ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నిక విధానం – ఆర్టికల్ 66 (Election of Vice-President)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నిక విధానం – ఆర్టికల్ 66 (Election of Vice-President) in ఉపరాష్ట్రపతి (Vice-President). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో ఓటు వేసేవారు ఎవరు?
A. పార్లమెంటు ఎన్నికైన సభ్యులు మరియు రాష్ట్రాల MLAలు
B. రాష్ట్ర శాసనసభల సభ్యులు మాత్రమే
C. ప్రజలు నేరుగా
D. పార్లమెంటు రెండు సభల సభ్యులందరూ (నామినేటెడ్‌తో సహా)
Answer & explanation
Correct: D — పార్లమెంటు రెండు సభల సభ్యులందరూ (నామినేటెడ్‌తో సహా)
ఉపరాష్ట్రపతిని పార్లమెంటు రెండు సభల సభ్యులందరూ (ఎన్నికైనవారు + నామినేటెడ్) ఎన్నుకుంటారు; రాష్ట్ర శాసనసభల MLAలు ఓటు వేయరు. రాష్ట్రపతి ఎన్నికలో మాత్రం ఎన్నికైన MPలు, MLAలు పాల్గొంటారు.
ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో అనుసరించే ఓటింగ్ విధానం ఏది?
A. చేతులెత్తే పద్ధతి
B. ఏక ఓటు బదిలీ పద్ధతిలో దామాషా ప్రాతినిధ్యం, రహస్య బ్యాలెట్
C. సాధారణ మెజారిటీ (First Past the Post)
D. జాబితా ఓటింగ్
Answer & explanation
Correct: B — ఏక ఓటు బదిలీ పద్ధతిలో దామాషా ప్రాతినిధ్యం, రహస్య బ్యాలెట్
ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నిక ఏక ఓటు బదిలీ పద్ధతిలో దామాషా ప్రాతినిధ్యం (PR by STV), రహస్య బ్యాలెట్ ద్వారా జరుగుతుంది. రాష్ట్రపతి ఎన్నికలోనూ ఇదే విధానం. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
ఆర్టికల్ 71 ప్రకారం రాష్ట్రపతి, ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నిక వివాదాలను సుప్రీంకోర్టు మాత్రమే విచారిస్తుంది; దాని నిర్ణయమే అంతిమం. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
ఉపరాష్ట్రపతిని గతంలో ఎలా ఎన్నుకునేవారు, ఏ సవరణ దాన్ని మార్చింది?
A. ప్రత్యక్ష ఎన్నిక; 42వ సవరణ
B. రాష్ట్రపతి నామినేషన్; 44వ సవరణ
C. రాష్ట్ర శాసనసభల ద్వారా; 73వ సవరణ
D. పార్లమెంటు ఉమ్మడి సమావేశంలో; 11వ సవరణ (1961) ఎన్నికల గణం తెచ్చింది
Answer & explanation
Correct: D — పార్లమెంటు ఉమ్మడి సమావేశంలో; 11వ సవరణ (1961) ఎన్నికల గణం తెచ్చింది
మొదట పార్లమెంటు రెండు సభల ఉమ్మడి సమావేశంలో ఉపరాష్ట్రపతిని ఎన్నుకునేవారు. 11వ సవరణ (1961) ఉమ్మడి సమావేశ అవసరాన్ని తొలగించి ఎన్నికల గణం (Electoral College) విధానం తెచ్చింది.
ఉపరాష్ట్రపతి నామినేషన్‌కు కనీసం ఎంతమంది ప్రతిపాదకులు, బలపరిచేవారు ఉండాలి?
