పంచాయతీరాజ్ – 73వ సవరణ (Panchayati Raj) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పంచాయతీరాజ్ – 73వ సవరణ (Panchayati Raj) (స్థానిక స్వపరిపాలన (Local Government)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
పంచాయతీరాజ్ను 'వేర్లు లేని గడ్డి (Grass without roots)' అని వర్ణించిన కమిటీ ఏది?
A. అశోక్ మెహతా కమిటీ
B. బల్వంత్రాయ్ మెహతా కమిటీ
C. జి.వి.కె. రావు కమిటీ
D. తుంగన్ కమిటీ
Answer & explanation
Correct: C — జి.వి.కె. రావు కమిటీ
1985లో ప్రణాళికా సంఘం నియమించిన జి.వి.కె. రావు కమిటీ అధికారుల ఆధిపత్యం (బ్యూరోక్రటైజేషన్) పెరిగిందని చెబుతూ పంచాయతీరాజ్ను వేర్లు లేని గడ్డిగా వర్ణించింది. ఇది జిల్లా పరిషత్ను ప్రధాన స్థాయిగా చేయాలని సూచించింది.
73వ రాజ్యాంగ సవరణ చట్టం రాజ్యాంగంలో చేర్చిన భాగం ఏది?
A. భాగం IXA
B. భాగం XI
C. భాగం VI
D. భాగం IX
Answer & explanation
Correct: D — భాగం IX
73వ సవరణ పంచాయతీల కోసం భాగం IX (ఆర్టికల్స్ 243 – 243O) ను చేర్చింది. భాగం IXA మునిసిపాలిటీల కోసం 74వ సవరణతో వచ్చింది. ఈ రెండు భాగాల సంఖ్యలు (IX – పంచాయతీలు, IXA – పట్టణాలు) పరీక్షల్లో తరచూ అడుగుతారు.
73వ సవరణ ద్వారా చేర్చిన 11వ షెడ్యూల్లో ఎన్ని అంశాలు ఉన్నాయి?
A. 29
B. 18
C. 16
D. 20
Answer & explanation
Correct: A — 29
11వ షెడ్యూల్లో పంచాయతీలు చూసుకోవాల్సిన 29 అంశాలు ఉన్నాయి. 18 అంశాలు 12వ షెడ్యూల్ (మునిసిపాలిటీలు) లోనివి. 73వ సవరణ = 11వ షెడ్యూల్ (29 అంశాలు), 74వ సవరణ = 12వ షెడ్యూల్ (18 అంశాలు) అని కలిపి గుర్తుంచుకోండి.
గ్రామ సభ (Gram Sabha) గురించి తెలిపే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 243B
B. ఆర్టికల్ 243A
C. ఆర్టికల్ 243K
D. ఆర్టికల్ 243G
Answer & explanation
Correct: B — ఆర్టికల్ 243A
ఆర్టికల్ 243A గ్రామ సభ గురించి చెబుతుంది. 243B మూడంచెల పంచాయతీల ఏర్పాటు, 243K రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం, 243G అధికారాలు-బాధ్యతలు (11వ షెడ్యూల్) గురించి. ఆర్టికల్ నంబర్ల వరుస (243A – 243O) గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం.
పంచాయతీలకు సంబంధించి కేంద్ర పంచాయతీరాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ ఏ సంవత్సరంలో ప్రత్యేకంగా ఏర్పాటైంది?
A. 1993
B. 1959
C. 2004
D. 1985
Answer & explanation
Correct: C — 2004
కేంద్ర పంచాయతీరాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ 2004లో ప్రత్యేకంగా ఏర్పాటైంది. 1993లో 73వ సవరణ అమలైంది, 1959లో పంచాయతీరాజ్ మొదలైంది. ఈ మంత్రిత్వ శాఖ పంచాయతీరాజ్ సంస్థల బలోపేతానికి కేంద్ర స్థాయిలో బాధ్యత వహిస్తుంది.
తప్పనిసరి నిబంధనల ప్రకారం పంచాయతీల్లో మహిళలకు కనీసం ఎంత రిజర్వేషన్ ఉండాలి?
A. మొత్తం సీట్లలో 50%
B. మొత్తం సీట్లలో 1/4 వంతు
C. మొత్తం సీట్లలో 10%
D. మొత్తం సీట్లలో 1/3 వంతు
Answer & explanation
Correct: D — మొత్తం సీట్లలో 1/3 వంతు
73వ సవరణ ప్రకారం మహిళలకు కనీసం 1/3 సీట్లు, 1/3 ఛైర్పర్సన్ పదవులు తప్పనిసరిగా రిజర్వ్ చేయాలి. తెలుగు రాష్ట్రాలు 50% ఇస్తున్నా అది రాష్ట్ర నిర్ణయం, రాజ్యాంగ కనీస పరిమితి 1/3 మాత్రమే.
ఈ క్రింది వాటిలో పంచాయతీల విషయంలో ఐచ్ఛిక (Voluntary) నిబంధన ఏది?
A. వెనుకబడిన తరగతుల (BC) వారికి రిజర్వేషన్
B. గ్రామ సభ ఏర్పాటు
C. 5 సంవత్సరాల పదవీకాలం
D. రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం ఏర్పాటు
Answer & explanation
Correct: A — వెనుకబడిన తరగతుల (BC) వారికి రిజర్వేషన్
వెనుకబడిన తరగతులకు రిజర్వేషన్ రాష్ట్రాల ఇష్టానికి వదిలారు (ఐచ్ఛికం). గ్రామ సభ, 5 ఏళ్ల పదవీకాలం, రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం ఏర్పాటు తప్పనిసరి నిబంధనలు. ఐచ్ఛిక నిబంధనలకు ఉదాహరణలు బీసీ రిజర్వేషన్, ఎంపీ/ఎమ్మెల్యేల ప్రాతినిధ్యం.
ఆర్టికల్ 243K ప్రకారం రాష్ట్ర ఎన్నికల కమిషనర్ను గవర్నర్ నియమిస్తారు. ఆయన తొలగింపు హైకోర్టు న్యాయమూర్తిని తొలగించే విధానంలోనే జరుగుతుంది. ఈ రక్షణ ఆయన స్వతంత్రతను కాపాడుతుంది.
రాష్ట్ర ఆర్థిక సంఘాన్ని ఏ ఆర్టికల్ ప్రకారం ఏర్పాటు చేస్తారు?
A. ఆర్టికల్ 243J
B. ఆర్టికల్ 243K
C. ఆర్టికల్ 243I
D. ఆర్టికల్ 280
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 243I
ఆర్టికల్ 243I ప్రకారం గవర్నర్ ప్రతి 5 సంవత్సరాలకు ఒకసారి రాష్ట్ర ఆర్థిక సంఘాన్ని ఏర్పాటు చేస్తారు. 243J ఆడిట్, 243K రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం, ఆర్టికల్ 280 కేంద్ర ఆర్థిక సంఘం.
11వ షెడ్యూల్లో మొదటి అంశం వ్యవసాయం, వ్యవసాయ విస్తరణ. చివరి (29వ) అంశం సామూహిక ఆస్తుల నిర్వహణ. ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (PDS) చివరి వైపు ఉన్న అంశాల్లో ఒకటి.