కేంద్ర మంత్రిమండలి – ఆర్టికల్ 74, 75 & 91వ సవరణ (Council of Ministers)
Free practice MCQs with answers and explanations for కేంద్ర మంత్రిమండలి – ఆర్టికల్ 74, 75 & 91వ సవరణ (Council of Ministers) in ప్రధానమంత్రి & కేంద్ర మంత్రిమండలి (PM & Council of Ministers). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
కేంద్ర మంత్రుల సంఖ్యపై పరిమితి విధించిన సవరణ ఏది?
A. 42వ సవరణ (1976)
B. 91వ సవరణ (2003)
C. 44వ సవరణ (1978)
D. 73వ సవరణ (1992)
Answer & explanation
Correct: B — 91వ సవరణ (2003)
91వ రాజ్యాంగ సవరణ (2003) ప్రకారం కేంద్రంలో ప్రధానితో సహా మంత్రుల సంఖ్య లోక్సభ సభ్యుల సంఖ్యలో 15% మించకూడదు (ఆర్టికల్ 75(1A)). రాష్ట్రాల్లో శాసనసభ బలంలో 15%, కనీసం 12.
ఆర్టికల్ 75(3) ప్రకారం మంత్రిమండలి లోక్సభకు సమష్టిగా బాధ్యత వహిస్తుంది; రాజ్యసభకు కాదు. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
ప్రతి మంత్రికి రెండు సభల్లో మాట్లాడే హక్కును ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 77
B. ఆర్టికల్ 74
C. ఆర్టికల్ 105
D. ఆర్టికల్ 88
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 88
ఆర్టికల్ 88 ప్రకారం ప్రతి మంత్రికి పార్లమెంటు రెండు సభల్లోనూ మాట్లాడే, పాల్గొనే హక్కు ఉంది; కానీ ఓటు తాను సభ్యుడైన సభలో మాత్రమే వేయగలరు. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
91వ సవరణ పదో షెడ్యూల్లో ఏ మినహాయింపును తొలగించింది?
A. విలీన మినహాయింపు
B. పార్టీ చీలిక (Split – 1/3 సభ్యులు) మినహాయింపు
C. స్పీకర్ నిర్ణయం
D. అనర్హత నిబంధన
Answer & explanation
Correct: B — పార్టీ చీలిక (Split – 1/3 సభ్యులు) మినహాయింపు
91వ సవరణ పదో షెడ్యూల్లోని ‘పార్టీ చీలిక (Split – 1/3 సభ్యులు)’ మినహాయింపును తొలగించింది. ఫిరాయింపు వల్ల అనర్హులైనవారు మంత్రి పదవి చేపట్టకూడదని కూడా చెప్పింది.
భారత ప్రభుత్వ (వ్యవహారాల కేటాయింపు) నియమాలు ఏ సంవత్సరంలో వచ్చాయి?
A. 1950
B. 1977
C. 1961
D. 2003
Answer & explanation
Correct: C — 1961
ఆర్టికల్ 77 ప్రకారం రాష్ట్రపతి చేసిన భారత ప్రభుత్వ (వ్యవహారాల కేటాయింపు) నియమాలు, (వ్యవహారాల నిర్వహణ) నియమాలు 1961లో వచ్చాయి. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
91వ సవరణకు సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. కేంద్రంలో మంత్రుల సంఖ్య లోక్సభ బలంలో 15% మించకూడదు.
2. రాష్ట్రాల్లో కనీసం 12 మంది మంత్రులు ఉండాలి.
3. ఫిరాయింపు వల్ల అనర్హులైనవారు మంత్రి కారాదు.
సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 1, 2 మరియు 3
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మరియు 3
91వ సవరణ ప్రకారం కేంద్రంలో 15% పరిమితి (75(1A)), రాష్ట్రాల్లో కనీసం 12 మంది (164(1A)), ఫిరాయింపు వల్ల అనర్హులైనవారు మంత్రి పదవి చేపట్టకూడదు. మూడూ సరైనవే.