బ్రిటిష్ పరిపాలన, విద్య & పత్రికలు (British Administration, Education & Press) · Practice MCQs

Correct: B — ఉత్తర ప్రదేశ్, పంజాబ్, మధ్య భారతదేశం

మహల్వారీ (1822) ఉత్తర ప్రదేశ్, పంజాబ్, మధ్య భారతదేశంలో అమలైంది; గ్రామం (మహల్) మొత్తానికి శిస్తు నిర్ణయించి గ్రామ పెద్ద ద్వారా వసూలు చేసేవారు. బెంగాల్, బిహార్, ఒడిశాలు శాశ్వత శిస్తు ప్రాంతాలు; మద్రాసు, బొంబాయి, అస్సాంలు రైత్వారీ ప్రాంతాలు.

Correct: A — 1835, ఆంగ్ల విద్య

మెకాలే మినిట్ (1835) ఆంగ్ల విద్యకు మద్దతు ఇచ్చి "వడపోత సిద్ధాంతం"ను ప్రతిపాదించింది. బెంటింక్ అదే ఏడాది ఆంగ్లాన్ని బోధనా మాధ్యమంగా ఆమోదించాడు. 1854 వుడ్స్ డిస్పాచ్, 1882 హంటర్ కమిషన్ తర్వాతి దశలు.

Correct: D — వారన్ హేస్టింగ్స్

కలకత్తా మదరసా (1781) వారన్ హేస్టింగ్స్ స్థాపించాడు. వారణాసి సంస్కృత కళాశాల (1791) జోనాథన్ డంకన్ స్థాపన, ఫోర్ట్ విలియం కాలేజీ (1800) వెల్లస్లీ స్థాపన. మెకాలే ఆంగ్లవాద నాయకుడు.

Correct: A — వుడ్స్ డిస్పాచ్ (1854)

వుడ్స్ డిస్పాచ్ (1854)ను చార్లెస్ వుడ్ రూపొందించాడు; దీన్ని "భారత ఆంగ్ల విద్య మాగ్నా కార్టా" అంటారు. మెకాలే మినిట్ 1835లో ఆంగ్ల విద్యకు మద్దతు ఇచ్చింది, హంటర్ కమిషన్ 1882లో ప్రాథమిక–మాధ్యమిక విద్యపై దృష్టి పెట్టింది, వార్ధా పథకం గాంధీజీ బేసిక్ ఎడ్యుకేషన్.

Correct: C — 1882

హంటర్ కమిషన్ 1882లో నియమితమై ప్రాథమిక, మాధ్యమిక విద్యపై దృష్టి పెట్టింది; ప్రాథమిక విద్యను స్థానిక సంస్థలకు అప్పగించాలని సూచించింది. 1854 వుడ్స్ డిస్పాచ్, 1902 రాలీ కమిషన్, 1937 వార్ధా పథకం వేరువేరు ఘట్టాలు.

Correct: B — బెంగాల్ గెజిట్ (హికీస్ గెజిట్), 1780

తొలి వార్తాపత్రిక "బెంగాల్ గెజిట్" (హికీస్ గెజిట్), 1780లో జేమ్స్ అగస్టస్ హికీ ప్రారంభించాడు. సమాచార్ దర్పణ్ తొలి బెంగాలీ వారపత్రిక (1818), ది హిందూ 1878లో, కేసరి 1881లో వచ్చాయి.

Correct: A — లార్డ్ లిట్టన్

వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ యాక్ట్ (1878) లార్డ్ లిట్టన్ కాలంలో భారతీయ భాషా పత్రికలను అదుపు చేయడానికి వచ్చింది; 1882లో రిప్పన్ దాన్ని రద్దు చేశాడు. అదే ఏడాది లిట్టన్ ఆయుధ చట్టం కూడా చేశాడు.

Correct: D — మెట్‌కాఫ్

మెట్‌కాఫ్ 1835లో పత్రికలపై ఆంక్షలు తొలగించాడు కాబట్టి "పత్రికా స్వేచ్ఛ విముక్తిదాత" అంటారు. వెల్లస్లీ 1799లో సెన్సార్‌షిప్ విధించాడు, ఆడమ్స్ 1823లో లైసెన్సింగ్ నియమాలు తెచ్చాడు, లిట్టన్ 1878లో వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ యాక్ట్ తెచ్చాడు.

Correct: C — లార్డ్ రిప్పన్

లార్డ్ రిప్పన్ 1882 తీర్మానం ద్వారా మున్సిపల్, జిల్లా బోర్డులు ఏర్పాటు చేసి స్థానిక స్వపరిపాలనకు పునాది వేశాడు కాబట్టి అతడు "పితామహుడు". మేయో 1870లో ఆర్థిక వికేంద్రీకరణ తీర్మానం చేశాడు, కర్జన్ బెంగాల్ విభజనతో ప్రసిద్ధుడు.

Correct: B — లార్డ్ రిప్పన్

ఇల్బర్ట్ బిల్లు (1883) రిప్పన్ కాలంలో వచ్చింది; భారత న్యాయమూర్తులు యూరోపియన్లపై విచారణ చేయడానికి అవకాశం కల్పించే ప్రతిపాదన. బ్రిటిష్ వారి నిరసనతో మార్పులు చేశారు, దీంతో భారతీయుల్లో జాతి వివక్షపై ఆగ్రహం పెరిగింది.