కోరియోలిస్ బలం – ఫెర్రల్ నియమం, బైస్ బ్యాలట్ నియమం (Coriolis Force)

Correct: C — కుడి వైపుకు

భూభ్రమణం వల్ల పవనాలు ఉత్తరార్ధగోళంలో కుడి వైపుకు, దక్షిణార్ధగోళంలో ఎడమ వైపుకు మళ్లుతాయి; దీన్నే ఫెర్రల్ నియమం అంటారు. ఈ మళ్లింపుకు కారణమైన బలాన్ని గుస్తావ్ కోరియోలిస్ 1835లో వివరించారు.

Correct: D — సున్నా

కోరియోలిస్ బలం భూమధ్యరేఖ వద్ద సున్నా, ధ్రువాల వద్ద గరిష్టం; గాలి వేగం పెరిగితే మళ్లింపు కూడా పెరుగుతుంది. అందువల్ల భూమధ్యరేఖకు సుమారు 5° లోపల ఉష్ణమండల తుఫానులు ఏర్పడవు.

Correct: B — ధ్రువాల వద్ద

కోరియోలిస్ బలం భూమధ్యరేఖ వద్ద సున్నా, అక్షాంశం పెరిగే కొద్దీ పెరిగి ధ్రువాల వద్ద గరిష్టమవుతుంది. అందువల్ల భూమధ్యరేఖ వద్ద తుఫానులు ఏర్పడవు, ధ్రువాల వైపు పవనాల మళ్లింపు ఎక్కువ.

Correct: C — ఎడమ వైపుకు

ఫెర్రల్ నియమం: కోరియోలిస్ బలం వల్ల పవనాలు ఉత్తరార్ధగోళంలో కుడికి, దక్షిణార్ధగోళంలో ఎడమకు మళ్లుతాయి. అదే కారణంగా సముద్ర వలయాలు ఉత్తరార్ధగోళంలో సవ్య దిశలో, దక్షిణార్ధగోళంలో అపసవ్య దిశలో తిరుగుతాయి.

Correct: D — ఎడమ వైపు

ఉత్తరార్ధగోళంలో గాలికి వీపు పెట్టి నిలబడితే అల్ప పీడనం ఎడమ వైపు, అధిక పీడనం కుడి వైపు ఉంటుంది; దక్షిణార్ధగోళంలో దీనికి వ్యతిరేకం. ఈ నియమం డచ్ వాతావరణ శాస్త్రవేత్త బైస్ బ్యాలట్ పేరుతో ప్రసిద్ధం.

Correct: D — 1, 2 మరియు 3

ఉత్తరార్ధగోళంలో ప్రతిచక్రవాతం (అధిక పీడనం) గాలులు సవ్య దిశలో తిరుగుతాయి, అపసవ్య దిశలో కాదు; కాబట్టి 4వ ప్రకటన తప్పు. 1, 2, 3 సరైనవి. ఉత్తరార్ధగోళంలో చక్రవాతం అపసవ్య దిశలో, ప్రతిచక్రవాతం సవ్య దిశలో తిరుగుతాయి; దక్షిణార్ధగోళంలో ఇది తారుమారు.

Correct: A — ఎత్తైన వాతావరణంలో ఘర్షణ లేనప్పుడు, పీడన ప్రవణత బలం–కోరియోలిస్ బలం సమతుల్యమై ఐసోబార్లకు సమాంతరంగా వీస్తాయి

ఎత్తైన వాతావరణంలో ఘర్షణ ఉండదు; అక్కడ పీడన ప్రవణత బలం, కోరియోలిస్ బలం సమతుల్యమై గాలి ఐసోబార్లకు సమాంతరంగా వీస్తుంది – ఇదే భూస్థిర పవనం. ఉపరితలం దగ్గర ఘర్షణ గాలి వేగాన్ని తగ్గిస్తుంది.