Free practice MCQs with answers and explanations for రాష్ట్రపతి (President) (కేంద్ర కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ (Union Executive)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
పార్లమెంటు ఆమోదించిన బిల్లుపై రాష్ట్రపతి అధికారాన్ని ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 123
B. ఆర్టికల్ 108
C. ఆర్టికల్ 111
D. ఆర్టికల్ 143
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 111
ఆర్టికల్ 111 బిల్లుకు ఆమోదం ఇవ్వడం, ఆమోదం నిలిపివేయడం, పునఃపరిశీలనకు తిప్పి పంపడం అనే అధికారాలను రాష్ట్రపతికి ఇస్తుంది (వీటో అధికారాలు). ఆర్టికల్ 123 ఆర్డినెన్స్, 108 ఉమ్మడి సమావేశం, 143 సలహా అధికార పరిధి గురించి.
బిల్లుపై ఏ నిర్ణయమూ తీసుకోకుండా నిరవధికంగా ఉంచే రాష్ట్రపతి అధికారాన్ని ఏమంటారు?
A. సంపూర్ణ వీటో
B. తాత్కాలిక వీటో
C. అర్హత వీటో
D. పాకెట్ వీటో (Pocket Veto)
Answer & explanation
Correct: D — పాకెట్ వీటో (Pocket Veto)
బిల్లుపై నిర్ణయం తీసుకోకుండా నిరవధికంగా ఉంచడం పాకెట్ వీటో. రాజ్యాంగం రాష్ట్రపతికి గడువు విధించలేదు కాబట్టి ఇది సాధ్యమైంది. 1986లో జ్ఞానీ జైల్ సింగ్ భారత తపాలా కార్యాలయ (సవరణ) బిల్లుపై దీన్ని వాడారు.
రాష్ట్రపతికి క్షమాభిక్ష అధికారాన్ని ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 161
B. ఆర్టికల్ 111
C. ఆర్టికల్ 72
D. ఆర్టికల్ 123
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 72
ఆర్టికల్ 72 రాష్ట్రపతికి క్షమాభిక్ష అధికారాన్ని ఇస్తుంది; ఆర్టికల్ 161 గవర్నర్కు ఇస్తుంది. ఉరిశిక్షను క్షమించే అధికారం రాష్ట్రపతికి మాత్రమే ఉంది. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
కఠిన శిక్షను తేలికపాటి శిక్షగా మార్చడం Commutation (ఉదా: ఉరిశిక్ష → యావజ్జీవ కారాగారం). శిక్ష స్వభావం మార్చకుండా కాలం తగ్గించడం Remission; శిక్ష అమలును తాత్కాలికంగా నిలిపివేయడం Reprieve.
రాష్ట్రపతికి సహాయం, సలహా ఇవ్వడానికి మంత్రిమండలి ఉండాలని చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 74(1)
B. ఆర్టికల్ 75
C. ఆర్టికల్ 78
D. ఆర్టికల్ 53
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 74(1)
ఆర్టికల్ 74(1) ప్రకారం రాష్ట్రపతికి సహాయం, సలహా (Aid and Advice) ఇవ్వడానికి ప్రధానమంత్రి నేతృత్వంలో మంత్రిమండలి ఉంటుంది. ఆర్టికల్ 78 ప్రధానమంత్రి విధుల గురించి, 75 మంత్రుల గురించి.
భారత తొలి రాష్ట్రపతి డా. రాజేంద్ర ప్రసాద్ (1950–1962). రెండుసార్లు ఎన్నికైన ఏకైక రాష్ట్రపతి కూడా ఆయనే. రాధాకృష్ణన్ తొలి ఉపరాష్ట్రపతి, రెండో రాష్ట్రపతి.
ప్రతిభా పాటిల్ (2007–2012) భారత తొలి మహిళా రాష్ట్రపతి. ద్రౌపది ముర్ము రెండో మహిళా రాష్ట్రపతి, తొలి గిరిజన రాష్ట్రపతి. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
నీలం సంజీవ రెడ్డి (1977–1982) ఏకగ్రీవంగా ఎన్నికైన ఏకైక రాష్ట్రపతి; ఆంధ్రప్రదేశ్ (అనంతపురం జిల్లా) వారు, ఆంధ్రప్రదేశ్ తొలి ముఖ్యమంత్రి, లోక్సభ స్పీకర్గా కూడా పనిచేశారు.
కె.ఆర్. నారాయణన్ (1997–2002) తొలి దళిత రాష్ట్రపతి. రామ్నాథ్ కోవింద్ (2017–2022) కూడా దళిత నేపథ్యం గలవారు, కానీ తొలి దళిత రాష్ట్రపతి నారాయణన్. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.