శతక సాహిత్యం (Satakalu) · Practice MCQs

Correct: A — వేమన శతకం, సుమతీ శతకం

నీతి శతకాల్లో ముఖ్యమైనవి వేమన, సుమతీ శతకాలు. దాశరథీ, నరసింహ, శ్రీకాళహస్తీశ్వర, సర్వేశ్వర, వృషాధిప శతకాలు దేవుణ్ణి స్తుతించే భక్తి శతకాలు. కాబట్టి భక్తి శతకాలను కలిపిన ఇతర ఎంపికలు నీతి శతకాలు కావు.

Correct: B — కవి తన ఇష్టదైవాన్ని లేదా పాఠకుణ్ణి సంబోధిస్తూ చెబుతాడు కాబట్టి

శతకాల్లో కవి తన ఇష్టదైవాన్ని (దాశరథీ, నరసింహా, శ్రీకాళహస్తీశ్వరా) లేదా పాఠకుణ్ణి (సుమతీ, వినుర వేమ) సంబోధిస్తూ చెబుతాడు, అందువల్ల మకుటం సంబోధనగా వస్తుంది. ఇది ఛందస్సు నియమం కాదు; యతి స్థానానికి లేదా గద్యానికి దీనికి సంబంధం లేదు.

Correct: C — ఆటవెలది, కందం, ఉత్పలమాల, చంపకమాల, శార్దూలం, మత్తేభం వంటివి

శతకాల్లో ఆటవెలది (వేమన), కందం (సుమతీ), ఉత్పలమాల, చంపకమాల (దాశరథీ, నరసింహ), శార్దూలం, మత్తేభం (శ్రీకాళహస్తీశ్వర) వంటి పద్యాలు వాడారు. శతకం పద్య ప్రక్రియ కాబట్టి గద్యం మాత్రమే అనడం తప్పు; ద్విపద లేదా యక్షగాన పాటలు ప్రధాన శతక రూపం కాదు.

Correct: D — కులమత భేదాల ఖండన, ఆడంబర విమర్శ, నీతి, వైరాగ్యం

వేమన నీతి, వైరాగ్యం, యోగ తత్త్వం, కులమత భేదాల ఖండన, విగ్రహారాధన, బాహ్య ఆడంబరాల విమర్శ, మనసు శుద్ధి గురించి చెప్పాడు. రాజ స్తుతి, శృంగారం, యుద్ధ వర్ణనలు ప్రబంధ, ఇతర కావ్య లక్షణాలే కానీ వేమన శతకంలో ప్రధానమైనవి కావు.

Correct: A — మనుషులు ఒకేలా కనిపించినా మంచి గుణాలున్నవారు వేరు

ఉప్పు, కర్పూరం చూడటానికి ఒకేలా ఉన్నా రుచి వేరు; అలాగే మనుషులందరూ ఒకేలా కనిపించినా పుణ్య పురుషులు వేరు అని వేమన భావం. ఇది బాహ్య రూపాన్ని కాక గుణాన్ని చూడమని చెబుతుంది. రుచి ఒకటే అని, అందరూ సమాన గుణాలవారని చెప్పడం ఈ పద్య భావానికి విరుద్ధం.

Correct: B — 19వ శతాబ్దం

నోట్స్ ప్రకారం చార్లెస్ ఫిలిప్ బ్రౌన్ 19వ శతాబ్దంలో వేమన పద్యాలను సేకరించి ఇంగ్లీషులోకి అనువదించి ప్రపంచానికి పరిచయం చేశాడు. 13వ శతాబ్దం బద్దెన కాలం, 16వ శతాబ్దం రాయల కాలం, 11వ శతాబ్దం నన్నయ కాలం కాబట్టి అవి సరికావు.

Correct: C — భద్రభూపాలుడు

సుమతీ శతక కర్త బద్దెనను భద్రభూపాలుడు అని కూడా పిలుస్తారు. బమ్మెర పోతన భాగవత కవి, తిక్కన సోమయాజి కవిత్రయంలోని కవి, యథావాక్కుల అన్నమయ్య సర్వేశ్వర శతక కర్త; కాబట్టి అవి బద్దెనకు పర్యాయ నామాలు కావు.

Correct: D — నీతిశాస్త్ర ముక్తావళి

బద్దెన సుమతీ శతకంతో పాటు నీతిశాస్త్ర ముక్తావళి అనే గ్రంథం కూడా రాశాడు. కవిజనాశ్రయం మల్లియ రేచన ఛందస్సు గ్రంథం, ఆంధ్ర శబ్ద చింతామణి నన్నయ వ్యాకరణ గ్రంథం, రామదాసు కీర్తనలు గోపన్న రచన. అందువల్ల అవి బద్దెనవి కావు.

Correct: A — సుమతీ శతకం

"అక్కరకు రాని చుట్టము / మ్రొక్కిన వరమీని వేల్పు ..." పద్యం చివర "గదరా సుమతీ" అని ఉంటుంది కాబట్టి సుమతీ శతకానిది. వేమన పద్యాలు "విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ"తో ముగుస్తాయి, దాశరథీ శతకం "కరుణాపయోనిధీ"తో, శ్రీకాళహస్తీశ్వర శతకం "శ్రీకాళహస్తీశ్వరా"తో ముగుస్తాయి.

Correct: B — మంచి బుద్ధి గలవాడా (పాఠకుని సంబోధన)

"సుమతీ" అంటే "మంచి బుద్ధి గలవాడా!" అని పాఠకుడిని సంబోధించడం. శివుడిని, సముద్రాన్ని లేదా రాజును సూచించే పదం కాదు. దాశరథీ శతకంలో దేవుడు (రాముడు) సంబోధన, వేమన శతకంలో వేమన; ఇక్కడ మాత్రం పాఠకుని సంబోధన.