కార్బన్ సమ్మేళనాలు & పాలిమర్లు (Carbon Compounds) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for కార్బన్ సమ్మేళనాలు & పాలిమర్లు (Carbon Compounds) (రసాయన శాస్త్రం (Chemistry)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
ప్రకృతిలో లభించే పదార్థాలన్నింటిలో అత్యంత కఠినమైనది ఏది?
A. వజ్రం (Diamond)
B. గ్రాఫైట్
C. బొగ్గు
D. ఫుల్లరీన్
Answer & explanation
Correct: A — వజ్రం (Diamond)
వజ్రంలో ప్రతి కార్బన్ పరమాణువు నాలుగు ఇతర పరమాణువులతో బంధం ఏర్పరుస్తుంది; ఈ దృఢమైన నిర్మాణం వల్ల అది అత్యంత కఠినం. గ్రాఫైట్ పొరలుగా ఉండి మెత్తగా, జారుడుగా ఉంటుంది; బొగ్గు అస్ఫటిక రూపం, కఠినత తక్కువ. అందుకే వజ్రాన్ని గాజు కోసే పనిముట్లలో, డ్రిల్ బిట్లలో వాడతారు.
పెన్సిల్ 'సీసం (లెడ్)' గా వాడే కార్బన్ రూపాంతరం ఏది?
A. వజ్రం
B. గ్రాఫైట్
C. ఫుల్లరీన్
D. కోక్
Answer & explanation
Correct: B — గ్రాఫైట్
పెన్సిల్ 'సీసం'లో ఉండేది వాస్తవానికి గ్రాఫైట్ (సీసం లోహం కాదు). గ్రాఫైట్ మెత్తగా, జారుడుగా ఉండటం వల్ల కాగితంపై గీతలు పడతాయి. వజ్రం అత్యంత కఠినం కాబట్టి రాయడానికి పనికిరాదు; కోక్ ఇంధనంగా వాడే అస్ఫటిక కార్బన్.
C₆₀ ఫుల్లరీన్ ఫుట్బాల్ ఆకారంలో ఉంటుంది; దీన్ని బక్మిన్స్టర్ ఫుల్లరీన్ అని కూడా అంటారు. ఒకే పొరగా ఉన్న షట్కోణ నిర్మాణం గ్రాఫీన్కు చెందినది, ఫుల్లరీన్కు కాదు.
మార్ష్ గ్యాస్ (Marsh Gas) అని ఏ హైడ్రోకార్బన్ను పిలుస్తారు?
A. ఈథేన్ (C₂H₆)
B. ప్రొపేన్ (C₃H₈)
C. ఈథైన్ (C₂H₂)
D. మీథేన్ (CH₄)
Answer & explanation
Correct: D — మీథేన్ (CH₄)
మీథేన్ను మార్ష్ గ్యాస్ అంటారు; ఇది బయోగ్యాస్, సహజ వాయువు (CNG)లో ప్రధాన భాగం. ఈథేన్, ప్రొపేన్ కూడా ఆల్కేన్లే కానీ మార్ష్ గ్యాస్ అనే పేరు మీథేన్కే వర్తిస్తుంది. ఈథైన్ అంటే ఎసిటిలీన్, వెల్డింగ్లో వాడతారు.
ఆల్కీన్లలో కనీసం ఒక కార్బన్–కార్బన్ ద్వి బంధం ఉంటుంది; వీటి సాధారణ సూత్రం CₙH₂ₙ. ఆల్కేన్లలో ఏక బంధాలు మాత్రమే ఉంటాయి, ఆల్కైన్లలో త్రి బంధం ఉంటుంది. ఈ ద్వి బంధం ఉండటం వల్ల ఆల్కీన్లు ఇతర అణువులతో సులభంగా చర్య జరిపి పాలిథీన్ వంటి పాలిమర్లు ఏర్పరుస్తాయి.
వెల్డింగ్, గ్యాస్ కటింగ్లో వాడే హైడ్రోకార్బన్ ఏది?
A. మీథేన్
B. ఈథేన్
C. బ్యూటేన్
D. ఎసిటిలీన్ (ఈథైన్)
Answer & explanation
Correct: D — ఎసిటిలీన్ (ఈథైన్)
ఎసిటిలీన్ (ఈథైన్, C₂H₂) మండినప్పుడు చాలా అధిక ఉష్ణోగ్రత వచ్చే మంటను ఇస్తుంది, అందుకే లోహాలను వెల్డింగ్ చేయడానికి, కోయడానికి వాడతారు. మీథేన్ వంట ఇంధనంగా, బ్యూటేన్ LPGలో వాడతారు.
LPG ప్రధానంగా బ్యూటేన్, ప్రొపేన్ మిశ్రమం; ఒత్తిడితో ద్రవంగా సిలిండర్లో నింపుతారు. మీథేన్ CNG, బయోగ్యాస్లో ఉంటుంది. నైట్రోజన్, ఆక్సిజన్ గాలిలోని వాయువులు, ఇంధనాలు కావు.
ఆల్కహాల్లలో హైడ్రాక్సిల్ సమూహం (–OH) ఉంటుంది, ఉదా: ఇథనాల్. –COOH కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లాల సమూహం (ఎసిటిక్ ఆమ్లం), –CHO ఆల్డిహైడ్ సమూహం (ఫార్మాల్డిహైడ్). ఫార్ములాలో కనిపించే గుర్తులను (–OH, –COOH, –CHO) జతచేసి నేర్చుకుంటే ప్రశ్నలు సులభమవుతాయి; ఇథనాల్ వంటి ఆల్కహాల్ పేర్లు 'ఓల్' తో ముగుస్తాయి.
వెనిగర్లో సుమారు 5–8% ఎసిటిక్ ఆమ్లం ఉంటుంది. ఫార్మిక్ ఆమ్లం చీమ కుట్టులో, లాక్టిక్ ఆమ్లం పెరుగులో, సిట్రిక్ ఆమ్లం నిమ్మలో ఉంటాయి. ఎసిటిక్ ఆమ్లం ఒక కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లం (–COOH). ఊరగాయల్లో వెనిగర్ను సంరక్షకంగా కూడా వాడతారు.
కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లాలు –COOH సమూహం కలిగి ఉంటాయి; ఎసిటిక్ ఆమ్లం దీనికి ఉదాహరణ. ఆల్కహాల్ –OH, ఆల్డిహైడ్ –CHO, కీటోన్ >C=O సమూహాలను కలిగి ఉంటాయి. ఈ సమూహమే ఆమ్ల లక్షణాన్ని ఇస్తుంది; ఆల్కహాల్తో చర్య జరిపితే సుగంధ ఎస్టర్లు ఏర్పడతాయి.