టీకాల రకాలు, వ్యాధి – టీకా జతలు (Vaccine Types & Diseases)
Free practice MCQs with answers and explanations for టీకాల రకాలు, వ్యాధి – టీకా జతలు (Vaccine Types & Diseases) in టీకాలు & రోగనిరోధక శక్తి (Vaccines & Immunity). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
BCG టీకా ఏ వ్యాధి నివారణకు ఇస్తారు?
A. పోలియో
B. తట్టు
C. క్షయ (TB)
D. ధనుర్వాతం
Answer & explanation
Correct: C — క్షయ (TB)
BCG (Bacillus Calmette–Guérin) క్షయ వ్యాధి నివారణకు ఇచ్చే టీకా; దీన్ని కాల్మెట్, గెరిన్ కనుగొన్నారు. పోలియోకు OPV/IPV, తట్టుకు MMR, ధనుర్వాతానికి TT టీకాలు ఇస్తారు.
MMR టీకాలోని చివరి అక్షరం 'R' ఏ వ్యాధిని సూచిస్తుంది?
A. రేబిస్
B. రికెట్స్
C. రింగ్వార్మ్
D. రుబెల్లా (Rubella)
Answer & explanation
Correct: D — రుబెల్లా (Rubella)
MMR అంటే మీజిల్స్ (తట్టు), మంప్స్ (గవదబిళ్లలు), రుబెల్లా. చివరి 'R' రుబెల్లాను సూచిస్తుంది. రేబిస్ వైరల్ వ్యాధే అయినా దానికి వేరే టీకా ఉంది; రికెట్స్ విటమిన్ D లోపం వ్యాధి.
ధనుర్వాతం (Tetanus) నివారణకు గర్భిణులకు ఇచ్చే టీకా ఏది?
A. TT (Td)
B. BCG
C. MMR
D. TCV
Answer & explanation
Correct: A — TT (Td)
TT (లేదా Td) టీకా ధనుర్వాతాన్ని నివారిస్తుంది; దీన్ని గర్భిణులకు ఇస్తారు. BCG క్షయకు, MMR తట్టు-గవదబిళ్లలు-రుబెల్లాకు, TCV టైఫాయిడ్కు ఇచ్చే టీకాలు. ఈ మూడు టీకాలను అడిగే ప్రశ్నల్లో వ్యాధి పేరును బట్టి టీకాను గుర్తించడం ముఖ్యం.
భారతదేశంలో విశ్వవ్యాప్త రోగనిరోధకత కార్యక్రమం (UIP) ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
A. 1975
B. 1985
C. 1995
D. 2005
Answer & explanation
Correct: B — 1985
UIP (Universal Immunization Programme) 1985లో ప్రారంభమైంది. పిల్లలు, గర్భిణులకు ఉచితంగా టీకాలు అందించడం దీని లక్ష్యం. 2014 డిసెంబర్లో ప్రారంభమైన మిషన్ ఇంద్రధనుష్ దీనికి కొనసాగింపుగా వచ్చిన కార్యక్రమం.
ధనుర్వాతం, డిఫ్తీరియా టీకాలు బ్యాక్టీరియా విషాన్ని నిర్వీర్యం చేసి తయారు చేసిన టాక్సాయిడ్లు. Live attenuated టీకాలకు ఉదాహరణలు MMR, OPV, BCG; చంపిన టీకాలకు IPV, రేబిస్; రీకాంబినెంట్కు హెపటైటిస్ B.
హెపటైటిస్ B టీకా జన్యు సాంకేతికత ద్వారా తయారయ్యే రీకాంబినెంట్ టీకా. టాక్సాయిడ్ టీకాలు ధనుర్వాతం, డిఫ్తీరియాకు; Live attenuated టీకాలు MMR, OPV, BCG. ఈ రెండు యాంటీబాడీలలో మాయ ద్వారా వెళ్లేది IgG అని గుర్తుంచుకోవడం పరీక్షలకు ఉపయోగపడుతుంది.
DPT = డిఫ్తీరియా (D), పెర్టుసిస్ లేదా కోరింత దగ్గు (P), టెటనస్ లేదా ధనుర్వాతం (T). పోలియోకు OPV/IPV, టైఫాయిడ్కు TCV వేరే టీకాలు. ఇదే క్రమంలో ముర్రుపాలలోని IgA శిశువుకు నిష్క్రియ రక్షణ ఇస్తుందని కూడా గుర్తుంచుకోండి.
టీకాలు అందని పిల్లలు, గర్భిణులకు టీకాలు ఇవ్వడం లక్ష్యంగా మిషన్ ఇంద్రధనుష్ ఎప్పుడు ప్రారంభమైంది?
A. 1985
B. 2021 జనవరి
C. 2014 డిసెంబర్
D. 2005
Answer & explanation
Correct: C — 2014 డిసెంబర్
మిషన్ ఇంద్రధనుష్ 2014 డిసెంబర్లో ప్రారంభమైంది. 1985 UIP ప్రారంభ సంవత్సరం, 2021 జనవరి కోవిడ్ టీకా కార్యక్రమం ప్రారంభం; వీటిని కలగలపి అడగడం సాధారణం. కాబట్టి యాంటీబాడీల తయారీకి B కణాలు, నేరుగా దాడికి T కణాలు అని జత చేసి గుర్తుంచుకోవాలి.
కింది వాటిలో జీవించి ఉన్న కానీ బలహీనపరచిన (Live attenuated) టీకా కానిది ఏది?
A. IPV (సాల్క్ టీకా)
B. OPV
C. BCG
D. MMR
Answer & explanation
Correct: A — IPV (సాల్క్ టీకా)
OPV, BCG, MMR, తట్టు టీకాలు Live attenuated రకం. సాల్క్ అభివృద్ధి చేసిన IPV చంపిన (Inactivated) వైరస్తో తయారవుతుంది; రేబిస్, హెపటైటిస్ A టీకాలు కూడా ఇదే రకం.
ధనుర్వాతం (TT) టీకా విషాన్ని నిర్వీర్యం చేసిన టాక్సాయిడ్. BCG, OPV Live attenuated టీకాలు; హెపటైటిస్ B రీకాంబినెంట్; రేబిస్ టీకా చంపిన రకం. కాబట్టి మిగిలిన జతలు తప్పు.