భారత శీతోష్ణస్థితి & రుతుపవనాలు (Climate & Monsoon) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారత శీతోష్ణస్థితి & రుతుపవనాలు (Climate & Monsoon) (భారతదేశ భౌతిక భూగోళశాస్త్రం (Physical Geography of India)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
జెట్ ప్రవాహం – లక్షణం జతల్లో సరికానిది ఏది?
A. ఉప ఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ – శీతాకాలంలో హిమాలయాలకు దక్షిణంగా
B. సోమాలి జెట్ – తూర్పు ఆఫ్రికా తీరం వెంట
C. ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ – శీతాకాలంలో హిమాలయాలకు దక్షిణంగా పశ్చిమం నుండి తూర్పుకు
D. ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ – వేసవిలో తూర్పు నుండి పశ్చిమానికి
Answer & explanation
Correct: C — ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ – శీతాకాలంలో హిమాలయాలకు దక్షిణంగా పశ్చిమం నుండి తూర్పుకు
శీతాకాలంలో హిమాలయాలకు దక్షిణంగా పశ్చిమం నుండి తూర్పుకు వీచేది ఉప ఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్. ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ వేసవిలో తూర్పు నుండి పశ్చిమానికి వీస్తుంది; కాబట్టి మొదటి జత తప్పు.
1) పశ్చిమ జెట్ జూన్ నాటికి హిమాలయాలకు ఉత్తరానికి జరిగి రుతుపవనాల ఆకస్మిక రాకకు సహాయపడుతుంది. 2) జూలైలో ITCZ సుమారు 20°–25° ఉత్తరం వద్ద గంగా మైదానం మీదకు జరుగుతుంది. 3) పశ్చిమ అలజడులు బంగాళాఖాతంలో పుడతాయి. ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
పశ్చిమ అలజడులు మధ్యధరా సముద్ర ప్రాంతంలో పుడతాయి, బంగాళాఖాతంలో కాదు; కాబట్టి 3 తప్పు. 1, 2 సరైనవి. జూన్ నాటికి పశ్చిమ జెట్ హిమాలయాలకు ఉత్తరానికి జరగడం రుతుపవనాల ఆకస్మిక రాకకు (Burst) సహాయపడుతుంది; వేసవిలో ITCZ గంగా మైదానం మీదకు జరిగి రుతుపవన ద్రోణిగా మారుతుంది. పశ్చిమ అలజడులు మధ్యధరా సముద్ర ప్రాంతంలో పుట్టి శీతాకాల వర్షం ఇస్తాయి, బంగాళాఖాతంలో కాదు. కాబట్టి 3 తప్పు.
C. తక్కువ వర్షం (50–100 సెం.మీ.) – పంజాబ్, హర్యానా
D. అతి తక్కువ వర్షం (50 సెం.మీ. లోపు) – పశ్చిమ రాజస్థాన్, లద్దాఖ్
Answer & explanation
Correct: B — అధిక వర్షం (200 సెం.మీ. పైన) – థార్ ఎడారి
థార్ ఎడారి (పశ్చిమ రాజస్థాన్) అతి తక్కువ వర్షం (50 సెం.మీ. లోపు) పొందే ప్రాంతం, అధిక వర్షం ప్రాంతం కాదు. మిగతా జతలు సరైనవి. అధిక వర్షం (200 సెం.మీ. పైన) పశ్చిమ తీరం, పశ్చిమ కనుమలు, మేఘాలయ కొండలు, అండమాన్ దీవులకు; థార్ ఎడారి అతి తక్కువ వర్షం (50 సెం.మీ. లోపు) ప్రాంతం.
1) వర్షం తక్కువ పడే చోట్లే వర్షపాత చంచలత ఎక్కువ. 2) పశ్చిమ కనుమలకు అవతల ఉన్న పుణె తక్కువ వర్షం పొందుతుంది. 3) పశ్చిమ తీరంలో చంచలత 50% పైన ఉంటుంది. ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
పశ్చిమ తీరం, ఈశాన్యంలో చంచలత 25% లోపు ఉంటుంది; 50% పైన చంచలత పశ్చిమ రాజస్థాన్, లద్దాఖ్, దక్కన్ లోపలి భాగాల్లో ఉంటుంది. కాబట్టి 3 తప్పు. వర్షపాత చంచలత తక్కువ వర్షం పడే పశ్చిమ రాజస్థాన్, లద్దాఖ్, దక్కన్ లోపలి భాగాల్లో 50% పైన; పశ్చిమ తీరం, ఈశాన్యంలో 25% లోపు ఉంటుంది కాబట్టి 3 తప్పు.
A. హిందూ మహాసముద్రం – హరికేన్; అట్లాంటిక్ – టైఫూన్; పశ్చిమ పసిఫిక్ – సైక్లోన్
B. హిందూ మహాసముద్రం – టైఫూన్; అట్లాంటిక్ – సైక్లోన్; పశ్చిమ పసిఫిక్ – హరికేన్
C. హిందూ మహాసముద్రం – సైక్లోన్; అట్లాంటిక్ – టైఫూన్; పశ్చిమ పసిఫిక్ – హరికేన్
D. హిందూ మహాసముద్రం – సైక్లోన్; అట్లాంటిక్ – హరికేన్; పశ్చిమ పసిఫిక్ – టైఫూన్
Answer & explanation
Correct: D — హిందూ మహాసముద్రం – సైక్లోన్; అట్లాంటిక్ – హరికేన్; పశ్చిమ పసిఫిక్ – టైఫూన్
ఒకే రకం తుపానును హిందూ మహాసముద్రంలో సైక్లోన్, అట్లాంటిక్లో హరికేన్, పశ్చిమ పసిఫిక్లో టైఫూన్ అంటారు. ఈ మూడు పేర్లు ప్రాంతాన్ని బట్టి మారతాయి: హిందూ మహాసముద్రంలో సైక్లోన్, అట్లాంటిక్లో హరికేన్, పశ్చిమ పసిఫిక్లో టైఫూన్. కాబట్టి ఒకే వాతావరణ వ్యవస్థకు మూడు ప్రాంతీయ పేర్లని గుర్తుంచుకోవాలి. భారత్ తూర్పు తీరంలో వచ్చే తుపానులను సైక్లోన్ అంటారు; బంగాళాఖాతంలో అవి ఎక్కువగా ఏర్పడతాయి.
