పట్టణీకరణ & వలసలు (Urbanisation & Migration) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పట్టణీకరణ & వలసలు (Urbanisation & Migration) (భారతదేశ మానవ భూగోళశాస్త్రం (Human Geography of India)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
జనగణన 2011 ప్రకారం భారత్లో మెగా నగరాల సంఖ్య ఎంత?
A. 2
B. 3
C. 4
D. 5
Answer & explanation
Correct: B — 3
మెగా నగరాలు మూడు: గ్రేటర్ ముంబై, ఢిల్లీ, కోల్కతా. చెన్నై, బెంగళూరు, హైదరాబాద్ మిలియన్ ప్లస్ అయినా మెగా నగరాలు కావు. ఈ మూడు మెగా నగరాలు గ్రేటర్ ముంబై, ఢిల్లీ, కోల్కతా; తర్వాతి పెద్ద UAలు చెన్నై, బెంగళూరు, హైదరాబాద్, అహ్మదాబాద్, పుణె. 10 లక్షలు దాటినవి మిలియన్ ప్లస్ కాగా 1 కోటి దాటినవే మెగా నగరాలు.
జనగణన 2011 ప్రకారం హైదరాబాద్ దేశంలో ఎన్నో పెద్ద పట్టణ సముదాయం?
A. 4వ
B. 5వ
C. 6వ
D. 7వ
Answer & explanation
Correct: C — 6వ
క్రమం: 1 ముంబై, 2 ఢిల్లీ, 3 కోల్కతా, 4 చెన్నై, 5 బెంగళూరు, 6 హైదరాబాద్ (సుమారు 77 లక్షలు), 7 అహ్మదాబాద్, 8 పుణె. చెన్నై (4వ), బెంగళూరు (5వ) తర్వాత హైదరాబాద్ 6వ స్థానంలో ఉంది; హైదరాబాద్ జనాభా సుమారు 77 లక్షలు. అహ్మదాబాద్ 7వ, పుణె 8వ స్థానాల్లో ఉన్నాయి. మెగా నగరం కావాలంటే 1 కోటి పైన జనాభా అవసరం, హైదరాబాద్కు ఇంకా తక్కువ ఉంది.
మెట్రోపాలిటన్ ప్లానింగ్ కమిటీ ఏర్పాటును నిర్దేశించే రాజ్యాంగ అధికరణ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 243ZE
B. ఆర్టికల్ 243P
C. ఆర్టికల్ 243ZG
D. ఆర్టికల్ 243W
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 243ZE
74వ సవరణ ప్రకారం 10 లక్షలు, ఆపై జనాభా ఉన్న ప్రాంతాల ప్రణాళిక కోసం ఆర్టికల్ 243ZE ప్రకారం మెట్రోపాలిటన్ ప్లానింగ్ కమిటీ ఏర్పాటు చేయాలి. ఉదా: HMDA, VMRDA.
జనగణన 'గుర్తించబడిన (Identified) మురికివాడ'కు కనీస జనాభా ఎంత?
A. 100
B. 300
C. 500
D. 1,000
Answer & explanation
Correct: B — 300
Identified slum లో కనీసం 300 మంది (సుమారు 60–70 కుటుంబాలు) అపరిశుభ్ర, ఇరుకైన పరిస్థితుల్లో నివసిస్తారు; జనగణన అధికారులు వాటిని గుర్తిస్తారు. ఈ రకం మురికివాడలను జనగణన అధికారులు గుర్తిస్తారు; ప్రకటిత మురికివాడలను ప్రభుత్వం చట్టం ద్వారా ప్రకటిస్తుంది.
జనగణన 2011 ప్రకారం దేశ మురికివాడల జనాభా సుమారుగా ఎంత?
A. 2.5 కోట్లు
B. 10 కోట్లు
C. 6.5 కోట్లు
D. 15 కోట్లు
Answer & explanation
Correct: C — 6.5 కోట్లు
2011లో మురికివాడల జనాభా సుమారు 6.5 కోట్లు; ఇందులో మహారాష్ట్రది అత్యధిక వాటా. ఇందులో మహారాష్ట్రలో అత్యధిక వాటా, ఆ తర్వాత ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉన్నాయి. గృహ కొరత, పారిశుధ్య లోపం, ఇరుకైన ఇళ్లు మురికివాడల లక్షణాలు; ముంబైలోని ధారావి ఆసియాలోని అతిపెద్ద మురికివాడల్లో ఒకటి.
74వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా చేర్చిన 12వ షెడ్యూల్లో ఎన్ని అంశాలు ఉన్నాయి?
