శిలలు & ప్లేట్ టెక్టానిక్స్ (Rocks & Plate Tectonics) · Practice MCQs

Correct: C — 1912

వెజెనర్ 1912లో ఖండ చలన సిద్ధాంతం ప్రతిపాదించి, 1915లో పుస్తక రూపంలో ప్రచురించారు. 1960ల మొదట్లో సముద్ర అడుగు విస్తరణ, 1967–68లో ప్లేట్ టెక్టానిక్స్ వచ్చాయి; 1929లో హబుల్ విస్తరించే విశ్వాన్ని కనుగొన్నారు.

Correct: D — ఖండాలు ఒకప్పుడు కలిసి ఉండేవని

ఒకే రకమైన గ్లోసోప్టెరిస్ శిలాజాలు భారత్, ఆఫ్రికా, ఆస్ట్రేలియా, అంటార్కిటికా, దక్షిణ అమెరికాల్లో దొరకడం ఇవన్నీ ఒకప్పుడు కలిసి ఉన్నాయనడానికి సాక్ష్యం. అయస్కాంత ధ్రువాల తారుమారు సముద్ర అడుగు విస్తరణ సాక్ష్యం.

Correct: A — శిఖరం వద్ద శిలలు అత్యంత కొత్తవి, దూరం పెరిగే కొద్దీ పాతవి

శిఖరం వద్ద మాంటిల్ నుండి శిలాద్రవం పైకి వచ్చి కొత్త భూపటలం ఏర్పడుతుంది, కాబట్టి అక్కడ శిలలు అత్యంత కొత్తవి. శిఖరం నుండి దూరమయ్యే కొద్దీ శిలలు పాతవి అవుతాయి; ఇది సముద్ర అడుగు విస్తరణకు ముఖ్య సాక్ష్యం.

Correct: B — సుమారు 20 కోట్ల సంవత్సరాలు

సముద్ర భూపటలం సుమారు 20 కోట్ల ఏళ్ల కంటే పాతది కాదు, ఎందుకంటే పాత భాగం కందకాల వద్ద మాంటిల్‌లోకి దిగి నాశనమవుతుంది. ఖండ శిలలు మాత్రం 300 కోట్ల ఏళ్లకు పైబడినవి ఉన్నాయి.

Correct: C — మెకెంజీ & పార్కర్, మోర్గాన్

1967–68లో మెకెంజీ & పార్కర్, మోర్గాన్ వంటి శాస్త్రవేత్తలు ప్లేట్ భావనను రూపొందించారు. వెజెనర్ ఖండ చలనం, హెస్ సముద్ర అడుగు విస్తరణ, హోమ్స్ సంవహన ప్రవాహాలు, లెమైట్ర్ బిగ్ బ్యాంగ్ ఆలోచనలను ఇచ్చారు.

Correct: D — మాంటిల్‌లోని ఉష్ణ సంవహన ప్రవాహాలు

1930లలో ఆర్థర్ హోమ్స్ మాంటిల్‌లోని ఉష్ణ సంవహన ప్రవాహాలను ప్లేట్ల కదలికకు కారణంగా సూచించారు. ఆటుపోటు బలం, ధ్రువ పలాయన బలం వెజెనర్ చెప్పినవి; అవి సరిపోవని శాస్త్రవేత్తలు తిరస్కరించారు.

Correct: A — బరువైన సముద్ర ప్లేట్ ఖండ ప్లేట్ కిందకు జారుతుంది

సముద్ర ప్లేట్ బరువైనది కాబట్టి తేలికైన ఖండ ప్లేట్ కిందకు జారుతుంది (సబ్‌డక్షన్); దీనివల్ల ముడుత పర్వతాలు, అగ్నిపర్వతాలు ఏర్పడతాయి. ఉదా: ఆండీస్. రెండు ప్లేట్లు దూరంగా జరిగితే అది అపసరణ సరిహద్దు.

Correct: B — మరియానా కందకం; అభిసరణ (సముద్ర–సముద్ర)

మరియానా కందకం ప్రపంచంలో అత్యంత లోతైనది (చాలెంజర్ డీప్ సుమారు 11 కి.మీ.). ఇది సముద్ర–సముద్ర అభిసరణ సరిహద్దు వద్ద ఉంది. ఆండీస్ అనేది కందకం కాదు, పర్వత శ్రేణి.

Correct: C — సుమారు 4–5 కోట్ల ఏళ్ల క్రితం

ఇండియన్ ప్లేట్ యురేషియాను సుమారు 4–5 కోట్ల ఏళ్ల క్రితం ఢీకొని హిమాలయాలను పుట్టించింది. 6.6 కోట్ల ఏళ్లు దక్కన్ ట్రాప్స్ ఏర్పడిన కాలం; 20 కోట్ల ఏళ్లు పాంజియా విడిపోయిన కాలం.

Correct: D — ద్వీపకల్ప భారతం ప్రాచీన, స్థిరమైన గోండ్వానా భూభాగం కావడం

ద్వీపకల్ప భారతం గోండ్వానాలాండ్‌లో భాగమైన ప్రాచీన, స్థిరమైన భూభాగం (షీల్డ్); ఇది ప్లేట్ సరిహద్దుకు దూరంగా ఉంది. హిమాలయాలు, ఈశాన్యం, అండమాన్ ప్లేట్ సరిహద్దుకు దగ్గరగా ఉండి తీవ్ర భూకంప ప్రాంతాలు.