడరు, కాబట్టి 1, 2 తప్పు. 'He remembers my address' సరైనది (అధికారిక కీ ప్రకారం); 4వ ఎంపిక కూడా వ్యాకరణపరంగా సరిపోయేలా కనిపించినా కీ 3వ ఎంపికనే ఇచ్చింది.

An informal letter runs: Heading (address and date), Greeting (Dear ...), Body, Subscription (closing such as 'Yours lovingly'), Signature, and finally the Superscription (address on the envelope). Option 2 gives this order.

అనధికార లేఖ క్రమం: Heading (చిరునామా, తేదీ), Greeting (Dear ...), Body, Subscription ('Yours lovingly' వంటి ముగింపు), Signature, చివరగా Superscription (కవరుపై చిరునామా). 2వ ఎంపిక ఈ క్రమాన్ని ఇస్తుంది.

'Despite' shows contrast (opposition between ideas). 'In view of' shows reason, 'so that' shows purpose and 'in addition to' adds information.

'Despite' వ్యత్యాసాన్ని (contrast) సూచిస్తుంది. 'in view of' కారణాన్ని, 'so that' ఉద్దేశ్యాన్ని, 'in addition to' అదనపు సమాచారాన్ని సూచిస్తాయి.

The clause 'That you have come' acts as the subject of the verb 'pleases', so it is a noun clause. The other options are incomplete parts of the sentence.

'That you have come' అనే clause 'pleases' క్రియకు కర్త (subject) గా పనిచేస్తుంది, కాబట్టి ఇది noun clause. మిగతా ఎంపికలు వాక్యంలోని అసంపూర్ణ భాగాలు.

This is an assertive sentence, so the reporting verb stays 'said' with 'that'. The simple past 'enjoyed' changes to the past perfect 'had enjoyed' and 'I' becomes 'he'. 'Asked if/whether' is for questions.

ఇది వివరణాత్మక వాక్యం కాబట్టి 'said that' వాడతాము. simple past 'enjoyed' → past perfect 'had enjoyed' అవుతుంది, 'I' → 'he'. 'asked if/whether' ప్రశ్నలకు మాత్రమే.

'During' is used with a period of time in which something happens ('during that time'). 'For' takes a length of time, 'since' a starting point, and 'over' does not fit this phrase.

ఏదైనా జరిగిన కాలవ్యవధిని చెప్పడానికి 'during' వాడతారు ('during that time'). 'for' కాలపరిమాణంతో, 'since' ప్రారంభ బిందువుతో వస్తాయి; 'over' ఇక్కడ సరిపోదు.

'Occasionally' is an adverb of frequency (how often). 'Certainly', 'definitely' and 'absolutely' express affirmation or certainty.

'Occasionally' ఎంత తరచుగా అనే frequency adverb. 'Certainly', 'definitely', 'absolutely' అనేవి నిశ్చయాన్ని/అంగీకారాన్ని తెలిపే adverbs of affirmation.

'A new T-shirt' uses 'a' correctly before a singular countable noun (the adjective 'new' starts with a consonant sound). Option 1 lacks 'a doctor' and option 3 uses 'a' with plural 'tickets'. Option 4 is also acceptable in form, but the final key gives option 2.

ఏకవచన లెక్కించదగిన నామవాచకం ముందు 'a new T-shirt' అని సరిగ్గా వాడారు. 1వ ఎంపికలో 'a doctor' కావాలి; 3వ ఎంపికలో బహువచనం 'tickets' ముందు 'a' వాడారు. 4వ ఎంపిక కూడా తప్పుకాదని అనిపించినా అధికారిక కీ 2వ ఎంపికను ఇచ్చింది.

The idiom 'a sight for sore eyes' means a person or thing that one is very glad to see. 'Rob someone blind' means to cheat them, and 'take a dim view' means to disapprove.

'a sight for sore eyes' అనే జాతీయానికి చూడగానే సంతోషం కలిగించే వ్యక్తి/వస్తువు అని అర్థం. 'rob someone blind' అంటే మోసం చేయడం; 'take a dim view' అంటే అంగీకరించకపోవడం.

The phrasal verb 'put off' means to postpone or delay. It does not mean to cancel completely, refuse or prevent.

'put off' అనే phrasal verb కి వాయిదా వేయడం (postpone/delay) అని అర్థం. రద్దు చేయడం, నిరాకరించడం, నిరోధించడం అని కాదు.

The active sentence is in the simple present, so the passive is 'are/is + past participle': 'All sorts of things are left in buses by passengers.' Option 1 changes the tense to past; options 2 and 4 are ungrammatical.

క్రియాశీల వాక్యం simple present లో ఉంది, కాబట్టి passive 'are + past participle' అవుతుంది: 'All sorts of things are left in buses by passengers.' 1వ ఎంపిక కాలాన్ని past గా మార్చింది; 2, 4 వ్యాకరణ దోషాలు.

This is the first conditional: 'If + simple present, will + base verb'. 'If it rains, we will have the party inside' fits. Options 3 and 4 have wrong subject-verb agreement ('it don't', 'it rain'), and option 1 mixes 'could' with a real condition.

