Free practice MCQs with answers and explanations for సమాచార హక్కు చట్టం 2005 (RTI Act) (రాజ్యాంగేతర సంస్థలు (Non-Constitutional Bodies)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
కింది వాటిని కాలక్రమంలో అమర్చండి (పాతది నుండి కొత్తదానికి).
A. రాజ్ నారాయణ్ కేసు (1975) – ఎస్.పి. గుప్తా కేసు (1981) – తమిళనాడు, గోవా చట్టాలు (1997) – RTI చట్టం (2005)
B. ఎస్.పి. గుప్తా కేసు (1981) – రాజ్ నారాయణ్ కేసు (1975) – RTI చట్టం (2005) – తమిళనాడు, గోవా చట్టాలు (1997)
C. తమిళనాడు, గోవా చట్టాలు (1997) – రాజ్ నారాయణ్ కేసు (1975) – ఎస్.పి. గుప్తా కేసు (1981) – RTI చట్టం (2005)
D. RTI చట్టం (2005) – రాజ్ నారాయణ్ కేసు (1975) – ఎస్.పి. గుప్తా కేసు (1981) – తమిళనాడు, గోవా చట్టాలు (1997)
Answer & explanation
Correct: A — రాజ్ నారాయణ్ కేసు (1975) – ఎస్.పి. గుప్తా కేసు (1981) – తమిళనాడు, గోవా చట్టాలు (1997) – RTI చట్టం (2005)
సరైన క్రమం: రాజ్ నారాయణ్ కేసు 1975, ఎస్.పి. గుప్తా కేసు 1981, తమిళనాడు–గోవా చట్టాలు 1997, RTI చట్టం 2005. మిగతా వరుసల్లో సంవత్సరాల క్రమం తారుమారైంది. ఈ క్రమం తరచూ సంఘటనల వరుసగా అడుగుతారు.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి: 1) సమాచార స్వేచ్ఛ చట్టం 2002 అమలులోకి రాలేదు; 2) RTI చట్టం 2002 చట్టాన్ని రద్దు చేసింది; 3) RTI చట్టం పౌరులు, కంపెనీలు ఇద్దరికీ వర్తిస్తుంది. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
2002 చట్టం అమలులోకి రాలేదు, RTI దాన్ని రద్దు చేసింది కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. RTI కింద సమాచారం అడిగేది భారత పౌరులు మాత్రమే, కంపెనీలు/సంస్థలు కాదు; కాబట్టి 3 తప్పు.
RTI నేపథ్యానికి సంబంధించి కింది వాటిలో సరికాని వాక్యం ఏది?
A. సమాచార హక్కు ఆర్టికల్ 19(1)(a) లో భాగం
B. తమిళనాడు, గోవా 1997లో చట్టాలు చేశాయి
C. MKSS అరుణా రాయ్ నేతృత్వంలో 1970లలో ఉద్యమం చేసింది
D. RTI పూర్తి అమలు 12 అక్టోబర్ 2005
Answer & explanation
Correct: C — MKSS అరుణా రాయ్ నేతృత్వంలో 1970లలో ఉద్యమం చేసింది
MKSS ఉద్యమం 1990లలో జరిగింది, 1970లలో కాదు; కాబట్టి మొదటి వాక్యం తప్పు. మిగతావి నోట్స్‌కు అనుగుణంగా సరైనవి. MKSS 'జన్ సునవాయి' (ప్రజా విచారణలు) నిర్వహించింది, ఇది RTI ఉద్యమానికి బలం ఇచ్చింది.
సెక్షన్ 7 గడువులు, సెక్షన్ 9 కాపీరైట్ ఉల్లంఘన అయ్యే సమాచారం కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. సెక్షన్ 11 మూడో పక్షం సమాచారం గురించి; జరిమానాలు సెక్షన్ 20 లో, కాబట్టి 3 తప్పు.
'ప్రజా సంస్థ' (Public Authority) పరిధిలోకి వచ్చేవాటిలో సరికాని వాక్యం ఏది?
