గుహలు & శిల్పకళ (Caves & Sculpture) · Practice MCQs

Correct: A — బీహార్

బరబర గుహలు బీహార్‌లో గయ దగ్గర ఉన్నాయి; అశోకుడు ఆజీవిక సన్యాసుల కోసం వీటిని చెక్కించాడు. ఒడిశాలో ఉదయగిరి–ఖండగిరి జైన గుహలు, మహారాష్ట్రలో భాజా, కార్లా, కన్హేరి బౌద్ధ గుహలు ఉన్నాయి కాబట్టి అవి సరైన సమాధానాలు కావు.

Correct: D — ఆజీవిక సన్యాసులు

బరబర గుహలను అశోకుడు ఆజీవిక సన్యాసుల కోసం చెక్కించాడు. జైన సన్యాసుల కోసం ఒడిశాలోని ఉదయగిరి–ఖండగిరి గుహలు తొలిచారు; మహారాష్ట్ర భాజా, కార్లా గుహలు బౌద్ధులకు సంబంధించినవి. గోడలు అద్దంలా నున్నగా ఉండటం మౌర్య పాలిష్ ప్రత్యేకత.

Correct: C — స్తూపం ఉన్న ప్రార్థనా మందిరం

చైత్యం అంటే స్తూపం ఉన్న ప్రార్థనా మందిరం (హాలు). సన్యాసులు నివసించే గదుల సముదాయాన్ని విహారం అంటారు. గుహ వాస్తు (Rock-cut Architecture)లో ఈ రెండు ప్రధాన రకాల గుహలు ఉన్నాయి.

Correct: B — విహారం

విహారం అంటే బౌద్ధ సన్యాసులు నివసించే గదుల సముదాయం. చైత్యం స్తూపం ఉన్న ప్రార్థనా మందిరం. తోరణం స్తూపం ద్వారం, స్తూపం బుద్ధుని అవశేషాలపై కట్టిన గుండ్రని నిర్మాణం.

Correct: B — ఒడిశా

ఉదయగిరి–ఖండగిరి గుహలు ఒడిశాలో భువనేశ్వర్ దగ్గర ఉన్నాయి; జైన సన్యాసుల కోసం తొలిచారు. అక్కడి హాథీగుంఫా శాసనం కళింగ రాజు ఖారవేలునిది. బీహార్‌లో బరబర గుహలు ఉన్నాయి కాబట్టి అవి వేరే.

Correct: A — మహారాష్ట్ర

కార్లా గుహలు మహారాష్ట్రలో ఉన్నాయి; హీనయాన కాలంలోని అతిపెద్ద, అత్యుత్తమ చైత్య గృహంగా పేరు. భాజా (పుణె దగ్గర), కన్హేరి, నాసిక్ కూడా మహారాష్ట్రలోని బౌద్ధ గుహ కేంద్రాలు.

Correct: D — వాఘోరా నది

అజంతా గుహలు మహారాష్ట్రలోని ఔరంగాబాద్ జిల్లాలో వాఘోరా నది ఒడ్డున గుర్రపు నాడా ఆకారపు లోయలో ఉన్నాయి. కృష్ణా నది ప్రాంతంలో అమరావతి, నాగార్జునకొండ స్తూపాలు ఉన్నాయి కాబట్టి గోదావరి, కృష్ణా సమాధానాలు సరికావు.

Correct: C — బౌద్ధం

అజంతా గుహలన్నీ బౌద్ధ గుహలు; చైత్యాలు, విహారాలు రెండూ ఉన్నాయి. ఎల్లోరాలో బౌద్ధ, హిందూ, జైన గుహలు, ఎలిఫెంటాలో శైవ గుహలు ఉంటాయి కాబట్టి అజంతా విషయంలో బౌద్ధమే సరైనది.

Correct: C — జాన్ స్మిత్ (బ్రిటిష్ సైనికాధికారి)

అజంతా గుహలను 1819లో జాన్ స్మిత్ అనే బ్రిటిష్ సైనికాధికారి వేటకు వెళ్లినప్పుడు యాదృచ్ఛికంగా కనుగొన్నాడు. మిగిలిన పేర్లు భారత పురావస్తు శాస్త్రంలో ప్రసిద్ధులైనా అజంతా ఆవిష్కరణతో నోట్స్‌లో సంబంధం లేదు.

Correct: B — పద్మపాణి

అజంతాలో పద్మపాణి బోధిసత్వుడు, వజ్రపాణి బోధిసత్వుడు, మరణిస్తున్న రాకుమార్తె చిత్రాలు ప్రసిద్ధం. నటరాజు చోళ కాంస్యాల్లో, సదాశివ ఎలిఫెంటాలో, గోమఠేశ్వరుడు శ్రవణబెళగొళలో ప్రసిద్ధమైనవి.