ఇది first conditional: 'If + simple present, will + base verb'. 'If it rains, we will have the party inside' సరైనది. 3, 4 లో subject-verb agreement తప్పు ('it don't', 'it rain'); 1వ ఎంపికలో 'could' సరిపోదు.

The sentence is in the past ('I was hungry'), and 'anything' is singular, so 'there wasn't anything'. 'To' is followed by the base verb 'eat', not 'ate'.

వాక్యం భూతకాలంలో ఉంది ('I was hungry'), 'anything' ఏకవచనం కాబట్టి 'there wasn't anything'. 'to' తర్వాత మూల క్రియ 'eat' వస్తుంది, 'ate' కాదు.

A compound sentence joins two independent clauses with a coordinating conjunction: 'My friend arrived' + 'and' + 'we went for a walk'. Options 2 and 3 are simple sentences and option 4 is a complex sentence (subordinate clause with 'as').

రెండు స్వతంత్ర వాక్యాలను 'and' వంటి సమన్వయ సంయోజకంతో కలిపితే సంయుక్త వాక్యం (compound). 1వ ఎంపిక ఇదే. 2, 3 సాధారణ వాక్యాలు; 4 'as' తో ఉప వాక్యం ఉన్న మిశ్రమ వాక్యం (complex).

The passage says Schueller, a chemist, created the first synthetic hair dye in 1907 and sold it to a Persian hair dresser, so he was the first to sell synthetic hair colour. He was a chemist (not a hair dresser), the dye was for hair (not diseases), and L'Oreal was founded later by him.

పాసేజ్ ప్రకారం రసాయన శాస్త్రవేత్త Schueller 1907లో మొదటి కృత్రిమ హెయిర్ డై తయారుచేసి పర్షియన్ హెయిర్ డ్రెస్సర్‌కు అమ్మాడు; కాబట్టి కృత్రిమ రంగును మొదట అమ్మినవాడు అతడే. అతడు హెయిర్ డ్రెస్సర్ కాదు, డై జుట్టు కోసమే (వ్యాధుల కోసం కాదు), L'Oreal ను తరువాత అతడే స్థాపించాడు.

The stanza says Bunny 'never said Please or Thank you', i.e. he never used kind (polite) words. It says he liked to boss everyone around, so he was not shy or an introvert; nothing is said about sharing food.

పద్యం ప్రకారం Bunny 'Please' లేదా 'Thank you' ఎప్పుడూ అనలేదు, అంటే మంచి మాటలు వాడలేదు. అతడు అందరిపై పెత్తనం చేసేవాడు కాబట్టి సిగ్గరి/అంతర్ముఖుడు కాదు; ఆహారం పంచుకోవడం గురించి ప్రస్తావన లేదు.

Semantics is the study of meaning in language (words and sentences). Sounds belong to phonology, word forms to morphology and word order to syntax.

Semantics అంటే భాషలో అర్థాన్ని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం. శబ్దాలు phonology కి, పద రూపాలు morphology కి, పద క్రమం syntax కి సంబంధించినవి.

Intensive reading is slow, careful reading of short texts for detailed understanding, accuracy, study skills and finding information. Reading for pleasure is extensive reading.

Intensive reading అంటే చిన్న పాఠ్యాన్ని నెమ్మదిగా, వివరంగా చదవడం; దీని లక్ష్యాలు అవగాహన, కచ్చితత్వం, అధ్యయన నైపుణ్యాలు, సమాచారం కనుగొనడం. ఆనందం కోసం చదవడం extensive reading.

James Asher, a psychologist, developed Total Physical Response (TPR), in which learners respond with physical actions to commands. Dodson is linked with the Bilingual Method, West with the Reading/New Method and Lozanov with Suggestopedia.

Total Physical Response (TPR) పద్ధతిని మనస్తత్వవేత్త James Asher రూపొందించాడు; ఇందులో ఆదేశాలకు శారీరక చర్యలతో స్పందిస్తారు. Dodson - Bilingual Method, West - Reading/New Method, Lozanov - Suggestopedia తో సంబంధం కలవారు.

Gradation means arranging language material in steps from the simple to the complex, so learners progress gradually. The other options reverse or misstate this principle.

Gradation అంటే భాషా విషయాన్ని సరళం నుండి సంక్లిష్టానికి క్రమంగా అమర్చడం; ఇదే దాని స్వర్ణ సూత్రం. మిగతా ఎంపికలు ఈ సూత్రాన్ని తలకిందులు చేస్తాయి లేదా తప్పుగా చెబుతాయి.

In Taba's curriculum development process, diagnosis of needs (D) comes first, then formulation of objectives (A), selection of content (C) and organisation of content (B). So the sequence is D, A, C, B.

పాఠ్యప్రణాళిక దశలు: ముందు అవసరాల నిర్ధారణ (D), తరువాత లక్ష్యాల రూపకల్పన (A), విషయ ఎంపిక (C), విషయ వ్యవస్థీకరణ (B). కాబట్టి క్రమం D, A, C, B.

