అయస్కాంతాల అన్వేషణ (Exploring Magnets) · Practice MCQs

Correct: C — ఇనుము యొక్క చాలా చిన్న ముక్కలు

ఇనుము యొక్క చాలా చిన్న ముక్కలనే ఇనుప రజను అంటారని పాఠం చెబుతుంది. ఇవి ఇనుము కాబట్టి అయస్కాంతానికి ఆకర్షించబడతాయి; ధ్రువాలు ఎక్కడ ఉన్నాయో తెలుసుకునే కృత్యంలో వాడతారు. రాగి, ఉప్పు అయస్కాంతానికి ఆకర్షించబడవు; ఇనుప రజను స్వయంగా అయస్కాంతం కాదు.

Correct: D — ఉత్తర-దక్షిణ దిశ

స్వేచ్ఛగా వేలాడదీసిన అయస్కాంతం ఎన్నిసార్లు తిప్పినా చివరికి ఉత్తర-దక్షిణ దిశలోనే ఆగుతుంది. దీనికి కారణం భూమి పెద్ద అయస్కాంతంలా ప్రవర్తించడం. ఏ దిశలోనైనా ఆగేది సాధారణ ఇనుప కడ్డీ, అయస్కాంతం కాదు.

Correct: A — ఉత్తరాన్ని వెతికే ధ్రువం (North-seeking pole)

ఉత్తరం వైపు చూపే చివరను ఉత్తరాన్ని వెతికే ధ్రువం లేదా ఉత్తర ధ్రువం అంటారు. దక్షిణం వైపు చూపేది దక్షిణాన్ని వెతికే ధ్రువం లేదా దక్షిణ ధ్రువం. మధ్య భాగం ధ్రువం కాదు – అక్కడ ఇనుప రజను చాలా తక్కువగా అతుక్కుంటుంది.

Correct: B — భూమి స్వయంగా ఒక పెద్ద అయస్కాంతంలా ప్రవర్తిస్తుంది

మన భూమి స్వయంగా ఒక పెద్ద అయస్కాంతంలా ప్రవర్తిస్తుంది కాబట్టే స్వేచ్ఛగా వేలాడే అయస్కాంతం ఉత్తర-దక్షిణ దిశలో నిలుస్తుందని పాఠం చెబుతుంది. సూర్యుడు, చంద్రుడు, గాలి దిశ దీనికి కారణాలు కావు; తుఫానులో గాలి దిశ మారినా దిక్సూచి దిశ మారదు.

Correct: C — ఎరుపు

అయస్కాంత దిక్సూచిలో ఉత్తర దిశలో ఆగే సూది చివరకు సాధారణంగా ఎరుపు రంగు వేస్తారని పాఠం చెబుతుంది. దీనివల్ల ఉత్తరాన్ని సులభంగా గుర్తించవచ్చు. కొన్ని అయస్కాంతాల్లో కూడా ఉత్తర ధ్రువానికి ఎరుపు, దక్షిణ ధ్రువానికి నీలం రంగు వేస్తారు.

Correct: D — నూనె పాత్రలో ఉంచిన అయస్కాంతీకరించిన చేప ఆకారపు ఇనుప ముక్క

మత్స్య యంత్రం ఒక ప్రాచీన భారతీయ దిక్సూచి లాంటి పరికరం – నూనె నింపిన పాత్రలో ఉంచిన, అయస్కాంతీకరించిన చేప ఆకారపు ఇనుప ముక్క. ఇది మనం బెండుతో చేసే నీటి దిక్సూచి లాగే పనిచేసేది. వల, పడవ, తాడు దిక్కులు చూపే పరికరాలు కావు.

Correct: A — వికర్షించుకుంటాయి (దూరంగా జరుగుతాయి)

ఉత్తరం-ఉత్తరం లేదా దక్షిణం-దక్షిణం వంటి సజాతి ధ్రువాలు ఒకదానినొకటి వికర్షిస్తాయి (Repel). విజాతి ధ్రువాలు (ఉత్తరం-దక్షిణం) ఆకర్షిస్తాయి. దగ్గరకు తెచ్చినంత మాత్రాన అయస్కాంతత్వం పోదు; వేడి చేయడం, సుత్తితో కొట్టడం వంటివి మాత్రమే హాని చేస్తాయి.

Correct: B — ఆకర్షణ (Attraction)

ఉత్తరం-దక్షిణం విజాతి ధ్రువాలు (Unlike poles); ఇవి ఒకదానినొకటి ఆకర్షిస్తాయి. సజాతి ధ్రువాలు మాత్రమే వికర్షిస్తాయి. కృత్యం 4.5లో పెన్సిళ్లపై ఉంచిన అయస్కాంతం విజాతి ధ్రువం దగ్గరకు తెస్తే దాని వైపు కదులుతుంది.

Correct: C — ఒక చెక్క ముక్క

అయస్కాంతాలను జంటగా, విజాతి ధ్రువాలు ఒకే వైపు ఉండేలా ఉంచి, మధ్యలో ఒక చెక్క ముక్క పెట్టాలని, చివర్లకు అడ్డంగా రెండు మెత్తని ఇనుప ముక్కలు ఉంచాలని పాఠం చెబుతుంది. మధ్యలో ఇనుప కడ్డీ కాదు చెక్క; మొబైల్ ఫోన్ల దగ్గర అయస్కాంతాలు ఉంచకూడదు.

Correct: D — వేడి చేయడం, సుత్తితో కొట్టడం

"నన్ను వేడి చేయకు, కింద పడేయకు, సుత్తితో కొట్టకు" అని అయస్కాంతం చెప్పినట్లు పాఠంలో ఉంది – ఇవి అయస్కాంతత్వాన్ని బలహీనపరుస్తాయి. జంటగా భద్రపరచడం, మెత్తని ఇనుప ముక్కలు ఉంచడం, చెక్క పెట్టె వంటివి అయస్కాంతాన్ని కాపాడే సరైన పద్ధతులు.