భారతదేశ సాంస్కృతిక మూలాలు (Cultural Roots of India) · Practice MCQs

Correct: B — 1 మాత్రమే సరైనది

ప్రకటన 1 పాఠంలో ఉన్నదే – సాంస్కృతిక మూలాలు సింధు/హరప్పా నాగరికత వరకు వెళ్తాయి. ప్రకటన 2 తప్పు – హిందూ, బౌద్ధ, జైన మూడు సంప్రదాయాలూ మర్రి చెట్టును పవిత్రంగా భావిస్తాయి; 'మాత్రమే' అనే మాటే వాక్యాన్ని తప్పు చేస్తుంది. మర్రి చెట్టు భారతీయ నాగరికతకు గుర్తుగా పాఠం చెప్పింది.

Correct: A — హిందూ, బౌద్ధ, జైన సంప్రదాయాలు

పాఠం చివర మర్రి చెట్టును భారతీయ నాగరికతకు చక్కని గుర్తుగా చెప్పి, హిందూ, బౌద్ధ, జైన సంప్రదాయాలు మూడూ దాన్ని పవిత్రంగా భావిస్తాయని పేర్కొంది. "కేవలం" అని ఒక్కదానికి పరిమితం చేసిన ఎంపికలు తప్పు; చార్వాక భౌతికవాద విధానం, దానికి పవిత్ర భావనలు లేవు.

Correct: D — క్రీ.పూ. 5వ సహస్రాబ్ది నుండి 2వ సహస్రాబ్ది మధ్య

ఋగ్వేదం కచ్చితంగా ఎప్పుడు రచించారో చెప్పడం కష్టం; నిపుణులు క్రీ.పూ. 5వ నుండి 2వ సహస్రాబ్ది మధ్య వేర్వేరు కాలాలు ప్రతిపాదించారు. క్రీ.పూ. 6వ శతాబ్దం బుద్ధుడు, మహావీరుల కాలం; క్రీ.శ. 6–10 శతాబ్దాలు ఎల్లోరా గుహల కాలం.

Correct: C — UNESCO గుర్తింపు – 2011

యునెస్కో వేద పఠనాన్ని 'మానవాళి మౌఖిక, అమూర్త వారసత్వ అద్భుత కృతి' గా 2008లో గుర్తించింది, 2011లో కాదు – 2011 తెగల జనాభా లెక్కల సంవత్సరం. మిగతా జతలు సరైనవి: వేద ← విద్, అతి ప్రాచీనం ఋగ్వేదం, సూక్తాలను సప్త సింధవ ప్రాంతంలో రచించారు.

Correct: C — సప్త సింధవ ప్రాంతం

పాఠం ప్రకారం వేద సూక్తాలను సప్త సింధవ (ఏడు నదుల భూమి) ప్రాంతంలో – ఉపఖండం వాయవ్య భాగంలో – రచించారు. ఋగ్వేదంలోని జనాలు కూడా వాయవ్య ప్రాంతంతోనే ముడిపడి ఉన్నాయి. కేరళ, అస్సాం, నీలగిరి వేరే ప్రాంతాలు.

Correct: B — ఋతం – సత్యం, క్రమం

ఋతం అంటే మనిషి జీవితంలో, విశ్వంలో ఉండే సత్యం, క్రమం – సరైన జత. సభ (సమితితో పాటు) సామూహిక సమావేశం, సైన్యం కాదు; యజ్ఞం దేవతలకు చేసే క్రతువు; జనం అంటే పెద్ద ప్రజా సమూహం (clan) – సన్యాసుల సమాజం బౌద్ధ సంఘం. మిగతా జతలు అర్థాలను కలిపేశాయి.

Correct: A — సామూహిక సమావేశం లేదా సభ (assembly)

జనాలు ఎలా పాలించుకున్నారో పెద్దగా తెలియదు; వేదాలు 'రాజ' (రాజు/పాలకుడు), 'సభ', 'సమితి' వంటి కొన్ని పదాల ద్వారా మాత్రమే ఆధారాలు (clues) ఇస్తాయి. సభ, సమితి రెండూ సామూహిక సమావేశాన్ని సూచిస్తాయి. సైన్యం, క్రతువులు, వృత్తి సమూహాలు వీటి అర్థాలు కావు.

Correct: D — 1 మాత్రమే సరైనది

ప్రకటన 1 సరైనది – ఉపనిషత్తులు వేద భావనలపై ఆధారపడి పునర్జన్మ, కర్మ, ఆత్మ భావనలను పరిచయం చేశాయి. ప్రకటన 2 తప్పు – బ్రహ్మన్ అనేది మనిషి, ప్రకృతి, విశ్వం అన్నిటిలో ఉన్న ఒకే దివ్య సారం (తత్); దాన్ని బ్రహ్మ దేవుడితో కలపవద్దని పాఠం స్పష్టంగా చెబుతుంది.

Correct: D — యోగానికి వైదిక ఆధ్యాత్మిక మూలాలు ఉన్నాయి

క్రీ.పూ. 1వ సహస్రాబ్ది ప్రారంభంలో వేదాల నుండి పెరిగిన ఆలోచనా విధానాల్లో యోగం ఒకటి; ఒకరి చైతన్యంలో బ్రహ్మన్‌ను అనుభవించే పద్ధతులను అది అభివృద్ధి చేసింది. కాబట్టి యోగానికి వైదిక ఆధ్యాత్మిక మూలాలు ఉన్నాయి. ఇది పాఠ్యపుస్తకంలోని ప్రశ్నే; మిగతా ఎంపికలు యోగం యొక్క ఆధ్యాత్మిక లక్ష్యాన్ని విస్మరిస్తాయి.

Correct: C — గార్గి – యముడిని ప్రశ్నించిన బాలిక

యముడిని ప్రశ్నించినది బాలుడు నచికేత; గార్గి జనకుడి సభలో యాజ్ఞవల్క్యుడిని ప్రశ్నించిన ఋషిక – కాబట్టి ఆ జత తప్పు. శ్వేతకేతు 12 ఏళ్లు గురుకులంలో చదివాడు; నచికేత ప్రశ్న మరణానంతరం గురించి; యాజ్ఞవల్క్యుడు జనకుడి తాత్విక చర్చలో పండితులను ఓడించాడు – ఇవి సరైన జతలు.