Summative assessment evaluates learning at the end of a term or year (e.g. final exams). Formative assessment is ongoing, diagnostic tests find learning difficulties and placement tests decide the starting level.

Summative assessment పాఠ్యాంశం/సంవత్సరం చివరలో అభ్యసనాన్ని మూల్యాంకనం చేస్తుంది (ఉదా: వార్షిక పరీక్షలు). Formative నిరంతరం జరుగుతుంది; diagnostic అభ్యసన లోపాలను గుర్తిస్తుంది; placement ప్రారంభ స్థాయిని నిర్ణయిస్తుంది.

169/117 = (13×13)/(13×9) = 13/9 = 1.444… = 1.4̅ (only 4 repeats). Option 3 would be 1.1414…, and option 4 would be 1.1444…, neither equals 13/9.

169/117 = (13×13)/(13×9) = 13/9 = 1.444… = 1.4̅ (ఇక్కడ 4 మాత్రమే పునరావృతమవుతుంది). 3, 4 ఎంపికలు 13/9 కి సమానం కావు.

Addition and multiplication are associative for rational numbers. 0 has no reciprocal, 0 is the additive identity (the multiplicative identity is 1), and division is not associative (LHS = 1/2 ÷ (−5/6) = −3/5, RHS = (−3/2) ÷ (2/5) = −15/4).

అకరణీయ సంఖ్యలలో సంకలనం, గుణకారం సహచర (associative) ధర్మాన్ని పాటిస్తాయి. 0 కి గుణకార విలోమం ఉండదు; 0 సంకలన తత్సమాంశం (గుణకార తత్సమాంశం 1); భాగహారం సహచరం కాదు (ఎడమ వైపు = −3/5, కుడి వైపు = −15/4).

Product = (4/3)×(2/9) = 8/27. In 27ths the options are −9, 2, −2 and 9, and 9/27 is only 1/27 away from 8/27 (others are much farther), so 1/3 is nearest.

లబ్ధం = (4/3)×(2/9) = 8/27. ఎంపికలను 27 హారంలో రాస్తే −9/27, 2/27, −2/27, 9/27; వీటిలో 9/27 (=1/3) మాత్రమే 8/27 కి కేవలం 1/27 దూరంలో ఉంది.

√1.44 = 1.2 and √6.25 = 2.5, so the product is 1.2 × 2.5 = 3.

√1.44 = 1.2, √6.25 = 2.5 కాబట్టి లబ్ధం 1.2 × 2.5 = 3.

38² = 1444 and 39² = 1521. The next perfect square above 1515 is 1521, so 1521 − 1515 = 6 must be added.

38² = 1444, 39² = 1521. 1515 కంటే పై ఖచ్చిత వర్గం 1521 కాబట్టి 1521 − 1515 = 6 కలపాలి.

The expression has the form P² + 2PQ + Q² with P = (x−y)a and Q = (x+y)b, so it equals (P+Q)² = (ax − ay + bx + by)².

ఇది P² + 2PQ + Q² రూపంలో ఉంది; ఇక్కడ P = (x−y)a, Q = (x+y)b. కాబట్టి (P+Q)² = (ax − ay + bx + by)².

(6/7)⁰ = 1, so a/b = (3/2)⁻² = (2/3)². Then (a/b)⁻³ = (2/3)⁻⁶ = (3/2)⁶.

(6/7)⁰ = 1 కాబట్టి a/b = (3/2)⁻² = (2/3)². అప్పుడు (a/b)⁻³ = (2/3)⁻⁶ = (3/2)⁶.

Let A's age be x. 3x + 5 = 44, so 3x = 39 and x = 13 years.

A వయస్సు x అనుకుంటే 3x + 5 = 44, 3x = 39, కాబట్టి x = 13 సంవత్సరాలు.

The reciprocal of −1296/625 is −625/1296. Since 625 = 5⁴ and 1296 = 6⁴, this is −(5/6)⁴.

−1296/625 యొక్క వ్యుత్క్రమం −625/1296. 625 = 5⁴, 1296 = 6⁴ కాబట్టి ఇది −(5/6)⁴.

Draw a line through M parallel to PQ and RS. ∠PXM = 180° − 135° = 45°, and ∠XMY = ∠PXM + ∠RYM (alternate interior angles on either side of M) = 45° + 40° = 85°.

M ద్వారా PQ, RS లకు సమాంతరంగా ఒక రేఖ గీయాలి. ∠PXM = 180° − 135° = 45°. ఏకాంతర కోణాల వల్ల ∠XMY = 45° + 40° = 85°.

A triangle is a three-sided polygon (a true), and an isosceles triangle can have one obtuse vertex angle, e.g. 120°, 30°, 30° (b true). Scalene triangles can be right or obtuse too, so c is false.

త్రిభుజం మూడు భుజాల బహుభుజి (a సత్యం). సమద్విబాహు త్రిభుజంలో ఒక కోణం అధికకోణం కావచ్చు, ఉదా: 120°, 30°, 30° (b సత్యం). విషమబాహు త్రిభుజాలు లంబకోణ లేదా అధికకోణ త్రిభుజాలు కూడా కావచ్చు కాబట్టి c అసత్యం.

