పారిశ్రామికీకరణ యుగం (The Age of Industrialisation) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పారిశ్రామికీకరణ యుగం (The Age of Industrialisation) (10వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 10 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Moderate
బ్రిటన్ ముడి పత్తి దిగుమతులు 1760లో 2.5 మిలియన్ పౌండ్లు కాగా, 1787 నాటికి ఎంతకు పెరిగాయి?
A. 12 మిలియన్ పౌండ్లు
B. 5 మిలియన్ పౌండ్లు
C. 22 మిలియన్ పౌండ్లు
D. 220 మిలియన్ పౌండ్లు
Answer & explanation
Correct: C — 22 మిలియన్ పౌండ్లు
27 ఏళ్లలో 2.5 నుంచి 22 మిలియన్ పౌండ్లకు, అంటే దాదాపు తొమ్మిది రెట్లు పెరిగింది. కార్డింగ్, వడకడం, రోలింగ్ దశల్లో జరిగిన ఆవిష్కరణలు, మిల్లుల వల్ల పత్తి వస్త్రోత్పత్తి పెరిగి ఈ డిమాండ్ వచ్చింది.
రిచర్డ్ ఆర్క్రైట్ కాటన్ మిల్లు వల్ల కలిగిన లాభాల్లో లేనిది ఏది?
A. ఖరీదైన యంత్రాలను ఒకే చోట ఏర్పాటు చేసి నిర్వహించగలగడం
B. ఉత్పత్తి నాణ్యతపై నిఘా పెట్టగలగడం
C. కార్మికుల శ్రమను క్రమబద్ధం చేయగలగడం
D. పల్లెల్లోని ఇళ్లలో ఉత్పత్తి చెదిరి ఉన్నా సరే పర్యవేక్షణ మెరుగుపడటం
Answer & explanation
Correct: D — పల్లెల్లోని ఇళ్లలో ఉత్పత్తి చెదిరి ఉన్నా సరే పర్యవేక్షణ మెరుగుపడటం
మిల్లులో అన్ని ప్రక్రియలు ఒకే పైకప్పు, ఒకే యాజమాన్యం కింద చేరడం వల్లే జాగ్రత్తైన పర్యవేక్షణ, నాణ్యత నిఘా, శ్రమ నియంత్రణ సాధ్యమయ్యాయి. ఉత్పత్తి పల్లెల్లో చెదిరి ఉన్నప్పుడు ఇవన్నీ కష్టం; అందుకే పర్యవేక్షణ మెరుగుపడిందని చెప్పడం మిల్లు ప్రయోజనం కాదు.
బ్రిటన్లో 1840ల వరకు మొదటి దశ పారిశ్రామికీకరణలో ముందున్న రంగం ఏది?
A. ఇనుము–ఉక్కు
B. పత్తి
C. రైల్వేలు
D. గనులు
Answer & explanation
Correct: B — పత్తి
1840ల వరకు మొదటి దశలో పత్తి అత్యంత చలనశీల రంగం; ఆ తర్వాత రైల్వేల విస్తరణతో ఇనుము–ఉక్కు పరిశ్రమ ముందంజ వేసింది. 1873 నాటికి ఇనుము–ఉక్కు ఎగుమతులు పత్తి ఎగుమతులకు రెట్టింపయ్యాయి.
19వ శతాబ్ద ఆరంభంలో ఇంగ్లండ్లో 321 ఆవిరి ఇంజిన్లు ఉండగా, పత్తిలో 80, ఉన్నిలో 9 ఉన్నాయి. మిగిలినవి గనులు, కాలువలు, ఇనుము పనుల్లో ఎన్ని?
A. 241
B. 232
C. 312
D. 80
Answer & explanation
Correct: B — 232
మొత్తం 321 నుంచి పత్తిలోని 80, ఉన్నిలోని 9ని తీసివేస్తే 321 − 89 = 232 వస్తుంది. అంటే ఆవిరి శక్తిని ఎక్కువగా వాడినవి గనులు, కాలువలు, ఇనుము పనులే; ఇతర పరిశ్రమల్లో శతాబ్ద మధ్య వరకు వాడలేదు.
1873 నాటికి బ్రిటన్ ఎగుమతులను గురించి పుస్తకం చెప్పేది ఏది?
A. పత్తి ఎగుమతుల విలువ ఇనుము–ఉక్కుకు రెట్టింపు
B. ఇనుము–ఉక్కు ఎగుమతుల విలువ (సుమారు 77 మిలియన్ పౌండ్లు) పత్తి ఎగుమతుల విలువకు రెట్టింపు
C. ఇనుము–ఉక్కు, పత్తి ఎగుమతులు సమానం
D. ఇనుము–ఉక్కు ఎగుమతులు అసలు లేవు
Answer & explanation
Correct: B — ఇనుము–ఉక్కు ఎగుమతుల విలువ (సుమారు 77 మిలియన్ పౌండ్లు) పత్తి ఎగుమతుల విలువకు రెట్టింపు
రైల్వేల విస్తరణ (ఇంగ్లండ్లో 1840ల నుంచి, కాలనీల్లో 1860ల నుంచి) వల్ల ఇనుము–ఉక్కుకు గిరాకీ వేగంగా పెరిగి, 1873లో ఆ ఎగుమతులు సుమారు 77 మిలియన్ పౌండ్లకు చేరి పత్తి ఎగుమతులకు రెట్టింపయ్యాయి; అంటే పత్తి కన్నా లోహాలు ముందుకు వచ్చాయి.
