రాజ్యాంగ ముఖ్య లక్షణాలు (Salient Features) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for రాజ్యాంగ ముఖ్య లక్షణాలు (Salient Features) (రాజ్యాంగ నిర్మాణం (Making of the Constitution)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
భారత పార్లమెంటరీ విధానంలో నామమాత్రపు (Nominal) అధిపతి ఎవరు?
A. ప్రధానమంత్రి
B. లోక్సభ స్పీకర్
C. ప్రధాన న్యాయమూర్తి
D. రాష్ట్రపతి
Answer & explanation
Correct: D — రాష్ట్రపతి
రాష్ట్రపతి నామమాత్రపు అధిపతి; ప్రధానమంత్రి నిజమైన కార్యనిర్వాహక అధిపతి. మంత్రిమండలి లోక్సభకు సమష్టిగా బాధ్యత వహిస్తుంది (ఆర్టికల్ 75(3)). ఇతర ఎంపికలు (ప్రధానమంత్రి; లోక్సభ స్పీకర్; ప్రధాన న్యాయమూర్తి) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
భారత న్యాయవ్యవస్థ పిరమిడ్ లాంటిది: అగ్రభాగంలో సుప్రీంకోర్టు, మధ్యలో హైకోర్టులు, కింద జిల్లా, ఇతర దిగువ కోర్టులు. ఈ ఏకీకృత వ్యవస్థ కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్టాలను రెండింటినీ అమలు చేస్తుంది.
న్యాయమూర్తుల జీతభత్యాలు ఏ నిధి నుండి చెల్లిస్తారు?
A. భారత ఆకస్మిక నిధి
B. భారత సంఘటిత నిధి (Consolidated Fund of India)
C. ప్రజా పద్దు
D. రాష్ట్ర ఆకస్మిక నిధి
Answer & explanation
Correct: B — భారత సంఘటిత నిధి (Consolidated Fund of India)
సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తుల జీతభత్యాలు భారత సంఘటిత నిధి నుండి చెల్లిస్తారు; దీనికి పార్లమెంటు ఓటింగ్ అవసరం లేదు. ఇది న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రతకు రక్షణ. ఇతర ఎంపికలు (భారత ఆకస్మిక నిధి; ప్రజా పద్దు; రాష్ట్ర ఆకస్మిక నిధి) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
ప్రాథమిక హక్కులు భాగం III లో, ఆర్టికల్ 12–35లో ఉన్నాయి. భాగం IV ఆదేశిక సూత్రాలు (36–51), భాగం IV-A ప్రాథమిక విధులు (51A). ఇతర ఎంపికలు (భాగం II; భాగం IV; భాగం IV-A) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
ప్రస్తుతం భారత రాజ్యాంగంలో ఎన్ని ప్రాథమిక హక్కులు ఉన్నాయి?
A. 6
B. 7
C. 5
D. 8
Answer & explanation
Correct: A — 6
మొదట 7 హక్కులు ఉండగా 44వ సవరణ (1978) ద్వారా ఆస్తి హక్కును తొలగించడంతో ఇప్పుడు 6 ప్రాథమిక హక్కులు ఉన్నాయి. ఆస్తి హక్కు ఇప్పుడు ఆర్టికల్ 300A కింద చట్టపరమైన హక్కు మాత్రమే.
ప్రాథమిక విధులను (Fundamental Duties) రాజ్యాంగంలో చేర్చిన సవరణ ఏది?
A. 44వ సవరణ (1978)
B. 86వ సవరణ (2002)
C. 42వ సవరణ (1976)
D. 73వ సవరణ (1992)
Answer & explanation
Correct: C — 42వ సవరణ (1976)
స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ సిఫారసుతో 42వ సవరణ (1976) ద్వారా ప్రాథమిక విధులు (భాగం IV-A, ఆర్టికల్ 51A) చేర్చారు. 86వ సవరణ (2002) 11వ విధిని చేర్చింది. ఇతర ఎంపికలు (44వ సవరణ (1978); 86వ సవరణ (2002); 73వ సవరణ (1992)) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
ఓటు హక్కుకు సంబంధించిన ఆర్టికల్ ఏది (సార్వజనీన వయోజన ఓటు హక్కు)?
A. ఆర్టికల్ 324
B. ఆర్టికల్ 330
C. ఆర్టికల్ 326
D. ఆర్టికల్ 368
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 326
సార్వజనీన వయోజన ఓటు హక్కును ఆర్టికల్ 326 ఇస్తుంది. ఆర్టికల్ 324 ఎన్నికల సంఘం గురించి. ఓటు వయసు మొదట 21 ఏళ్లు ఉండగా 61వ సవరణ (1988)తో 18కి తగ్గింది. ఇతర ఎంపికలు (ఆర్టికల్ 324; ఆర్టికల్ 330; ఆర్టికల్ 368) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి గురించి చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 356
B. ఆర్టికల్ 360
C. ఆర్టికల్ 368
D. ఆర్టికల్ 352
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 352
జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి (యుద్ధం, బాహ్య దురాక్రమణ, సాయుధ తిరుగుబాటు) ఆర్టికల్ 352 కింద; రాష్ట్రపతి పాలన ఆర్టికల్ 356, 365; ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి ఆర్టికల్ 360.
73వ సవరణ (1992) పంచాయతీలకు (భాగం IX, 11వ షెడ్యూల్: 29 అంశాలు) రాజ్యాంగ హోదా ఇచ్చింది. 74వ సవరణ పురపాలక సంస్థలకు (భాగం IX-A, 12వ షెడ్యూల్: 18 అంశాలు). ఇతర ఎంపికలు (74వ సవరణ (1992); 97వ సవరణ (2011); 42వ సవరణ (1976)) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.