హైదరాబాద్ రాష్ట్రం 1948-56 (Hyderabad State) · Practice MCQs

Correct: A — మహబూబ్‌నగర్

బూర్గుల రామకృష్ణారావు మహబూబ్‌నగర్ జిల్లాకు చెందినవారు; న్యాయవాది, హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ నాయకుడు, బహుభాషా పండితుడు. ఆయన పదవీకాలం 6 మార్చి 1952 నుండి 31 అక్టోబర్ 1956 వరకు. తర్వాత ఆయన కేరళ, ఉత్తరప్రదేశ్ గవర్నర్‌గా పనిచేశారు.

Correct: B — వరంగల్

1952 జూలై-ఆగస్టులో వరంగల్‌లో విద్యార్థుల నిరసనతో ఈ ఉద్యమం మొదలై ఇతర జిల్లాలకు, హైదరాబాద్‌కు వ్యాపించింది. తర్వాత హైదరాబాద్‌లో సిటీ కాలేజీ వద్ద కాల్పులు జరిగాయి. దీన్ని తెలంగాణ ప్రత్యేక ఆకాంక్షలకు తొలి సంకేతంగా భావిస్తారు.

Correct: D — బూర్గుల రామకృష్ణారావు ప్రభుత్వ కాలంలో

సిటీ కాలేజీ కాల్పులు సెప్టెంబర్ 1952లో హైదరాబాద్‌లో జరిగాయి, అప్పుడు బూర్గుల ఎన్నికైన ముఖ్యమంత్రి. వెల్లోడి పాలన మార్చి 1952కి ముందే ముగిసింది, సైనిక పాలన 1949తోనే ముగిసింది. నీలం సంజీవ రెడ్డి పాలన 1956 తర్వాతిది.

Correct: A — ‘ఇడ్లీ-సాంబార్ గో బ్యాక్’

1952 ఉద్యమంలో ‘నాన్-ముల్కీ గో బ్యాక్’, ‘ఇడ్లీ-సాంబార్ గో బ్యాక్’ నినాదాలు వినిపించాయి. ‘సైమన్ గో బ్యాక్’ 1928 నాటి జాతీయోద్యమ నినాదం, ‘క్విట్ ఇండియా’ 1942 నాటిది. ఈ ఉద్యమం బయటి ప్రాంతాల ఉద్యోగుల నియామకానికి వ్యతిరేకంగా సాగింది.

Correct: B — సేవలకు బదులుగా పాలకుడు ఇచ్చిన గ్రామాలు/భూముల ఆదాయ హక్కు

జాగీర్ అంటే పాలకుడు ఒక వ్యక్తికి సేవలకు బదులుగా ఇచ్చిన గ్రామాలు లేదా భూముల ఆదాయ హక్కు. జాగీర్దార్లు రైతుల నుండి పన్నులు వసూలు చేసేవారు. కౌలుదారులకు రక్షణ హోదా (రక్షిత కౌలుదారు) 1950 కౌలుదారీ చట్టం ద్వారా వచ్చింది, జాగీర్ కాదు.

Correct: C — 1949

హైదరాబాద్ జాగీర్ల రద్దు రెగ్యులేషన్ 1949లో సైనిక ప్రభుత్వ కాలంలో జారీ అయింది. దీనివల్ల జాగీర్ భూములు ప్రభుత్వ (దివానీ) పాలనలోకి వచ్చాయి. 1950లో కౌలుదారీ చట్టం వచ్చింది; 1952 ఎన్నికల సంవత్సరం.

Correct: A — 1950

Hyderabad Tenancy and Agricultural Lands Act 1950లో వచ్చింది. జాగీర్ల రద్దు (1949) తర్వాత కౌలు రైతుల రక్షణ కోసం ఈ చట్టం తెచ్చారు. ఇది దేశంలోని తొలి సమగ్ర కౌలుదారీ చట్టాల్లో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది.

Correct: B — రక్షిత కౌలుదారు (Protected Tenant)

నిర్ణీత కాలం నుండి ఒకే భూమి సాగు చేస్తున్న కౌలుదారులకు ‘రక్షిత కౌలుదారు’ హోదా ఇచ్చారు. వారిని ఇష్టానుసారం తొలగించలేరు, షరతులతో ఆ భూమిని కొనే హక్కు కూడా ఉంది. జాగీర్దార్ భూస్వామి వర్గం; ముల్కీ స్థానికత నిబంధనకు సంబంధించిన పదం.

Correct: C — 1 నవంబర్ 1956

రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం 1956 అమలు తేదీ 1 నవంబర్ 1956న హైదరాబాద్ రాష్ట్రం మూడు భాగాలుగా విడిపోయింది. 17 సెప్టెంబర్ 1948 సైనిక చర్య ముగిసిన రోజు, 26 జనవరి 1950న రాజ్యాంగం అమలైంది, 20 ఫిబ్రవరి 1956న పెద్దమనుషుల ఒప్పందం జరిగింది.

Correct: D — నీలం సంజీవ రెడ్డి

1956లో ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు మొదటి ముఖ్యమంత్రి నీలం సంజీవ రెడ్డి; రాజధాని హైదరాబాద్. బూర్గుల హైదరాబాద్ రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిగా ఉండి, ఆ రాష్ట్రం రద్దవడంతో పదవి కోల్పోయారు. వెల్లోడి అంతకుముందు నియమిత ముఖ్యమంత్రి.