Diagonals of a rectangle are equal and bisect each other, forming isosceles triangles. The angle between the diagonals is the exterior angle = 35° + 35° = 70°, which is the acute one (the other is 110°).

దీర్ఘచతురస్రం కర్ణాలు సమానం, పరస్పరం సమద్విఖండన చేసుకుంటాయి. కర్ణాల మధ్య కోణం బాహ్యకోణం = 35° + 35° = 70° (ఇదే అల్పకోణం; రెండవది 110°).

The wire length equals the circumference: 2πr = 44, so r = 44 × 7 / (2 × 22) = 7 cm.

తీగ పొడవు = వృత్త చుట్టుకొలత: 2πr = 44 ⇒ r = 44 × 7 / (2 × 22) = 7 సెం.మీ.

Cutting a square from a corner removes two edge pieces of length 3 but adds two new edges of length 3, so the perimeter does not change. It stays 2(10 + 8) = 36 cm.

మూల నుండి చతురస్రాన్ని కత్తిరించినప్పుడు 3 సెం.మీ. పొడవు గల రెండు అంచులు తొలగి, అంతే పొడవు గల రెండు కొత్త అంచులు ఏర్పడతాయి; కాబట్టి చుట్టుకొలత మారదు. అది 2(10 + 8) = 36 సెం.మీ.

Cone volume = (1/3)πr²h and cylinder volume = πr²h, so the ratio is 1 : 3.

శంకువు ఘనపరిమాణం = (1/3)πr²h, స్థూపం = πr²h; కాబట్టి నిష్పత్తి 1 : 3.

Total volume = 27 + 64 + 125 = 216 cm³. Side = ∛216 = 6 cm.

మొత్తం ఘనపరిమాణం = 27 + 64 + 125 = 216 ఘ.సెం.మీ. భుజం = ∛216 = 6 సెం.మీ.

Number of students = height × scale = 8 × 5 = 40.

విద్యార్థుల సంఖ్య = ఎత్తు × స్కేలు = 8 × 5 = 40.

Data arranged into class intervals such as 0-10, 10-20, 20-30 is grouped data (a frequency distribution with classes). Raw data is unorganised, and ungrouped data lists individual values.

0-10, 10-20, 20-30 వంటి తరగతి అంతరాలుగా అమర్చిన దత్తాంశాన్ని వర్గీకృత దత్తాంశం (grouped data) అంటారు. ముడి దత్తాంశం క్రమపరచనిది; అవర్గీకృత దత్తాంశంలో విడి విలువలు ఉంటాయి.

Arranged in order: 0.01, 0.02, 0.1, 0.11, 0.12. The middle (3rd) value is 0.1 = 1/10, so a = 1, b = 10 and a + b = 11.

ఆరోహణ క్రమంలో: 0.01, 0.02, 0.1, 0.11, 0.12. మధ్య (3వ) విలువ 0.1 = 1/10, కాబట్టి a = 1, b = 10, a + b = 11.

x : y = y : z gives y² = xz. So x⁴ : y⁴ = x⁴ : (y²)² = x⁴ : x²z² = x² : z².

x : y = y : z ⇒ y² = xz. కాబట్టి x⁴ : y⁴ = x⁴ : (xz)² = x⁴ : x²z² = x² : z².

Take the price as 100. After a 25% decrease it is 75; a 20% increase gives 75 × 1.2 = 90. Net change = 10% decrease.

వెల 100 అనుకుందాం. 25% తగ్గిస్తే 75; దానిపై 20% పెంచితే 75 × 1.2 = 90. కాబట్టి మొత్తం 10% తగ్గుదల.

B's cost × 0.9 = 2160, so B's cost = 2400. This is A's selling price: A's cost × 1.2 = 2400, so A's cost = Rs.2000.

B కొన్నధర × 0.9 = 2160 ⇒ B కొన్నధర = 2400. ఇదే A అమ్మినధర: A కొన్నధర × 1.2 = 2400 ⇒ A కొన్నధర = రూ.2000.

Gain on 100 pens = SP of 20 pens. Taking SP of one pen as 1: SP of 100 pens = 100, gain = 20, so CP = 80 and gain% = 20/80 × 100 = 25%.

100 పెన్నుల లాభం = 20 పెన్నుల అమ్మినధర. ఒక పెన్ను అమ్మినధర 1 అనుకుంటే, అమ్మినధర = 100, లాభం = 20, కొన్నధర = 80. లాభ శాతం = 20/80 × 100 = 25%.

Average of the first n natural numbers = (n + 1)/2 = (999 + 1)/2 = 500.

మొదటి n సహజ సంఖ్యల సగటు = (n + 1)/2 = (999 + 1)/2 = 500.

The final key gives Bhaskaracharya, who in his Bijaganita used colour names such as kalaka (black) and nilaka (blue) for unknown quantities. This is arguable: Brahmagupta is also credited with using colour names for unknowns, but the answer follows the final key.

