బడ్జెట్ & ద్రవ్య విధానం (Union Budget & Fiscal Policy) · Practice MCQs

Correct: C — పీటర్ ఫైర్ (Peter Pyhrr)

జీరో బేస్డ్ బడ్జెట్ భావనను అమెరికా నుండి పీటర్ ఫైర్ (Peter Pyhrr) ప్రతిపాదించారు; ప్రతి ఖర్చునూ సున్నా నుండి సమర్థించుకోవాలి. హూవర్ కమిషన్ పనితీరు బడ్జెట్‌ను సూచించింది, జేమ్స్ విల్సన్ బ్రిటిష్ ఇండియా మొదటి బడ్జెట్ ప్రవేశపెట్టినవారు.

Correct: D — 2005-06లో పి. చిదంబరం

అవుట్‌కమ్ బడ్జెట్‌ను మొదటిసారి 2005-06లో అప్పటి ఆర్థిక మంత్రి పి. చిదంబరం ప్రవేశపెట్టారు; భావన ‘అవుట్‌లే నుండి అవుట్‌కమ్ వైపు’. మిగతా పేర్లు వేరే బడ్జెట్ సంస్కరణలతో (సమయం/తేదీ మార్పు, మహిళా ఆర్థిక మంత్రి) ముడిపడినవి.

Correct: A — మహిళా-శిశు అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ

జెండర్ బడ్జెట్ స్టేట్‌మెంట్ 2005-06 నుండి కేంద్ర బడ్జెట్‌లో భాగం; దీనికి నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ మహిళా-శిశు అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ. ఇతర శాఖలు తమ పథకాల కేటాయింపులు మాత్రమే అందిస్తాయి.

Correct: B — ప్రభుత్వం (ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ)

కోశ విధానం పన్నులు, ప్రభుత్వ వ్యయం, రుణాల ద్వారా ఆర్థిక వ్యవస్థను నడిపిస్తుంది; దీన్ని ప్రభుత్వం (ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ) రూపొందిస్తుంది. వడ్డీ రేట్లు, నగదు సరఫరాకు సంబంధించిన మానిటరీ పాలసీని RBI రూపొందిస్తుంది.

Correct: C — ప్రభుత్వ వ్యయం (Public Expenditure)

ప్రభుత్వ వ్యయం, పన్నులు, ప్రభుత్వ రుణం, లోటు ద్రవ్యీకరణ కోశ విధాన సాధనాలు. రెపో రేటు, CRR, ఓపెన్ మార్కెట్ ఆపరేషన్స్ RBI వినియోగించే ద్రవ్య (మానిటరీ) విధాన సాధనాలు.

Correct: D — జేమ్స్ విల్సన్ (1860)

బ్రిటిష్ ఇండియా మొదటి బడ్జెట్‌ను 7 ఏప్రిల్ 1860న జేమ్స్ విల్సన్ ప్రవేశపెట్టారు; ఈయనే భారత్‌లో ఆదాయపు పన్నును ప్రవేశపెట్టారు. షణ్ముఖం చెట్టి స్వతంత్ర భారత తొలి బడ్జెట్ ప్రవేశపెట్టారు, జాన్ మథాయ్ గణతంత్ర భారత తొలి బడ్జెట్.

Correct: A — ఆర్.కె. షణ్ముఖం చెట్టి

స్వతంత్ర భారత తొలి బడ్జెట్‌ను 26 నవంబర్ 1947న ఆర్.కె. షణ్ముఖం చెట్టి ప్రవేశపెట్టారు. జాన్ మథాయ్ 1950లో గణతంత్ర భారత తొలి బడ్జెట్ ప్రవేశపెట్టారు; యశ్వంత్ సిన్హా 1999లో సమయం మార్చినవారు.

Correct: B — 2017

కేంద్ర బడ్జెట్ తేదీని 2017 నుండి 1 ఫిబ్రవరికి మార్చారు (అరుణ్ జైట్లీ); ఏప్రిల్ 1 కల్లా ఆమోదం పూర్తి చేసి ఓటాన్ అకౌంట్ అవసరం లేకుండా చేయడమే లక్ష్యం. 1999లో బడ్జెట్ సమయం మారింది, 2021-22లో పేపర్‌లెస్ బడ్జెట్ వచ్చింది.

Correct: C — 2017-18

2017-18 నుండి రైల్వే బడ్జెట్ సాధారణ బడ్జెట్‌లో విలీనమైంది (బిబేక్ దేబ్రాయ్ కమిటీ సిఫారసు), తద్వారా 92 ఏళ్ల ఆనవాయితీ ముగిసింది. 1924 రైల్వే బడ్జెట్‌ను వేరు చేసిన సంవత్సరం (అక్వర్త్ కమిటీ).

Correct: D — ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖలోని ఆర్థిక వ్యవహారాల విభాగం (Department of Economic Affairs) – బడ్జెట్ డివిజన్

కేంద్ర బడ్జెట్‌ను ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖలోని ఆర్థిక వ్యవహారాల విభాగంలో ఉన్న బడ్జెట్ డివిజన్ తయారు చేస్తుంది. దాన్ని ఆర్థిక మంత్రి లోక్‌సభలో సమర్పిస్తారు. RBI మానిటరీ పాలసీ చూస్తుంది, నీతి ఆయోగ్ ఆలోచనా సంస్థ, లోక్‌సభ సచివాలయం సభా కార్యకలాపాలను నిర్వహిస్తుంది.