A. 20 మంది ప్రతిపాదకులు, 20 మంది బలపరిచేవారు
B. 50 మంది, 50 మంది
C. 10 మంది, 10 మంది
D. 25 మంది, 25 మంది
Answer & explanation
Correct: A — 20 మంది ప్రతిపాదకులు, 20 మంది బలపరిచేవారు
ఉపరాష్ట్రపతి నామినేషన్‌కు కనీసం 20 మంది ప్రతిపాదకులు, 20 మంది బలపరిచేవారు; ధరావతు ₹15,000. రాష్ట్రపతి నామినేషన్‌కు 50 మంది, 50 మంది అవసరం. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో రిటర్నింగ్ అధికారిగా ఎవరు ఉంటారు?
A. లోక్‌సభ లేదా రాజ్యసభ సెక్రటరీ జనరల్ (వంతులవారీగా)
B. ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్
C. సుప్రీంకోర్టు రిజిస్ట్రార్
D. లోక్‌సభ స్పీకర్
Answer & explanation
Correct: A — లోక్‌సభ లేదా రాజ్యసభ సెక్రటరీ జనరల్ (వంతులవారీగా)
ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికను భారత ఎన్నికల సంఘం నిర్వహిస్తుంది; రిటర్నింగ్ అధికారిగా లోక్‌సభ లేదా రాజ్యసభ సెక్రటరీ జనరల్ వంతులవారీగా ఉంటారు. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
రాష్ట్రపతి, ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికల తేడాలకు సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. రాష్ట్రపతి ఎన్నికలో ఎన్నికైన MLAలు ఓటు వేస్తారు; ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో వేయరు.
2. ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో నామినేటెడ్ MPలు ఓటు వేస్తారు.
3. ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో MP ఓటు విలువ జనాభా ఆధారంగా మారుతుంది.
సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 3 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
రాష్ట్రపతి ఎన్నికలో ఎన్నికైన MLAలు ఓటు వేస్తారు, ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో వేయరు; ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో నామినేటెడ్ MPలు ఓటు వేస్తారు. కానీ ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో ప్రతి MP ఓటు విలువ ఒకటే; కాబట్టి ప్రకటన 3 తప్పు.
11వ సవరణ (1961)కు సంబంధించి కింది వాటిలో ఏది సరైనది?
A. రాష్ట్రపతి ఎన్నికకు ప్రత్యక్ష ఓటింగ్ ప్రవేశపెట్టింది
B. ఉపరాష్ట్రపతిని ఉమ్మడి సమావేశంలో ఎన్నుకోవాలని చెప్పింది
C. ఉపరాష్ట్రపతి పదవిని రద్దు చేసింది
D. ఎన్నికల గణంలో ఖాళీలు ఉన్నాయనే కారణంతో రాష్ట్రపతి/ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికను సవాలు చేయలేరని చేర్చింది
Answer & explanation
Correct: D — ఎన్నికల గణంలో ఖాళీలు ఉన్నాయనే కారణంతో రాష్ట్రపతి/ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికను సవాలు చేయలేరని చేర్చింది
11వ సవరణ (1961) ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికకు ఉమ్మడి సమావేశం అవసరాన్ని తొలగించి ఎన్నికల గణం విధానం తెచ్చింది; ఎన్నికల గణంలో ఖాళీలు ఉన్నాయనే కారణంతో ఎన్నికను సవాలు చేయలేరని కూడా చేర్చింది.
ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికకు సంబంధించి కింది వాటిలో ఏది సరైనది కాదు?
A. రహస్య బ్యాలెట్ ఉంటుంది
B. రాష్ట్ర శాసనసభల MLAలు ఓటు వేస్తారు
C. సుప్రీంకోర్టు వివాదాలను పరిష్కరిస్తుంది
D. భారత ఎన్నికల సంఘం నిర్వహిస్తుంది
Answer & explanation
Correct: B — రాష్ట్ర శాసనసభల MLAలు ఓటు వేస్తారు
ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నికలో రాష్ట్ర శాసనసభల MLAలు ఓటు వేయరు; కాబట్టి మొదటి ప్రకటన తప్పు. మిగిలినవి సరైనవి. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.