ఆర్థిక సంబంధాలు – ఆర్థిక సంఘం, గ్రాంట్లు (Financial Relations & Finance Commission)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆర్థిక సంబంధాలు – ఆర్థిక సంఘం, గ్రాంట్లు (Financial Relations & Finance Commission) in సమకాలీన పరిణామాలు: కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు మరియు సమాఖ్య వ్యవస్థ. Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఆర్థిక సంఘం (Finance Commission) ఏ ఆర్టికల్ కింద ఏర్పడుతుంది?
A. ఆర్టికల్ 275
B. ఆర్టికల్ 280
C. ఆర్టికల్ 293
D. ఆర్టికల్ 263
Answer & explanation
Correct: B — ఆర్టికల్ 280
ఆర్టికల్ 280 ప్రకారం రాష్ట్రపతి ప్రతి ఐదేళ్లకు (లేదా అవసరమైనప్పుడు) ఆర్థిక సంఘాన్ని నియమిస్తారు. ఆర్టికల్ 275 గ్రాంట్లు-ఇన్-ఎయిడ్‌కు, ఆర్టికల్ 293 రాష్ట్రాల రుణాలకు, ఆర్టికల్ 263 అంతర్రాష్ట్ర మండలికి సంబంధించినవి.
వై.వి. రెడ్డి అధ్యక్షతన ఏర్పడిన 14వ ఆర్థిక సంఘం కేంద్ర పన్నుల్లో రాష్ట్రాల వాటాను 32% నుండి 42%కి పెంచింది. ఎన్.కె. సింగ్ 15వ ఆర్థిక సంఘానికి, అరవింద్ పనగారియా 16వ ఆర్థిక సంఘానికి అధ్యక్షులు; సర్కారియా కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాల కమిషన్‌కు నేతృత్వం వహించారు.
15వ ఆర్థిక సంఘానికి ఎన్.కె. సింగ్ అధ్యక్షుడు; దీని కాలం 2021-22 నుండి 2025-26 వరకు. వై.వి. రెడ్డి 14వ సంఘానికి, అరవింద్ పనగారియా 16వ సంఘానికి అధ్యక్షులు. మదన్ మోహన్ పూంఛీ ఆర్థిక సంఘం కాదు, కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాల కమిషన్ అధ్యక్షుడు.
15వ ఆర్థిక సంఘం కేంద్ర పన్నుల్లో రాష్ట్రాల వాటాను 41%గా నిర్ణయించడానికి కారణం ఏమిటి?
A. రాష్ట్రాల సంఖ్య పెరగడం
B. GST పరిహారం ముగియడం
C. జమ్మూ కాశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతంగా మారడంతో 1% తగ్గింపు
D. సెస్సుల పెంపు
Answer & explanation
Correct: C — జమ్మూ కాశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతంగా మారడంతో 1% తగ్గింపు
14వ ఆర్థిక సంఘం 42% వాటా ఇవ్వగా, జమ్మూ కాశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతంగా మారినందున 15వ సంఘం 1% తగ్గించి 41% చేసింది. ఇతర కారణాలు నోట్స్‌లో లేవు; GST పరిహారం విడిగా జూన్ 2022 వరకు ఇచ్చారు.
16వ ఆర్థిక సంఘం ఎవరి అధ్యక్షతన, ఎప్పుడు ఏర్పాటైంది?
A. ఎన్.కె. సింగ్ అధ్యక్షతన, 2017లో
B. అరవింద్ పనగారియా అధ్యక్షతన, 2023 డిసెంబర్‌లో
C. వై.వి. రెడ్డి అధ్యక్షతన, 2013లో
D. అరవింద్ పనగారియా అధ్యక్షతన, 2015లో
Answer & explanation
Correct: B — అరవింద్ పనగారియా అధ్యక్షతన, 2023 డిసెంబర్‌లో
16వ ఆర్థిక సంఘం అరవింద్ పనగారియా అధ్యక్షతన 2023 డిసెంబర్‌లో ఏర్పాటైంది. ఎన్.కె. సింగ్ 15వ సంఘానికి, వై.వి. రెడ్డి 14వ సంఘానికి నేతృత్వం వహించారు. పనగారియా పేరును 16వ సంఘంతో ముడిపెట్టడం పరీక్షల్లో తరచూ వస్తుంది.
కేంద్ర పన్నుల ఆదాయంలో రాష్ట్రాలతో పంచుకోని ఆదాయం ఏది?
A. సెస్సులు, సర్‌ఛార్జీలు
B. ఆదాయపు పన్ను
C. GST
D. కార్పొరేషన్ పన్ను
Answer & explanation
Correct: A — సెస్సులు, సర్‌ఛార్జీలు
సెస్సులు, సర్‌ఛార్జీల ద్వారా వచ్చే ఆదాయాన్ని కేంద్రం రాష్ట్రాలతో పంచుకోదు; అది విభాజ్య పూల్ (divisible pool) లో చేరదు. అందుకే రాష్ట్రాలు సెస్సుల పెంపుపై అభ్యంతరం చెబుతుంటాయి. ఆర్థిక సంఘం సిఫార్సులు విభాజ్య పన్నులకు మాత్రమే వర్తిస్తాయి.
ఆర్థిక సంఘాల గురించి కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) 14వ సంఘం రాష్ట్రాల వాటాను 32% నుండి 42%కి పెంచింది. 2) 15వ సంఘం వాటాను 41%గా నిర్ణయించింది. 3) 16వ సంఘం అధ్యక్షుడు అరవింద్ పనగారియా. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 3
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3
మూడు వాక్యాలూ సరైనవే: 14వ సంఘం (వై.వి. రెడ్డి) 32% నుండి 42%కి పెంచగా, 15వ సంఘం (ఎన్.కె. సింగ్) జమ్మూ కాశ్మీర్ UT కావడంతో 41% చేసింది; 16వ సంఘం అరవింద్ పనగారియా అధ్యక్షతన 2023 డిసెంబర్‌లో ఏర్పడింది.
ఆర్థిక సంబంధాలపై కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) GST వల్ల నష్టపోయిన రాష్ట్రాలకు ఐదేళ్లు (జూన్ 2022 వరకు) పరిహారం ఇచ్చారు. 2) NITI ఆయోగ్ 2015లో ప్రణాళికా సంఘం స్థానంలో వచ్చింది. 3) రాష్ట్రాలు రుణాలు తీసుకోవడంపై ఆర్టికల్ 293 పరిమితులు ఉన్నాయి. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 3
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3
మూడు వాక్యాలూ నోట్స్‌కు అనుగుణంగా సరైనవి: GST పరిహారం ఐదేళ్లు (జూన్ 2022 వరకు), NITI ఆయోగ్ 2015లో ప్రణాళికా సంఘం (1950) స్థానంలో ఏర్పడింది, రాష్ట్రాల రుణాలపై ఆర్టికల్ 293, FRBM చట్టాలు పరిమితులు విధిస్తాయి.