ఆవర్తన పవనాలు – రుతుపవనాలు, భూ-సముద్ర పవనాలు (Periodic Winds and Monsoons)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆవర్తన పవనాలు – రుతుపవనాలు, భూ-సముద్ర పవనాలు (Periodic Winds and Monsoons) in పవనాలు & పీడన మేఖలలు (Winds & Pressure Belts). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
సముద్ర పవనం (Sea Breeze) ఎప్పుడు, ఏ దిశలో వీస్తుంది?
A. రాత్రిపూట భూమి నుండి సముద్రం వైపు
B. ఎల్లప్పుడూ భూమి నుండి సముద్రం వైపు
C. పగటిపూట భూమి నుండి సముద్రం వైపు
D. పగటిపూట సముద్రం నుండి భూమి వైపు
Answer & explanation
Correct: D — పగటిపూట సముద్రం నుండి భూమి వైపు
పగటిపూట భూమి సముద్రం కంటే త్వరగా వేడెక్కి భూమిపై అల్ప పీడనం ఏర్పడుతుంది; అందుకే సముద్రం నుండి భూమి వైపు చల్లని గాలి వీస్తుంది. రాత్రి దీనికి విరుద్ధంగా భూ పవనం వీస్తుంది.
మాన్‌సూన్ అరబిక్ పదం 'మౌసిమ్' నుండి వచ్చింది, దీని అర్థం ఋతువు. ఋతువును బట్టి దిశ పూర్తిగా మారే పవనాలు ఇవి; భూ-సముద్ర పవనాల పెద్ద రూపంగా చెప్పవచ్చు. ఇదే పదం ఆధారంగా ఋతువును బట్టి దిశ మార్చే పవనాలను రుతుపవనాలు అంటారు; ఆగ్నేయాసియా, ఉత్తర ఆస్ట్రేలియా కూడా రుతుపవన ప్రాంతాలు.
నైరుతి రుతుపవనాలు జూన్ నుండి సెప్టెంబర్ వరకు; కేరళకు సాధారణంగా జూన్ 1 చుట్టూ చేరతాయి. అక్టోబర్–డిసెంబర్ ఈశాన్య (తిరోగమన) రుతుపవనాల కాలం; ఏప్రిల్–మే రుతుపవనాలకు ముందు కాలం.
భూ పవనం (Land Breeze) రాత్రిపూట ఎందుకు ఏర్పడుతుంది?
A. రాత్రి భూమి ఎక్కువ వేడెక్కడం వల్ల
B. సముద్రం త్వరగా చల్లబడటం వల్ల
C. చంద్రుని ఆకర్షణ వల్ల
D. రాత్రి భూమి త్వరగా చల్లబడి సముద్రంపై అల్ప పీడనం ఏర్పడటం వల్ల
Answer & explanation
Correct: D — రాత్రి భూమి త్వరగా చల్లబడి సముద్రంపై అల్ప పీడనం ఏర్పడటం వల్ల
రాత్రి భూమి త్వరగా చల్లబడి అధిక పీడనం, సముద్రంపై అల్ప పీడనం ఏర్పడుతుంది; కాబట్టి భూమి నుండి సముద్రం వైపు గాలి వీస్తుంది. జాలర్లు తెల్లవారుజామున ఈ గాలి సాయంతో సముద్రంలోకి వెళ్తారు.
ఈశాన్య (తిరోగమన) రుతుపవనాలు ప్రధానంగా వర్షం ఇచ్చే ప్రాంతాలు ఏవి?
A. తమిళనాడు, దక్షిణ కోస్తా ఆంధ్ర, రాయలసీమ
B. రాజస్థాన్, గుజరాత్
C. పంజాబ్, హర్యానా
D. అస్సాం, మేఘాలయ
Answer & explanation
Correct: A — తమిళనాడు, దక్షిణ కోస్తా ఆంధ్ర, రాయలసీమ
అక్టోబర్–డిసెంబర్‌లో బంగాళాఖాతం మీదుగా వచ్చే ఈశాన్య రుతుపవనాలు తమిళనాడు తీరానికి, దక్షిణ కోస్తా ఆంధ్ర (నెల్లూరు, ప్రకాశం), రాయలసీమకు వర్షం ఇస్తాయి. అస్సాం, మేఘాలయ నైరుతి రుతుపవనాల భారీ వర్షాన్ని పొందుతాయి.
ప్రకటనలు. 1) సముద్ర పవనం పగలు వీస్తుంది. 2) భూ పవనం రాత్రి వీస్తుంది. 3) లోయ పవనం పగలు లోయ నుండి వాలుల మీదుగా పైకి వీస్తుంది. 4) పర్వత పవనం పగలు లోయ నుండి పైకి వీస్తుంది. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 4
B. 2, 3 మరియు 4
C. 1, 3 మరియు 4
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మరియు 3
పర్వత పవనం (కటబాటిక్) రాత్రి చల్లని, బరువైన గాలి వాలుల మీదుగా లోయలోకి దిగడం; కాబట్టి 4వ ప్రకటన తప్పు. పగలు లోయ పవనం (అనాబాటిక్) పైకి వీస్తుంది, ఇది 3వ ప్రకటనకు సరిపోతుంది.
ప్రకటనలు. 1) నైరుతి రుతుపవనాలు జూన్–సెప్టెంబర్. 2) భారత వార్షిక వర్షపాతంలో సుమారు 75% వీటి వల్లే. 3) వీటికి అరేబియా సముద్ర, బంగాళాఖాత శాఖలు ఉన్నాయి. 4) ఈశాన్య రుతుపవనాలు జూన్–సెప్టెంబర్‌లో వీస్తాయి. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 3
B. 1, 2 మరియు 4
C. 2, 3 మరియు 4
D. 1, 3 మరియు 4
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3
ఈశాన్య (తిరోగమన) రుతుపవనాలు అక్టోబర్–డిసెంబర్‌లో వీస్తాయి, జూన్–సెప్టెంబర్‌లో కాదు; కాబట్టి 4వ ప్రకటన తప్పు. 1, 2, 3 నైరుతి రుతుపవనాలకు సంబంధించి సరైనవి.
జాలర్లు తెల్లవారుజామున సముద్రంలోకి వెళ్లడానికి సహాయపడే గాలి ఏది, అప్పుడు పీడన పరిస్థితి ఎలా ఉంటుంది?
A. సముద్ర పవనం – భూమిపై అల్ప పీడనం
B. భూ పవనం – సముద్రంపై అల్ప పీడనం, భూమిపై అధిక పీడనం
C. భూ పవనం – భూమిపై అల్ప పీడనం
D. సముద్ర పవనం – సముద్రంపై అల్ప పీడనం
Answer & explanation
Correct: B — భూ పవనం – సముద్రంపై అల్ప పీడనం, భూమిపై అధిక పీడనం
రాత్రి భూమి త్వరగా చల్లబడి అధిక పీడనం, సముద్రంపై అల్ప పీడనం ఏర్పడతాయి; అందువల్ల భూమి నుండి సముద్రం వైపు భూ పవనం వీస్తుంది. పగటి సముద్ర పవనంలో పరిస్థితి దీనికి విరుద్ధం, భూమిపై అల్ప పీడనం ఉంటుంది.