IMD వర్గీకరణలో గాలి వేగం ఆరోహణ క్రమంలో సరైన అమరిక ఏది?
A. తుపాను → వాయుగుండం → తీవ్ర తుపాను → సూపర్ సైక్లోన్
B. వాయుగుండం → తీవ్ర తుపాను → తుపాను → సూపర్ సైక్లోన్
C. వాయుగుండం → తుపాను → తీవ్ర తుపాను → సూపర్ సైక్లోన్
D. సూపర్ సైక్లోన్ → తీవ్ర తుపాను → తుపాను → వాయుగుండం
Answer & explanation
Correct: C — వాయుగుండం → తుపాను → తీవ్ర తుపాను → సూపర్ సైక్లోన్
వాయుగుండం (31–49), తుపాను (62–88), తీవ్ర తుపాను (89–117), సూపర్ సైక్లోన్ (222 పైన) అనేది వేగం పెరిగే క్రమం. గాలి వేగం (కి.మీ./గం.): వాయుగుండం 31–49, తీవ్ర వాయుగుండం 50–61, తుపాను 62–88, తీవ్ర తుపాను 89–117, అతి తీవ్ర తుపాను 118–166, అత్యంత తీవ్ర తుపాను 167–221, సూపర్ సైక్లోన్ 222 పైన. కాబట్టి వేగం పెరిగే క్రమం వాయుగుండం నుండి సూపర్ సైక్లోన్ వైపు ఉంటుంది.
Aw ఉష్ణమండల సవన్నా రకం కర్కటరేఖకు దక్షిణాన ద్వీపకల్ప పీఠభూమిలో ఎక్కువ భాగం (తెలంగాణ, రాయలసీమ సహా); గంగా మైదానం Cwg రకం. కాబట్టి మొదటి జత తప్పు. Aw ఉష్ణమండల సవన్నా రకం కర్కటరేఖకు దక్షిణాన ద్వీపకల్ప పీఠభూమిలో ఎక్కువ భాగం (తెలంగాణ, రాయలసీమ సహా)లో ఉంటుంది; గంగా మైదానం Cwg రకం.
1) Dfc రకం అరుణాచల్ ప్రదేశ్కు చెందినది. 2) E (ధ్రువ) రకం జమ్మూ-కశ్మీర్, లద్దాఖ్, హిమాచల్, ఉత్తరాఖండ్ ఎత్తైన ప్రాంతాల్లో ఉంటుంది. 3) IMD ప్రధాన కార్యాలయం పుణెలో ఉంది. ఏవి సరైనవి?
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మాత్రమే
IMD ప్రధాన కార్యాలయం న్యూఢిల్లీలో ఉంది (పుణెలో ఒక ప్రాంతీయ విభాగం ఉన్నా ప్రధాన కార్యాలయం కాదు). కాబట్టి 3 తప్పు, 1, 2 సరైనవి. Dfc రకం చల్లని, తేమతో కూడిన చిన్న వేసవి గల అరుణాచల్ ప్రదేశ్కు చెందినది; E (ధ్రువ) రకం జమ్మూ-కశ్మీర్, లద్దాఖ్, హిమాచల్, ఉత్తరాఖండ్ ఎత్తైన ప్రాంతాల్లో ఉంటుంది. IMD ప్రధాన కార్యాలయం న్యూఢిల్లీలోనే ఉంది, కాబట్టి పుణె అనడం తప్పు.
1) రామగుండం, భద్రాచలం వేసవిలో అధిక ఉష్ణోగ్రతలకు పేరుపొందాయి. 2) దక్షిణ కోస్తా ఆంధ్ర ఈశాన్య రుతుపవనాల నుండి ఎక్కువ వర్షం పొందుతుంది. 3) తెలంగాణకు సముద్ర తీరం ఉంది. ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మాత్రమే
తెలంగాణ సముద్ర తీరం లేని (Landlocked) రాష్ట్రం; కాబట్టి 3 తప్పు. 1, 2 సరైనవి. రామగుండం, భద్రాచలం వేసవి ఉష్ణోగ్రతలకు ప్రసిద్ధి; దక్షిణ కోస్తా ఆంధ్ర (నెల్లూరు, ప్రకాశం) ఈశాన్య రుతుపవనాల వర్షం ఎక్కువ పొందుతుంది. తెలంగాణ సముద్ర తీరం లేని (Landlocked) రాష్ట్రం కాబట్టి దానికి తీరం ఉందని చెప్పడం తప్పు. ఉత్తర తెలంగాణ ఎక్కువ వర్షం, దక్షిణ తెలంగాణ (మహబూబ్నగర్, నల్గొండ) తక్కువ వర్షం పొందుతాయి; శీతాకాలంలో ఆదిలాబాద్లో తక్కువ ఉష్ణోగ్రతలు నమోదవుతాయి.