కరవు అంటే ఏమిటి? IMD నిర్వచనం (Drought – Meaning and Definition)

Correct: A — నెమ్మదిగా ఏర్పడే (Slow-onset) విపత్తు

కరవు నెమ్మదిగా మొదలై చాలా కాలం కొనసాగే (Slow-onset) విపత్తు. భూకంపంలా అకస్మాత్తుగా రాదు, అందుకే దీన్ని గుర్తించడం కష్టం. వర్షాభావం పెరుగుతూ పంటలు, తాగునీరు, జీవనోపాధిపై ప్రభావం చూపుతుంది.

Correct: B — 25%

IMD ప్రకారం ఒక ప్రాంతంలో రుతుపవన కాలంలో సాధారణ వర్షపాతం కంటే 25% కంటే ఎక్కువ లోటు ఉంటే కరవుగా పరిగణిస్తారు. 26–50% లోటు మధ్యస్థ కరవు, 50% కంటే ఎక్కువ లోటు తీవ్ర కరవు అవుతుంది.

Correct: C — ఎల్ నీనో ప్రభావం

ఎల్ నీనో ప్రభావం, రుతుపవనాలు ఆలస్యంగా రావడం లేదా తొందరగా వెళ్లిపోవడం, వర్షాల మధ్య సుదీర్ఘ విరామం కరవుకు కారణాలు. భూ పలకల కదలిక, అగ్నిపర్వతాలు భూకంపం, సునామీ వంటి విపత్తులకు సంబంధించినవి.

Correct: A — మధ్యస్థ కరవు (Moderate)

IMD ప్రకారం 25% కంటే ఎక్కువ లోటు కరవు; 26–50% లోటు మధ్యస్థ కరవు, 50% కంటే ఎక్కువ లోటు తీవ్ర కరవు. క్షామం ఆహార కొరత వల్ల ఆకలి చావులు సంభవించే స్థితి; ఎడారీకరణ భూమి ఎడారిగా మారడం.

Correct: B — తీవ్ర కరవు (Severe)

50% కంటే ఎక్కువ వర్షపాత లోటు తీవ్ర కరవు. 26–50% లోటు మధ్యస్థ కరవు. క్షామం అనే పదం వర్షపాత లోటుపై కాక ఆహార కొరత, ఆకలి చావులపై ఆధారపడి ఉంటుంది. తీవ్ర కరవు, మధ్యస్థ కరవు మధ్య హద్దు రేఖ 50% అని గుర్తుంచుకోండి.

Correct: C — సుమారు 68%

భారత్‌లో సాగు భూమిలో సుమారు 68% కరవు ముప్పు కలిగినది. 12% వరద ముప్పు గల భూమి శాతం, 59% భూభాగం III నుండి V భూకంప మండలాల్లో ఉన్న శాతం. సంఖ్యలను సరైన విపత్తుతో జతచేయాలి.

Correct: A — 1 మరియు 2 మాత్రమే

1, 2 సరైనవి. 50% కంటే ఎక్కువ లోటు తీవ్ర కరవు; మధ్యస్థ కరవు 26–50% లోటు మధ్య ఉంటుంది. కాబట్టి 3వ ప్రకటన తప్పు. కరవు నెమ్మదిగా ఏర్పడే విపత్తు అయినందున ముందస్తు సూచికలతో దాన్ని పర్యవేక్షించగలం; వర్షపాత లోటు శాతం ఆధారంగా మధ్యస్థ, తీవ్ర కరవులను వేరు చేస్తారు.

Correct: B — భూ పలకలు ఢీకొనడం

భూ పలకలు ఢీకొనడం భూకంపాలకు కారణం, కరవుకు కాదు. రుతుపవనాల ఆలస్యం, ఎల్ నీనో, అడవుల నరికివేత, భూగర్భ జలాల అతి వినియోగం కరవుకు కారణాలు. కారణాలు సహజమైనవి, మానవ సంబంధమైనవి రెండూ ఉంటాయి; కానీ పలకల కదలిక భూకంపాలతో మాత్రమే ముడిపడి ఉంటుంది.

Correct: C — మధ్యస్థ కరవు

లోటు 40%, ఇది 25% కంటే ఎక్కువ, కానీ 50% కంటే తక్కువ. కాబట్టి ఇది మధ్యస్థ కరవు (26–50% లోటు). లోటు 50% దాటితే తీవ్ర కరవు; క్షామం అనేది ఆహార కొరత వల్ల ఆకలి చావుల పరిస్థితి.