యత్న-దోష అభ్యసనం – థార్న్డైక్ (Thorndike) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for యత్న-దోష అభ్యసనం – థార్న్డైక్ (Thorndike) (అభ్యసనం (Learning)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
పరీక్ష బాగా రాసినందుకు ప్రశంస దొరికిన విద్యార్థి మళ్లీ కష్టపడి చదవడం ఏ నియమానికి ఉదాహరణ?
A. అనుపయోగ నియమం
B. సంసిద్ధత నియమం
C. ఫల నియమం
D. అనుబంధ మార్పు
Answer & explanation
Correct: C — ఫల నియమం
ప్రశంస సంతృప్తికర ఫలితం కాబట్టి చదువు-ప్రవర్తన బంధం బలపడింది; ఇది ఫల నియమం. అనుపయోగ నియమంలో సాధన లేకపోవడం వల్ల మర్చిపోవడం జరుగుతుంది; సంసిద్ధత నియమం మానసిక సన్నద్ధతకు సంబంధించినది.
చాలా కాలం ఉపయోగించకపోవడం వల్ల నేర్చుకున్న విషయం మర్చిపోవడం ఏ నియమానికి ఉదాహరణ?
A. ఉపయోగ నియమం
B. ఫల నియమం
C. సాదృశ్య ప్రతిస్పందన
D. అనుపయోగ నియమం (Law of Disuse)
Answer & explanation
Correct: D — అనుపయోగ నియమం (Law of Disuse)
సాధన చేయకపోతే S-R బంధం బలహీనపడుతుంది, మర్చిపోతాం; ఇదే అనుపయోగ నియమం. ఉపయోగ నియమం దీనికి వ్యతిరేకంగా సాధనతో బంధం బలపడటాన్ని చెబుతుంది; ఫల నియమం ఫలితంపై ఆధారపడుతుంది.
థార్న్డైక్ ప్రాథమిక నియమాల్లో 'నేర్చుకోవడానికి మానసిక, శారీరక సన్నద్ధత' దేనిని సూచిస్తుంది?
A. సంసిద్ధత నియమం
B. సాధన నియమం
C. ఫల నియమం
D. ప్రాబల్య నియమం
Answer & explanation
Correct: A — సంసిద్ధత నియమం
సంసిద్ధత (Readiness) అంటే నేర్చుకునేందుకు వ్యక్తి మానసికంగా, శారీరకంగా సిద్ధంగా ఉండటం; అప్పుడే అభ్యసనం సులభం, సంతృప్తికరం. ప్రాబల్యం ద్వితీయ నియమం, సాధన, ఫలం ఇతర ప్రాథమిక నియమాలు.
ఒక పరిస్థితిలో ముఖ్యమైన అంశాలనే ఎంచుకుని మిగిలినవి వదిలేయడం ఏ ద్వితీయ నియమం?
A. సాదృశ్య ప్రతిస్పందన
B. అంశాల ప్రాబల్యం (Prepotency of Elements)
C. బహుళ ప్రతిస్పందన
D. మానసిక స్థితి
Answer & explanation
Correct: B — అంశాల ప్రాబల్యం (Prepotency of Elements)
అంశాల ప్రాబల్య నియమం ప్రకారం వ్యక్తి పరిస్థితిలోని ప్రధాన అంశాలపై దృష్టి పెట్టి అనవసరమైనవి విస్మరిస్తాడు. సాదృశ్యంలో పోలిక వాడతాం; బహుళ ప్రతిస్పందనలో అనేక స్పందనలు ప్రయత్నిస్తాం.
ఒక ఉద్దీపనకు ఇచ్చే స్పందనను పోలిన మరో ఉద్దీపనకు మార్చడాన్ని ఏమంటారు?
A. సాదృశ్య ప్రతిస్పందన
B. అంశాల ప్రాబల్యం
C. అనుబంధ మార్పు (Associative Shifting)
D. అనుపయోగ నియమం
Answer & explanation
Correct: C — అనుబంధ మార్పు (Associative Shifting)
అనుబంధ మార్పులో ఒక ఉద్దీపనకు నేర్చుకున్న స్పందన వేరే (సంబంధిత) ఉద్దీపనకు బదిలీ అవుతుంది. సాదృశ్యంలో కొత్త పరిస్థితి పాతదానిని పోలి ఉన్నందున స్పందన వాడతాం; రెండింటి మధ్య తేడా గుర్తుంచుకోవాలి.
