భారతీయ దర్శనాలు (Schools of Philosophy) · Practice MCQs

Correct: C — 1, 2 మాత్రమే

పూర్వ మీమాంస జైమిని స్థాపించినది, బ్రహ్మసూత్రాలు బాదరాయణుని రచన కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. ప్రస్థానత్రయం ఉపనిషత్తులు, భగవద్గీత, బ్రహ్మసూత్రాలు; మీమాంస సూత్రాలు అందులో లేవు కాబట్టి 3 తప్పు.

Correct: B — మీమాంస సూత్రాలు

ప్రస్థానత్రయం ఉపనిషత్తులు, భగవద్గీత, బ్రహ్మసూత్రాలు. మీమాంస సూత్రాలు జైమిని రచించిన పూర్వ మీమాంస గ్రంథం, వేదాంత ప్రస్థానత్రయంలో లేదు. ఉపనిషత్తులు మొత్తం 108 అని సంప్రదాయం; వీటిలో 10 ప్రధానమైనవి.

Correct: B — దీని ప్రధాన అంశం బ్రహ్మ–ఆత్మ జ్ఞానం

పూర్వ మీమాంస ప్రధానంగా కర్మ, ధర్మం, యజ్ఞాలపై దృష్టి పెడుతుంది; బ్రహ్మ–ఆత్మ జ్ఞానం వేదాంతం (ఉత్తర మీమాంస) ప్రధాన అంశం. అందువల్ల మొదటి వాక్యం తప్పు. జైమిని స్థాపకుడు, కుమారిల–ప్రభాకరులు వ్యాఖ్యాతలు.

Correct: A — వల్లభాచార్యుడు – ద్వైతాద్వైతం

వల్లభాచార్యుడు శుద్ధాద్వైతాన్ని బోధించాడు; ద్వైతాద్వైతం నింబార్కుని సిద్ధాంతం. అందువల్ల మొదటి జత తప్పు. చైతన్య మహాప్రభు అచింత్య భేదాభేదాన్ని, రామానుజులు విశిష్టాద్వైతాన్ని బోధించారు.

Correct: D — 1, 2 మాత్రమే

ద్వైతాద్వైతం నింబార్కునిది, అచింత్య భేదాభేదం చైతన్య మహాప్రభునిది కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. మధ్వాచార్యులు ద్వైతాన్ని బోధించారు, విశిష్టాద్వైతం రామానుజులది; అందుకే 3 తప్పు.

Correct: C — ఉడిపి

శంకరాచార్యుల నాలుగు మఠాలు శృంగేరి (దక్షిణం), ద్వారక (పశ్చిమం), పూరి (తూర్పు), జ్యోతిర్మఠం (ఉత్తరం). ఉడిపి మధ్వాచార్యుల ద్వైత కేంద్రం, శంకరుల మఠం కాదు.

Correct: C — సాంఖ్యం – 4 ప్రమాణాలు

సాంఖ్య, యోగ దర్శనాలు 3 ప్రమాణాలు (ప్రత్యక్ష, అనుమాన, శబ్ద) అంగీకరిస్తాయి; 4 ప్రమాణాలు న్యాయం అంగీకరిస్తుంది. కాబట్టి సాంఖ్యం–4 అనే జత తప్పు. చార్వాకం 1, వైశేషికం 2 సరైనవి.

Correct: B — 1, 2 మాత్రమే

ప్రభాకర మీమాంస 5 ప్రమాణాలు (న్యాయ నాలుగు + అర్థాపత్తి); కుమారిల మీమాంస, అద్వైతం 6 (అయిదు + అనుపలబ్ధి) అంగీకరిస్తాయి కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. బౌద్ధం రెండు ప్రమాణాలు (ప్రత్యక్ష, అనుమాన) మాత్రమే అంగీకరిస్తుంది; అందుకే 3 తప్పు.

Correct: A — యోగాచార (విజ్ఞానవాదం) – నాగార్జునుడు

నాగార్జునుడు మాధ్యమిక (శూన్యవాదం) శాఖకు చెందినవాడు; యోగాచార (విజ్ఞానవాదం) శాఖకు అసంగుడు, వసుబంధుడు సంబంధం. అందుకే యోగాచార–నాగార్జునుడు జత తప్పు. నాగార్జునుడు శూన్యవాదానికి, అసంగ–వసుబంధులు విజ్ఞానవాదానికి ప్రసిద్ధులు.

Correct: D — ప్రత్యక్షం, అనుమానం

న్యాయం నాలుగు ప్రమాణాలను (ప్రత్యక్ష, అనుమాన, ఉపమాన, శబ్ద), వైశేషికం రెండింటిని (ప్రత్యక్ష, అనుమాన) అంగీకరిస్తుంది. కాబట్టి రెండింటికీ ఉమ్మడిగా ఉన్నవి ప్రత్యక్షం, అనుమానం. ఉపమానం, శబ్దం న్యాయం మాత్రమే అంగీకరిస్తుంది; అర్థాపత్తి మీమాంస ప్రమాణం.