తుది కీ ప్రకారం సమాధానం భాస్కరాచార్య; ఆయన బీజగణితంలో తెలియని రాశులకు కాలక (నలుపు), నీలక (నీలం) వంటి రంగుల పేర్లు వాడారు. ఇది వివాదాస్పదం కావచ్చు: తెలియని రాశులకు రంగుల పేర్లు వాడినవారిలో బ్రహ్మగుప్తుడు కూడా ఉన్నాడు; అయినా సమాధానం తుది కీని అనుసరిస్తుంది.

As per the final key, only B is correct. Identifying the relationship between the ages is closer to understanding than to the skill of solving, whereas framing an equation from that relationship and using it on the problem is application of what was learnt. Hence option 2 (this follows the final key; the skill/understanding distinction is somewhat arguable).

తుది కీ ప్రకారం B మాత్రమే సరైనది. వయస్సుల మధ్య సంబంధాన్ని గుర్తించడం అవగాహనకు దగ్గరి చర్య; ఆ సంబంధం నుండి సమీకరణం ఏర్పరచి సమస్యకు ఉపయోగించడం వినియోగం (application). కాబట్టి సమాధానం 2 (ఇది తుది కీని అనుసరిస్తుంది; నైపుణ్యం/అవగాహన భేదం కొంత వివాదాస్పదం).

In the laboratory method students find the volume of a cone by experiment, e.g. filling a cone and pouring water or sand into a cylinder of the same base and height to see that it takes three cones. Project, heuristic and analysis methods do not fit this hands-on verification.

ప్రయోగశాల పద్ధతిలో విద్యార్థులు ప్రయోగం ద్వారా శంకువు ఘనపరిమాణాన్ని కనుగొంటారు; ఉదా: ఒకే భూమి, ఎత్తు గల స్థూపంలో శంకువుతో నీరు/ఇసుక పోసి మూడు శంకువులు పడతాయని గమనించడం. ప్రకల్పన, అన్వేషణ, విశ్లేషణ పద్ధతులు ఈ ప్రత్యక్ష ధృవీకరణకు సరిపోవు.

A domino is named by the number of holes (dots) on its two sides, so one with 2 holes on one side and 3 on the other is the 2 – 3 domino. It is not a fraction or a product.

డామినో రెండు వైపుల ఉన్న రంధ్రాల (చుక్కల) సంఖ్యతో పేరు పెడతారు; 2, 3 రంధ్రాలు ఉంటే అది 2 – 3 డామినో. ఇది భిన్నం లేదా లబ్ధం కాదు.

Morrison's five steps are exploration, presentation, assimilation, organisation and recitation. Assimilation is the only option that belongs to them; preparation is a Herbartian step and the others are not Morrison steps.

మోరిసన్ ఐదు సోపానాలు: అన్వేషణ (exploration), ప్రదర్శన (presentation), సాంశీకరణ (assimilation), సంవిధానం (organisation), పునరుచ్చారణ (recitation). ఇచ్చిన ఎంపికలలో సాంశీకరణ మాత్రమే వీటికి చెందినది; సన్నాహం హెర్బార్షియన్ సోపానం.

Objective tests only need an answer to be chosen or marked, so they give little practice in writing and expression and can weaken language ability. Diagnostic value, wide coverage of topics and reliable scoring are advantages, not limitations.

నిష్పాక్షిక (objective) పరీక్షల్లో జవాబును ఎంచుకుంటే చాలు కాబట్టి రాయడం, భావప్రకటనకు అవకాశం తక్కువ; భాషా సామర్థ్యం క్షీణించవచ్చు. లోపనిర్ధారణ విలువ, ఎక్కువ అంశాల కవరేజీ, స్కోరింగ్‌లో విశ్వసనీయత ప్రయోజనాలు, పరిమితులు కాదు.

Montane (mountain) forests have coniferous and temperate trees such as Pine, Fir, Spruce and Oak. Banyan and Peepal are plains/tropical trees, and Blackberry is a shrub, so only option 4 fits.

పర్వత (montane) అడవులలో పైన్, ఫిర్, స్ప్రూస్, ఓక్ వంటి శంఖాకార మరియు సమశీతోష్ణ వృక్షాలు పెరుగుతాయి. మర్రి, రావి మైదాన ప్రాంత వృక్షాలు; బ్లాక్ బెర్రీ పొద. కాబట్టి సమాధానం 4.

Slums arise from poverty (people cannot afford proper housing) and poor city planning (inadequate housing and services). Population density in cities is increasing, not decreasing, and rural development programmes reduce migration rather than cause slums, so only a and c are correct.

పేదరికం వల్ల సరైన ఇల్లు కొనలేక, నగర ప్రణాళిక లోపం వల్ల తగిన గృహాలు, సౌకర్యాలు లేక మురికివాడలు ఏర్పడతాయి. పట్టణాలలో జనసాంద్రత పెరుగుతుంది (తగ్గదు); గ్రామీణ అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు వలసలను తగ్గిస్తాయి. కాబట్టి a, c మాత్రమే సరైనవి.

Vessels are dead at maturity in xylem, and in phloem the fibres (sclerenchyma) are the dead cells. Companion cells, sieve tubes and parenchyma are living, so options 1, 3 and 4 each pair a living phloem cell with xylem. Option 2 is the key.

