జీవ వృద్ధీకరణ – ఆహార గొలుసులో హానికర రసాయనాలు (Biological Magnification)
Free practice MCQs with answers and explanations for జీవ వృద్ధీకరణ – ఆహార గొలుసులో హానికర రసాయనాలు (Biological Magnification) in మన పర్యావరణం (Our Environment). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఆహార గొలుసులో హానికర రసాయనాలు ప్రతి స్థాయిలో పెరుగుతూ పేరుకుపోవడాన్ని ఏమంటారు?
A. కిరణజన్య సంయోగక్రియ
B. జీవ విచ్ఛిన్నత (Biodegradation)
C. పునఃచక్రీయం (Recycling)
D. జీవ వృద్ధీకరణ (Biological magnification)
Answer & explanation
Correct: D — జీవ వృద్ధీకరణ (Biological magnification)
పురుగుమందుల వంటి రసాయనాలు కుళ్ళవు, కాబట్టి ఒక స్థాయి నుంచి తరువాతి స్థాయికి వెళ్ళే కొద్దీ గాఢత పెరుగుతుంది; దీనిని జీవ వృద్ధీకరణ అంటారు. జీవ విచ్ఛిన్నత దీనికి వ్యతిరేకంగా పదార్థం కుళ్ళిపోవడం.
ఆహార గొలుసులో హానికర రసాయనాల గాఢత అత్యధికంగా ఏ జీవులలో ఉంటుంది?
A. అత్యున్నత స్థాయిలోని మానవులలో
B. ఉత్పత్తిదారులైన మొక్కలలో
C. శాకాహారులలో
D. నేలలోని సూక్ష్మజీవులలో
Answer & explanation
Correct: A — అత్యున్నత స్థాయిలోని మానవులలో
రసాయనాలు కుళ్ళవు కాబట్టి ప్రతి స్థాయిలో పేరుకుంటూ ఆహార గొలుసు చివరికి చేరతాయి; మానవుడు పై స్థాయిలో ఉండటం వల్ల అత్యధిక గాఢత అతడి శరీరంలోనే చేరుతుంది. మొక్కలు, శాకాహారులలో అవి తక్కువగా ఉంటాయి.
ఆహార గొలుసులో మానవుల శరీరంలో హానికర రసాయనాలు అత్యధికంగా చేరడానికి కారణం ఏమిటి?
A. మానవులు ఎక్కువ నీరు తాగుతారు
B. మానవ శరీరం రసాయనాలను తయారు చేస్తుంది
C. అవి విచ్ఛిన్నం కావు, మానవుడు గొలుసు పై స్థాయిలో ఉంటాడు
D. రసాయనాలు ఉత్పత్తిదారులలో మాయమవుతాయి
Answer & explanation
Correct: C — అవి విచ్ఛిన్నం కావు, మానవుడు గొలుసు పై స్థాయిలో ఉంటాడు
పురుగుమందులు జీవ ప్రక్రియలతో కుళ్ళవు; ప్రతి స్థాయిలో తినేవారి శరీరంలో పేరుకుపోతాయి. మానవుడు గొలుసు పై స్థాయిలో ఉండి అనేక స్థాయుల ద్వారా వచ్చిన రసాయనాలను కూడగట్టుకుంటాడు. ఇతర కారణాలకు పాఠంలో ఆధారం లేదు.
పురుగుమందు అవశేషాల గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1) వీటిని కడగడం ద్వారా ఎల్లప్పుడూ పూర్తిగా తొలగించవచ్చు.
2) ఆహారధాన్యాలు, కూరగాయలు, పండ్లు, మాంసంలో కూడా ఇవి ఉండవచ్చు.
ఏది సరైనది?
A. 2 మాత్రమే సరైనది
B. 1 మాత్రమే సరైనది
C. 1, 2 రెండూ సరైనవి
D. 1, 2 రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: A — 2 మాత్రమే సరైనది
పురుగుమందులు మొక్కల కణజాలంలోకి చేరి ఆహార గొలుసు ద్వారా ధాన్యాలు, కూరగాయలు, పండ్లు, మాంసం వరకు వస్తాయి; వాటిని కడిగినా లేదా ఇతర పద్ధతులతోనైనా ఎప్పుడూ పూర్తిగా తొలగించలేము. కాబట్టి ప్రకటన 1 తప్పు, 2 సరైనది.
ప్రతిపాదన (A): ఆహార గొలుసులో అత్యున్నత స్థాయి జీవులలో హానికర రసాయనాల గాఢత అత్యధికంగా ఉంటుంది.
కారణం (R): ఈ రసాయనాలు కుళ్ళవు, ప్రతి స్థాయిలో పేరుకుపోతాయి.
సరైన సమాధానం ఏది?
A. A, R రెండూ సరైనవి; కానీ R, A కి వివరణ కాదు
B. A, R రెండూ సరైనవి; R, A కి సరైన వివరణ
C. A సరైనది, R తప్పు
D. A తప్పు, R సరైనది
Answer & explanation
Correct: B — A, R రెండూ సరైనవి; R, A కి సరైన వివరణ
విచ్ఛిన్నం కాని రసాయనాలు ఏ స్థాయిలోనూ తొలగిపోవు; తినే జీవి శరీరంలో పేరుకుంటూ ఉంటాయి. గొలుసులో ఎంత పైకి వెళ్తే అంత ఎక్కువ స్థాయిల నుంచి సంచితమవుతాయి. కాబట్టి R వల్లే A జరుగుతుంది.
పురుగుమందు నీటి వనరు నుంచి మానవుని వరకు చేరే సరైన క్రమం ఏది?
A. నీరు → జలచర మొక్కలు → చిన్న చేపలు → పెద్ద చేపలు → మానవుడు
B. మానవుడు → పెద్ద చేపలు → చిన్న చేపలు → నీరు
C. నీరు → పెద్ద చేపలు → జలచర మొక్కలు → మానవుడు
D. జలచర మొక్కలు → నీరు → మానవుడు → చేపలు
Answer & explanation
Correct: A — నీరు → జలచర మొక్కలు → చిన్న చేపలు → పెద్ద చేపలు → మానవుడు
నీటిలో కలిసిన పురుగుమందును ముందుగా జలచర మొక్కలు పీల్చుకుంటాయి, వాటిని చిన్న చేపలు, చిన్న చేపలను పెద్ద చేపలు, పెద్ద చేపలను మానవుడు తింటాడు; ప్రతి స్థాయిలో గాఢత పెరుగుతుంది. ఇతర క్రమాలు ఆహార గొలుసు దిశకు విరుద్ధం.