ప్రపంచీకరణ & భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ (Globalisation and the Indian Economy) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రపంచీకరణ & భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ (Globalisation and the Indian Economy) (10వ తరగతి సోషల్ – ఆర్థిక శాస్త్రం (Class 10 Social – Economics)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
లండన్ పత్రిక ఉదాహరణలో వార్తా పాఠ్యం ఢిల్లీ కార్యాలయానికి ఎలా చేరుతుంది?
A. విమానంలో తపాలా ద్వారా
B. టెలిగ్రాఫ్ ద్వారా మాత్రమే
C. ఇంటర్నెట్ ద్వారా
D. రైలు ద్వారా పార్శిల్గా
Answer & explanation
Correct: C — ఇంటర్నెట్ ద్వారా
ఉదాహరణలో లండన్ కార్యాలయం పత్రిక పాఠ్యాన్ని ఇంటర్నెట్ ద్వారా ఢిల్లీకి పంపుతుంది; డిజైన్ ఆదేశాలు టెలికమ్యూనికేషన్ సౌకర్యాల ద్వారా వస్తాయి. ముద్రించిన పత్రికలను మాత్రమే విమానంలో లండన్కు పంపుతారు. ఇది ఉత్పత్తి నిర్వహణలో IT పాత్రను చూపుతుంది.
దిగుమతి చేసుకునే వస్తువులపై పన్ను విధించడం దేనికి ఉదాహరణ?
A. విదేశీ పెట్టుబడి
B. సరళీకరణ
C. వస్తు మార్పిడి
D. వాణిజ్య అవరోధం (Trade barrier)
Answer & explanation
Correct: D — వాణిజ్య అవరోధం (Trade barrier)
దిగుమతి పన్ను విదేశీ వాణిజ్యంపై పెట్టిన ఆంక్ష కాబట్టి వాణిజ్య అవరోధం. ఇది దిగుమతి వస్తువుల ధర పెంచి దిగుమతులను తగ్గిస్తుంది. సరళీకరణ అంటే ఇలాంటి ఆంక్షల తొలగింపు, అంటే దీనికి వ్యతిరేకం. విదేశీ పెట్టుబడి, వస్తు మార్పిడి వేరు.
ప్రభుత్వం దిగుమతి చేసుకోగల వస్తువుల సంఖ్యపై పెట్టే పరిమితిని ఏమంటారు?
A. కోటా (Quota)
B. సబ్సిడీ
C. డివిడెండ్
D. సరళీకరణ
Answer & explanation
Correct: A — కోటా (Quota)
కోటా అంటే దిగుమతి అయ్యే వస్తువుల పరిమాణంపై ప్రభుత్వం విధించే గరిష్ట పరిమితి; ఇది కూడా వాణిజ్య అవరోధమే. సబ్సిడీ అంటే ప్రభుత్వ ఆర్థిక సహాయం; డివిడెండ్ కంపెనీ లాభాల్లో వాటాదారుల వాటా; సరళీకరణ అంటే అవరోధాల తొలగింపు.
WTO అభివృద్ధి చెందిన దేశాల చొరవతో ఏర్పడి, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం స్వేచ్ఛగా సాగేలా నియమాలను రూపొందించి వాటిని అమలు చేయిస్తుంది. ధరల స్థిరీకరణ, రుణాలివ్వడం, సైనిక ఒప్పందాలు దాని పని కావు.
కింది వాటిలో భారతీయ కంపెనీ (బహుళజాతి సంస్థగా ఎదిగినది) ఏది?
A. ఫోర్డ్ మోటార్స్
B. కార్గిల్ ఫుడ్స్
C. ఇన్ఫోసిస్
D. నైక్
Answer & explanation
Correct: C — ఇన్ఫోసిస్
ఇన్ఫోసిస్ భారతీయ IT కంపెనీ, ప్రపంచవ్యాప్తంగా విస్తరించి MNCగా ఎదిగింది. ఫోర్డ్ మోటార్స్, కార్గిల్ ఫుడ్స్ అమెరికా కంపెనీలు, నైక్ కూడా అమెరికా బ్రాండ్; ఇవి విదేశీ MNCలు. టాటా మోటార్స్, రాన్బాక్సీ వంటివి కూడా భారతీయ MNCలుగా పుస్తకంలో ఉన్నాయి.
ప్రపంచీకరణ, పెరిగిన పోటీ వల్ల ముఖ్యంగా లాభపడిన వర్గం ఏది?
