రాజ్యాంగ సవరణ విధానం & మౌలిక స్వరూపం (Amendment & Basic Structure) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for రాజ్యాంగ సవరణ విధానం & మౌలిక స్వరూపం (Amendment & Basic Structure) (హక్కులు, ఆదేశిక సూత్రాలు & విధులు (Rights, DPSP & Duties)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
కేశవానంద భారతి కేసు తీర్పు తేదీ ఏది?
A. 26 జనవరి 1973
B. 24 ఏప్రిల్ 1973
C. 15 ఆగస్టు 1973
D. 24 ఏప్రిల్ 1976
Answer & explanation
Correct: B — 24 ఏప్రిల్ 1973
కేశవానంద భారతి కేసు తీర్పు 24 ఏప్రిల్ 1973న వచ్చింది. ఈ తేదీ తర్వాత చేసిన సవరణలు, 9వ షెడ్యూల్లో చేర్చిన చట్టాలు మౌలిక స్వరూప పరీక్షకు లోబడి ఉంటాయి. సరైన ఎంపిక: «24 ఏప్రిల్ 1973». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
కేశవానంద భారతి కేసులో ఏ ఆర్టికల్ రెండో భాగాన్ని కొట్టివేశారు?
A. ఆర్టికల్ 13
B. ఆర్టికల్ 356
C. ఆర్టికల్ 21
D. ఆర్టికల్ 31C
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 31C
ఈ కేసులో ఆర్టికల్ 31C రెండో భాగాన్ని (న్యాయ సమీక్షను అడ్డుకునే భాగం) కొట్టివేశారు; ప్రవేశిక రాజ్యాంగంలో భాగమే అని కూడా చెప్పారు. సరైన ఎంపిక: «ఆర్టికల్ 31C». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
కేశవానంద భారతి కేసులో పిటిషనర్ తరఫు ప్రముఖ న్యాయవాది ఎవరు?
A. ఎన్.ఎ. పాల్కీవాలా
B. కె. సుబ్బారావు
C. ఎస్.ఎం. సిక్రీ
D. ఎం.సి. సెతల్వాడ్
Answer & explanation
Correct: A — ఎన్.ఎ. పాల్కీవాలా
పిటిషనర్ (కేశవానంద భారతి) తరఫు ప్రముఖ న్యాయవాది ఎన్.ఎ. పాల్కీవాలా. ప్రధాన న్యాయమూర్తి ఎస్.ఎం. సిక్రీ. సరైన ఎంపిక: «ఎన్.ఎ. పాల్కీవాలా». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
ఇందిరా నెహ్రూ గాంధీ vs రాజ్ నారాయణ్ (1975) లో మౌలిక స్వరూపంగా చెప్పిన అంశం ఏది?
A. న్యాయ స్వతంత్రత
B. లౌకికవాదం
C. స్వేచ్ఛాయుత, నిష్పక్షపాత ఎన్నికలు
D. పరిమిత సవరణ అధికారం
Answer & explanation
Correct: C — స్వేచ్ఛాయుత, నిష్పక్షపాత ఎన్నికలు
ఇందిరా గాంధీ vs రాజ్ నారాయణ్ (1975) లో ప్రధాని ఎన్నికను కోర్టు సమీక్ష నుండి తప్పించే 39వ సవరణ నిబంధనను కొట్టివేసి, స్వేచ్ఛాయుత, నిష్పక్షపాత ఎన్నికలు మౌలిక స్వరూపమన్నారు.
ఎస్.ఆర్. బొమ్మై కేసు (1994) లో మౌలిక స్వరూపంగా చెప్పినవి ఏవి?
A. న్యాయ స్వతంత్రత
B. లౌకికవాదం, సమాఖ్య విధానం
C. స్వేచ్ఛాయుత ఎన్నికలు
D. ఆస్తి హక్కు
Answer & explanation
Correct: B — లౌకికవాదం, సమాఖ్య విధానం
ఎస్.ఆర్. బొమ్మై కేసు (1994) లో లౌకికవాదం, సమాఖ్య విధానం మౌలిక స్వరూపమని, ఆర్టికల్ 356 దుర్వినియోగంపై న్యాయ సమీక్ష ఉంటుందని చెప్పారు. సరైన ఎంపిక: «లౌకికవాదం, సమాఖ్య విధానం». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
D. 24 ఏప్రిల్ 1973 తర్వాత 9వ షెడ్యూల్లో చేర్చిన చట్టాలు మౌలిక స్వరూప పరీక్షకు లోబడతాయి
Answer & explanation
Correct: D — 24 ఏప్రిల్ 1973 తర్వాత 9వ షెడ్యూల్లో చేర్చిన చట్టాలు మౌలిక స్వరూప పరీక్షకు లోబడతాయి
ఐ.ఆర్. కోయల్హో కేసు (2007) లో 24 ఏప్రిల్ 1973 తర్వాత 9వ షెడ్యూల్లో చేర్చిన చట్టాలు కూడా మౌలిక స్వరూప పరీక్షకు లోబడి ఉంటాయని కోర్టు చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «24 ఏప్రిల్ 1973 తర్వాత 9వ షెడ్యూల్లో చేర్చిన చట్టాలు మౌలిక స్వరూప పరీక్షకు లోబడతాయి». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
మౌలిక స్వరూపం కానిదిగా నోట్స్లో ఉదహరించిన అంశం ఏది?
A. ఆస్తి హక్కు
B. న్యాయ సమీక్ష
C. లౌకికవాదం
D. సమాఖ్య స్వభావం
Answer & explanation
Correct: A — ఆస్తి హక్కు
ఆస్తి హక్కు మౌలిక స్వరూపం కాదు; అందుకే 44వ సవరణ దాన్ని తొలగించగలిగింది. సరైన ఎంపిక: «ఆస్తి హక్కు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
Correct: C — అధికారాల విభజన (Separation of Powers)
అధికారాల విభజన, పార్లమెంటరీ ప్రభుత్వ విధానం, స్వేచ్ఛాయుత ఎన్నికలు, న్యాయ సమీక్ష వంటివి మౌలిక స్వరూపంగా గుర్తించారు. ఆస్తి హక్కు కాదు. సరైన ఎంపిక: «అధికారాల విభజన (Separation of Powers)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
44వ సవరణ (1978) ఆస్తి హక్కును ప్రాథమిక హక్కుల నుండి తొలగించి ఆర్టికల్ 300A (చట్టబద్ధ హక్కు) గా చేసింది; అత్యవసర పరిస్థితిలో కూడా ఆర్టికల్స్ 20, 21 రక్షణ కల్పించింది.
52వ సవరణ (1985) పార్టీ ఫిరాయింపుల నిరోధక చట్టం – 10వ షెడ్యూల్ చేర్చింది. 9వ షెడ్యూల్ 1వ సవరణ, 11వ 73వ సవరణ, 12వ 74వ సవరణ. సరైన ఎంపిక: «10వ షెడ్యూల్ (ఫిరాయింపుల నిరోధం)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.