వన్యప్రాణి (రక్షణ) చట్టం 1972 – ముఖ్యాంశాలు (Wildlife Protection Act 1972)
Free practice MCQs with answers and explanations for వన్యప్రాణి (రక్షణ) చట్టం 1972 – ముఖ్యాంశాలు (Wildlife Protection Act 1972) in జీవవైవిధ్య సంరక్షణ పద్ధతులు (Conservation Methods). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
వన్యప్రాణి (రక్షణ) చట్టం 1972లో అత్యధిక రక్షణ లభించే షెడ్యూల్ ఏది?
A. షెడ్యూల్ II
B. షెడ్యూల్ III
C. షెడ్యూల్ I
D. షెడ్యూల్ IV
Answer & explanation
Correct: C — షెడ్యూల్ I
షెడ్యూల్ Iలోని జాతులకు (పులి, ఏనుగు, సింహం వంటివి) అత్యధిక రక్షణ, అత్యంత కఠిన శిక్షలు ఉంటాయి. ఇతర షెడ్యూళ్లలోని జాతులకు రక్షణ స్థాయి తక్కువ. అందుకే వేట నిషేధం, అత్యున్నత రక్షణ గురించి అడిగినప్పుడు షెడ్యూల్ I గుర్తుంచుకోవాలి.
NBWL దేశ వన్యప్రాణి సంరక్షణ విధాన సలహా సంస్థ; దీనికి అధ్యక్షుడు ప్రధానమంత్రి. ఇది భారత వన్యప్రాణి బోర్డు (1952) కు కొనసాగింపు. రాష్ట్రపతి, ప్రధాన న్యాయమూర్తి ఈ బోర్డుకు అధ్యక్షత వహించరు.
జాతీయ పులుల సంరక్షణ ప్రాధికార సంస్థ (NTCA) చట్టబద్ధ సంస్థగా ఏ సంవత్సరం సవరణతో ఏర్పడింది?
A. 2006
B. 1991
C. 2002
D. 2022
Answer & explanation
Correct: A — 2006
వన్యప్రాణి చట్టానికి 2006లో చేసిన సవరణ ద్వారా NTCA చట్టబద్ధ సంస్థగా ఏర్పడింది. 1991, 2002, 2022 కూడా సవరణ సంవత్సరాలే కానీ NTCA ఏర్పాటుతో సంబంధం లేనివి; 2002 సవరణలో సంరక్షణ, కమ్యూనిటీ రిజర్వుల భావనలు వచ్చాయి.
భారత వన్యప్రాణి బోర్డు (Indian Board for Wildlife) ఏ సంవత్సరంలో ఏర్పడింది?
A. 1972
B. 1952
C. 1992
D. 1936
Answer & explanation
Correct: B — 1952
భారత వన్యప్రాణి బోర్డు 1952లో ఏర్పడింది; దాని కొనసాగింపే ఇప్పటి జాతీయ వన్యప్రాణి బోర్డు (NBWL). 1972 వన్యప్రాణి చట్టం సంవత్సరం, 1992 కేంద్ర జూ అథారిటీ సంవత్సరం, 1936 హెయిలీ జాతీయ పార్కు సంవత్సరం. కాబట్టి ఇవి బోర్డు ఏర్పాటుకు సరిపోవు.
వన్యప్రాణి చట్టానికి 2006 సవరణతో ఏర్పడిన సంస్థ ఏది?
A. జాతీయ వన్యప్రాణి బోర్డు (NBWL)
B. కేంద్ర జూ అథారిటీ
C. జాతీయ పులుల సంరక్షణ ప్రాధికార సంస్థ (NTCA)
D. జాతీయ జీవవైవిధ్య అథారిటీ (NBA)
Answer & explanation
Correct: C — జాతీయ పులుల సంరక్షణ ప్రాధికార సంస్థ (NTCA)
NTCA 2006 సవరణతో చట్టబద్ధ సంస్థగా మారింది. NBWL 1952 నాటి బోర్డు నుండి ఏర్పడింది, కేంద్ర జూ అథారిటీ 1992లో ఏర్పడింది, NBA జీవవైవిధ్య చట్టం కింద 2003లో ఏర్పడింది. కాబట్టి ఆ సంస్థలను 2006తో కలపడం తప్పు.