వ్యక్తి మనోస్థితి, వైఖరిని బట్టి అభ్యసనం మారడం ఏ నియమం?
A. అంశాల ప్రాబల్యం
B. బహుళ ప్రతిస్పందన
C. అనుపయోగ నియమం
D. మానసిక స్థితి/వైఖరి (Set or Attitude)
Answer & explanation
Correct: D — మానసిక స్థితి/వైఖరి (Set or Attitude)
ఒకే పరిస్థితిలో కూడా వ్యక్తి మానసిక స్థితి, వైఖరి అభ్యసన ఫలితాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయని చెప్పేది ఈ ద్వితీయ నియమం. అంశాల ప్రాబల్యం పరిస్థితిలోని అంశాల ఎంపికకు సంబంధించింది; అనుపయోగం ప్రాథమిక నియమం భాగం.
కారు నడిపిన వ్యక్తి లారీ స్టీరింగ్ చూడగానే అదే విధంగా వాడటం ఏ నియమం?
A. సాదృశ్య ప్రతిస్పందన
B. బహుళ ప్రతిస్పందన
C. ఫల నియమం
D. అనుబంధ మార్పు
Answer & explanation
Correct: A — సాదృశ్య ప్రతిస్పందన
పాత పరిస్థితి (కారు) తో కొత్త పరిస్థితి (లారీ) పోలి ఉండటంతో పాత స్పందనను వాడటం సాదృశ్య ప్రతిస్పందన. బహుళ ప్రతిస్పందనలో సరైనది దొరికే వరకు అనేక స్పందనలు ప్రయత్నిస్తారు.
థార్న్డైక్ తరువాతి సవరణ ప్రకారం ఫల నియమంలో ఏది ఎక్కువ ముఖ్యమని చెప్పారు?
A. శిక్ష బంధాన్ని ఎల్లప్పుడూ బలహీనపరుస్తుంది
B. బహుమతి (సంతృప్తి) బంధాన్ని బలపరుస్తుంది; శిక్ష అంత తప్పనిసరిగా బలహీనపరచదు
C. సాధన మాత్రమే ముఖ్యం
D. ఫలితానికి ప్రాధాన్యం లేదు
Answer & explanation
Correct: B — బహుమతి (సంతృప్తి) బంధాన్ని బలపరుస్తుంది; శిక్ష అంత తప్పనిసరిగా బలహీనపరచదు
1930లలో థార్న్డైక్ బహుమతి బంధాన్ని బలపరుస్తుందని అంగీకరించి, శిక్ష బంధాన్ని తప్పనిసరిగా బలహీనపరచదని చెప్పారు. అదే సమయంలో కేవలం సాధన సరిపోదని, ఫలితం కూడా అవసరమని సవరించారు.
ఈ సిద్ధాంతం ప్రకారం తరగతిలో ఉపాధ్యాయుడు చేయవలసిన పని ఏది?
A. పిల్లలను అభ్యసన సంసిద్ధత లేకుండానే పాఠాలు చెప్పడం
B. తప్పులు చేయడానికి అవకాశం ఇవ్వకుండా ఉండటం
C. పాఠాలను కఠినం నుంచి సరళానికి అమర్చడం
D. పాఠాలను పునశ్చరణ చేయించి, ప్రశంస ఇవ్వడం
Answer & explanation
Correct: D — పాఠాలను పునశ్చరణ చేయించి, ప్రశంస ఇవ్వడం
పునశ్చరణ (సాధన నియమం), ప్రశంస (ఫల నియమం), సన్నద్ధత కల్పించడం ఈ సిద్ధాంత విద్యా ప్రయోజనాలు. పాఠాలను సరళం నుంచి కఠినానికి అమర్చాలి; తప్పుల నుంచి నేర్చుకునే అవకాశం ఇవ్వాలి.