మౌర్యుల అనంతర యుగం / గుప్తుల పూర్వ యుగం · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for మౌర్యుల అనంతర యుగం / గుప్తుల పూర్వ యుగం (ప్రాచీన భారతదేశం). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
చివరి కాణ్వ రాజు సుశర్మన్ను హతమార్చి కాణ్వ వంశాన్ని అంతం చేసిన వంశం ఏది?
A. కుషాణులు
B. శకులు
C. శాతవాహనులు
D. ఇండో-గ్రీకులు
Answer & explanation
Correct: C — శాతవాహనులు
కాణ్వ వంశంలోని నలుగురు రాజులు (వాసుదేవుడు, భూమిమిత్రుడు, నారాయణుడు, సుశర్మన్) సుమారు 45 ఏళ్లు పాలించగా, చివరి రాజు సుశర్మన్ను శాతవాహన రాజు హతమార్చాడు. కుషాణులు, శకులు, ఇండో-గ్రీకులు వాయవ్యం ద్వారా వచ్చిన విదేశీయులు; మగధలో కాణ్వులను అంతం చేసింది వీరు కాదు.
భారతదేశంలో బ్రాహ్మణులకు, బౌద్ధులకు భూదానాలు ఇచ్చినట్లు తెలిపే తొలి శాసనమైన నానాఘాట్ శాసనాన్ని వేయించినదెవరు?
A. గౌతమీ బాలాశ్రీ
B. ఖారవేలుని భార్య
C. వాసుదేవ కాణ్వుని తల్లి
D. మొదటి శాతకర్ణి భార్య నాగానిక
Answer & explanation
Correct: D — మొదటి శాతకర్ణి భార్య నాగానిక
మొదటి శాతకర్ణి భార్య దేవి నాగానిక మహారాష్ట్రలో నానాఘాట్ శాసనాన్ని వేయించింది; ఇది భూదానాలను తెలిపే తొలి శాసనం కావడం విశేషం. నాసిక్ ప్రశస్తిని వేయించిన గౌతమీ బాలాశ్రీ గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి తల్లి; ఈ రెండు శాసనాలను కలగలపకూడదు.
గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి శక రాజు నహపాణుని ఓడించి చంపి, జోగల్తంబి వద్ద నహపాణుని నాణేలపై తన పేరును తిరిగి ముద్రించాడు. రుద్రదామనుడు తర్వాతి కాలపు శక రాజు, బహసతిమిత్రుడు ఖారవేలునిచే ఓడిన మగధ పాలకుడు, గొండోఫెర్నెస్ ఇండో-పార్థియన్ రాజు; కాబట్టి ఇవి తప్పు.
ఓడ లేదా నౌక బొమ్మ ఉన్న నాణేలను ముద్రించిన శాతవాహన రాజు ఎవరు?
A. గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి
B. యజ్ఞశ్రీ శాతకర్ణి
C. రెండవ పులోమావి
D. హాలుడు
Answer & explanation
Correct: B — యజ్ఞశ్రీ శాతకర్ణి
శాతవాహనులలో చివరి గొప్ప రాజైన యజ్ఞశ్రీ శాతకర్ణి విదేశీ సముద్ర వాణిజ్యాన్ని ప్రోత్సహించాడు, అందుకే అతని నాణేలపై ఓడ బొమ్మ ఉంది. రెండవ పులోమావి అమరావతి స్తూపాన్ని విస్తరించాడు, గౌతమీపుత్రుడు నహపాణుని ఓడించాడు, హాలుడు సాహిత్య పోషకుడు; వీరి గురించి ఓడ నాణేల ప్రస్తావన లేదు.
హాలుని ఆస్థానంలోని గుణాఢ్యుడు బృహత్కథను పైశాచీ ప్రాకృతంలో రచించాడు. అదే ఆస్థానంలో శర్వవర్మ కాతంత్ర వ్యాకరణాన్ని సంస్కృతంలో రాశాడు. పాళీలో రాసినది మిలిందపన్హా; శాతవాహనుల అధికార భాష ప్రాకృతమే కాబట్టి తమిళం ఇక్కడ సరికాదు.
ఇండో-గ్రీకులు తమ రాజధానిగా చేసుకున్న, నేటి సియాల్కోట్తో గుర్తించే నగరం ఏది?
