ప్రపంచీకరణ & భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ (Globalisation and the Indian Economy) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రపంచీకరణ & భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ (Globalisation and the Indian Economy) (10వ తరగతి సోషల్ – ఆర్థిక శాస్త్రం (Class 10 Social – Economics)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
బహుళజాతి సంస్థ (MNC) అంటే ఏమిటి?
A. ఒకటి కంటే ఎక్కువ దేశాల్లో ఉత్పత్తిని సొంతం చేసుకునే లేదా నియంత్రించే కంపెనీ
B. ఒకే దేశంలో అనేక కర్మాగారాలు ఉన్న ప్రభుత్వ సంస్థ
C. విదేశాల నుంచి ముడిసరుకులు మాత్రమే కొనే వ్యాపార సంస్థ
D. అనేక దేశాల ప్రభుత్వాలు కలిసి నడిపే అంతర్జాతీయ సంస్థ
Answer & explanation
Correct: A — ఒకటి కంటే ఎక్కువ దేశాల్లో ఉత్పత్తిని సొంతం చేసుకునే లేదా నియంత్రించే కంపెనీ
MNC అనే పదానికి నిర్వచనం: ఒకటి కంటే ఎక్కువ దేశాల్లో ఉత్పత్తిపై యాజమాన్యం లేదా నియంత్రణ ఉన్న కంపెనీ. ఒకే దేశంలో కర్మాగారాలున్న సంస్థ MNC కాదు; ముడిసరుకు కొనడం మాత్రమే దాన్ని MNC చేయదు; ప్రభుత్వాల కూటమి అంటే WTO వంటి సంస్థ.
MNC ఉత్పత్తి వ్యాప్తి ఉదాహరణలో కస్టమర్ కేర్ (కాల్ సెంటర్లు) ఏ దేశంలో జరుగుతుంది?
A. చైనా
B. భారతదేశం
C. మెక్సికో
D. అమెరికా
Answer & explanation
Correct: B — భారతదేశం
పుస్తక ఉదాహరణలో డిజైన్ అమెరికాలో, విడిభాగాల తయారీ చైనాలో, అసెంబ్లింగ్ మెక్సికో-తూర్పు ఐరోపాలో జరుగుతాయి. కస్టమర్ కేర్ మాత్రం భారతదేశంలోని కాల్ సెంటర్ల ద్వారా నిర్వహిస్తారు, ఎందుకంటే ఇక్కడ ఇంగ్లీష్ మాట్లాడే చదువుకున్న యువత తక్కువ ఖర్చుతో లభిస్తారు.
MNCలు భూమి, భవనాలు, యంత్రాల వంటి ఆస్తుల కొనుగోలుకు విదేశాల్లో ఖర్చు చేసే డబ్బును ఏమంటారు?
A. విదేశీ రుణం
B. దిగుమతి సుంకం
C. విదేశీ పెట్టుబడి
D. ఎగుమతి రాయితీ
Answer & explanation
Correct: C — విదేశీ పెట్టుబడి
ఆస్తులు కొనడానికి ఖర్చు చేసే డబ్బు పెట్టుబడి; అది MNCలు చేస్తే విదేశీ పెట్టుబడి అవుతుంది. రుణం తిరిగి చెల్లించాల్సిన అప్పు. దిగుమతి సుంకం ప్రభుత్వం విధించే పన్ను. ఎగుమతి రాయితీ ప్రభుత్వం ఇచ్చే సహాయం. ఈ మూడూ ఆస్తుల కొనుగోలుకు పెట్టే పెట్టుబడి కావు.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా MNC పెట్టుబడులకు అత్యంత సాధారణ మార్గం ఏది?
A. ప్రతిచోటా కొత్త కర్మాగారాలు నిర్మించడం
B. స్థానిక కంపెనీతో భాగస్వామ్యం పెట్టుకోవడం
C. ఉత్పత్తిని పూర్తిగా ప్రభుత్వానికి అప్పగించడం
D. ఉన్న స్థానిక కంపెనీలను కొనుగోలు చేసి ఉత్పత్తిని విస్తరించడం
Answer & explanation
Correct: D — ఉన్న స్థానిక కంపెనీలను కొనుగోలు చేసి ఉత్పత్తిని విస్తరించడం
పుస్తకం ప్రకారం MNCలకు అపార సంపద ఉంటుంది కాబట్టి స్థానిక కంపెనీలను కొని ఉత్పత్తి విస్తరించడమే అత్యంత సాధారణ మార్గం. కార్గిల్ ఫుడ్స్ భారతీయ పరాఖ్ ఫుడ్స్ను కొనడం ఉదాహరణ. కొత్త కర్మాగారం లేదా భాగస్వామ్యం కూడా ఉన్నా అవి అంత సాధారణం కావు.
ఫోర్డ్ మోటార్స్ భారతదేశంలో ఏ సంవత్సరంలో ప్రవేశించింది?