A. 29
B. 12
C. 20
D. 18
Answer & explanation
Correct: D — 18
12వ షెడ్యూల్లో 18 అంశాలు (పట్టణ ప్రణాళిక, నీటి సరఫరా, మురికివాడల అభివృద్ధి వంటివి) ఉన్నాయి. 29 అంశాలు 11వ షెడ్యూల్ (పంచాయతీలు)లో ఉంటాయి. ఇందులో పట్టణ ప్రణాళిక, నీటి సరఫరా, మురికివాడల అభివృద్ధి వంటి అంశాలు ఉన్నాయి; పంచాయతీల 29 అంశాలు 11వ షెడ్యూల్లో ఉంటాయి.
స్మార్ట్ సిటీస్, AMRUT, PMAY-U పథకాలను ఒకేసారి ప్రారంభించిన తేదీ ఏది?
A. 2 అక్టోబర్ 2014
B. 25 జూన్ 2015
C. జనవరి 2015
D. డిసెంబర్ 2005
Answer & explanation
Correct: B — 25 జూన్ 2015
ఈ మూడు పథకాలూ 25 జూన్ 2015న ప్రారంభమయ్యాయి. 2 అక్టోబర్ 2014 స్వచ్ఛ భారత్ (పట్టణ) ప్రారంభ తేదీ, డిసెంబర్ 2005 JNNURM. ఈ మూడు పథకాల్లో స్మార్ట్ సిటీస్ 100 నగరాలకు, AMRUT 500 నగరాలకు సంబంధించినవి, PMAY-U అందరికీ ఇళ్లు లక్ష్యం. 2 అక్టోబర్ 2014 స్వచ్ఛ భారత్ (పట్టణ) ప్రారంభ తేదీ, జనవరి 2015 HRIDAY తేదీ, డిసెంబర్ 2005 JNNURM తేదీ. తెలుగు రాష్ట్రాల నుండి HRIDAY కింద అమరావతి, వరంగల్ ఎంపికయ్యాయి.
జనగణన 2011 ప్రకారం (చివరి నివాసం ఆధారంగా) వలసదారుల సంఖ్య సుమారుగా ఎంత?
A. 31.4 కోట్లు
B. 37.7 కోట్లు
C. 45.6 కోట్లు
D. 83.4 కోట్లు
Answer & explanation
Correct: C — 45.6 కోట్లు
2011లో వలసదారులు సుమారు 45.6 కోట్లు, అంటే జనాభాలో సుమారు 37%. 2001లో ఈ సంఖ్య సుమారు 31.4 కోట్లు. ఈ వలసదారులు జనాభాలో సుమారు 37%; ఇందులో దాదాపు మూడింట రెండు వంతులు మహిళలే. 2001లో వలసదారులు సుమారు 31.4 కోట్లు. జిల్లా లోపల వలసలే అత్యధికం, అందులో గ్రామీణ నుండి గ్రామీణ ప్రవాహం అతిపెద్దది.
రావెన్స్టీన్ వలస నియమాలు (Laws of Migration) ఏ సంవత్సరంలో ప్రతిపాదించారు?
A. 1966
B. 1948
C. 1901
D. 1885
Answer & explanation
Correct: D — 1885
రావెన్స్టీన్ వలస నియమాలు 1885లో వచ్చాయి; ఎవరెట్ లీ సిద్ధాంతం 1966లో వచ్చింది. రావెన్స్టీన్ ప్రకారం ఎక్కువ మంది తక్కువ దూరం వలస వెళ్తారు, ప్రతి వలస ప్రవాహానికి ప్రతి-ప్రవాహం ఉంటుంది, దగ్గర దూరాల్లో మహిళలు ఎక్కువ. ఎవరెట్ లీ (1966) మధ్యస్థ అడ్డంకుల సిద్ధాంతం చెప్పారు. కాబట్టి రెండు సిద్ధాంతాల సంవత్సరాలను కలపకూడదు.
ఇ-శ్రమ్ (e-Shram) పోర్టల్ ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
A. ఆగస్టు 2021
B. 1979
C. 1983
D. 1 మే 2020
Answer & explanation
Correct: A — ఆగస్టు 2021
ఇ-శ్రమ్ పోర్టల్ ఆగస్టు 2021లో అసంఘటిత కార్మికుల జాతీయ డేటాబేస్గా ప్రారంభమైంది. 1979 వలస కార్మికుల చట్టం, 1983 ఎమిగ్రేషన్ చట్టం సంవత్సరాలు. ఇది అసంఘటిత కార్మికుల జాతీయ డేటాబేస్; అంతర్రాష్ట్ర వలస కార్మికుల చట్టం 1979, ఎమిగ్రేషన్ చట్టం 1983 అనేవి వేరు వేరు సంవత్సరాలు.