కొత్త సాంకేతికత నెమ్మదిగా వ్యాపించడానికి పుస్తకం ఇచ్చిన కారణాల్లో లేనిది ఏది?
A. యంత్రాలు ఖరీదైనవి కావడం
B. తరచూ చెడిపోవడం, మరమ్మతు ఖర్చు ఎక్కువ కావడం
C. ఆవిష్కర్తలు చెప్పినంత ప్రభావవంతంగా లేకపోవడం
D. ఆవిరి యంత్రాలను ప్రభుత్వం చట్టం ద్వారా నిషేధించడం
Answer & explanation
Correct: D — ఆవిరి యంత్రాలను ప్రభుత్వం చట్టం ద్వారా నిషేధించడం
ఖర్చు, తరచూ చెడిపోవడం, ఖరీదైన మరమ్మతులు, చెప్పినంత సామర్థ్యం లేకపోవడం వల్ల పారిశ్రామికులు జాగ్రత్తపడ్డారు. వాట్ ఇంజిన్కు కొన్నేళ్లు కొనేవారు లేరు. కానీ ఆవిరి యంత్రాలపై ప్రభుత్వ నిషేధం ఉందని పుస్తకం ఎక్కడా చెప్పలేదు.
విక్టోరియా కాలపు బ్రిటన్లో చాలామంది పారిశ్రామికవేత్తలు యంత్రాల కన్నా చేతి శ్రమను ఇష్టపడటానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?
A. శ్రమ సమృద్ధిగా దొరకడం, వేతనాలు తక్కువగా ఉండటం
B. శ్రమ కొరత, అధిక వేతనాలు
C. యంత్రాలు అసలు లేకపోవడం
D. ప్రభుత్వ ఆంక్షలు
Answer & explanation
Correct: A — శ్రమ సమృద్ధిగా దొరకడం, వేతనాలు తక్కువగా ఉండటం
పేదలు పెద్ద సంఖ్యలో ఉద్యోగాల కోసం నగరాలకు రావడంతో శ్రమ ఎక్కువగా ఉండి వేతనాలు తక్కువయ్యాయి. అందువల్ల పెద్ద పెట్టుబడి కోరే, మానవ శ్రమను తొలగించే యంత్రాల అవసరం పారిశ్రామికవేత్తలకు కనపడలేదు.
19వ శతాబ్ద మధ్య బ్రిటన్లో తయారైన సుత్తులు, గొడ్డళ్ల రకాల సంఖ్య ఏది?
A. 45 రకాల సుత్తులు, 500 రకాల గొడ్డళ్లు
B. 50 రకాల సుత్తులు, 5 రకాల గొడ్డళ్లు
C. 500 రకాల సుత్తులు, 45 రకాల గొడ్డళ్లు
D. 5,000 రకాల సుత్తులు, 450 రకాల గొడ్డళ్లు
Answer & explanation
Correct: C — 500 రకాల సుత్తులు, 45 రకాల గొడ్డళ్లు
సంక్లిష్ట డిజైన్లు, ప్రత్యేక ఆకారాల వస్తువులకు మార్కెట్లో గిరాకీ ఉండేది; యంత్రాలు ప్రామాణిక వస్తువులనే తయారు చేసేవి. అందుకే 500 సుత్తులు, 45 గొడ్డళ్ల వైవిధ్యానికి యాంత్రిక సాంకేతికత కాక మానవ నైపుణ్యం అవసరమైంది.
మానవ శ్రమ అవసరాన్ని తగ్గించడానికి పారిశ్రామికవేత్తలు యాంత్రిక శక్తిని ఉత్సాహంగా వాడిన దేశ ఉదాహరణగా పుస్తకం ఏది పేర్కొంది?
A. విక్టోరియన్ బ్రిటన్
B. 19వ శతాబ్దపు అమెరికా
C. వలస భారతదేశం
D. ఫ్రాన్స్
Answer & explanation
Correct: B — 19వ శతాబ్దపు అమెరికా
శ్రమ కొరత ఉన్న దేశాల్లో యంత్రాలతో మానవ శ్రమను తగ్గించడం లాభదాయకం; 19వ శతాబ్దపు అమెరికా దీనికి ఉదాహరణ. బ్రిటన్లో శ్రమ సమృద్ధిగా ఉండటంతో అలా అవసరం కలగలేదు.
విక్టోరియన్ బ్రిటన్లో చేతివస్తువులకు ఉన్నత వర్గాల్లో విలువ గురించి ఈ ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. చేతివస్తువులు నాజూకుదనానికి, వర్గ హోదాకు చిహ్నంగా భావించారు.
2. యంత్రంతో చేసిన వస్తువులు ఎక్కువగా కాలనీలకు ఎగుమతి అయ్యాయి.
ఏది సరైనది?
A. 1 మాత్రమే సరైనది
B. 1, 2 రెండూ సరైనవి
C. 2 మాత్రమే సరైనది
D. 1, 2 రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 రెండూ సరైనవి
అభిజాత్యులు, బూర్జువా వర్గం ఒక్కొక్కటిగా తయారైన, బాగా ఫినిష్ చేసిన, జాగ్రత్తగా డిజైన్ చేసిన చేతివస్తువులను ఇష్టపడ్డారు; అవి శుద్ధత, హోదాకు గుర్తయ్యాయి. యంత్రవస్తువులు కాలనీల ఎగుమతికి వెళ్లాయి కాబట్టి రెండు వాక్యాలూ ఒప్పు.