A. పురుషపురం
B. తక్షశిల
C. ఉజ్జయిని
D. సాకల
Answer & explanation
Correct: D — సాకల
బాక్ట్రియన్ గ్రీకులు పంజాబ్లోని సాకల (నేటి సియాల్కోట్)ను రాజధానిగా చేసుకున్నారు; డెమెట్రియస్ భారతదేశంపై దండెత్తిన తొలి బాక్ట్రియన్ గ్రీకు రాజు. పురుషపురం కనిష్కుని రాజధాని, తక్షశిల పహ్లవుల కేంద్రం, ఉజ్జయిని కార్దమక శకుల రాజధాని కావడంతో అవి తప్పు.
చివరి శక పాలకుడైన మూడవ రుద్రసింహుని ఓడించి చంపిన గుప్త రాజు ఎవరు?
A. రెండవ చంద్రగుప్తుడు
B. సముద్రగుప్తుడు
C. శ్రీగుప్తుడు
D. స్కందగుప్తుడు
Answer & explanation
Correct: A — రెండవ చంద్రగుప్తుడు
పశ్చిమ క్షత్రపుల చివరి రాజు మూడవ రుద్రసింహుని రెండవ చంద్రగుప్తుడు ఓడించి చంపాడు; దీనితో శక పాలన అంతమైంది. మిగతా గుప్త రాజుల పేర్లు (సముద్రగుప్తుడు, శ్రీగుప్తుడు, స్కందగుప్తుడు) గుప్త వంశానికి చెందినవే అయినా, ఈ విజయం నోట్స్ ప్రకారం రెండవ చంద్రగుప్తునిదే.
ఇండో-పార్థియన్లు (పహ్లవులు) ఏ నగరాన్ని కేంద్రంగా చేసుకుని వాయవ్య పంజాబ్, సింధు ప్రాంతాలను పాలించారు?
A. ఉజ్జయిని
B. తక్షశిల
C. పురుషపురం
D. మథుర
Answer & explanation
Correct: B — తక్షశిల
పహ్లవుల పాలన తక్షశిల కేంద్రంగా వాయవ్య పంజాబ్, సింధు ప్రాంతాలకే పరిమితమై, శకులతో పోలిస్తే స్వల్పకాలం సాగింది. ఉజ్జయిని కార్దమక శకుల రాజధాని, పురుషపురం, మథుర కుషాణుల రాజధానులు; కాబట్టి ఇవి పహ్లవుల కేంద్రాలు కావు.
తన నాణేలపై శివుడు, త్రిశూలం, నంది బొమ్మలను ముద్రించి "మహేశ్వర" బిరుదు ధరించిన కుషాణ రాజు ఎవరు?
A. కుజుల కడ్ఫిసిస్
B. కనిష్కుడు
C. విమ కడ్ఫిసిస్
D. మెనాండర్
Answer & explanation
Correct: C — విమ కడ్ఫిసిస్
విమ కడ్ఫిసిస్ పరమ శైవ భక్తుడు; అతడు ఉత్తమ నాణ్యత గల బంగారు నాణేలను భారీగా విడుదల చేసి, శివుడు, త్రిశూలం, నంది చిహ్నాలను వాటిపై ముద్రించాడు. కుజుల కడ్ఫిసిస్ రాగి నాణేలు మాత్రమే ముద్రించాడు, కనిష్కుడు బౌద్ధాన్ని ఆదరించాడు, మెనాండర్ ఇండో-గ్రీకు రాజు; కాబట్టి అవి తప్పు.
శూన్యవాదం, మాధ్యమిక కారిక సిద్ధాంతాలను ప్రతిపాదించిన బౌద్ధ తాత్వికుడు ఎవరు?
A. అశ్వఘోషుడు
B. వసుమిత్రుడు
C. చరకుడు
D. నాగార్జునుడు
Answer & explanation
Correct: D — నాగార్జునుడు
నాగార్జునుడు మాధ్యమిక తత్వవేత్త; శూన్యవాదం, మాధ్యమిక కారికలను బోధించాడు. అశ్వఘోషుడు బుద్ధచరితం కవి, వసుమిత్రుడు మహావిభాష శాస్త్ర సంకలనకర్త, చరకుడు చరక సంహిత రచయిత అయిన ఆయుర్వేద పితామహుడు; కాబట్టి ఇవి శూన్యవాదానికి సంబంధించినవి కావు.