భూకంపాల కొలత – రిక్టర్ & మెర్కల్లీ స్కేల్ (Measuring Earthquakes)

Correct: B — భూకంప పరిమాణం (Magnitude – విడుదలైన శక్తి)

రిక్టర్ స్కేల్ భూకంపం విడుదల చేసిన శక్తిని, అంటే పరిమాణాన్ని కొలుస్తుంది. నష్టం/ప్రజలు అనుభవించిన స్థాయి (తీవ్రత)ను కొలిచేది మెర్కల్లీ స్కేల్. ఒకే భూకంపానికి పరిమాణం ఒకటే ఉంటుంది, తీవ్రత ప్రదేశాన్ని బట్టి మారుతుంది.

Correct: C — చార్లెస్ రిక్టర్ (అమెరికా)

రిక్టర్ స్కేల్‌ను 1935లో అమెరికా శాస్త్రవేత్త చార్లెస్ రిక్టర్ రూపొందించారు. మెర్కల్లీ ఇటలీ శాస్త్రవేత్త; తీవ్రత స్కేల్ ఆయన పేరు మీద ఉంది. వార్తల్లో 'రిక్టర్' అని చెప్పినా పెద్ద భూకంపాలను ఇప్పుడు ఎక్కువగా మోమెంట్ మాగ్నిట్యూడ్ స్కేల్ (Mw)తో కొలుస్తారు.

Correct: A — I నుండి XII (రోమన్ అంకెలు)

మెర్కల్లీ స్కేల్ (Modified Mercalli Intensity Scale) తీవ్రతను రోమన్ అంకెల్లో I నుండి XII వరకు చూపుతుంది. రిక్టర్ స్కేల్ సాధారణంగా దశాంశ అంకెల్లో చెప్పబడుతుంది.

Correct: B — 10 రెట్లు

రిక్టర్ స్కేల్ లాగరిథమిక్: ఒక అంకె పెరిగితే ప్రకంపన పరిమాణం 10 రెట్లు పెరుగుతుంది. విడుదలయ్యే శక్తి మాత్రం సుమారు 32 రెట్లు పెరుగుతుంది. కాబట్టి 7 పరిమాణం భూకంపం 5 పరిమాణం భూకంపం కంటే ప్రకంపనలో 100 రెట్లు ఎక్కువ.

Correct: C — సుమారు 32 రెట్లు

రిక్టర్ స్కేల్‌లో ఒక అంకె పెరిగితే శక్తి సుమారు 32 రెట్లు పెరుగుతుంది; ప్రకంపన పరిమాణం 10 రెట్లు పెరుగుతుంది. 10 రెట్లు అనేది శక్తికి కాదు, ప్రకంపన పరిమాణానికి వర్తిస్తుంది.

Correct: A — తీవ్రత (Intensity)

ఒకే భూకంపానికి పరిమాణం (శక్తి) ఒకటే ఉంటుంది, కానీ తీవ్రత (ప్రజలు అనుభవించిన స్థాయి, కట్టడాల నష్టం) ప్రదేశాన్ని బట్టి మారుతుంది — అధికేంద్రం దగ్గర ఎక్కువ, దూరంగా తక్కువ. అందుకే తీవ్రతను మెర్కల్లీ స్కేల్‌పై ప్రతి ప్రదేశానికి విడిగా చెబుతారు.

Correct: B — 1 మరియు 3 మాత్రమే

రిక్టర్ స్కేల్ 1935లో చార్లెస్ రిక్టర్ రూపొందించినది, లాగరిథమిక్ — 1, 3 సరైనవి. ఇది పరిమాణాన్ని (విడుదలైన శక్తిని) కొలుస్తుంది, తీవ్రతను కొలిచేది మెర్కల్లీ స్కేల్; కాబట్టి 2 తప్పు.

Correct: A — సీస్మోగ్రామ్ – భూకంప తరంగాలను నమోదు చేసే పరికరం

భూకంప తరంగాలను నమోదు చేసే పరికరం సీస్మోగ్రాఫ్; అది గీసే గ్రాఫ్‌ను సీస్మోగ్రామ్ అంటారు. కాబట్టి చివరి జత తప్పు. మిగతా జతలు సరైనవి. రిక్టర్ స్కేల్ పరిమాణం (శక్తి), మెర్కల్లీ స్కేల్ తీవ్రత — ఈ తేడా పరీక్షల్లో తరచూ అడుగుతారు.