A. గ్రామీణ చిన్న రైతులు
B. చిన్న పరిశ్రమల కార్మికులు
C. అసంఘటిత రంగ కూలీలు
D. పట్టణాల్లోని సంపన్న వినియోగదారులు
Answer & explanation
Correct: D — పట్టణాల్లోని సంపన్న వినియోగదారులు
పోటీ వల్ల పట్టణ సంపన్న వినియోగదారులకు ఎక్కువ ఎంపిక, మెరుగైన నాణ్యత, తక్కువ ధరలు లభించి జీవన ప్రమాణాలు పెరిగాయి. చిన్న పరిశ్రమల్లోని కార్మికులు, అసంఘటిత కూలీలు ఉద్యోగ అభద్రత, తక్కువ వేతనాలతో ఇబ్బంది పడ్డారు.
ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలుల్లో (SEZ) కంపెనీలకు తొలి ఎన్ని సంవత్సరాలు పన్ను చెల్లించనవసరం లేదు?
A. ఐదు సంవత్సరాలు
B. ఒక సంవత్సరం
C. మూడు సంవత్సరాలు
D. పది సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: A — ఐదు సంవత్సరాలు
పుస్తకం ప్రకారం SEZలలో ఉత్పత్తి యూనిట్లు పెట్టే కంపెనీలకు తొలి ఐదు సంవత్సరాలు పన్ను మినహాయింపు ఉంటుంది. ఈ రాయితీతో పాటు ప్రపంచ స్థాయి విద్యుత్, నీరు, రోడ్లు, రవాణా సౌకర్యాలు కల్పించి విదేశీ పెట్టుబడిని ఆకర్షిస్తారు.
భారతదేశంలో వ్యవసాయం తర్వాత అత్యధిక మందికి (సుమారు 2 కోట్లు) ఉపాధి కల్పిస్తున్న రంగం ఏది?
A. IT సేవలు
B. చిన్న పరిశ్రమలు
C. పెద్ద ఆటోమొబైల్ కంపెనీలు
D. బ్యాంకింగ్ రంగం
Answer & explanation
Correct: B — చిన్న పరిశ్రమలు
పుస్తకం ప్రకారం భారతదేశంలో చిన్న పరిశ్రమలు సుమారు 2 కోట్ల మంది కార్మికులకు ఉపాధి ఇస్తూ వ్యవసాయం తర్వాత రెండో స్థానంలో ఉన్నాయి. అందుకే పోటీ వల్ల అవి మూతపడితే చాలా మంది ఉపాధి కోల్పోతారు.
గార్మెంట్ ఎగుమతిదారులు MNCల పెద్ద ఆర్డర్లు పొందడానికి ఏ ఖర్చును తగ్గించడానికి ప్రయత్నిస్తారు?
A. ముడిసరుకుల ఖర్చు
B. ఎగుమతి సుంకాలు
C. శ్రమ (కార్మికుల) ఖర్చు
D. ప్రకటనల ఖర్చు
Answer & explanation
Correct: C — శ్రమ (కార్మికుల) ఖర్చు
ముడిసరుకుల ఖర్చును తగ్గించడం సాధ్యం కాదు కాబట్టి ఎగుమతిదారులు శ్రమ ఖర్చును తగ్గిస్తారు: శాశ్వత నియామకాలకు బదులు తాత్కాలిక ఉద్యోగాలు, ఎక్కువ పని గంటలు, తక్కువ వేతనాలు. ఇందుకే కార్మికులకు ప్రపంచీకరణ ప్రయోజనాల్లో న్యాయమైన వాటా దక్కడం లేదు.
న్యాయమైన ప్రపంచీకరణ (Fair Globalisation) లక్ష్యం ఏది?
A. ధనవంతులకు మాత్రమే ప్రయోజనాలు ఇవ్వడం
B. అన్ని దేశాల్లో వాణిజ్యాన్ని పూర్తిగా నిషేధించడం
C. విదేశీ కంపెనీలను దేశం నుంచి పంపేయడం
D. అందరికీ అవకాశాలు కల్పించి, ప్రయోజనాలు మెరుగ్గా పంచడం
Answer & explanation
Correct: D — అందరికీ అవకాశాలు కల్పించి, ప్రయోజనాలు మెరుగ్గా పంచడం
పుస్తకం ప్రకారం న్యాయమైన ప్రపంచీకరణ అందరికీ అవకాశాలను సృష్టించి, ప్రపంచీకరణ ప్రయోజనాలను బాగా పంచుకునేలా చూస్తుంది. ధనవంతులకే లాభం ఇవ్వడం లేదా వాణిజ్యాన్ని నిషేధించడం, విదేశీ కంపెనీలను పంపేయడం దీని లక్ష్యం కావు.