Free practice MCQs with answers and explanations for శతక సాహిత్యం (Satakalu) (తెలుగు సాహిత్యం (Telugu Literature)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
దాశరథీ శతక మకుటంలోని "కరుణాపయోనిధి" అనే పదానికి అర్థం ఏమిటి?
A. సంపద అనే నది
B. ధైర్యం అనే పర్వతం
C. దయ అనే సముద్రం
D. జ్ఞానం అనే దీపం
Answer & explanation
Correct: C — దయ అనే సముద్రం
పయోనిధి అంటే సముద్రం, కరుణ అంటే దయ; కరుణాపయోనిధి అంటే దయ అనే సముద్రం, అంటే శ్రీరాముడు. నరసింహ శతక మకుటంలో "దయాపయోనిధీ" అని ఉండటం వల్ల రెండు శతకాల మకుటాలను కలపకుండా దేవుని పేరు చూడాలి. నది, పర్వతం, దీపం అర్థాలు సరికావు.
భక్త రామదాసు కొలువులో పనిచేసిన గోల్కొండ నవాబు ఎవరు?
A. ఔరంగజేబు
B. నిజాం ఉల్ ముల్క్
C. ఇబ్రహీం ఆదిల్ షా
D. తానీషా (అబుల్ హసన్ కుతుబ్ షా)
Answer & explanation
Correct: D — తానీషా (అబుల్ హసన్ కుతుబ్ షా)
రామదాసు గోల్కొండ నవాబు తానీషా (అబుల్ హసన్ కుతుబ్ షా) కొలువులో తహసీల్దారుగా పనిచేశాడు. భద్రాచల ఆలయ నిర్మాణానికి ప్రభుత్వ ధనం వాడాడనే ఆరోపణతో గోల్కొండ కోటలో ఖైదయ్యాడని చరిత్ర చెబుతుంది. ఇతర పేర్లు నోట్స్లో రామదాసు కొలువుతో ప్రస్తావించబడలేదు.
కంచర్ల గోపన్న (రామదాసు) ఖమ్మం జిల్లాలోని నేలకొండపల్లికి చెందినవాడని చెబుతారు. ధర్మపురి నరసింహ శతక కర్త శేషప్ప నివాస క్షేత్రం, శ్రీకాళహస్తి ధూర్జటి క్షేత్రం, తిరుమల అన్నమయ్య ఆరాధించిన వేంకటేశ్వరుని క్షేత్రం. భద్రాచలం ఆయన నిర్మించిన రామాలయం ఉన్న చోటు.
దాశరథీ శతకం, నరసింహ శతకం మకుటాలలో ఉమ్మడిగా ఉన్న పదం ఏది?
A. కరుణ
B. పయోనిధి
C. దయ
D. దాశరథి
Answer & explanation
Correct: B — పయోనిధి
దాశరథీ శతక మకుటం "దాశరథీ కరుణాపయోనిధీ", నరసింహ శతక మకుటం "నరసింహా దయాపయోనిధీ"; రెండింటిలోనూ "పయోనిధి" (సముద్రం) ఉంది. కరుణ, దయ వేర్వేరు పదాలు, దాశరథి కేవలం మొదటి శతకంలో మాత్రమే ఉంది. అందుకే రెండింటినీ కలిపే అవకాశం ఉంది.
నరసింహ శతకం చంపకమాల, ఉత్పలమాల వంటి వృత్తాల్లో ఉంటుంది. ఆటవెలది వేమన శతక ఛందస్సు, కందం సుమతీ శతక ఛందస్సు, ద్విపద రెండు పాదాల పద్యం కాబట్టి ఇది వంద పద్యాల శతకానికి ప్రత్యేకంగా సరిపోదు.
పాల్కురికి సోమనాథుని వృషాధిప శతకాన్ని తెలుగులో తొలి శతకంగా చెబుతారు, మకుటం "వృషాధిపా". అది చివరి శతకం కాదు; అది శివుని స్తుతించే భక్తి శతకం, నీతి శతకం కాదు; వేమన శతకంతో దీనికి సంబంధం లేదు.
యథావాక్కుల అన్నమయ్య సర్వేశ్వర శతక మకుటం "సర్వేశా"; ఇది శివభక్తి, నీతి బోధిస్తుంది. "వృషాధిపా" పాల్కురికి సోమనాథుని శతకానిది, "శ్రీకాళహస్తీశ్వరా" ధూర్జటి శతకానిది, "సుమతీ" బద్దెన శతకానిది. మూడు శివ శతకాల మకుటాలను వేరు చేసి గుర్తుంచుకోండి.
Correct: C — దాశరథీ శతకం (భద్రాచలం), నరసింహ శతకం (ధర్మపురి)
దాశరథీ శతకం (భద్రాచలం, రామదాసు), నరసింహ శతకం (ధర్మపురి, శేషప్ప) తెలంగాణ ప్రాంతంతో సంబంధం ఉన్న శతకాలుగా నోట్స్ చెబుతుంది; అందుకే TGPSC పరీక్షల్లో వస్తాయి. శ్రీకాళహస్తి ఆంధ్ర ప్రాంతంలో ఉంటుంది; ఇతర ఎంపికల్లో ఆ ప్రాంత సంబంధం చెప్పబడలేదు.
వేమన శతకం ఆటవెలదిలో, సుమతీ శతకం కందంలో ఉన్నాయి; ఈ రెండు నీతి శతకాలు ముఖ్యం. జతను తారుమారు చేసిన రెండో ఎంపిక తప్పు. సీసం, ద్విపద లేదా ఉత్పలమాల, చంపకమాల వంటి వృత్తాలు ఈ రెండు శతకాల ఛందస్సులు కావు.