ప్రభుత్వ రుణం – అంతర్గత & బాహ్య రుణం (Public Debt – Internal and External)
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రభుత్వ రుణం – అంతర్గత & బాహ్య రుణం (Public Debt – Internal and External) in లోటు రకాలు & ప్రభుత్వ రుణం (Deficits & Public Debt). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
కేంద్ర ప్రభుత్వం భారత సంఘటిత నిధి హామీతో రుణాలు తీసుకోవడానికి అనుమతించే రాజ్యాంగ ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 293
B. ఆర్టికల్ 275
C. ఆర్టికల్ 292
D. ఆర్టికల్ 266
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 292
ఆర్టికల్ 292 ప్రకారం కేంద్రం భారత సంఘటిత నిధి హామీతో రుణాలు తీసుకోవచ్చు (పార్లమెంటు విధించే పరిమితుల మేరకు). ఆర్టికల్ 293 రాష్ట్రాల రుణాలకు, ఆర్టికల్ 275 రాష్ట్రాలకు గ్రాంట్లకు సంబంధించినవి.
భారత ప్రభుత్వ ట్రెజరీ బిల్లులు (T-Bills) ఏ కాలపరిమితులతో జారీ అవుతాయి?
A. 30, 60 మరియు 90 రోజులు
B. 1, 5 మరియు 10 సంవత్సరాలు
C. 6 నెలలు మరియు 2 సంవత్సరాలు
D. 91, 182 మరియు 364 రోజులు
Answer & explanation
Correct: D — 91, 182 మరియు 364 రోజులు
ట్రెజరీ బిల్లులు 91, 182, 364 రోజుల స్వల్పకాలిక రుణాలు. దీర్ఘకాలిక రుణాలు ప్రభుత్వ సెక్యూరిటీలు (G-Secs) అనే బాండ్ల రూపంలో ఉంటాయి. కాబట్టి సంవత్సరాల్లో ఉండే కాలపరిమితులు ట్రెజరీ బిల్లులకు వర్తించవు.
రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల రుణాలకు సంబంధించి ఆర్టికల్ 293 ప్రకారం సరైన నియమం ఏది?
A. రాష్ట్రాలు ఎప్పుడైనా విదేశాల నుండి స్వేచ్ఛగా రుణాలు తీసుకోవచ్చు
B. రాష్ట్రాలు రుణాలు తీసుకోవడానికి రాజ్యాంగం అనుమతించదు
C. రాష్ట్రాలు దేశం లోపలే రుణాలు తీసుకోవాలి; కేంద్రానికి బాకీ ఉంటే కేంద్ర అనుమతి అవసరం
D. రాష్ట్రాల రుణాలను ఆర్థిక సంఘం నేరుగా ఇస్తుంది
Answer & explanation
Correct: C — రాష్ట్రాలు దేశం లోపలే రుణాలు తీసుకోవాలి; కేంద్రానికి బాకీ ఉంటే కేంద్ర అనుమతి అవసరం
ఆర్టికల్ 293 ప్రకారం రాష్ట్రాలు భారత భూభాగం లోపలే రుణాలు తీసుకోవాలి, కేంద్రానికి రుణ బాకీ ఉంటే కేంద్ర అనుమతి కావాలి. కాబట్టి విదేశీ రుణాలు స్వేచ్ఛగా తీసుకోవడం లేదా రుణాల నిషేధం అనేవి తప్పు.
బాహ్య రుణం (External Debt)తో ముడిపడిన ప్రత్యేక ప్రమాదం ఏది?
A. క్రౌడింగ్ అవుట్
B. ప్రాథమిక మార్కెట్ నిషేధం
C. ఎస్కేప్ క్లాజ్ ప్రమాదం
D. మారకపు రేటు ప్రమాదం (Exchange Rate Risk)
Answer & explanation
Correct: D — మారకపు రేటు ప్రమాదం (Exchange Rate Risk)
బాహ్య రుణాన్ని విదేశీ కరెన్సీలో తిరిగి చెల్లించాలి కాబట్టి రూపాయి విలువ మారితే భారం పెరిగే మారకపు రేటు ప్రమాదం ఉంటుంది. క్రౌడింగ్ అవుట్ అంతర్గత మార్కెట్ రుణాల ప్రభావం, ఎస్కేప్ క్లాజ్ FRBM నిబంధన.
కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల మార్కెట్ రుణాలను నిర్వహించే సంస్థ ఏది?
A. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI చట్టం 1934)
B. సెబీ (SEBI)
C. నీతి ఆయోగ్
D. ఆర్థిక సంఘం
Answer & explanation
Correct: A — రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI చట్టం 1934)
కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల మార్కెట్ రుణాలను RBI నిర్వహిస్తుంది (RBI చట్టం 1934). SEBI సెక్యూరిటీల మార్కెట్ నియంత్రణ సంస్థ, నీతి ఆయోగ్ ఆలోచనా సంస్థ, ఆర్థిక సంఘం పన్ను వాటా సిఫారసులు చేస్తుంది – రుణ నిర్వహణ వీటి పని కాదు.
భారత ప్రభుత్వ రుణానికి సంబంధించి సరికాని ప్రకటన ఏది?
A. కేంద్ర, రాష్ట్ర మార్కెట్ రుణాలను RBI నిర్వహిస్తుంది
B. ప్రభుత్వ రుణంలో ఎక్కువ భాగం బాహ్య రుణమే
C. ట్రెజరీ బిల్లులు స్వల్పకాలిక రుణ పత్రాలు
D. ప్రభుత్వ సెక్యూరిటీలు (G-Secs) దీర్ఘకాలిక బాండ్లు
Answer & explanation
Correct: B — ప్రభుత్వ రుణంలో ఎక్కువ భాగం బాహ్య రుణమే
భారత ప్రభుత్వ రుణంలో ఎక్కువ భాగం అంతర్గత రుణమే, బాహ్య రుణం కాదు; కాబట్టి మొదటి ప్రకటన సరికానిది. రుణ నిర్వహణ RBI (RBI చట్టం 1934), T-Bills స్వల్పకాలిక, G-Secs దీర్ఘకాలిక అనే ప్రకటనలు సరైనవి.
క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. కేంద్ర రుణాలు ఆర్టికల్ 292 పరిధిలో ఉంటాయి.
2. రాష్ట్ర రుణాలు ఆర్టికల్ 293 పరిధిలో ఉంటాయి.
3. ఆర్టికల్ 275 కేంద్ర రుణాలను నియంత్రిస్తుంది.
సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ఆర్టికల్ 292 కేంద్ర రుణాలు, ఆర్టికల్ 293 రాష్ట్ర రుణాలకు సంబంధించినవి. ఆర్టికల్ 275 రాష్ట్రాలకు ఇచ్చే గ్రాంట్లకు (రెవెన్యూ లోటు గ్రాంట్లు సహా) సంబంధించింది, కేంద్ర రుణాలకు కాదు; కాబట్టి 3 తప్పు.
సావరిన్ గ్రీన్ బాండ్లను (Sovereign Green Bonds) భారత ప్రభుత్వం మొదటిసారి ఎప్పుడు జారీ చేసింది?
A. 2023 జనవరి
B. 2003 ఆగస్టు
C. 2017 జనవరి
D. 1997 ఏప్రిల్
Answer & explanation
Correct: A — 2023 జనవరి
పర్యావరణ ప్రాజెక్టుల కోసం సావరిన్ గ్రీన్ బాండ్లను మొదటిసారి 2023 జనవరిలో జారీ చేశారు. 2003 ఆగస్టు FRBM ఆమోదం, 2017 జనవరి ఎన్.కె. సింగ్ నివేదిక, 1997 ఏప్రిల్ అడ్హాక్ బిల్లుల రద్దు కాలాలు.
B. పాత అప్పుల వడ్డీ కట్టడానికే కొత్త అప్పులు చేయాల్సి రావడం
C. అప్పుతో ఆస్తులు సృష్టించి ఆదాయం పెంచుకోవడం
D. విదేశీ రుణాలు మాత్రమే తీసుకోవడం
Answer & explanation
Correct: B — పాత అప్పుల వడ్డీ కట్టడానికే కొత్త అప్పులు చేయాల్సి రావడం
రుణ ఉచ్చు అంటే పాత అప్పుల వడ్డీ చెల్లించడానికే కొత్త అప్పులు చేయాల్సిన పరిస్థితి. ప్రాథమిక మిగులు ఉంటే ప్రభుత్వం వడ్డీ కాకుండా మిగతా ఖర్చులను ఆదాయంతోనే నడిపిస్తోందని అర్థం, కాబట్టి అది ఉచ్చుకు వ్యతిరేకం; ఆస్తుల సృష్టి కూడా ఆదాయం పెంచి ఉచ్చును తగ్గిస్తుంది.