దారువులో నాళాలు (vessels) పరిణతి చెందాక నిర్జీవం; పోషక కణజాలం (phloem)లో నారలు (fibres) నిర్జీవ కణాలు. సహకణాలు, చాలనీ నాళాలు, మృదు కణాలు సజీవం, కాబట్టి 1, 3, 4 ఆప్షన్లు పోషక కణజాలం విషయంలో సరికావు. సమాధానం 2.

At puberty breasts enlarge, pubic hair grows and gametes (sperm/eggs) begin to be produced. Secretion of milk (lactation) occurs only after childbirth, under the hormone prolactin, so it is not a pubertal change.

యుక్తవయస్సులో స్తనాలు పెరగడం, రోమాలు రావడం, బీజకణాల (gametes) ఉత్పత్తి మొదలవడం జరుగుతాయి. పాలు స్రవించడం (lactation) ప్రసవం తర్వాత మాత్రమే (prolactin హార్మోన్ వల్ల) జరుగుతుంది. కాబట్టి సమాధానం 3.

Cytokinins are plant hormones that promote cell division (cytokinesis) and delay leaf senescence. Cell elongation and stem growth are mainly due to auxins and gibberellins; wilting is not promoted by them.

సైటోకైనిన్లు కణవిభజనను ప్రోత్సహించి ఆకులు ముదిరి రాలడాన్ని ఆలస్యం చేస్తాయి. కణాలు పొడవు పెరగడం, కాండం పెరుగుదల ఆక్సిన్లు, జిబ్బరెల్లిన్ల పని. కాబట్టి సమాధానం 2.

Gastric glands of the stomach secrete pepsin (as pepsinogen, activated by HCl), which digests proteins into peptones. Trypsin comes from the pancreas, lipase digests fats, and renin acts on milk protein in infants (its role in humans is minor).

జఠర గ్రంథులు పెప్సినోజెన్‌ను స్రవిస్తాయి; HCl సమక్షంలో ఇది పెప్సిన్‌గా మారి ప్రోటీన్లను పెప్టోన్లుగా విడగొడుతుంది. ట్రిప్సిన్ క్లోమం నుండి వస్తుంది; లైపేజ్ కొవ్వులను జీర్ణం చేస్తుంది. కాబట్టి సమాధానం 4.

The final key gives Ganga (option 2). WWF has listed the Ganges among the world's most endangered rivers because of pollution, over-extraction and dams. This follows the final key; the question is incomplete as printed (no region named), so the wording is arguable.

WWF కాలుష్యం, అధిక నీటి వినియోగం, ఆనకట్టల వల్ల గంగా నదిని ప్రపంచంలో అత్యంత ప్రమాదంలో ఉన్న నదులలో ఒకటిగా గుర్తించింది. తుది కీ ప్రకారం సమాధానం 2 (ప్రశ్న అసంపూర్ణంగా ఉంది, కాబట్టి వాదించదగినది).

Threads, scissors and bobbins (of a sewing machine) are tools of a tailor. A mason uses trowel and plumb line, a plumber uses pipes and wrenches, and a fisherman uses nets.

దారాలు, కత్తెర, బాబిన్ దర్జీ (tailor) పనిముట్లు. తాపీ మేస్త్రి తాపీ, ప్లంబ్ లైన్; ప్లంబర్ పైపులు, రెంచ్; జాలరి వలలు వాడతారు. కాబట్టి సమాధానం 2.

Normal human body temperature is about 37°C (98.6°F). 35°C is below normal and 35°F or 37°F are near freezing point, which a living body could not have.

మానవ శరీర సాధారణ ఉష్ణోగ్రత సుమారు 37°C (98.6°F). 35°C సాధారణం కంటే తక్కువ; 35°F, 37°F గడ్డకట్టే స్థాయికి దగ్గర కాబట్టి సరికావు. సమాధానం 2.

Forces in opposite directions act against each other, so the net (resultant) force is the difference of their magnitudes, acting in the direction of the larger force. The sum applies when forces act in the same direction.

వ్యతిరేక దిశలలోని బలాలు ఒకదానికొకటి వ్యతిరేకంగా పనిచేయడం వల్ల ఫలిత బలం (net force) వాటి భేదానికి సమానం, ఎక్కువ బలం దిశలో ఉంటుంది. ఒకే దిశలో ఉంటే మొత్తం అవుతుంది. సమాధానం 2.

A brighter bulb means a larger current flows through the liquid, so liquid A conducts electricity better than liquid B. A dim glow indicates a poor (weak) conductor.

బల్బు ప్రకాశవంతంగా వెలగడం అంటే ఎక్కువ విద్యుత్ ప్రవహిస్తోందని అర్థం; కాబట్టి ద్రవం A, ద్రవం B కంటే మంచి వాహకం. మసకగా వెలిగితే బలహీన వాహకం. సమాధానం 1.

Hydrogen has the highest calorific value of common fuels, about 150000 kJ/kg, far above LPG (about 55000), CNG (about 50000) and biogas (about 35000-40000 kJ/kg).