షెడ్యూల్ Iలోని ఒక జంతువును వేటాడితే శిక్ష ఎలా ఉంటుంది?
A. అత్యంత కఠినంగా ఉంటుంది
B. అన్ని షెడ్యూళ్లలోనూ సమానంగా ఉంటుంది
C. అత్యంత తక్కువగా ఉంటుంది
D. శిక్ష ఉండదు, హెచ్చరిక మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — అత్యంత కఠినంగా ఉంటుంది
వన్యప్రాణి చట్టంలో షెడ్యూల్ I జాతులకు అత్యధిక రక్షణ ఉంటుంది కాబట్టి వాటి వేటకు శిక్ష అత్యంత కఠినం. అన్ని షెడ్యూళ్లకు సమాన శిక్ష ఉంటే షెడ్యూళ్లుగా విభజించడమే అర్థరహితం అవుతుంది; హెచ్చరికతో సరిపెట్టే నియమం చట్టంలో లేదు.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. వన్యప్రాణి చట్టం 1972 ప్రధాన ఉద్దేశం వన్యప్రాణుల వేట, వ్యాపారాన్ని నియంత్రించడం.
2. జాతీయ వన్యప్రాణి బోర్డుకు ప్రధానమంత్రి అధ్యక్షుడు.
3. NTCA 1991 సవరణతో ఏర్పడింది.
సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
చట్టం ఉద్దేశం వేట, వ్యాపార నియంత్రణ, ఆవాస రక్షణ; NBWL అధ్యక్షుడు ప్రధానమంత్రి; కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. NTCA చట్టబద్ధ సంస్థగా ఏర్పడింది 2006 సవరణతో, 1991 సవరణతో కాదు; అందుకే 3 తప్పు.
వన్యప్రాణి చట్టం, సంస్థలకు సంబంధించిన కింది జతల్లో తప్పుగా ఉన్నది ఏది?
A. NTCA చట్టబద్ధ సంస్థ – 2006 సవరణ
B. షెడ్యూల్ I – అత్యధిక రక్షణ
C. జాతీయ వన్యప్రాణి బోర్డు పూర్వ రూపం – కేంద్ర జూ అథారిటీ
D. వన్యప్రాణి చట్టం 1972 – రక్షిత ప్రాంతాల ప్రకటన
Answer & explanation
Correct: C — జాతీయ వన్యప్రాణి బోర్డు పూర్వ రూపం – కేంద్ర జూ అథారిటీ
జాతీయ వన్యప్రాణి బోర్డు పూర్వ రూపం భారత వన్యప్రాణి బోర్డు (1952); కేంద్ర జూ అథారిటీ వేరే సంస్థ (1992, జూల పర్యవేక్షణ). కాబట్టి మొదటి జత తప్పు. మిగిలిన మూడు జతలు నోట్స్లో ఉన్నట్లుగా సరైనవి.
కింది వాటిలో వన్యప్రాణి (రక్షణ) చట్టం ద్వారా ప్రకటించే రక్షిత ప్రాంతం కానిది ఏది?
A. జాతీయ పార్కు
B. వన్యప్రాణి అభయారణ్యం
C. వృక్షశాస్త్ర ఉద్యానవనం (Botanical Garden)
D. కమ్యూనిటీ రిజర్వు
Answer & explanation
Correct: C — వృక్షశాస్త్ర ఉద్యానవనం (Botanical Garden)
వన్యప్రాణి చట్టం ద్వారా జాతీయ పార్కులు, అభయారణ్యాలు, సంరక్షణ రిజర్వులు, కమ్యూనిటీ రిజర్వులు ప్రకటిస్తారు. వృక్షశాస్త్ర ఉద్యానవనం అరుదైన మొక్కలను ఆవాసం బయట కాపాడే పరస్థాన పద్ధతి; ఇది ఆ చట్టం కింద ప్రకటించే రక్షిత ప్రాంతం కాదు.