హరిత విప్లవంలోని అంశాలు – HYV విత్తనాలు, నీరు, ఎరువులు (Components of Green Revolution)
Free practice MCQs with answers and explanations for హరిత విప్లవంలోని అంశాలు – HYV విత్తనాలు, నీరు, ఎరువులు (Components of Green Revolution) in వ్యవసాయ రంగం & హరిత విప్లవం (Green Revolution). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
హరిత విప్లవానికి "గుండె లాంటిది" అని దేన్ని చెబుతారు?
A. అధిక దిగుబడి వంగడాలు (HYV Seeds)
B. ట్రాక్టర్లు
C. సహకార బ్యాంకులు
D. భూ గరిష్ఠ పరిమితి
Answer & explanation
Correct: A — అధిక దిగుబడి వంగడాలు (HYV Seeds)
హరిత విప్లవం కొత్త వ్యవసాయ వ్యూహం; దానికి ప్రధాన ఆధారం అధిక దిగుబడి నిచ్చే HYV విత్తనాలు. నీరు, ఎరువులు, యంత్రాలు, రుణం వీటికి సహాయక అంశాలు మాత్రమే. భూ గరిష్ఠ పరిమితి భూసంస్కరణలకు చెందిన అంశం, హరిత విప్లవ భాగం కాదు.
FCI, వ్యవసాయ ధరల కమిషన్ (ఇప్పటి CACP) రెండూ 1965లో ఏర్పడ్డాయి; ఇవి హరిత విప్లవానికి సంస్థాగత మద్దతు ఇచ్చాయి. రైతుల నుండి ధాన్యం సేకరించి, నిల్వ చేసి పంపిణీ చేయడం FCI పని. 1947, 1975, 1991 ఈ సంస్థల ఏర్పాటుతో సంబంధం లేని సంవత్సరాలు.
కింది వాటిలో హరిత విప్లవానికి సంస్థాగత మద్దతుగా 1965లో ఏర్పడినవి ఏవి?
A. NABARD, నీతి ఆయోగ్
B. ICAR, NDDB
C. వ్యవసాయ ధరల కమిషన్, భారత ఆహార సంస్థ
D. RBI, SEBI
Answer & explanation
Correct: C — వ్యవసాయ ధరల కమిషన్, భారత ఆహార సంస్థ
హరిత విప్లవ కాలంలో 1965లో వ్యవసాయ ధరల కమిషన్ (ఇప్పటి CACP), భారత ఆహార సంస్థ (FCI) ఏర్పాటయ్యాయి. అవి MSP నిర్ణయం, ధాన్యం సేకరణకు వీలు కల్పించాయి. NABARD 1982లో, నీతి ఆయోగ్ 2015లో వచ్చాయి; RBI, SEBI వ్యవసాయ సంస్థలు కావు.
దేశంలో మొదటి వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం పంత్నగర్ (ఉత్తరాఖండ్)లో 1960లో ఏర్పడింది; ఇది HYV పరిశోధనకు, హరిత విప్లవ వ్యాప్తికి పునాది వేసింది. మిగిలిన విశ్వవిద్యాలయాలు తర్వాతి కాలంలో ఏర్పడినవి, ప్రాంతీయ ప్రాధాన్యం ఉన్నవి అయినా మొదటివి కావు.
MSP మొదటిసారిగా ఏ సంవత్సరంలో, ఏ పంటకు ప్రకటించారు?
A. 1966-67, గోధుమ
B. 1950-51, వరి
C. 1975-76, పత్తి
D. 1991-92, చెరకు
Answer & explanation
Correct: A — 1966-67, గోధుమ
హరిత విప్లవ కాలంలో 1966-67లో గోధుమకు మొదటిసారి కనీస మద్దతు ధర ప్రకటించారు. రైతులు HYV గోధుమ సాగుకు ముందుకు రావడానికి ధర భద్రత అవసరమైంది. చెరకుకు MSP బదులు FRP ఉంటుంది, కాబట్టి చెరకు ఎంపిక తప్పు.
హరిత విప్లవ భాగాల గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. HYV విత్తనాలు ఎక్కువగా గోధుమలో విజయవంతమయ్యాయి.
2. HYV విత్తనాలకు నియంత్రిత నీటిపారుదల తప్పనిసరి.
3. MSP మొదట 1966-67లో వరికి ప్రకటించారు.
ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మాత్రమే
HYV విత్తనాలు ఎక్కువగా గోధుమలో విజయవంతమయ్యాయి, అలాగే వాటికి నియంత్రిత నీరు (గొట్టపు బావులు, కాలువలు) తప్పనిసరి; కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. MSPను మొదట 1966-67లో గోధుమకు ప్రకటించారు, వరికి కాదు; అందువల్ల 3 తప్పు.
కింది వాటిలో హరిత విప్లవ "కొత్త వ్యవసాయ వ్యూహం"లో భాగం కానిది ఏది?
A. రసాయన ఎరువుల వాడకం
B. పురుగుమందుల వినియోగం
C. భూ గరిష్ఠ పరిమితి చట్టం, 1972 మార్గదర్శకాలు
D. ట్రాక్టర్లు, పంపుసెట్ల యాంత్రీకరణ
Answer & explanation
Correct: C — భూ గరిష్ఠ పరిమితి చట్టం, 1972 మార్గదర్శకాలు
HYV విత్తనాలు, నీటిపారుదల, రసాయన ఎరువులు, పురుగుమందులు, యాంత్రీకరణ, సంస్థాగత మద్దతు, రుణం హరిత విప్లవ భాగాలు. భూ గరిష్ఠ పరిమితి మార్గదర్శకాలు (1972) భూసంస్కరణల అంశం, ఇవి సాంకేతిక వ్యూహంలో భాగం కావు. అందువల్ల భూసంస్కరణలను సాంకేతిక భాగాలతో కలపకూడదు.