పారిశ్రామిక, రసాయన విపత్తులు – అర్థం, కారణాలు (Industrial & Chemical Disasters)

Correct: A — మానవ కారణ విపత్తులు (Man-made disasters)

పరిశ్రమల్లో జరిగే ప్రమాదాలు మానవ తప్పిదం, నిర్లక్ష్యం, యంత్రాల వైఫల్యం వల్ల వస్తాయి, కాబట్టి ఇవి మానవ కారణ విపత్తులు. తుఫాను, భూకంపం, వరద వంటివి ప్రకృతి వల్ల వచ్చే సహజ విపత్తులు; వాటికి పారిశ్రామిక ప్రమాదాలు చెందవు.

Correct: B — పర్యావరణ, అటవీ, వాతావరణ మార్పుల మంత్రిత్వ శాఖ (MoEFCC)

రసాయన విపత్తులకు నోడల్ శాఖ పర్యావరణ, అటవీ, వాతావరణ మార్పుల మంత్రిత్వ శాఖ (MoEFCC). వ్యవసాయ శాఖ కరవు నిర్వహణకు నోడల్ శాఖ కాగా, జల శక్తి శాఖ వరద నిర్వహణ కార్యక్రమాలతో ముడిపడి ఉంది. శాఖల వారీ నోడల్ బాధ్యతలు పరీక్షల్లో తరచూ అడుగుతారు.

Correct: C — 2007

NDMA రసాయన విపత్తుల (Chemical Disasters) నిర్వహణపై మార్గదర్శకాలను 2007లో ఇచ్చింది. 2005లో విపత్తు నిర్వహణ చట్టం వచ్చింది, 2009లో NDMA కొండచరియల మార్గదర్శకాలు విడుదల చేసింది. ఈ సంవత్సరాలను కలగలిపి గందరగోళపడకుండా జాగ్రత్త పడాలి.

Correct: D — భద్రతా నియమాలను పాటించకపోవడం

పారిశ్రామిక విపత్తులకు ప్రధాన కారణాలు భద్రతా నియమాలు పాటించకపోవడం, నిర్వహణ లేని యంత్రాలు, సిబ్బందికి శిక్షణ లేకపోవడం వంటి మానవ లోపాలు. భారీ వర్షాలు, పలకల కదలిక, అగ్నిపర్వతాలు ప్రకృతి సంబంధమైనవి; అవి పారిశ్రామిక విపత్తు కారణాలు కావు.

Correct: A — యంత్రాల నిర్వహణ లోపం (మానవ తప్పిదం)

పాత, నిర్వహణ లేని యంత్రాలు, పైపులు, ట్యాంకులు పారిశ్రామిక విపత్తులకు ప్రధాన కారణం. ఇవి మానవ నిర్లక్ష్యం కిందకు వస్తాయి. పలకల కదలిక, అగ్నిపర్వతం, రుతుపవన వైఫల్యం ప్రకృతి సంబంధ కారణాలు.

Correct: B — కాలుష్యం (Pollution)

పారిశ్రామిక ప్రమాదాల్లో ఒక రకం రసాయనాలు నేల, నీటిలో కలవడం, దీనివల్ల కాలుష్యం ఏర్పడుతుంది. ఎడారీకరణ సారవంతమైన భూమి ఎడారిగా మారడం, క్షామం ఆహార కొరత వల్ల ఆకలి చావులు; ఆటుపోట్లు చంద్ర సూర్యుల ఆకర్షణ వల్ల వస్తాయి.

Correct: A — 1, 2 మరియు 3 మాత్రమే

పారిశ్రామిక ప్రమాద రకాలు: విషవాయువు లీకేజీ, అగ్ని ప్రమాదం, పేలుడు, రసాయనాలు నేల/నీటిలో కలవడం (కాలుష్యం). సునామీ సముద్ర గర్భ కదలికల వల్ల వచ్చే సహజ విపత్తు, ఇది పారిశ్రామిక ప్రమాదం కాదు; కాబట్టి 4వ ప్రకటన తప్పు.

Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే

1, 2 సరైనవి. 3వ ప్రకటన తప్పు, ఎందుకంటే NDMA రసాయన విపత్తుల మార్గదర్శకాలను 2007లో ఇచ్చింది; 2005 విపత్తు నిర్వహణ చట్టం వచ్చిన సంవత్సరం. ఇలాంటి సంవత్సరాల మార్పిడి ప్రశ్నలు ఎక్కువగా వస్తాయి.

Correct: B — భూకంపం

భూకంపం భూ పలకల కదలిక వల్ల వచ్చే సహజ విపత్తు. భోపాల్, వైజాగ్ గ్యాస్ లీకులు, మినమాటా పాదరసం కాలుష్యం పరిశ్రమల నిర్లక్ష్యం, తప్పిదాల వల్ల జరిగిన మానవ కారణ విపత్తులు.

Correct: D — నేల సారం శాశ్వతంగా పెరగడం

విషపూరిత రసాయన విపత్తుల పరిణామాలు: శ్వాస సమస్యలు, కళ్ల మంట, దీర్ఘకాల వ్యాధులు, భవిష్యత్ తరాలకు జన్యు లోపాలు, పర్యావరణ నష్టం. నేల సారం శాశ్వతంగా పెరగడం పరిణామం కాదు; రసాయన కాలుష్యం నేలకు హానికరం.