Free practice MCQs with answers and explanations for ముల్కీ నిబంధనలు (Mulki Rules) (ఆంధ్రప్రదేశ్ ఏర్పాటు 1956 (Formation of AP 1956)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
1952 ఉద్యమం తరువాత బూర్గుల ప్రభుత్వం ఏమి చేసింది?
A. ముల్కీ నిబంధనలను రద్దు చేసింది
B. నాన్-ముల్కీలకు ప్రత్యేక రిజర్వేషన్ ఇచ్చింది
C. ముల్కీ నిబంధనల అమలుకు హామీ ఇచ్చింది
D. ఉద్యమాన్ని ఆపడానికి రాజీనామా చేసింది
Answer & explanation
Correct: C — ముల్కీ నిబంధనల అమలుకు హామీ ఇచ్చింది
1952 నిరసనల తరువాత బూర్గుల ప్రభుత్వం ముల్కీ నిబంధనల అమలుకు హామీ ఇచ్చింది. తరువాత 1956 విలీనం సమయంలో పెద్దమనుషుల ఒప్పందంలో ఉద్యోగ రక్షణ (స్థానికత) ఒక ముఖ్య షరతుగా చేరింది. రద్దు 1973లో పార్లమెంటు ద్వారా జరిగింది.
ముల్కీ నిబంధనల విషయంలో 1957లో పార్లమెంటే చట్టం ఎందుకు చేయాల్సి వచ్చింది?
A. రాష్ట్ర శాసనసభ ఏర్పడలేదు కాబట్టి
B. నిజాం ఆదేశం ఉన్నందున
C. సుప్రీంకోర్టు ఆదేశించినందున
D. ఆర్టికల్ 16(3) ప్రకారం నివాస అర్హతను పార్లమెంటు మాత్రమే నిర్ణయించగలదు కాబట్టి
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 16(3) ప్రకారం నివాస అర్హతను పార్లమెంటు మాత్రమే నిర్ణయించగలదు కాబట్టి
ఆర్టికల్ 16(3) ప్రకారం ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో నివాస అర్హతపై చట్టం చేసే అధికారం పార్లమెంటుకే ఉంది. పెద్దమనుషుల ఒప్పందంలోని ఉద్యోగ రక్షణ హామీని అమలు చేయడానికి అందుకే 1957 చట్టం వచ్చింది.
1957 చట్టాన్ని మొదట పరిమిత కాలానికే (ఐదేళ్లు) తెచ్చారు; తరువాత పొడిగించారు. ఇది శాశ్వత చట్టం కాదు, అలాగే ఒక్క ఏడాది లేదా 50 ఏళ్ల వంటి కాలపరిమితులు నోట్స్లో లేవు. పరిమిత కాలం, తరువాత పొడిగింపు అనే క్రమాన్ని గుర్తుంచుకోండి.
పెద్దమనుషుల ఒప్పందానికి, 1957 చట్టానికి మధ్య ఉన్న సంబంధం ఏది?
A. ఒప్పందాన్ని ఈ చట్టం రద్దు చేసింది
B. ఒప్పందంలోని ఉద్యోగ రక్షణ హామీని అమలు చేసే సాధనమే ఈ చట్టం
C. ఇవి రెండూ ఒకదానితో ఒకటి సంబంధం లేనివి
D. ఈ చట్టాన్ని ఒప్పందమే రద్దు చేసింది
Answer & explanation
Correct: B — ఒప్పందంలోని ఉద్యోగ రక్షణ హామీని అమలు చేసే సాధనమే ఈ చట్టం
పెద్దమనుషుల ఒప్పందం ఒక ‘వాగ్దానం’ అయితే 1957 చట్టం ఆ వాగ్దానాన్ని ‘చట్టం’గా మార్చిన పత్రం. ఒప్పందంలో 12 ఏళ్ల నివాసం షరతుగా ప్రతిపాదించారు; ఆ ఉద్యోగ రక్షణనే చట్టం అమలు చేయడానికి వచ్చింది.
1969లో నాన్-ముల్కీ ఉద్యోగులను తెలంగాణ నుండి బదిలీ చేయాలని ప్రభుత్వం జారీ చేసిన ఉత్తర్వు ఏది?
A. జీవో 610
B. జీవో 1
C. జీవో 36
D. జీవో 123
Answer & explanation
Correct: C — జీవో 36
1969 అఖిలపక్ష ఒప్పందం తరువాత నాన్-ముల్కీ ఉద్యోగులను తెలంగాణ నుండి బదిలీ చేయడానికి ప్రభుత్వం జీవో 36 జారీ చేసింది. జీవో 610 అనేది తరువాత (1985) వచ్చిన ఉద్యోగాల సర్దుబాటు ఉత్తర్వు, ఇది వేరు.
