భారత పర్యావరణ చట్టాలు (Environmental Laws) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారత పర్యావరణ చట్టాలు (Environmental Laws) (పర్యావరణ చట్టాలు & ఒప్పందాలు (Environmental Laws & Treaties)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
ఈ ప్రకటనలను పరిశీలించండి. (1) ఆర్టికల్ 48A ఆదేశిక సూత్రం. (2) ఆర్టికల్ 51A(g) పౌరుడి విధి. (3) రెండూ 1976లో చేరాయి. వీటిలో సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 3 అన్నీ
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3 అన్నీ
మూడు ప్రకటనలు సరైనవే. 48A రాజ్యానికి సంబంధించిన ఆదేశిక సూత్రం, 51A(g) పౌరుడి ప్రాథమిక విధి, రెండూ 42వ సవరణ (1976) ద్వారా చేరాయి. కాబట్టి అన్నీ సరైనవి; ఏదైనా ఒకటి తప్పు అనుకుంటే పొరపాటే.
ఈ క్రింది వాటిలో 42వ సవరణ (1976) ద్వారా జరిగిన మార్పు కానిది ఏది?
A. ఆర్టికల్ 48A చేరిక
B. పర్యావరణ న్యాయ ట్రిబ్యునల్ ఏర్పాటు
C. ఆర్టికల్ 51A(g) చేరిక
D. అడవులు సమవర్తి జాబితాలోకి మార్పు
Answer & explanation
Correct: B — పర్యావరణ న్యాయ ట్రిబ్యునల్ ఏర్పాటు
48A, 51A(g) చేరిక, అడవులు, వన్య జంతువుల రక్షణ సమవర్తి జాబితాలోకి మార్పు 42వ సవరణ ద్వారా జరిగాయి. జాతీయ హరిత ట్రిబ్యునల్ 2010 NGT చట్టం ద్వారా వచ్చింది, రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా కాదు.
రాష్ట్ర జాబితాలోనే ఉన్న అంశం మరియు సమవర్తి జాబితాకు మారిన అంశాన్ని సరిగ్గా జతచేసినది ఏది?
A. అడవులు – రాష్ట్ర జాబితా; ప్రజారోగ్యం – సమవర్తి జాబితా
B. రెండూ కేంద్ర జాబితా
C. ప్రజారోగ్యం, పారిశుధ్యం – రాష్ట్ర జాబితా; అడవులు – సమవర్తి జాబితా
D. రెండూ సమవర్తి జాబితా
Answer & explanation
Correct: C — ప్రజారోగ్యం, పారిశుధ్యం – రాష్ట్ర జాబితా; అడవులు – సమవర్తి జాబితా
ప్రజారోగ్యం, పారిశుధ్యం (ఎంట్రీ 6) రాష్ట్ర జాబితాలో కొనసాగుతున్నాయి. అడవులు (17A), వన్య జంతువుల రక్షణ (17B) 42వ సవరణతో సమవర్తి జాబితాకు మారాయి. మిగతా జతలు వ్యతిరేకంగా లేదా తప్పుగా ఉన్నాయి.
సుభాష్ కుమార్ vs బీహార్ రాష్ట్రం (1991) కేసు ఏ నిబంధన పరిధిని విస్తరించి పర్యావరణ హక్కును గుర్తించింది?
A. ఆర్టికల్ 19(1)(g) వృత్తి స్వేచ్ఛ
B. ఆర్టికల్ 14 సమానత్వం
C. ఆర్టికల్ 253 అంతర్జాతీయ ఒప్పందాలు
D. ఆర్టికల్ 21 లో కాలుష్య రహిత పర్యావరణ హక్కు
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 21 లో కాలుష్య రహిత పర్యావరణ హక్కు
సుభాష్ కుమార్ కేసులో సుప్రీంకోర్టు కాలుష్య రహిత నీరు, గాలి ఆర్టికల్ 21లో జీవించే హక్కులో భాగమని చెప్పింది. ఆర్టికల్ 19(1)(g) వృత్తి స్వేచ్ఛ, ఆర్టికల్ 14 సమానత్వం, ఆర్టికల్ 253 అంతర్జాతీయ ఒప్పందాల అమలుకు సంబంధించినవి కాబట్టి ఈ తీర్పుకు ఆధారం కావు. ఈ కేసు వల్లే ఆరోగ్యకర పర్యావరణ హక్కు రాజ్యాంగ హక్కుగా స్థిరపడింది.
వీటిలో జల చట్టం 1974కు సంబంధించి తప్పు ప్రకటన ఏది?