A. రాజ్యాంగం ద్వారా ఏర్పడిన సంస్థలు వస్తాయి
B. ప్రభుత్వ నిధులు గణనీయంగా పొందే NGOలు రావు
C. పార్లమెంటు/శాసనసభ చట్టం ద్వారా ఏర్పడినవి వస్తాయి
D. ప్రభుత్వ ఉత్తర్వు ద్వారా ఏర్పడినవి వస్తాయి
Answer & explanation
Correct: B — ప్రభుత్వ నిధులు గణనీయంగా పొందే NGOలు రావు
సెక్షన్ 2(h) ప్రకారం ప్రభుత్వ నిధులు గణనీయంగా పొందే సంస్థలు, NGOలు కూడా ప్రజా సంస్థలే; కాబట్టి 'NGOలు రావు' అనే వాక్యం తప్పు. మిగతావి సరైనవి. ఈ విస్తృత నిర్వచనం వల్ల ప్రభుత్వ నిధులతో నడిచే సంస్థలు కూడా జవాబుదారీగా ఉంటాయి.
కింది జతలను పరిశీలించండి: 1) సాధారణ సమాచారం – 30 రోజులు; 2) మూడో పక్షం – 40 రోజులు; 3) APIO ద్వారా – 45 రోజులు. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
సాధారణ సమాచారం 30 రోజులు, మూడో పక్షం 40 రోజులు కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. APIO ద్వారా దరఖాస్తు చేస్తే 30 + 5 = 35 రోజులు; 45 రోజులు అనేది సెక్షన్ 24 సంస్థల మానవ హక్కుల ఉల్లంఘన సమాచారానికి సంబంధించినది. కాబట్టి 3 తప్పు.
Correct: D — ప్రాణం/స్వేచ్ఛ – 48 గంటలు; సాధారణం – 30 రోజులు
ప్రాణం లేదా స్వేచ్ఛకు సంబంధించిన సమాచారం 48 గంటల్లో, సాధారణ సమాచారం 30 రోజుల్లో ఇవ్వాలి. మిగతా ఎంపికల్లో గడువులు తప్పుగా ఉన్నాయి. మూడో పక్షానికి 40 రోజులు, APIO కి 35 రోజులు అని కూడా గుర్తుంచుకోండి.
A. దరఖాస్తు – 30 రోజులు; మొదటి అప్పీలు – 30 రోజులు; రెండో అప్పీలు – 90 రోజులు
B. దరఖాస్తు – 90 రోజులు; మొదటి అప్పీలు – 30 రోజులు; రెండో అప్పీలు – 30 రోజులు
C. దరఖాస్తు – 30; మొదటి అప్పీలు – 90; రెండో అప్పీలు – 30
D. మూడూ 30 రోజులే
Answer & explanation
Correct: A — దరఖాస్తు – 30 రోజులు; మొదటి అప్పీలు – 30 రోజులు; రెండో అప్పీలు – 90 రోజులు
'30–30–90': దరఖాస్తుకు 30 రోజులు, మొదటి అప్పీలుకు 30 రోజులు, రెండో అప్పీలుకు 90 రోజులు. జరిమానా సూత్రం '250–25,000'. జరిమానా సూత్రం '250–25,000' కూడా ఇలాగే గుర్తుంచుకోవచ్చు.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి: 1) FAA నిర్ణయం 30 రోజుల్లో (కారణాలతో 45 రోజుల వరకు పొడిగింపు); 2) సమాచార కమిషన్ నిర్ణయం కట్టుబడి ఉంటుంది; 3) ఫిర్యాదులు సెక్షన్ 19 కింద వస్తాయి. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
FAA 30 రోజుల్లో (45 రోజుల వరకు పొడిగించవచ్చు), సమాచార కమిషన్ నిర్ణయం కట్టుబడి ఉంటుంది కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. ఫిర్యాదులు సెక్షన్ 18 కింద వస్తాయి; సెక్షన్ 19 అప్పీళ్ల గురించి. కాబట్టి 3 తప్పు.