D. పార్లమెంటు రాష్ట్రం మొత్తానికి నివాస అర్హత పెట్టవచ్చు, కానీ రాష్ట్రంలోని ఒక భాగానికి మాత్రమే పెట్టరాదు
Answer & explanation
Correct: D — పార్లమెంటు రాష్ట్రం మొత్తానికి నివాస అర్హత పెట్టవచ్చు, కానీ రాష్ట్రంలోని ఒక భాగానికి మాత్రమే పెట్టరాదు
ఆర్టికల్ 16(3) ప్రకారం పార్లమెంటు ఒక రాష్ట్రం మొత్తానికి నివాస అర్హత పెట్టవచ్చు; కానీ తెలంగాణకు మాత్రమే ప్రత్యేక అర్హత పెట్టడం కుదరదు. అందువల్ల 1957 చట్టంలోని తెలంగాణ సంబంధిత సెక్షన్ 3 చెల్లదన్నది 1969 తీర్పు సారాంశం.
1969 సుప్రీంకోర్టు తీర్పు తెలంగాణ ఉద్యమంపై చూపిన ప్రభావం ఏమిటి?
A. ఉద్యోగ రక్షణ పోయిందనే ఆందోళనతో ఉద్యమం మరింత తీవ్రమైంది
B. ఉద్యమం పూర్తిగా ఆగిపోయింది
C. ఆంధ్ర ప్రాంతంలో ఉద్యమం మొదలైంది
D. తెలంగాణ రాష్ట్రం వెంటనే ఏర్పడింది
Answer & explanation
Correct: A — ఉద్యోగ రక్షణ పోయిందనే ఆందోళనతో ఉద్యమం మరింత తీవ్రమైంది
1969 తీర్పును తెలంగాణ ఉద్యోగ రక్షణలకు పెద్ద దెబ్బగా భావించారు; అందువల్ల 1969 ఉద్యమం మరింత తీవ్రమైంది. ఆంధ్ర ప్రాంతంలో ఉద్యమానికి దారితీసింది 1972 తీర్పు, రాష్ట్ర ఏర్పాటు 2014లో జరిగింది.
1972 ప్రారంభంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు ఫుల్ బెంచ్ ముల్కీ నిబంధనల గురించి ఏమి తీర్పు ఇచ్చింది?
A. ముల్కీ నిబంధనలు చెల్లుతాయి
B. ముల్కీ నిబంధనలు ఇప్పుడు చెల్లవు
C. ముల్కీ నిబంధనలను పార్లమెంటు రద్దు చేయాలి
D. తెలంగాణకు ప్రత్యేక రాష్ట్రం ఇవ్వాలి
Answer & explanation
Correct: B — ముల్కీ నిబంధనలు ఇప్పుడు చెల్లవు
1972 ప్రారంభంలో హైకోర్టు ఫుల్ బెంచ్ ముల్కీ నిబంధనలు ఇప్పుడు చెల్లవని తీర్పు ఇచ్చింది. అయితే అక్టోబర్ 1972లో సుప్రీంకోర్టు ఆ తీర్పును కొట్టేసి నిబంధనలు చెల్లుబాటవుతాయని చెప్పింది.
ముల్కీ నిబంధనల రద్దు చట్టం (Mulki Rules (Repeal) Act) 1973లో చేశారు. 1957 అనేది ముల్కీ నిబంధనల చట్టం (నివాస అర్హత) చేసిన సంవత్సరం; 1969, 1972 సుప్రీంకోర్టు తీర్పుల సంవత్సరాలు.
ముల్కీ నిబంధనల స్థానంలో తెచ్చిన వ్యవస్థకు రాజ్యాంగ రక్షణ కల్పించడానికి చేర్చిన ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 370
B. ఆర్టికల్ 356
C. ఆర్టికల్ 124
D. ఆర్టికల్ 371D (32వ సవరణ)
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 371D (32వ సవరణ)
ముల్కీ నిబంధనల స్థానంలో తెచ్చిన స్థానిక రిజర్వేషన్ వ్యవస్థకు రాజ్యాంగ రక్షణగా 32వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా ఆర్టికల్ 371D చేర్చారు. దీనికింద 1975 రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వులు వచ్చాయి. ఆర్టికల్ 370 జమ్మూ-కశ్మీర్కు, 356 రాష్ట్రపతి పాలనకు సంబంధించినవి.