కేశవానంద భారతి కేసు 1973 – మౌలిక స్వరూప సిద్ధాంతం (Basic Structure Doctrine)

Correct: D — కేశవానంద భారతి కేసు (1973)

మౌలిక స్వరూప సిద్ధాంతం కేశవానంద భారతి vs స్టేట్ ఆఫ్ కేరళ (1973) కేసులో పుట్టింది; పార్లమెంటు రాజ్యాంగ మౌలిక స్వరూపాన్ని సవరించరాదని చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «కేశవానంద భారతి కేసు (1973)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: A — 13

కేశవానంద భారతి కేసు ధర్మాసనంలో 13 మంది జడ్జిలు – సుప్రీంకోర్టు చరిత్రలో ఇప్పటివరకు అతిపెద్ద ధర్మాసనం. తీర్పు 7:6 మెజారిటీతో వచ్చింది. సరైన ఎంపిక: «13». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: C — కేరళ

కేశవానంద భారతి కేరళలోని ఎడనీర్ మఠం అధిపతి; కేరళ భూసంస్కరణల చట్టాన్ని సవాలు చేశారు. గోలక్‌నాథ్ కేసు పంజాబ్ భూసంస్కరణల చట్టానికి సంబంధించింది. సరైన ఎంపిక: «కేరళ». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: B — 24 ఏప్రిల్ 1973

కేశవానంద భారతి కేసు తీర్పు 24 ఏప్రిల్ 1973న వచ్చింది. ఈ తేదీ తర్వాత చేసిన సవరణలు, 9వ షెడ్యూల్‌లో చేర్చిన చట్టాలు మౌలిక స్వరూప పరీక్షకు లోబడి ఉంటాయి. సరైన ఎంపిక: «24 ఏప్రిల్ 1973». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: D — ఆర్టికల్ 31C

ఈ కేసులో ఆర్టికల్ 31C రెండో భాగాన్ని (న్యాయ సమీక్షను అడ్డుకునే భాగం) కొట్టివేశారు; ప్రవేశిక రాజ్యాంగంలో భాగమే అని కూడా చెప్పారు. సరైన ఎంపిక: «ఆర్టికల్ 31C». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: A — ఎన్.ఎ. పాల్కీవాలా

పిటిషనర్ (కేశవానంద భారతి) తరఫు ప్రముఖ న్యాయవాది ఎన్.ఎ. పాల్కీవాలా. ప్రధాన న్యాయమూర్తి ఎస్.ఎం. సిక్రీ. సరైన ఎంపిక: «ఎన్.ఎ. పాల్కీవాలా». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: C — (1), (2) మాత్రమే

కేశవానంద భారతి కేసులో 13 మంది జడ్జిలు, 7:6 తీర్పు. ఇది గోలక్‌నాథ్ తీర్పును తిరస్కరించింది కాబట్టి (3) తప్పు. సరైన ఎంపిక: «(1), (2) మాత్రమే». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: B — 24వ సవరణ చెల్లుతుంది; కానీ మౌలిక స్వరూపాన్ని నాశనం చేసేలా సవరించరాదు

ఈ తీర్పు ప్రకారం 24వ సవరణ చెల్లుతుంది, పార్లమెంటు ప్రాథమిక హక్కులతో సహా ఏ భాగాన్నైనా సవరించవచ్చు, కానీ రాజ్యాంగ మౌలిక స్వరూపాన్ని దెబ్బతీయరాదు. సరైన ఎంపిక: «24వ సవరణ చెల్లుతుంది; కానీ మౌలిక స్వరూపాన్ని నాశనం చేసేలా సవరించరాదు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.