భారత శాస్త్రీయ నృత్యాలు (Classical Dances) · Practice MCQs

Correct: D — కొట్టారక్కర తంపురాన్

కథకళి రామనాట్టం నుండి అభివృద్ధి చెందింది; కొట్టారక్కర తంపురాన్ రామనాట్టం సృష్టికర్త అని చెబుతారు. స్వాతి తిరునాళ్ మోహినీయాట్టానికి ఆదరణ కల్పించారు, వల్లత్తోల్ కళామండలం స్థాపించారు.

Correct: A — వల్లత్తోల్

మహాకవి వల్లత్తోల్ 1930లో కేరళ కళామండలం స్థాపించి కథకళిని పునరుద్ధరించారు. తిరువళ్లువర్ తమిళ కవి; తంపురాన్ రామనాట్టం సృష్టికర్త. వల్లత్తోల్ కృషి వల్ల కథకళి కొత్త ఆదరణ పొందింది.

Correct: B — స్వాతి తిరునాళ్

ట్రావెన్‌కోర్ రాజు స్వాతి తిరునాళ్ 19వ శతాబ్దంలో మోహినీయాట్టానికి ఆదరణ కల్పించారు. రాజరాజ చోళుడు, కృష్ణదేవరాయలు ఇతర రాజ్యాల పాలకులు. ఈ ఆదరణ వల్ల మోహినీయాట్టం దక్షిణ భారతంలో మళ్లీ ప్రాచుర్యం పొందింది.

Correct: C — ఉదయగిరి–ఖండగిరి గుహలు

భువనేశ్వర్ సమీపంలోని ఉదయగిరి–ఖండగిరి గుహల్లో ఒడిస్సీ ఆధారాలు కనిపిస్తాయి; కోణార్క్, పూరి ఆలయ శిల్పాల్లో కూడా ఉన్నాయి. అజంతా, ఎల్లోరా, ఎలిఫెంటా మహారాష్ట్రలో ఉన్నాయి.

Correct: D — మహారీలు

జగన్నాథ ఆలయంలో ఒడిస్సీ చేసే దేవదాసీలను ‘మహారీలు’ అనేవారు; అబ్బాయిలు మహిళా వేషంలో చేసే సంప్రదాయాన్ని ‘గోటిపువా’ అంటారు. భోకతులు సత్రియ ప్రదర్శకులు, కథకులు కథక్ మూలపురుషులు.

Correct: A — కేలుచరణ్ మహాపాత్ర

కేలుచరణ్ మహాపాత్ర ఒడిస్సీ పునరుద్ధరణలో ప్రముఖ గురువు. బిర్జూ మహారాజ్ కథక్‌కు, బిపిన్ సింగ్ మణిపురికి, రుక్మిణీ దేవి భరతనాట్యానికి సంబంధించినవారు. ఆయన మహారీలు, గోటిపువాల సంప్రదాయాన్ని ఆధునిక వేదికపైకి తెచ్చిన ప్రముఖ గురువుల్లో ఒకరు.

Correct: B — పుంగ్ చోలోమ్

పుంగ్ చోలోమ్ పుంగ్ (డప్పు) వాయిస్తూ చేసే మణిపురి పురుషుల నృత్యం; సంకీర్తనలో భాగం. కుమిల్ మణిపురి స్త్రీల వేషం, అంకియా నాట్, బోర్గీత్ శంకరదేవుని సత్రియ సంప్రదాయ రచనలు.

Correct: C — రవీంద్రనాథ్ టాగోర్

రవీంద్రనాథ్ టాగోర్ మణిపురి నృత్యాన్ని శాంతినికేతన్‌లో చేర్చి ప్రాచుర్యం కల్పించారు. శంకరదేవుడు సత్రియ సృష్టికర్త, కేలుచరణ్ ఒడిస్సీ గురువు, వల్లత్తోల్ కేరళ కళామండలం స్థాపకుడు.

Correct: D — సత్రాలు

సత్రియను అస్సాంలోని వైష్ణవ మఠాలైన ‘సత్రాల్లో’ భోకతులు ప్రదర్శిస్తారు. గురుకులాలు, మహావిహారాలు, అఖాడాలు ఇతర సంస్థలు, ఈ నృత్యంతో సంబంధం లేనివి. సత్రాలు శంకరదేవుడు స్థాపించిన వైష్ణవ మఠాలు; అక్కడ భక్తులు భక్తిగా ఈ నృత్యాన్ని ప్రదర్శిస్తారు.

Correct: A — అంకియా నాట్

శంకరదేవుడు రచించిన నాటకాలను అంకియా నాట్ అంటారు; బోర్గీత్ పాటలు కూడా సత్రియకు ఆధారం. యక్షగానం కర్ణాటక, రామనాట్టం కేరళ, భవాయి గుజరాత్ రంగస్థల రూపాలు. సత్రియ మణిపురితో పాటు వైష్ణవ భక్తి ఉద్యమంతో దగ్గరి సంబంధం ఉన్న ఈశాన్య నృత్యం.