కులం అర్థం, మూలం సిద్ధాంతాలు (Caste – Meaning and Origin Theories)
Free practice MCQs with answers and explanations for కులం అర్థం, మూలం సిద్ధాంతాలు (Caste – Meaning and Origin Theories) in కుల వ్యవస్థ (Caste System). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
ఆంగ్ల పదం 'Caste' ఏ భాషా పదం నుండి వచ్చింది?
A. పోర్చుగీసు పదం 'కాస్టా (Casta)'
B. ఫ్రెంచ్ పదం 'కాస్త్'
C. లాటిన్ పదం 'కాస్టిటాస్'
D. సంస్కృత పదం 'కులం'
Answer & explanation
Correct: A — పోర్చుగీసు పదం 'కాస్టా (Casta)'
'Caste' అనే ఆంగ్ల పదం పోర్చుగీసు పదం 'కాస్టా (Casta)' నుండి వచ్చింది; దాని అర్థం జాతి లేదా స్వచ్ఛత. భారతీయ భాషల్లో కులాన్ని 'జాతి (Jati)' అని కూడా అంటారు. సంస్కృత పదం కులం భారతీయ పదమే కానీ ఆంగ్ల 'Caste' మూలం కాదు.
కులం (Caste) ఏ ప్రాతిపదికన నిర్ణయమయ్యే సామాజిక సమూహం?
A. సంపద
B. విద్యార్హత
C. రాజకీయ అధికారం
D. పుట్టుక
Answer & explanation
Correct: D — పుట్టుక
కులం పుట్టుకతో నిర్ణయమయ్యే, మార్చుకోలేని సామాజిక సమూహం. సంపద, విద్య లేదా అధికారం ద్వారా మారేది వర్గం (Class) అవుతుంది, కులం కాదు. అందుకే కులాన్ని మూసిన వ్యవస్థ అంటారు.
వేద సంప్రదాయ సిద్ధాంతం ప్రకారం వర్ణాల పుట్టుక ఏ సూక్తంలో వివరించబడింది?
A. నాసదీయ సూక్తం
B. హిరణ్యగర్భ సూక్తం
C. పురుష సూక్తం
D. శ్రీ సూక్తం
Answer & explanation
Correct: C — పురుష సూక్తం
ఋగ్వేదం 10వ మండలంలోని పురుష సూక్తం ప్రకారం విరాట్ పురుషుని నుండి నాలుగు వర్ణాలు పుట్టాయి. నాసదీయ సూక్తం సృష్టి మూలం గురించి చెబుతుంది, వర్ణాల గురించి కాదు. ఇది కుల మూలానికి సంబంధించిన సంప్రదాయ సిద్ధాంతం.
కులం మూలానికి 'జాతి (Racial) సిద్ధాంతం' ఇచ్చి, ముక్కు పొడవు ఆధారంగా కొలతలు చేసినవారు ఎవరు?
A. హెర్బర్ట్ రిస్లీ
B. జె.సి. నెస్ఫీల్డ్
C. అబ్బే డుబోయిస్
D. ఎమిలే సెనార్ట్
Answer & explanation
Correct: A — హెర్బర్ట్ రిస్లీ
హెర్బర్ట్ రిస్లీ ఆర్యులు-ద్రవిడుల సంఘర్షణ, సంకరం వల్ల కులాలు ఏర్పడ్డాయని, ముక్కు పొడవు కొలతల ఆధారంగా వర్గీకరించవచ్చని వాదించారు. నెస్ఫీల్డ్ వృత్తి సిద్ధాంతాన్ని, డుబోయిస్ రాజకీయ సిద్ధాంతాన్ని ఇచ్చారు. ఘుర్యే రిస్లీ సిద్ధాంతాన్ని విమర్శించారు.
కులం వృత్తుల ఆధారంగా ఏర్పడింది అనే 'వృత్తి సిద్ధాంతం' ఎవరిది?
A. హెర్బర్ట్ రిస్లీ
B. అబ్బే డుబోయిస్
C. జి.ఎస్. ఘుర్యే
D. జె.సి. నెస్ఫీల్డ్
Answer & explanation
Correct: D — జె.సి. నెస్ఫీల్డ్
నెస్ఫీల్డ్ ప్రకారం వివిధ వృత్తుల ఆధారంగా కులాలు ఏర్పడ్డాయి; ఉదాహరణకు కుమ్మరి వృత్తి చేసే కుటుంబం ఒక కులంగా స్థిరపడింది. రిస్లీ జాతి సిద్ధాంతం, డుబోయిస్ రాజకీయ సిద్ధాంతం ఇచ్చారు; ఘుర్యే కుల లక్షణాలను విశ్లేషించారు.
