రాజ్యాంగ సవరణ విధానం & మౌలిక స్వరూపం (Amendment & Basic Structure) · Practice MCQs

Correct: A — Part XX, ఆర్టికల్ 368

రాజ్యాంగ సవరణ విధానం ఇరవయ్యో భాగం (Part XX), ఆర్టికల్ 368 లో ఉంది; ఈ విధానాన్ని దక్షిణాఫ్రికా రాజ్యాంగం నుండి తీసుకున్నాం. సరైన ఎంపిక: «Part XX, ఆర్టికల్ 368». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: C — తప్పనిసరిగా ఆమోదించాలి (24వ సవరణ, 1971)

24వ సవరణ (1971) తర్వాత రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లుకు రాష్ట్రపతి తప్పనిసరిగా ఆమోదం తెలపాలి; నిలిపివేయలేరు, పునఃపరిశీలనకు పంపలేరు. సరైన ఎంపిక: «తప్పనిసరిగా ఆమోదించాలి (24వ సవరణ, 1971)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: B — సభ మొత్తం సభ్యుల్లో సగం కంటే ఎక్కువ + హాజరై ఓటు వేసినవారిలో 2/3

ప్రత్యేక మెజారిటీ = సభ మొత్తం సభ్యుల్లో సగం కంటే ఎక్కువ + హాజరై ఓటు వేసినవారిలో మూడింట రెండొంతులు. ప్రతి సభ విడిగా దీన్ని ఆమోదించాలి. సరైన ఎంపిక: «సభ మొత్తం సభ్యుల్లో సగం కంటే ఎక్కువ + హాజరై ఓటు వేసినవారిలో 2/3». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: D — పార్లమెంటు సాధారణ మెజారిటీ

ఆర్టికల్స్ 2, 3, 4 ప్రకారం కొత్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు పార్లమెంటు సాధారణ మెజారిటీతో జరుగుతుంది; ఇది ఆర్టికల్ 368 కిందకు రాదు. ఇది తరచూ అడిగే ట్రిక్ ప్రశ్న.

Correct: A — పాక్షికంగా దృఢమైనది, పాక్షికంగా సరళమైనది

విషయం ప్రాముఖ్యాన్ని బట్టి మూడు రకాల సవరణ పద్ధతులు ఉన్నందున భారత రాజ్యాంగాన్ని పాక్షికంగా దృఢమైనది, పాక్షికంగా సరళమైనది (Partly Rigid, Partly Flexible) అంటారు.

Correct: C — వస్తు సేవల పన్ను (GST)

101వ సవరణ (2016) GST ని తెచ్చింది; దీనికి సగం కంటే ఎక్కువ రాష్ట్రాలు ఆమోదం తెలిపాయి. EWS రిజర్వేషన్ 103వ సవరణ, మహిళా రిజర్వేషన్ 106వ సవరణ. సరైన ఎంపిక: «వస్తు సేవల పన్ను (GST)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: B — కాలపరిమితి లేదు

సమాఖ్య అంశాల సవరణకు సగం రాష్ట్రాల శాసనసభల ఆమోదం కావాలి కానీ దానికి కాలపరిమితి లేదు; ఇది విధానంపై ఒక విమర్శ. సరైన ఎంపిక: «కాలపరిమితి లేదు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: D — పార్లమెంటుకు మాత్రమే (రాష్ట్రాలకు లేదు)

సవరణ బిల్లును ప్రతిపాదించే అధికారం పార్లమెంటుకే; రాష్ట్రాలు ప్రతిపాదించలేవు (శాసన మండలి ఏర్పాటు/రద్దు తీర్మానం మినహాయింపు). సరైన ఎంపిక: «పార్లమెంటుకు మాత్రమే (రాష్ట్రాలకు లేదు)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: A — శంకరీ ప్రసాద్ కేసు (1951)

శంకరీ ప్రసాద్ కేసు (1951) లో 1వ సవరణ రాజ్యాంగబద్ధతను సమర్థిస్తూ, ఆర్టికల్ 368 కింద పార్లమెంటు ప్రాథమిక హక్కులతో సహా ఏ భాగాన్నైనా సవరించవచ్చని కోర్టు చెప్పింది.

Correct: C — 1967

గోలక్‌నాథ్ కేసు 1967లో వచ్చింది; ప్రాథమిక హక్కులు అతీతమైనవి, పార్లమెంటు వాటిని తగ్గించరాదు అని 6:5 తో తీర్పు చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «1967». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.