A. ఇది మొదట శబ్ద కాలుష్యాన్ని నిర్వచనంలో చేర్చింది
B. దీని ద్వారా CPCB ఏర్పడింది
C. 1988లో మండళ్లకు మూసివేత అధికారాలు వచ్చాయి
D. నీటి వనరుల్లోకి కాలుష్యకారకాలు వదలడానికి మండలి అనుమతి తప్పనిసరి
Answer & explanation
Correct: A — ఇది మొదట శబ్ద కాలుష్యాన్ని నిర్వచనంలో చేర్చింది
శబ్ద కాలుష్యం 1987 సవరణతో వాయు చట్టం నిర్వచనంలో చేరింది, జల చట్టంలో కాదు. మిగతా మూడు ప్రకటనలు జల చట్టానికి సరైనవి. అందువల్ల జల చట్టంలో శబ్ద కాలుష్యం చేరిందనే ప్రకటన తప్పు.
క్రింది చట్టాలను సంవత్సర క్రమంలో (పాతది నుండి కొత్తది) అమర్చండి: జల చట్టం, వన్యప్రాణి చట్టం, వాయు చట్టం, అటవీ సంరక్షణ చట్టం
A. జల 1974, వన్యప్రాణి 1972, వాయు 1981, అటవీ 1980
B. వన్యప్రాణి 1972, జల 1974, అటవీ సంరక్షణ 1980, వాయు 1981
C. వన్యప్రాణి 1972, అటవీ 1980, జల 1974, వాయు 1981
D. అటవీ 1980, వాయు 1981, జల 1974, వన్యప్రాణి 1972
Answer & explanation
Correct: B — వన్యప్రాణి 1972, జల 1974, అటవీ సంరక్షణ 1980, వాయు 1981
సరైన క్రమం వన్యప్రాణి 1972, జల 1974, అటవీ (సంరక్షణ) 1980, వాయు 1981. చిట్కా: 72, 74, 80, 81, తర్వాత 86 పర్యావరణ రక్షణ. ఇతర క్రమాలు సంవత్సరాలను తారుమారు చేశాయి.
ఒక ఫ్యాక్టరీ తన వ్యర్థ జలాన్ని నదిలోకి వదులుతోంది. ఏ చట్టం ప్రధానంగా వర్తిస్తుంది మరియు ఏ సంస్థ అనుమతి అవసరం?
A. వాయు చట్టం 1981 – వన్యప్రాణి బోర్డు
B. అటవీ చట్టం 1927 – గ్రామ పంచాయతీ
C. జల చట్టం 1974 – రాష్ట్ర కాలుష్య నియంత్రణ మండలి (Consent)
D. జీవవైవిధ్య చట్టం – NBA
Answer & explanation
Correct: C — జల చట్టం 1974 – రాష్ట్ర కాలుష్య నియంత్రణ మండలి (Consent)
నీటి వనరులోకి కాలుష్యకారకాలు వదలడానికి జల చట్టం కింద మండలి అనుమతి (Consent) తప్పనిసరి; రాష్ట్రాల్లో ఈ పని SPCB చేస్తుంది. వాయు చట్టం గాలి కాలుష్యానికి సంబంధించింది, మిగతా సంస్థలకు ఈ అనుమతి ఇచ్చే అధికారం లేదు.
C. కంపెనీల్లో బాధ్యులైన అధికారులు కూడా శిక్షార్హులు
D. ఈ చట్టానికి రాజ్యాంగ ఆధారం ఆర్టికల్ 21
Answer & explanation
Correct: D — ఈ చట్టానికి రాజ్యాంగ ఆధారం ఆర్టికల్ 21
EPA 1986కు రాజ్యాంగ ఆధారం ఆర్టికల్ 253 (అంతర్జాతీయ ఒప్పందాల అమలు), ఆర్టికల్ 21 కాదు. మిగతా మూడు ప్రకటనలు నోట్స్‌కు అనుగుణంగా సరైనవి: EPA గొడుగు చట్టం, ఆర్టికల్ 253 దాని ఆధారం, ఉల్లంఘనకు కంపెనీ అధికారులు కూడా శిక్షార్హులు. కాబట్టి ఆర్టికల్ 21 ఆధారమనే ప్రకటనే తప్పు.
EPA నిర్వచనం: నీరు, గాలి, భూమి, మనుషులు, జంతువులు, మొక్కలు, సూక్ష్మజీవులు, ఆస్తి మరియు వీటి పరస్పర సంబంధం. విదేశీ మారక ద్రవ్యం పర్యావరణ నిర్వచనంలో భాగం కాదు; ఇది ఆర్థిక అంశం.
స్టాక్‌హోమ్ సదస్సు 1972, 42వ సవరణ 1976, భోపాల్ దుర్ఘటన 1984, EPA అమలు 1986 – ఇదే సరైన క్రమం. ఇతర క్రమాలు సంవత్సరాలను తప్పుగా ఉంచాయి, ఉదాహరణకు భోపాల్ (1984)ను స్టాక్‌హోమ్ (1972) కంటే ముందు లేదా 42వ సవరణ (1976) కంటే ముందు పెట్టడం పొరపాటు. సదస్సు, సవరణ, దుర్ఘటన, చట్టం అనే క్రమంలో గుర్తుంచుకోండి.