A. 1995
B. 1991
C. 2005
D. 1985
Answer & explanation
Correct: A — 1995
పుస్తకం ప్రకారం ఫోర్డ్ మోటార్స్ 1995లో భారతదేశానికి వచ్చి చెన్నై సమీపంలో పెద్ద ప్లాంట్ ఏర్పాటుకు ₹1700 కోట్లు వెచ్చించింది. 1991 సరళీకరణ ప్రారంభ సంవత్సరం కావడంతో ఆ సంవత్సరం గందరగోళంగా అనిపించవచ్చు, కానీ ఫోర్డ్ ప్రవేశం దాని తర్వాత నాలుగేళ్లకు జరిగింది.
ఫోర్డ్ మోటార్స్ భారతదేశంలో ఏ భారతీయ కంపెనీతో కలిసి ప్లాంట్ ఏర్పాటు చేసింది?
A. టాటా మోటార్స్
B. మహీంద్రా అండ్ మహీంద్రా
C. ఇన్ఫోసిస్
D. ఏషియన్ పెయింట్స్
Answer & explanation
Correct: B — మహీంద్రా అండ్ మహీంద్రా
ఫోర్డ్ ఉమ్మడి ఉత్పత్తిలో జీపులు, ట్రక్కుల ప్రముఖ తయారీదారైన మహీంద్రా అండ్ మహీంద్రాతో భాగస్వామ్యం పెట్టుకుంది. టాటా మోటార్స్ కూడా ఆటోమొబైల్ కంపెనీయే కానీ పుస్తకంలో భాగస్వామిగా చెప్పలేదు; ఇన్ఫోసిస్ IT కంపెనీ; ఏషియన్ పెయింట్స్ రంగుల కంపెనీ.
చైనా బొమ్మలు భారత మార్కెట్లోకి వచ్చినప్పుడు ప్రత్యక్షంగా లాభపడినవారు ఎవరు?
A. భారతీయ బొమ్మల తయారీదారులు
B. భారతీయ బొమ్మల తయారీదారులు, దుకాణదారులు ఇద్దరూ
C. భారతీయ కొనుగోలుదారులు, చైనా బొమ్మల తయారీదారులు
D. ఎవరూ లాభపడలేదు
Answer & explanation
Correct: C — భారతీయ కొనుగోలుదారులు, చైనా బొమ్మల తయారీదారులు
చైనా బొమ్మలు చౌకగా, కొత్త డిజైన్లతో రావడంతో కొనుగోలుదారులకు ఎక్కువ ఎంపిక, తక్కువ ధర లభించాయి; చైనా తయారీదారులకు వ్యాపార విస్తరణ అవకాశం వచ్చింది. భారతీయ తయారీదారులకు అమ్మకాలు తగ్గి నష్టాలు వచ్చాయి, కాబట్టి వారు లాభపడినవారు కారు.
A. ఒక దేశం తన ఉత్పత్తిని పూర్తిగా దేశీయ మార్కెట్కే పరిమితం చేయడం
B. ప్రభుత్వం పరిశ్రమలను స్వాధీనం చేసుకోవడం
C. ప్రపంచంలో జనాభా వేగంగా పెరగడం
D. దేశాల మధ్య వేగవంతమైన అనుసంధానం (పరస్పర సంబంధాల ప్రక్రియ)
Answer & explanation
Correct: D — దేశాల మధ్య వేగవంతమైన అనుసంధానం (పరస్పర సంబంధాల ప్రక్రియ)
ప్రపంచీకరణ అనేది విదేశీ వాణిజ్యం, విదేశీ పెట్టుబడి పెరగడం ద్వారా దేశాలు ఒకదానితో ఒకటి వేగంగా అనుసంధానమయ్యే ప్రక్రియ. దేశీయ మార్కెట్కే పరిమితం కావడం దీనికి వ్యతిరేకం; పరిశ్రమల జాతీయీకరణ, జనాభా పెరుగుదల వేరే విషయాలు.
గత కొన్ని దశాబ్దాల్లో దేశాల మధ్య ఏ కదలిక ఆంక్షల కారణంగా పెద్దగా పెరగలేదని పుస్తకం చెబుతోంది?
A. ప్రజల కదలిక (వలసలు)
B. వస్తువుల కదలిక
C. పెట్టుబడుల కదలిక
D. సేవల కదలిక
Answer & explanation
Correct: A — ప్రజల కదలిక (వలసలు)
దేశాలను కలిపే మార్గాల్లో వస్తువులు, సేవలు, పెట్టుబడులు, సాంకేతికత వేగంగా కదిలాయి. కానీ ఆదాయం, ఉద్యోగాలు, విద్య కోసం ప్రజలు ఒక దేశం నుంచి మరొక దేశానికి వెళ్లడం పలు ఆంక్షల వల్ల పెద్దగా పెరగలేదు. అందుకే ప్రజల కదలిక సరైన జవాబు.
కంటైనర్లలో పెట్టిన సరకులను నేరుగా ఓడలు, రైళ్లు, విమానాలు, ట్రక్కులపైకి ఎక్కించవచ్చు. దీనివల్ల ఓడరేవుల్లో నిర్వహణ ఖర్చు తగ్గి, ఎగుమతులు మార్కెట్లకు చేరే వేగం పెరిగింది. కంటైనర్లు ముడిసరుకు ధరలను లేదా వేతనాలను నేరుగా తగ్గించవు.