సంధులు (Sandhulu) · Practice MCQs

Correct: A — కలయిక

సంధి అంటే 'కలయిక'. రెండు పదాలు పక్కపక్కన చేరినప్పుడు మొదటి పదం చివరి అక్షరం, రెండవ పదం మొదటి అక్షరం కలిసి మార్పు చెందడాన్ని సంధి అంటారు. పదాన్ని మళ్లీ రెండు పదాలుగా చేయడాన్ని విడదీయడం అంటారు, అది సంధి కాదు. పునరుక్తి, వ్యతిరేకం అనే మాటలకు సంధితో సంబంధం లేదు.

Correct: B — పూర్వపదం, పరపదం

సంధిలో మొదటి పదం పూర్వపదం, రెండవ పదం పరపదం. 'రామ + ఆలయం' లో 'రామ' పూర్వపదం, 'ఆలయం' పరపదం. ఆదేశం, ఆగమం అనేవి ఒక అక్షరం స్థానంలో మరొకటి రావడం, కొత్తగా చేరడం అనే అర్థాలు; నిత్యం, వైకల్పికం అనేవి సంధి తప్పక జరుగుతుందా అనే విషయాన్ని చెబుతాయి.

Correct: C — తెలుగు సంధులు, సంస్కృత సంధులు, ఇతర సంధులు

సంధులను మూడు రకాలుగా చెబుతారు: తెలుగు సంధులు (అత్వ, ఇత్వ, ఉత్వ, యడాగమ, ఆమ్రేడిత, త్రిక, గసడదవాదేశ), సంస్కృత సంధులు (సవర్ణదీర్ఘ, గుణ, వృద్ధి, యణాదేశ), ఇతర సంధులు (జశ్త్వ, శ్చుత్వ, అనునాసిక, విసర్గ). కర్త, కర్మ క్రియలు వాక్యభాగాలు; పూర్వ, ఉత్తర, ఉభయ అనేవి సమాస ప్రధానార్థాలకు సంబంధించిన పదాలు.

Correct: D — తప్పక జరిగే సంధి

కొన్ని సంధులు తప్పక జరుగుతాయి, వాటిని నిత్యం అంటారు (ఉత్వ సంధి నిత్యం). జరగవచ్చు, జరగకపోవచ్చు అనేది వైకల్పికం (ఇత్వ సంధి); ఎక్కువ చోట్ల వచ్చేది బహుళం (అత్వ సంధి). ఎప్పుడూ జరగనిది సంధి కాదు. ఈ మూడు పదాలను జతగా నేర్చుకోవడం పరీక్షకు ఉపయోగపడుతుంది.

Correct: A — ఉత్వ సంధి

పూర్వపదం 'రాముడు' చివర 'ఉ' ఉంది, పరపదం 'అతడు' అచ్చుతో మొదలైంది; అప్పుడు 'ఉ' లోపించి 'డ' కు 'అ' చేరి 'రాముడతడు' అయింది. కాబట్టి ఇది ఉత్వ సంధి. అత్వ సంధిలో పూర్వపదం 'అ' తో ముగుస్తుంది; యడాగమంలో మధ్య 'య్' చేరుతుంది; త్రికంలో ఆ, ఈ, ఏ లు ఉంటాయి.

Correct: B — నిత్యం (తప్పక జరుగుతుంది)

'ఉత్తునకచ్చు పరమగునపుడు సంధి నిత్యము' అనేది ఉత్వ సంధి సూత్రం; అంటే సంధి తప్పక జరుగుతుంది. అత్వ సంధి బహుళం, ఇత్వ సంధి వైకల్పికం. 'ఇల్లు + ఎక్కడ = ఇల్లెక్కడ' వంటి రోజువారీ వాడుకలో కూడా ఈ సంధి తప్పనిసరిగా జరుగుతుందని గమనించవచ్చు.

Correct: C — అత్వ సంధి

పూర్వపదం 'రామ' చివర 'అ' ఉంది, పరపదం 'అయ్య' అచ్చుతో మొదలైంది; ఒక 'అ' లోపించి 'రామయ్య' అయింది. కాబట్టి ఇది అత్వ సంధి. ఇత్వ సంధిలో పూర్వపదం 'ఇ' తో, ఉత్వ సంధిలో 'ఉ' తో ముగుస్తుంది. గుణ సంధి సంస్కృత పదాలకు చెందినది; రామ, అయ్య తెలుగు పదాలు.

Correct: D — బహుళం

అత్వ సంధి సూత్రం 'అత్తునకు సంధి బహుళము'; అంటే సంధి ఎక్కువ చోట్ల వస్తుంది కానీ అన్ని చోట్లా తప్పనిసరి కాదు. నిత్యం ఉత్వ సంధికి, వైకల్పికం ఇత్వ సంధికి చెందిన స్వభావాలు. అత్వ సంధి జరగని చోట కొన్నిసార్లు యడాగమం వస్తుంది (మా + అమ్మ = మాయమ్మ).

Correct: A — ఇత్వ సంధి

పూర్వపదం 'ఏమి' చివర 'ఇ' ఉంది, పరపదం అచ్చుతో మొదలైంది; 'ఇ' లోపించి 'ఏమంటివి' అయింది. అందువల్ల ఇది ఇత్వ సంధి (ఏమ్యాదులకు వైకల్పికం). ఆమ్రేడితంలో ఒకే పదం రెండుసార్లు వస్తుంది (ఏమి + ఏమి); ఇక్కడ 'అంటివి' వేరే పదం కాబట్టి ఆమ్రేడితం కాదు.

Correct: B — యడాగమ సంధి

'మా' మరియు 'అమ్మ' మధ్య సంధి జరగకుండా 'య్' అనే వర్ణం కొత్తగా చేరి 'మాయమ్మ' అయింది; ఇదే యడాగమ సంధి. అచ్చు లోపిస్తే అత్వ/ఉత్వ సంధులు అవుతాయి, కానీ ఇక్కడ ఏ అచ్చూ లోపించలేదు. సవర్ణదీర్ఘ సంధి సంస్కృత పదాల్లో అచ్చులు కలిసి దీర్ఘంగా మారే సంధి.