సాధారణ ఇంధనాలలో హైడ్రోజన్ కెలోరిఫిక్ విలువ అత్యధికం (సుమారు 1,50,000 kJ/kg); LPG సుమారు 55,000, CNG సుమారు 50,000, బయోగ్యాస్ సుమారు 35,000-40,000 kJ/kg. సమాధానం 4.

Tropical evergreen forests grow where annual rainfall exceeds 200 cm and the temperature is about 22°C or more, so trees never shed leaves all at once. Deciduous forests need less rain (70-200 cm).

200 సెం.మీ. కంటే ఎక్కువ వర్షపాతం, సుమారు 22°C ఉష్ణోగ్రత ఉన్న చోట సతత హరిత అరణ్యాలు (evergreen forests) పెరుగుతాయి. ఆకురాల్చు అడవులకు తక్కువ వర్షం (70-200 సెం.మీ.) చాలు. సమాధానం 4.

The Great Bath, a large public water tank, was found at Mohenjodaro (now in Sindh, Pakistan). Lothal is known for its dockyard and Kalibangan for fire altars.

మహా స్నానవాటిక (Great Bath) మొహంజోదారోలో లభించింది. లోథల్ నౌకాశ్రయానికి, కాళీబంగన్ అగ్నిగుండాలకు ప్రసిద్ధి. సమాధానం 2.

Bengal was partitioned in 1905 by Lord Curzon, Viceroy of India from 1899 to 1905. Canning (1856-62), Dalhousie (Governor-General 1848-56) and Wavell (1943-47) belong to other periods.

1905లో బెంగాల్‌ను విభజించినది వైస్రాయ్ లార్డ్ కర్జన్ (1899-1905). కానింగ్ (1856-62), డల్హౌసీ (1848-56), వేవెల్ (1943-47) ఇతర కాలాల వారు. సమాధానం 2.

The Congress split at Surat in 1907 into Moderates and Extremists. They reunited at the Lucknow session in 1916 through the Lucknow Pact (Agreement), which also brought the Congress and Muslim League together.

1907 సూరత్ సభలో కాంగ్రెస్ మితవాదులు, అతివాదులుగా చీలింది. 1916 లక్నో సమావేశంలో లక్నో ఒప్పందం ద్వారా మళ్ళీ ఏకమైంది (ముస్లిం లీగ్‌తో కూడా ఒప్పందం జరిగింది). సమాధానం 3.

Atapaka Bird Sanctuary on Kolleru Lake (Andhra Pradesh) covers about 673 sq km according to the final key (option 1). It is known for migratory birds such as pelicans.

కొల్లేరు సరస్సు వద్ద ఉన్న అటపాక పక్షి సంరక్షణ కేంద్రం విస్తీర్ణం తుది కీ ప్రకారం 673 చ.కి.మీ. (ఆప్షన్ 1). ఇక్కడ పెలికాన్ వంటి వలస పక్షులు వస్తాయి.

The Big Bang theory was first proposed by the Belgian priest-astronomer Georges Lemaitre in 1927, who called it the 'primeval atom'. Ptolemy and Copernicus gave geocentric and heliocentric models, and Kant proposed the nebular hypothesis.

బిగ్ బ్యాంగ్ సిద్ధాంతాన్ని బెల్జియం శాస్త్రవేత్త జార్జ్ లెమైటర్ (1927) మొదట ప్రతిపాదించారు. టాలెమీ భూకేంద్రక, కోపర్నికస్ సూర్యకేంద్రక నమూనాలు ఇచ్చారు; కాంట్ నెబ్యులార్ పరికల్పన ఇచ్చారు. సమాధానం 3.

Gautamiputra Satakarni (Satavahana) defeated the Sakas, Yavanas and Pahlavas, and destroyed the Kshaharata line of Nahapana. The Rashtrakutas rose centuries later, so he could not have defeated them.

గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి శకులు, యవనులు, పహ్లవులను ఓడించాడు. రాష్ట్రకూటులు శతాబ్దాల తర్వాత ఉద్భవించారు కాబట్టి వారిని ఓడించలేదు. సమాధానం 3.

Sarojini Naidu became the first Indian woman President of the INC in 1925 (Kanpur session). Annie Besant (1917) was the first woman president but she was Irish-born.

1925 కాన్పూర్ సమావేశంలో సరోజినీ నాయుడు కాంగ్రెస్ అధ్యక్షురాలైన మొదటి భారతీయ మహిళ. అనీ బిసెంట్ (1917) మొదటి మహిళా అధ్యక్షురాలు కానీ ఆమె ఐరిష్ మూలానికి చెందినవారు. సమాధానం 4.

Guru Nanak, the founder of Sikhism and a Bhakti saint, was born in 1469 at Talwandi (now Nankana Sahib) near Lahore. Auliya and Chisti were Sufi saints, and Guru Gobind Singh was born at Patna.

గురునానక్ 1469లో లాహోర్ సమీపంలోని తల్వండి (ఇప్పటి నాన్కానా సాహిబ్)లో జన్మించారు. ఔలియా, చిస్తీ సూఫీ సాధువులు; గురు గోవింద్ సింగ్ పాట్నాలో జన్మించారు. సమాధానం 4.