బ్రాహ్మణులు తమ ఆధిపత్యం కోసం కుల వ్యవస్థను సృష్టించారని వాదించిన రాజకీయ సిద్ధాంతకర్త ఎవరు?
A. హెర్బర్ట్ రిస్లీ
B. జె.సి. నెస్ఫీల్డ్
C. అబ్బే డుబోయిస్
D. జి.ఎస్. ఘుర్యే
Answer & explanation
Correct: C — అబ్బే డుబోయిస్
రాజకీయ సిద్ధాంతం అబ్బే డుబోయిస్కు ఆపాదించబడింది; బ్రాహ్మణులు తమ అధికారాన్ని నిలుపుకోవడానికి కుల వ్యవస్థను రూపొందించారని ఆయన భావన. రిస్లీ జాతి ఆధారం, నెస్ఫీల్డ్ వృత్తి ఆధారం చెప్పారు, కాబట్టి వారు దీనికి సరిపోరు.
ఘుర్యే 1932లో రిస్లీ జాతి సిద్ధాంతాన్ని విమర్శిస్తూ రాసిన గ్రంథం ఏది?
A. కాస్ట్ ఇన్ ఇండియన్ పాలిటిక్స్
B. కాస్ట్ అండ్ రేస్ ఇన్ ఇండియా
C. కాస్ట్స్ ఇన్ ఇండియా
D. అన్హిలేషన్ ఆఫ్ కాస్ట్
Answer & explanation
Correct: B — కాస్ట్ అండ్ రేస్ ఇన్ ఇండియా
జి.ఎస్. ఘుర్యే 'కాస్ట్ అండ్ రేస్ ఇన్ ఇండియా' (1932)లో రిస్లీ జాతి సిద్ధాంతాన్ని విమర్శించారు. 'కాస్ట్ ఇన్ ఇండియన్ పాలిటిక్స్' కొఠారిది (1970); 'కాస్ట్స్ ఇన్ ఇండియా' (1916), 'అన్హిలేషన్ ఆఫ్ కాస్ట్' (1936) అంబేద్కర్ రచనలు.
కింది సిద్ధాంతాలు, వాటి ప్రతిపాదకుల జతల్లో ఏది సరిగా లేదు?
A. జాతి సిద్ధాంతం – రిస్లీ
B. వృత్తి సిద్ధాంతం – నెస్ఫీల్డ్
C. రాజకీయ సిద్ధాంతం – అబ్బే డుబోయిస్
D. జాతి సిద్ధాంతం – నెస్ఫీల్డ్
Answer & explanation
Correct: D — జాతి సిద్ధాంతం – నెస్ఫీల్డ్
జాతి సిద్ధాంతం రిస్లీది, వృత్తి సిద్ధాంతం నెస్ఫీల్డ్ది. కాబట్టి 'జాతి సిద్ధాంతం – నెస్ఫీల్డ్' తప్పు జత. మిగిలిన మూడు జతలు సరైనవి; డుబోయిస్ బ్రాహ్మణ ఆధిపత్య భావనతో రాజకీయ సిద్ధాంతం ఇచ్చారు.
పురుష సూక్తం ప్రకారం వర్ణాల పుట్టుకకు సంబంధించి కింది జతల్లో సరైనది ఏది?
A. ముఖం – క్షత్రియులు
B. తొడలు – వైశ్యులు
C. భుజాలు – శూద్రులు
D. పాదాలు – బ్రాహ్మణులు
Answer & explanation
Correct: B — తొడలు – వైశ్యులు
పురుష సూక్తంలో ముఖం నుండి బ్రాహ్మణులు, భుజాల నుండి క్షత్రియులు, తొడల నుండి వైశ్యులు, పాదాల నుండి శూద్రులు పుట్టారు. అందువల్ల తొడలు – వైశ్యులు మాత్రమే సరైన జత; మిగతా మూడు తారుమారు చేయబడ్డాయి.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. 'Caste' అనే పదం పోర్చుగీసు పదం 'కాస్టా' నుండి వచ్చింది.
2. ఘుర్యే రిస్లీ జాతి సిద్ధాంతాన్ని సమర్థించారు.
3. పురుష సూక్తం ఋగ్వేదం 10వ మండలంలో ఉంది.
ఏవి సరైనవి?
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 3 మాత్రమే
1 సరైనది, 'Caste' పదం పోర్చుగీసు 'కాస్టా' నుండి వచ్చింది. 3 సరైనది, పురుష సూక్తం ఋగ్వేద 10వ మండలంలో ఉంది. 2 తప్పు, ఘుర్యే 'కాస్ట్ అండ్ రేస్ ఇన్ ఇండియా' (1932)లో రిస్లీ సిద్ధాంతాన్ని విమర్శించారు, సమర్థించలేదు. కాబట్టి సరైన జవాబు 1, 3 మాత్రమే.