జీవవైవిధ్యం & హాట్‌స్పాట్లు (Biodiversity Hotspots) · Practice MCQs

Correct: C — 2012

పశ్చిమ కనుమలు 2012లో యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశంగా గుర్తింపు పొందాయి; ఇది హాట్‌స్పాట్ కూడా. సింహపు తోక కోతి, నీలగిరి తార్ వంటి ఎండెమిక్ జాతులు ఇక్కడ ఉన్నాయి. ఇవ్వబడిన ఇతర సంవత్సరాలు ఈ గుర్తింపునకు సంబంధం లేనివి.

Correct: A — శేషాచలం కొండలు (ఆంధ్రప్రదేశ్)

ఎర్రచందనం (Pterocarpus santalinus) తూర్పు కనుమల్లోని శేషాచలం కొండల్లో మాత్రమే సహజంగా పెరిగే ఎండెమిక్ చెట్టు. అందుకే దాని అక్రమ రవాణా వార్తల్లో కనిపిస్తుంది. ఆరావళి, సహ్యాద్రి, హిమాలయ ప్రాంతాలు ఈ చెట్టుకు సహజ ఆవాసాలు కావు.

Correct: A — నాగార్జునసాగర్–శ్రీశైలం టైగర్ రిజర్వ్

నల్లమల అడవుల్లో ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రెండింటి పరిధిలో విస్తరించిన నాగార్జునసాగర్–శ్రీశైలం టైగర్ రిజర్వ్ భారత్‌లో అతి పెద్దది. కార్బెట్ మొదటి టైగర్ రిజర్వ్ అయినా విస్తీర్ణంలో పెద్దది కాదు; రణతంబోర్, సుందర్బన్స్ ప్రసిద్ధి చెందినా అంత పెద్దవి కావు.

Correct: C — ఇన్‌సిటు (In-situ) పరిరక్షణ

సహజ ఆవాసంలోనే రక్షించడం ఇన్‌సిటు; జాతీయ ఉద్యానవనాలు, అభయారణ్యాలు, బయోస్ఫియర్ రిజర్వులు ఇందులో భాగం. ఎక్స్‌సిటు అంటే ఆవాసం బయట (జూ, విత్తన బ్యాంకు) రక్షణ. క్రయోప్రిజర్వేషన్, కణజాల వర్ధనం రెండూ ఎక్స్‌సిటు పద్ధతులే.

Correct: B — నీలగిరి (1986)

భారత్‌లో బయోస్ఫియర్ రిజర్వ్ కార్యక్రమం 1986లో నీలగిరితో మొదలైంది. శేషాచలం ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో 2010లో ఏర్పడిన రిజర్వ్, కాబట్టి చాలా తరువాతది. సుందర్బన్స్, నందాదేవి కూడా బయోస్ఫియర్ రిజర్వులే కానీ మొదటివి కావు.

Correct: D — ఆవాస నష్టం, ముక్కలవడం (Habitat loss & fragmentation)

ఈవిల్ క్వార్టెట్ నాలుగు కారణాలు: ఆవాస నష్టం & ముక్కలవడం, అతి వినియోగం, ఆక్రమణ జాతులు, సహ-విలుప్తం. వీటిలో ఆవాస నష్టాన్ని అతి ముఖ్యమైనదిగా చెబుతారు. వాతావరణ మార్పు నాలుగు కారణాల జాబితాలో లేదు; అది ఇతర ముప్పుల కింద వస్తుంది.

Correct: B — గుర్రపుడెక్క (Water hyacinth)

గుర్రపుడెక్క నీటి ఉపరితలాన్ని పొరలా కప్పి ఆక్సిజన్ తగ్గించడంతో చేపలు చనిపోతాయి; అందుకే దీనికి 'టెర్రర్ ఆఫ్ బెంగాల్' అనే పేరు వచ్చింది. లాంటానా, పార్థీనియం, సీమ తుమ్మ కూడా ఆక్రమణ జాతులే కానీ ఈ పేరుతో ప్రసిద్ధం కావు.

Correct: A — 1992 రియో డి జనీరో ఎర్త్ సమ్మిట్

CBD 1992లో బ్రెజిల్‌లోని రియో డి జనీరోలో జరిగిన ఎర్త్ సమ్మిట్‌లో ఆమోదం పొంది, 1993 డిసెంబర్ 29 నుండి అమల్లోకి వచ్చింది. స్టాక్‌హోమ్ (1972) మానవ పర్యావరణ సదస్సు, క్యోటో (1997) ప్రోటోకాల్, పారిస్ (2015) ఒప్పందం ఇతర అంశాలకు సంబంధించినవి.

Correct: D — చెన్నై

NBA జీవవైవిధ్య చట్టం 2002 ప్రకారం 2003లో ఏర్పడింది; దాని ప్రధాన కార్యాలయం చెన్నై. కోల్‌కతాలో ZSI, BSI ఉంటే డెహ్రాడూన్‌లో WII, అటవీ సర్వే సంస్థ ఉన్నాయి కాబట్టి వాటిని NBA తో కలపకూడదు. ఢిల్లీలో NBA లేదు.

Correct: C — 2002

జీవవైవిధ్య చట్టం 2002లో CBD లక్ష్యాల అమలు కోసం చేశారు. 1972 వన్యప్రాణి (రక్షణ) చట్టం సంవత్సరం, 1986 పర్యావరణ (రక్షణ) చట్టం సంవత్సరం. 2006 వన్యప్రాణి చట్ట సవరణ (NTCA) ఏర్పడిన సంవత్సరం, కాబట్టి ఇవన్నీ వేరే చట్టాలకు సంబంధించిన సంవత్సరాలు.