Kabir preached that all are equal before God, rejecting caste, idol worship and rituals, and stressing Hindu-Muslim unity. The key gives Kabir (option 2); other saints also preached devotion, but Kabir is the one most identified with this message.

కబీర్ కుల భేదాలు, విగ్రహారాధనను తిరస్కరించి దేవుని ఎదుట అందరూ సమానమేనని బోధించారు. తుది కీ ప్రకారం సమాధానం 2.

Australia lies in the southern hemisphere, where seasons are opposite to the north. December 25 falls in the southern summer, so Christmas is celebrated in summer.

ఆస్ట్రేలియా దక్షిణార్ధగోళంలో ఉంది; అక్కడ రుతువులు ఉత్తరార్ధగోళానికి వ్యతిరేకంగా ఉంటాయి. డిసెంబర్ 25 అక్కడ వేసవికాలం. సమాధానం 2.

All four statements are correct: the 1700 km Hazira-Vijaipur-Jagdishpur (HVJ) pipeline was built by GAIL; Digboi in Assam is India's oldest oil-producing area; anthracite (about 90% carbon) is the best coal; and bituminous coal is the most widely used commercially.

నాలుగు ప్రకటనలూ సరైనవే: 1700 కి.మీ. HVJ (హజీరా-విజయపూర్-జగదీశ్‌పూర్) పైప్‌లైన్‌ను GAIL నిర్మించింది; అస్సాంలోని డిగ్బోయ్ భారతదేశపు పురాతన చమురు ప్రాంతం; ఆంథ్రసైట్ (సుమారు 90% కార్బన్) అత్యుత్తమ బొగ్గు; బిటుమినస్ వాణిజ్యంగా అత్యధికంగా వాడే బొగ్గు. సమాధానం 4.

Developing logical and critical thinking and creativity is the intellectual (mental) value of teaching a subject. Aesthetic value relates to appreciating beauty, social value to living in society, and discipline value to self-control.

తార్కిక, విమర్శనాత్మక, సృజనాత్మక ఆలోచనలను పెంపొందించడం బౌద్ధిక విలువ (intellectual value). సౌందర్య విలువ అందాన్ని ఆస్వాదించడం, సాంఘిక విలువ సమాజంలో జీవించడం, క్రమశిక్షణ విలువ స్వీయ నియంత్రణకు సంబంధించినవి. సమాధానం 4.

In the affective domain the order is Receiving, Responding, Valuing, Organisation, Characterisation. Option 2 (Valuing before Responding) is therefore wrong. Understanding-Analysis-Evaluation (cognitive) and Imitation-Precision-Naturalisation (psychomotor) are in correct order, and option 3 keeps the correct relative order.

భావావేశ రంగంలో క్రమం: గ్రహించుట, ప్రతిస్పందించుట, విలువకట్టుట, వ్యవస్థాపనం, శీలస్థాపనం. ఆప్షన్ 2లో విలువకట్టడం ముందు వచ్చింది కాబట్టి అది తప్పు వరుస. మిగిలినవి సరైన క్రమంలో ఉన్నాయి. సమాధానం 2.

Under the objective 'application', the learner draws inferences, gives reasons, analyses and predicts in new situations. The final key accepts all four (option 4).

‘వినియోగం’ (application) లక్ష్యంలో విద్యార్థి కొత్త సందర్భాలలో అనుమితి రాబట్టడం, కారణాలు చెప్పడం, విశ్లేషించడం, ప్రాగుక్తీకరించడం చేస్తాడు. తుది కీ ప్రకారం నాలుగూ సరైనవే. సమాధానం 4.

Moving from a general principle to specific examples is the deductive method (general to particular). Inductive goes from examples to a rule.

సామాన్య సూత్రం నుండి విశిష్ట ఉదాహరణల వైపు వెళ్లడం నిగమన (deductive) పద్ధతి. ఆగమన పద్ధతిలో ఉదాహరణల నుండి సూత్రానికి వస్తారు. సమాధానం 4.

Time line charts show events in chronological order, which suits the Indian freedom movement and the history of research on the circulatory system. The final key accepts a and b only (option 2); modern transport systems (d) could also be argued as a chronological topic, so the key is somewhat arguable.

కాలక్రమ చార్టు (time line chart) సంఘటనలను కాలక్రమంలో చూపుతుంది; భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమం, ప్రసరణ వ్యవస్థ పరిశోధనల చరిత్రకు ఇది అనుకూలం. తుది కీ ప్రకారం a, b మాత్రమే (ఆప్షన్ 2); ఆధునిక రవాణా (d) కూడా వాదించదగినది, కాబట్టి కీ కొంత వివాదాస్పదం.

A bell-shaped (normal) distribution has most questions in the middle, so average questions get the largest share: 25% difficult, 50% average, 25% easy.

గంట ఆకార వక్రంలో మధ్య స్థాయి (సగటు) ప్రశ్నలు ఎక్కువ ఉంటాయి: కఠినం 25%, సగటు 50%, సులభం 25%. సమాధానం 3.