ఆహార సంరక్షణ & సంకలనాలు (Food Preservatives and Additives)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆహార సంరక్షణ & సంకలనాలు (Food Preservatives and Additives) in నిత్యజీవితంలో రసాయన శాస్త్రం (Chemistry in Daily Life). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఊరగాయలు, ఎండు చేపలు, మాంసం నిల్వ చేయడానికి వాడే సహజ సంరక్షకం ఏది?
A. సాకరిన్
B. అస్పార్టేమ్
C. సాధారణ ఉప్పు
D. సోడా యాష్
Answer & explanation
Correct: C — సాధారణ ఉప్పు
సాధారణ ఉప్పు సూక్ష్మజీవుల పెరుగుదలను అడ్డుకుని ఊరగాయలు, ఎండు చేపలు, మాంసం చెడిపోకుండా కాపాడుతుంది. సాకరిన్, అస్పార్టేమ్ కృత్రిమ తీపి పదార్థాలు, సంరక్షకాలు కావు.
భారత్లో ఆహార భద్రత, ప్రమాణాలను పర్యవేక్షించే సంస్థ ఏది?
A. ISRO
B. DRDO
C. FSSAI
D. BARC
Answer & explanation
Correct: C — FSSAI
FSSAI (Food Safety and Standards Authority of India) ఆహార భద్రత, ప్రమాణాలను పర్యవేక్షిస్తుంది. ISRO అంతరిక్ష సంస్థ, DRDO రక్షణ పరిశోధన సంస్థ, BARC అణు పరిశోధన కేంద్రం.
జామ్, శీతల పానీయాలు, సాస్లలో వాడే రసాయన సంరక్షకం ఏది?
A. సాకరిన్
B. సోడియం బెంజోయేట్
C. BHT
D. అస్పార్టేమ్
Answer & explanation
Correct: B — సోడియం బెంజోయేట్
సోడియం బెంజోయేట్ జామ్, శీతల పానీయాలు, సాస్లలో వాడే రసాయన సంరక్షకం. సాకరిన్, అస్పార్టేమ్ తీపి పదార్థాలు; BHT యాంటీఆక్సిడెంట్. సంరక్షకాలు సూక్ష్మజీవుల పెరుగుదలను అడ్డుకుంటాయి; అందుకే జామ్, శీతల పానీయాల్లో ఇది కలపడం వల్ల అవి ఎక్కువ రోజులు నిల్వ ఉంటాయి.
ఆహారం ఆక్సిజన్తో చెడిపోకుండా కాపాడే సంకలనాలను ఏమంటారు?
A. సంరక్షక లవణాలు మాత్రమే
B. కృత్రిమ రంగులు
C. యాంటీఆక్సిడెంట్లు
D. తీపి పదార్థాలు
Answer & explanation
Correct: C — యాంటీఆక్సిడెంట్లు
BHA, BHT, విటమిన్ C వంటి యాంటీఆక్సిడెంట్లు ఆక్సిజన్ వల్ల ఆహారం చెడిపోకుండా కాపాడతాయి. కృత్రిమ రంగులు రంగు కోసం, తీపి పదార్థాలు తీపి కోసం వాడతారు. BHA, BHT, విటమిన్ C వంటివి యాంటీఆక్సిడెంట్లకు ఉదాహరణలు; ఇవి ఆహారంలోని కొవ్వులు కాలక్రమేణా చెడిపోకుండా కాపాడతాయి.
పాశ్చరైజేషన్లో పాలను ఎంత ఉష్ణోగ్రత వద్ద, ఎంతసేపు వేడి చేస్తారు?
A. 63°C వద్ద 30 నిమిషాలు
B. 100°C వద్ద 2 గంటలు
C. 37°C వద్ద 30 నిమిషాలు
D. 0°C వద్ద 1 గంట
Answer & explanation
Correct: A — 63°C వద్ద 30 నిమిషాలు
పాశ్చరైజేషన్లో పాలను 63°C వద్ద 30 నిమిషాలు వేడి చేస్తారు, దీనివల్ల హానికర సూక్ష్మజీవులు నశిస్తాయి. 100°C వద్ద రెండు గంటలు వేడి చేయడం లేదా 0°C వద్ద ఉంచడం పాశ్చరైజేషన్ కాదు.
కింది వాటిలో సహజ సంరక్షకం కానిది (రసాయన సంరక్షకం) ఏది?
A. సాధారణ ఉప్పు
B. చక్కెర
C. సోడియం బెంజోయేట్
D. వెనిగర్
Answer & explanation
Correct: C — సోడియం బెంజోయేట్
ఉప్పు, చక్కెర, వెనిగర్, నూనె ఆహార సంరక్షణకు ఎన్నో ఏళ్లుగా వాడుతున్న సహజ సంరక్షకాలు; సోడియం బెంజోయేట్ రసాయన సంరక్షకం. ఉప్పు, చక్కెర, నూనె, వెనిగర్ వంటి సంప్రదాయ పద్ధతులతో పాటు సోడియం బెంజోయేట్ వంటి రసాయనాలను కూడా సంరక్షణకు వాడతారు; ఈ రెండు వర్గాల తేడా గుర్తుంచుకోవాలి.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
(i) సాకరిన్, అస్పార్టేమ్ తక్కువ కేలరీల తీపి పదార్థాలు.
(ii) BHA, BHT యాంటీఆక్సిడెంట్లు.
(iii) FSSAI అణు శక్తిని నియంత్రించే సంస్థ.
సరైన వాక్యాలు ఏవి?
A. (ii) మరియు (iii) మాత్రమే
B. (i) మరియు (iii) మాత్రమే
C. (iii) మాత్రమే
D. (i) మరియు (ii) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — (i) మరియు (ii) మాత్రమే
(i), (ii) సరైనవి. (iii) తప్పు: FSSAI ఆహార భద్రత, ప్రమాణాల సంస్థ; అణుశక్తి నియంత్రణ AERB చేస్తుంది. ఆహార సంకలనాల్లో తీపి పదార్థాలు, యాంటీఆక్సిడెంట్లు, సంరక్షకాలు, రంగులు ఉంటాయి; ఆహార భద్రత పర్యవేక్షణ FSSAI బాధ్యత, అణుశక్తి విషయాలు AERB చూస్తుంది.