Free practice MCQs with answers and explanations for హైడ్రోకార్బన్లు – ఆల్కేన్లు, ఆల్కీన్లు, ఆల్కైన్లు (Hydrocarbons) in కార్బన్ సమ్మేళనాలు & పాలిమర్లు (Carbon Compounds). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
మార్ష్ గ్యాస్ (Marsh Gas) అని ఏ హైడ్రోకార్బన్ను పిలుస్తారు?
A. ఈథేన్ (C₂H₆)
B. ప్రొపేన్ (C₃H₈)
C. ఈథైన్ (C₂H₂)
D. మీథేన్ (CH₄)
Answer & explanation
Correct: D — మీథేన్ (CH₄)
మీథేన్ను మార్ష్ గ్యాస్ అంటారు; ఇది బయోగ్యాస్, సహజ వాయువు (CNG)లో ప్రధాన భాగం. ఈథేన్, ప్రొపేన్ కూడా ఆల్కేన్లే కానీ మార్ష్ గ్యాస్ అనే పేరు మీథేన్కే వర్తిస్తుంది. ఈథైన్ అంటే ఎసిటిలీన్, వెల్డింగ్లో వాడతారు.
ఆల్కీన్లలో కనీసం ఒక కార్బన్–కార్బన్ ద్వి బంధం ఉంటుంది; వీటి సాధారణ సూత్రం CₙH₂ₙ. ఆల్కేన్లలో ఏక బంధాలు మాత్రమే ఉంటాయి, ఆల్కైన్లలో త్రి బంధం ఉంటుంది. ఈ ద్వి బంధం ఉండటం వల్ల ఆల్కీన్లు ఇతర అణువులతో సులభంగా చర్య జరిపి పాలిథీన్ వంటి పాలిమర్లు ఏర్పరుస్తాయి.
వెల్డింగ్, గ్యాస్ కటింగ్లో వాడే హైడ్రోకార్బన్ ఏది?
A. మీథేన్
B. ఈథేన్
C. బ్యూటేన్
D. ఎసిటిలీన్ (ఈథైన్)
Answer & explanation
Correct: D — ఎసిటిలీన్ (ఈథైన్)
ఎసిటిలీన్ (ఈథైన్, C₂H₂) మండినప్పుడు చాలా అధిక ఉష్ణోగ్రత వచ్చే మంటను ఇస్తుంది, అందుకే లోహాలను వెల్డింగ్ చేయడానికి, కోయడానికి వాడతారు. మీథేన్ వంట ఇంధనంగా, బ్యూటేన్ LPGలో వాడతారు.
LPG ప్రధానంగా బ్యూటేన్, ప్రొపేన్ మిశ్రమం; ఒత్తిడితో ద్రవంగా సిలిండర్లో నింపుతారు. మీథేన్ CNG, బయోగ్యాస్లో ఉంటుంది. నైట్రోజన్, ఆక్సిజన్ గాలిలోని వాయువులు, ఇంధనాలు కావు.
ఆల్కేన్ల సాధారణ సూత్రం CₙH₂ₙ₊₂ (మీథేన్ CH₄, ప్రొపేన్ C₃H₈). ఆల్కీన్లది CₙH₂ₙ, ఆల్కైన్లది CₙH₂ₙ₋₂. ఏక బంధాలు మాత్రమే ఉండటం వల్ల ఆల్కేన్లు సంతృప్త హైడ్రోకార్బన్లు.
పండ్లు పక్వానికి వచ్చేలా చేయడానికి, పాలిథీన్ తయారీకి ఉపయోగించే హైడ్రోకార్బన్ ఏది?
A. మీథేన్
B. ప్రొపేన్
C. ఈథీన్ (ఇథిలీన్)
D. బ్యూటేన్
Answer & explanation
Correct: C — ఈథీన్ (ఇథిలీన్)
ఈథీన్ (ఇథిలీన్) ఒక ఆల్కీన్; పండ్లు పక్వం చెందించడానికి, పాలిథీన్ తయారీకి ముడి పదార్థంగా వాడతారు. మీథేన్, ప్రొపేన్, బ్యూటేన్ ఆల్కేన్లు, ఇంధనాలుగా వాడతారు.
LPG సిలిండర్ లీకైతే వెంటనే గుర్తించడానికి కలిపే వాసన పదార్థం ఏది?
A. మిథనాల్
B. ఫార్మాల్డిహైడ్
C. ఎసిటోన్
D. ఇథైల్ మెర్కాప్టాన్
Answer & explanation
Correct: D — ఇథైల్ మెర్కాప్టాన్
LPG సహజంగా వాసన లేనిది, అందువల్ల లీకేజీని గుర్తించడానికి ఇథైల్ మెర్కాప్టాన్ అనే ఘాటైన వాసన పదార్థాన్ని కలుపుతారు. మిథనాల్ విషపూరిత ఆల్కహాల్, ఎసిటోన్ ద్రావణి.
హైడ్రోకార్బన్ల దహనంలో ఆక్సిజన్ తక్కువగా ఉంటే ఏర్పడే విషపూరిత వాయువు ఏది?
A. కార్బన్ మోనాక్సైడ్ (CO)
B. కార్బన్ డయాక్సైడ్ (CO₂)
C. నైట్రోజన్
D. హీలియం
Answer & explanation
Correct: A — కార్బన్ మోనాక్సైడ్ (CO)
ఆక్సిజన్ తగినంత ఉంటే CO₂, నీరు ఏర్పడతాయి; ఆక్సిజన్ తక్కువైతే అసంపూర్ణ దహనం వల్ల విషపూరిత కార్బన్ మోనాక్సైడ్ వస్తుంది. అందుకే మూసిన గదిలో బొగ్గు మండించడం ప్రమాదకరం.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
(i) మీథేన్ను మార్ష్ గ్యాస్ అంటారు.
(ii) ఈథైన్ (ఎసిటిలీన్) వెల్డింగ్లో వాడతారు.
(iii) LPG ప్రధానంగా మీథేన్, ఈథీన్ మిశ్రమం.
సరైన వాక్యాలు ఏవి?
A. (ii) మరియు (iii) మాత్రమే
B. (i) మరియు (iii) మాత్రమే
C. (i) మరియు (ii) మాత్రమే
D. (iii) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — (i) మరియు (ii) మాత్రమే
(i), (ii) సరైనవి. (iii) తప్పు: LPG ప్రధానంగా బ్యూటేన్, ప్రొపేన్ మిశ్రమం; మీథేన్ CNG, బయోగ్యాస్లో ప్రధాన భాగం. లీకేజీ గుర్తింపు కోసం LPGలో ఇథైల్ మెర్కాప్టాన్ కలుపుతారు.