ప్రాచీన భారత గుహ నిర్మాణాలు – బరబర, ఉదయగిరి, భాజా, కార్లా (Early Rock-cut Caves)

Correct: A — బీహార్

బరబర గుహలు బీహార్‌లో గయ దగ్గర ఉన్నాయి; అశోకుడు ఆజీవిక సన్యాసుల కోసం వీటిని చెక్కించాడు. ఒడిశాలో ఉదయగిరి–ఖండగిరి జైన గుహలు, మహారాష్ట్రలో భాజా, కార్లా, కన్హేరి బౌద్ధ గుహలు ఉన్నాయి కాబట్టి అవి సరైన సమాధానాలు కావు.

Correct: D — ఆజీవిక సన్యాసులు

బరబర గుహలను అశోకుడు ఆజీవిక సన్యాసుల కోసం చెక్కించాడు. జైన సన్యాసుల కోసం ఒడిశాలోని ఉదయగిరి–ఖండగిరి గుహలు తొలిచారు; మహారాష్ట్ర భాజా, కార్లా గుహలు బౌద్ధులకు సంబంధించినవి. గోడలు అద్దంలా నున్నగా ఉండటం మౌర్య పాలిష్ ప్రత్యేకత.

Correct: C — స్తూపం ఉన్న ప్రార్థనా మందిరం

చైత్యం అంటే స్తూపం ఉన్న ప్రార్థనా మందిరం (హాలు). సన్యాసులు నివసించే గదుల సముదాయాన్ని విహారం అంటారు. గుహ వాస్తు (Rock-cut Architecture)లో ఈ రెండు ప్రధాన రకాల గుహలు ఉన్నాయి.

Correct: B — విహారం

విహారం అంటే బౌద్ధ సన్యాసులు నివసించే గదుల సముదాయం. చైత్యం స్తూపం ఉన్న ప్రార్థనా మందిరం. తోరణం స్తూపం ద్వారం, స్తూపం బుద్ధుని అవశేషాలపై కట్టిన గుండ్రని నిర్మాణం.

Correct: B — ఒడిశా

ఉదయగిరి–ఖండగిరి గుహలు ఒడిశాలో భువనేశ్వర్ దగ్గర ఉన్నాయి; జైన సన్యాసుల కోసం తొలిచారు. అక్కడి హాథీగుంఫా శాసనం కళింగ రాజు ఖారవేలునిది. బీహార్‌లో బరబర గుహలు ఉన్నాయి కాబట్టి అవి వేరే.

Correct: A — మహారాష్ట్ర

కార్లా గుహలు మహారాష్ట్రలో ఉన్నాయి; హీనయాన కాలంలోని అతిపెద్ద, అత్యుత్తమ చైత్య గృహంగా పేరు. భాజా (పుణె దగ్గర), కన్హేరి, నాసిక్ కూడా మహారాష్ట్రలోని బౌద్ధ గుహ కేంద్రాలు.

Correct: B — బరబర గుహలు

లోమస్ రిషి గుహ బరబర గుహల్లో ప్రసిద్ధమైనది; దీని ముఖద్వారం చెక్క నిర్మాణాన్ని పోలి ఉంటుంది, గోడలు అద్దంలా నున్నగా ఉంటాయి (మౌర్య పాలిష్). ఉదయగిరి–ఖండగిరి ఒడిశాలో జైన గుహలు, కార్లా–భాజా మహారాష్ట్ర బౌద్ధ గుహలు.

Correct: A — ఖారవేలుడు

ఉదయగిరి–ఖండగిరిలోని హాథీగుంఫా శాసనం కళింగ రాజు ఖారవేలునిది. అశోకుడు బరబర గుహలు చెక్కించాడు; కనిష్కుడు కుషాణ రాజు; మొదటి కృష్ణుడు రాష్ట్రకూట రాజు, కైలాస దేవాలయం నిర్మాత.

Correct: D — కార్లా చైత్యం

కార్లా (మహారాష్ట్ర) చైత్యం హీనయాన కాలంలోని అతిపెద్ద, అత్యుత్తమ చైత్య గృహంగా పేరుపొందింది. భాజా కూడా ప్రాచీన బౌద్ధ గుహ కానీ ఈ ఘనత కార్లాది. లోమస్ రిషి బరబర గుహల్లో ఉంది.

Correct: C — గుంటూరు

ఉండవల్లి గుహలు గుంటూరు జిల్లాలో ఉన్నాయి. భైరవకొండ, గుంటుపల్లి (పశ్చిమ గోదావరి) గుహలు కూడా ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రసిద్ధ గుహ కేంద్రాలు. కాబట్టి ఉండవల్లి–గుంటూరు జతను, గుంటుపల్లి–పశ్చిమ గోదావరి జతను వేరుగా గుర్తుంచుకోవాలి.